Μια σημαντική επιστημονική ανακάλυψη αλλάζει όσα γνωρίζαμε για τη λειτουργία του ανθρώπινου σώματος, καθώς ο πρώτος πλήρης γενετικός χάρτης του ανθρώπινου ήπατος αποκαλύπτει ότι το όργανο αυτό διαθέτει μια εξαιρετικά πολύπλοκη και οργανωμένη εσωτερική δομή, πολύ πιο εξελιγμένη από τις μέχρι σήμερα θεωρίες.
Το ήπαρ, το μεγαλύτερο εσωτερικό όργανο του ανθρώπου, δεν λειτουργεί ως μια ενιαία μονάδα, αλλά αποτελείται από μικρές λειτουργικές δομές που εκτελούν ταυτόχρονα εκατοντάδες μεταβολικές λειτουργίες, από την παραγωγή ενέργειας μέχρι την αποτοξίνωση του οργανισμού.
Η νέα έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature, βασίστηκε σε ανάλυση υγιών ανθρώπινων δειγμάτων και κατέγραψε με εξαιρετική ακρίβεια τη δραστηριότητα χιλιάδων γονιδίων μέσα στο ήπαρ, αποκαλύπτοντας ότι η λειτουργία του εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη χωρική θέση των κυττάρων.
Μέχρι σήμερα, οι επιστήμονες θεωρούσαν ότι το ήπαρ χωρίζεται σε τρεις βασικές ζώνες. Ο νέος άτλαντας όμως ανέτρεψε αυτή την εικόνα, εντοπίζοντας όχι τρεις αλλά οκτώ διαφορετικές λειτουργικές περιοχές, καθεμία με ξεχωριστό ρόλο στη διαχείριση της ενέργειας και του μεταβολισμού.
Η μελέτη αποκαλύπτει ότι η κατανομή των γονιδιακών λειτουργιών δεν είναι τυχαία, αλλά ακολουθεί ένα εξαιρετικά οργανωμένο σύστημα, όπου κάθε περιοχή του οργάνου εξειδικεύεται σε συγκεκριμένες διαδικασίες, όπως η παραγωγή γλυκόζης, η σύνθεση λιπών και η αποτοξίνωση.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι το ανθρώπινο ήπαρ εμφανίζει διαφορετική συμπεριφορά σε σχέση με άλλα θηλαστικά. Στον άνθρωπο, το κέντρο των ηπατικών λοβίων είναι ιδιαίτερα ενεργό μεταβολικά, σε αντίθεση με τα ποντίκια και άλλα είδη, όπου η δραστηριότητα εντοπίζεται κυρίως στην περιφέρεια.
Αυτή η διαφοροποίηση φαίνεται να σχετίζεται άμεσα με τον τρόπο που ο ανθρώπινος οργανισμός διαχειρίζεται τη γλυκόζη και τα λίπη, γεγονός που δίνει νέες εξηγήσεις για την αυξημένη ευαισθησία του ήπατος σε διατροφικές επιβαρύνσεις.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, η σύγχρονη διατροφή πλούσια σε λίπη και υδατάνθρακες ενδέχεται να υπερφορτώνει μηχανισμούς που εξελικτικά δεν είχαν σχεδιαστεί για τόσο έντονη ενεργειακή επιβάρυνση, οδηγώντας σε συσσώρευση λίπους και πιθανή φθορά του οργάνου.
Η ανάλυση έδειξε επίσης ότι σε πρώιμα στάδια λιπώδους νόσου του ήπατος ενεργοποιούνται προστατευτικοί μηχανισμοί στα κύτταρα, οι οποίοι όμως δεν επαρκούν πάντα για να αποτρέψουν τη βλάβη, ειδικά όταν επηρεάζονται τα μιτοχόνδρια, οι βασικές μονάδες παραγωγής ενέργειας.
Η χαρτογράφηση αυτή ανοίγει νέες προοπτικές για την ιατρική έρευνα, καθώς επιτρέπει τον εντοπισμό συγκεκριμένων περιοχών του ήπατος που είναι πιο ευάλωτες σε παθήσεις, όπως η λιπώδης νόσος, η ίνωση και ο καρκίνος.
► Διαβάστε επίσης: Κραυγή αγωνίας από τους γιατρούς στο Ρέθυμνο: «Δεν αντέχουμε άλλο, κινδυνεύουν ζωές»
Παράλληλα, οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η ίδια τεχνολογία μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη χαρτογράφηση και άλλων οργάνων, οδηγώντας σε μια νέα εποχή εξατομικευμένων θεραπειών που θα στοχεύουν με ακρίβεια σε συγκεκριμένα γονίδια και κυτταρικές λειτουργίες.
Πηγή: cnn.gr
