Η παχυσαρκία αποτελεί σήμερα μια από τις πιο σοβαρές υγειονομικές προκλήσεις, με την Ελλάδα να βρίσκεται σταθερά στις πρώτες θέσεις της Ευρώπης στα ποσοστά παιδικής παχυσαρκίας.
Σύμφωνα με επιστημονικά δεδομένα, περίπου 1 στα 3 παιδιά και εφήβους στη χώρα χαρακτηρίζεται υπέρβαρο ή παχύσαρκο, γεγονός που προκαλεί έντονο προβληματισμό στην επιστημονική κοινότητα.
Όπως επισημαίνει ο καθηγητής Κλινικής Εργοφυσιολογίας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Γιώργος Μέτσιος, η έλλειψη άσκησης αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που συμβάλλουν στην αύξηση του σωματικού βάρους. Η φυσική δραστηριότητα επηρεάζει άμεσα την κατανάλωση ενέργειας, δηλαδή το πόσες θερμίδες και λίπος καίει ο οργανισμός, ενώ η μείωσή της οδηγεί σταδιακά σε αποθήκευση λίπους και αύξηση της παχυσαρκίας.
Τα τελευταία χρόνια, ο σύγχρονος δυτικός τρόπος ζωής έχει επηρεάσει σημαντικά τις καθημερινές συνήθειες των νέων. Πολλά παιδιά και έφηβοι καταναλώνουν πλέον λιγότερο υγιεινά τρόφιμα, πίνουν συχνότερα ενεργειακά ποτά και αφιερώνουν πολύ λιγότερο χρόνο σε αθλητικές δραστηριότητες.
Παράλληλα, ειδικά στις μεγάλες πόλεις, η έλλειψη ελεύθερων χώρων άθλησης και το γνωστό «φαινόμενο της πολυκατοικίας» περιορίζουν ακόμη περισσότερο τις ευκαιρίες για κίνηση και παιχνίδι.
Η εκπαίδευση παίζει καθοριστικό ρόλο στην αλλαγή αυτής της εικόνας. Σύμφωνα με τον καθηγητή, τα παιδιά και οι έφηβοι πρέπει να αποκτούν από νωρίς γνώσεις για τα οφέλη της άσκησης, ώστε η σωματική δραστηριότητα να αποτελεί φυσικό μέρος της καθημερινότητάς τους και στην ενήλικη ζωή.
Η έλλειψη άσκησης σε συνδυασμό με την κακή διατροφή αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης μη μεταδιδόμενων νοσημάτων, όπως η καρδιαγγειακή νόσος, ο διαβήτης τύπου 2 και η αρτηριακή υπέρταση.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι οι βιολογικές βάσεις πολλών καρδιοαγγειακών παθήσεων δημιουργούνται ήδη από την παιδική ηλικία.
Η μειωμένη σωματική δραστηριότητα και οι ανθυγιεινές διατροφικές συνήθειες συμβάλλουν στη δημιουργία της λεγόμενης αθηρωματικής πλάκας, η οποία αποτελεί βασικό παράγοντα για την εμφάνιση καρδιακών και αγγειακών προβλημάτων αργότερα στη ζωή.
Ωστόσο, το πρόβλημα δεν περιορίζεται μόνο στους νέους. Πολλοί ενήλικες Έλληνες δεν ασκούνται όσο θα έπρεπε, κάτι που οφείλεται σε έναν συνδυασμό παραγόντων, όπως οι έντονοι ρυθμοί της καθημερινότητας, η έλλειψη ελεύθερου χρόνου αλλά και η περιορισμένη υποδομή για άθληση στις πόλεις.
Η απουσία πεζοδρομίων, η χρήση τους ως χώρων στάθμευσης, αλλά και η έλλειψη ποδηλατοδρόμων αποθαρρύνουν πολλούς πολίτες από το να περπατούν ή να χρησιμοποιούν το ποδήλατο για τις μετακινήσεις τους.
Σε πολλές περιπτώσεις, ακόμη και για να αθληθεί, ο πολίτης χρειάζεται να χρησιμοποιήσει αυτοκίνητο, κάτι που σε συνδυασμό με την κυκλοφοριακή συμφόρηση και το φορτωμένο πρόγραμμα εργασίας μειώνει σημαντικά τις πιθανότητες να εντάξει την άσκηση στην καθημερινότητά του.
Παρά τις δυσκολίες, οι ειδικοί τονίζουν ότι η αύξηση της φυσικής δραστηριότητας είναι μία από τις πιο σημαντικές αλλαγές που μπορεί να κάνει ο σύγχρονος άνθρωπος για τη βελτίωση της υγείας του. Η τακτική άσκηση συμβάλλει στη μείωση της παχυσαρκίας, στη βελτίωση της καρδιοαναπνευστικής λειτουργίας, στην ενίσχυση της ψυχικής υγείας και στη συνολική αναβάθμιση της ποιότητας ζωής.
Στην πραγματικότητα, η ενσωμάτωση της κίνησης στην καθημερινότητα μπορεί να γίνει με απλούς και ανέξοδους τρόπους. Ακόμη και στο σπίτι, μικρές δραστηριότητες όπως περπάτημα κατά τη διάρκεια των διαφημίσεων στην τηλεόραση ή απλές ασκήσεις όπως τα βαθιά καθίσματα μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά.
Στον χώρο εργασίας, η συχνή απομάκρυνση από τον υπολογιστή, η επιλογή των σκαλιών αντί για το ασανσέρ ή το παρκάρισμα πιο μακριά από τον προορισμό αποτελούν μικρές καθημερινές συνήθειες που αυξάνουν τη σωματική δραστηριότητα.
Ακόμη και στον ελεύθερο χρόνο, η αντικατάσταση της καθιστικής ψυχαγωγίας με έναν περίπατο με φίλους, η συμμετοχή σε γυμναστήριο, χορό ή κάποιο άθλημα μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην ενεργοποίηση του σώματος και στη βελτίωση της υγείας.
► Διαβάστε επίσης: Αυτά είναι τα νέα φάρμακα κατά της παχυσαρκίας που θα κυκλοφορήσουν το 2026 - Πόσο ασφαλή είναι
Οι ειδικοί καταλήγουν ότι λύσεις υπάρχουν πολλές και είναι συχνά απλές και προσιτές. Αυτό που συχνά λείπει είναι η διάθεση για αλλαγή, αλλά και η οργανωμένη υποστήριξη από την πολιτεία για την προώθηση της φυσικής δραστηριότητας στην καθημερινή ζωή των πολιτών.
