Οι μαύρες μνήμες της ναζιστικής θηριωδίας στην Ελλάδα και τη Σερβία αναδεικνύονται μέσα από τη φωτογραφική έκθεση “Δε Λησμονώ - Μια εικόνα, χίλιες λέξεις”, που έλαβε χώρα στη Δημοτική Πινακοθήκη Ηρακλείου. Μέσα από σπάνια ντοκουμέντα, ρίχτηκε “φως” στο παρελθόν, στα θλιβερά αυτά γεγονότα, αλλά και στον αγώνα των λαών για ελευθερία.
Στα εγκαίνια της έκθεσης έδωσε το “παρών” ο πρέσβης της Δημοκρατίας της Σερβίας στην Ελλάδα, Νικολά Νεντέλκοβιτς, που ξεδίπλωσε αυτές τις μαύρες μνήμες, αλλά και την αντίσταση των δύο λαών, Σερβίας και Ελλάδας.
«Βρισκόμαστε εδώ για να αναφερθούμε σε αυτά τα γεγονότα, και συγκεκριμένα θα αναφερθώ στην εντολή υπ’ αριθμόν 25 του Αδόλφου Χίτλερ, που αφορά τον Απριλιανό, όπως λέγεται, πόλεμο. Βάση αυτής της εντολής, ξεκίνησε η επίθεση κατά του Βασιλείου της Γιουγκοσλαβίας και του Βασιλείου της Ελλάδας. Τα θύματα τα οποία βλέπουμε στις φωτογραφίες που αναπτύσσονται σε αυτήν εδώ την έκθεση αφορούν ανθρώπους που θυσίασαν τη ζωή τους για να ζούμε εμείς σήμερα ελεύθεροι», δήλωσε ο ίδιος, προσθέτοντας ότι «λόγω της αντίστασης που γνώρισε ο Αδόλφος Χίτλερ, και τόσο από την πλευρά των Σέρβων και από την πλευρά των Ελλήνων, δεν κατάφερε να κατακτήσει όλη την Ευρώπη, και ένας από τους λόγους που δεν κατάφερε να φτάσει μέχρι τη Μόσχα».
Παράλληλα, ο πρέσβης της Δημοκρατίας της Σερβίας στην Ελλάδα τόνισε την ανάγκη η ιστορία να παραμείνει ζωντανή, γιατί δεν αποτελεί παρελθόν αλλά «ευθύνη απέναντι τις επόμενες γενιές», και δη σε μια εποχή οι εμπόλεμες συρράξεις εντείνονται και το αιμοτοκύλισμα δεν έχει τέλος. «Ζούμε σε μια εποχή όπου οι αναταράξεις είναι πολύ έντονες, και γι’ αυτό θα πρέπει όλοι να γνωρίζουμε το παρελθόν μας, κι εμείς στη Σερβία, κι εσείς εδώ στην Ελλάδα, ώστε να μπορέσουμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο να διαφυλάξουμε την ειρήνη», επεσήμανε ο Νικολά Νεντέλκοβιτς.
Παράλληλα, στη διάρκεια των εγκαινίων της έκθεσης, μέσα από τις ομιλίες που έλαβαν χώρα στη Δημοτική Πινακοθήκη, ήρθε ξανά στο επίκεντρο η διεκδίκηση των γερμανικών αποζημιώσεων, που συνεπάγεται δικαίωση.
«Παλεύουμε στο πλευρό του Εθνικού Συμβουλίου Διεκδίκησης των Γερμανικών Οφειλών, για δικαιοσύνη και αποζημίωση, ώστε να ηρεμήσουν οι ψυχές των αγαπημένων μας συγγενών και συμπατριωτών που έπεσαν θύματα της ναζιστικής θηριωδίας», είπε ο πρόεδρος της Ένωσης Θυμάτων Ολοκαυτώματος Δήμου Βιάννου, Αριστομένης Συγγελάκης, καθιστώντας σαφές ότι ο αγώνας των γερμανικών διεκδικήσεων συνεχίζεται, προκειμένου να αποδοθεί δικαιοσύνη σε όλα τα θύματα, τους συγγενείς τους και τους μαρτυρικούς τόπους.
Στόχος για τις τοπικές κοινωνίες και τα μαρτυρικά χωριά είναι η ιστορία να μη σβήσει. Έναν τέτοιο αγώνα κάνει και το Ίδρυμα “Δε Λησμονώ - Γεώργιος Α. Καραμάνος”, όπως δήλωσε στη διάρκεια της εκδήλωσης ο πρόεδρος, Κωνσταντίνος Καραμάνος.
«Όταν ο πατέρας μου ξεκίνησε την προσπάθεια αυτή πριν περίπου 12 χρόνια, παρόλο που έχει ρίζες από τα Καλάβρυτα, δεν μπορούσε πότε να φανταστεί τις θηριωδίες που λάμβαναν χώρα εκείνη την περίοδο. Γι’ αυτό κάναμε σκοπό ζωής να μην αφήσουμε στη μέση αυτήν την προσπάθειά του. Είμαστε παρόντες, θέλουμε να καταφέρουμε να πάμε την έκθεσή μας όπου μας ζητηθεί, έχουμε ήδη επισκεφθεί πολλές περιοχές σε όλη την Ελλάδα, δίνοντας το μήνυμα “δε λησμονώ”», επεσήμανε ο κ. Καραμάνος.
Η έκθεση παρουσιάζει σπάνια ντοκουμέντα, φωτογραφίες και ιστορικά τεκμήρια από διάφορες περιοχές που βίωσαν τις ναζιστικές θηριωδίες. «Αυτή η έκθεση μας δίνει την ευκαιρία να θυμηθούμε στιγμές από μια δύσκολη περίοδο, αυτή της Κατοχής, και συγχρόνως να τιμήσουμε όλους αυτούς τους ανθρώπους που αγωνίστηκαν για την ελευθερία. Μέσα από τα σπάνια ντοκουμέντα που φιλοξενούνται εδώ στον χώρο της πινακοθήκης, έχουμε την ευκαιρία να δούμε από τη μία τις τραγικές συνέπειες του ναζισμού και του φασισμού στη Σερβία και την Ελλάδα, από την άλλη όμως βλέπουμε και τη δίψα των λαών για ελευθερία, αξιοπρέπεια και δικαιοσύνη», δήλωσε η αντιδήμαρχος Πολιτισμού του Δήμου Ηρακλείου, Ρένα Παπαδάκη-Σκαλίδη.
