Συγκλονιστικές προφητείες που επαληθεύτηκαν στη Σταύρωση – Η απόλυτη ακρίβεια που προκαλεί δέος

Πολιτισμός
Συγκλονιστικές προφητείες που επαληθεύτηκαν στη Σταύρωση – Η απόλυτη ακρίβεια που προκαλεί δέος

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η Σταυρική Θυσία του Ιησού Χριστού δεν αποτελεί μόνο κορυφαίο γεγονός της πίστης, αλλά και μια εντυπωσιακή επιβεβαίωση του προφητικού λόγου της Αγίας Γραφής. Προφητείες που διατυπώθηκαν αιώνες πριν, αποκαλύπτουν με συγκλονιστική ακρίβεια κάθε πτυχή των Παθών, προκαλώντας δέος και ενισχύοντας τη βεβαιότητα της θείας αλήθειας

Ο προφητικός λόγος αποτελεί το θεμελιωδέστερο τεκμήριο της αλήθειας της Αγίας Γραφής. Ο μακαριστός αρχιμανδρίτης Αθανάσιος Μυτιληναίος, ηγούμενος της Ιεράς Μονής Κομνηνείου Λαρίσης, συνήθιζε να λέει το εξής: «Η προφητεία και το γεγονός είναι ό,τι ακριβώς το νερό με την σκόνη του τσιμέντου. Και τα δύο καθεαυτά είναι ανίσχυρα· όταν όμως ενωθεί το νερό με το τσιμέντο, τότε γίνεται βράχος, γίνεται πέτρα. Έτσι, η προφητεία, χωρίς τα γεγονότα, μένει έωλη. Τα γεγονότα χωρίς την προφητεία και εκείνα δεν δίδουν την ταυτότητά τους. Συνεπώς, προφητεία και γεγονός, δύο πράγματα που δένουν την πραγματικότητα και την αλήθεια».

Πραγματικά η προσεκτική μελέτη του προφητικού λόγου εκπλήσσει τον αναγνώστη όταν με δέος διαπιστώνει ότι σχεδόν κάθε λεπτομέρεια της επιγείου ζωής του Ενανθρωπήσαντος Λόγου του Θεού και Κυρίου μας Ιησού Χριστού είχε προφητευθεί με απόλυτη ακρίβεια πολλούς αιώνες προτού πραγματοποιηθεί. Ιδιαίτερα χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της προφητείας του Δανιήλ [7ος αι. π.Χ.] για τον ακριβή χρόνο της σταυρικής θυσίας του Κυρίου Ιησού Χριστού[Δαν. κεφ. θ΄, εδάφια 24-27] όπου αναφερόταν ότι ο Κύριος επρόκειτο να θυσιασθεί 69,5 εβδομάδες ετών (δηλαδή 486,5 χρόνια) μετά το διάταγμα για την ανοικοδόμηση της Ιερουσαλήμ. Αυτό το διάταγμα εκδόθηκε από τον Αρταξέρξη το 455π.Χ., οπότε η σταυρική θυσία του Θεανθρώπου θα γινόταν –όπως και έγινε- το 33 μ.Χ.

Επίσης πραγματικά συγκλονιστική είναι και η προφητεία του Ησαΐα(8ος αι. π.Χ.) για τα Άχραντα Πάθη του Κυρίου Ιησού Χριστού με κάθε λεπτομέρεια στο κεφ.53, εδάφια 1-12: «Κύριε, τς πστευσε τ κο μν; κα βραχων Κυρου τνι πεκαλφθη; 2νηγγελαμεν ς παιδον ναντον ατο, ς ρζα ν γ διψσ. οκ στιν εδος ατ οδ δξα· κα εδομεν ατν, κα οκ εχεν εδος οδ κλλος· 3λλ τ εδος ατο τιμον κα κλεπον παρ πντας τος υος τν νθρπων· νθρωπος ν πληγ ν κα εδς φρειν μαλακαν, τι πστραπται τ πρσωπον ατο, τιμσθη κα οκ λογσθη. 4 οτος τς μαρτας μν φρει κα περ μν δυνται, κα μες λογισμεθα ατν εναι ν πν κα ν πληγ π Θεο κα ν κακσει. 5 ατς δ τραυματσθη δι τς μαρτας μν κα μεμαλκισται δι τς νομας μν· παιδεα ερνης μν π᾿ ατν. τ μλωπι ατο μες ἰάθημεν. 6 πντες ς πρβατα πλανθημεν, νθρωπος τ δ ατο πλανθη· κα Κριος παρδωκεν ατν τας μαρταις μν. 7 κα ατς δι τ κεκακσθαι οκ νογει τ στμα ατο· ς πρβατον π σφαγν χθη κα ς μνς ναντον το κεροντος ατν φωνος, οτως οκ νογει τ στμα. 8ν τ ταπεινσει κρσις ατο ρθη· τν δ γενεν ατο τς διηγσεται; τι αρεται π τς γς ζω ατο, π τν νομιν το λαο μου χθη ες θνατον.

 9 κα δσω τος πονηρος ντ τς ταφς ατο κα τος πλουσους ντ το θαντου ατο· τι νομαν οκ ποησεν, οδ ερθη δλος ν τ στματι ατο. 10 κα Κριος βολεται καθαρσαι ατν π τς πληγς. ἐὰν δτε περ μαρτας, ψυχ μν ψεται σπρμα μακρβιον· κα βολεται Κριος φελεν 11π το πνου τς ψυχς ατο, δεξαι ατ φς κα πλσαι τ συνσει, δικαισαι δκαιον ε δουλεοντα πολλος, κα τς μαρτας ατν ατς νοσει. 12 δι τοτο ατς κληρονομσει πολλος κα τν σχυρν μεριε σκλα, νθ᾿ ν παρεδθη ες θνατον ψυχ ατο, κα ν τος νμοις λογσθη· κα ατς μαρτας πολλν ννεγκε κα δι τς μαρτας ατν παρεδθη».

Ακολουθεί ερμηνευτική απόδοση του παραπάνω κειμένου από τον Ιω. Κολιτσάρα: «1Κύριε, ποιος πίστεψε σε αυτά, που εμείς οι προφήτες ακούσαμε από Εσένα και κηρύξαμε στους ανθρώπους; Και η  δύναμη του Κυρίου σε ποιον φανερώθηκε και έγινε πιστευτή και παραδεκτή; 2 Αναγγείλαμε εμείς, οι προφήτες, Αυτόν σαν ένα μικρό και άσημο παιδί ενώπιον του λαού, σαν μια ρίζα σε γη διψασμένη και ξηρή. Δεν υπήρχε στη μορφή του καμία ευπρέπεια, καμία ωραιότητα. Τον είδαμε και δεν είχε μείνει μορφή στο πρόσωπό του (από τα χτυπήματα), ούτε κάλλος. 3 Αλλά η μορφή του ήταν καταφρονημένη, ατιμασμένη και εξουθενωμένη περισσότερο από όλους τους ανθρώπους, σαν να μην υπήρχε ανάμεσα στους ανθρώπους. Αυτός ήταν ένας άνθρωπος πληγωμένος, άνθρωπος ο οποίος γνωρίζει να βαστάζει και να υπομένει ταλαιπωρίες και πόνους. Αντικείμενο αποστροφής έγινε το πρόσωπό Του, δέχθηκε εξευτελισμούς και ταπεινώσεις εκ μέρους των ανθρώπων. Τον λογάριασαν σαν να μην υπήρχε.

4 Αυτός όμως φέρει επάνω Του το βαρύ φορτίο των αμαρτιών μας. Βυθίστηκε στον πόνο και την οδύνη, και εμείς μέσα στην πλάνη μας νομίσαμε ότι Αυτός βρισκόταν στην οδυνηρή αυτή πληγή και συμφορά, επειδή τιμωρούνταν εκ μέρους του Θεού για δικές Του αμαρτίες. 5 Αυτός όμως τραυματίστηκε για τις δικές μας αμαρτίες, ταλαιπωρήθηκε και υπέφερε για τις δικές μας τις  ανομίες. Παιδευτική τιμωρία έπεσε επάνω Του για την δική μας ειρήνη και σωτηρία. Χάρη στην πληγή Εκείνου, εμείς θεραπευθήκαμε. 6 Όλοι σαν πρόβατα είχαμε πλανηθεί. Κάθε άνθρωπος είχε χάσει τον δρόμο του και πορευόταν μέσα στην πλάνη και την αποστασία. Για τις δικές μας αμαρτίες ο Κύριος παρέδωσε Αυτόν σε παθήματα και θάνατο.

7 Και Αυτός, παρ' όλες τις κακώσεις που υπέστη, δεν άνοιξε το στόμα Του καθόλου (για να υπερασπίσει τον εαυτό Του)· σαν άφωνο πρόβατο οδηγήθηκε προς σφαγή, χωρίς να προβάλει καμία αντίσταση και σαν αρνί που στέκεται άφωνο μπροστά σε εκείνον που το κουρεύει, έτσι δεν ανοίγει το στόμα Του. 8 Μέσα στην ταπείνωση και τον εξευτελισμό, στον οποίο βυθίστηκε, παραγνωρίστηκε και καταπατήθηκε το δίκαιό Του εν τη κρίσει. Υστέρα όμως από τα παθήματά Του και τον άδικο θάνατό Του, ποιος θα υπάρξει και ποιος θα τολμήσει να διηγηθεί την γενεά Αυτού; Διότι υψώνεται από την γη [εδώ με το ρήμα «αρεται» προαναγγέλλεται με απόλυτη διαφάνεια ο τρόπος θανατώσεως του Ιησού, με την ύψωσή Του επάνω στον Τίμιο Σταυρό] και αφαιρείται η ζωή Αυτού, εξαιτίας των αμαρτιών του λαού μου οδηγήθηκε σε άδικο θάνατο.

9 Εγώ όμως, σε εκδίκηση του αδίκου θανάτου και της ταφής Του, θα τιμωρήσω και θα παραδώσω σε θάνατο τους κακούς ανθρώπους και για τον θάνατο Αυτού θα παραδώσω τους πονηρούς πλουσίους και άρχοντες. Διότι ο παις μου αυτός δεν διέπραξε καμία παρανομία, ούτε βρέθηκε ποτέ δόλος και ψεύδος στο στόμα Του. 10 Και ο Κύριος θέλει να Τον καθαρίσει πλήρως από τον εξευτελισμό και την ταπείνωση, στην οποία Τον υπέβαλαν οι άνθρωποι, από τις πληγές τις οποίες κατέφεραν σε Αυτόν. Εάν προσφέρετε Αυτόν ως εξιλαστήρια θυσία για τις αμαρτίες σας, η ψυχή σας λυτρωμένη θα δει την ατελεύτητη γενεά Του. 11 Ο Κύριος θέλει να αφαιρέσει τον πόνο της ψυχής Του, να δείξει Αυτόν και δι' Αυτού σε όλο τον κόσμο φως, ικανό να αναπλάσει και να αναγεννήσει με την σύνεση το ανθρώπινο γένος. Θέλει να αποδείξει αθώο Αυτόν τον δίκαιο, ο οποίος υπηρετεί ευσυνειδήτως και με αγάπη τους πολλούς. Αυτών δε των πολλών τις αμαρτίες Αυτός με τη θυσία Του θα αναλάβει. 12 Για τούτο Αυτός θα πάρει ως δική Του πνευματική κληρονομιά πολλούς ανθρώπους· και από τους ισχυρούς θα πάρει και θα διαμοιράσει λάφυρα, διότι εκουσίως παραδόθηκε στον λυτρωτικό για εμάς θάνατο η ζωή Του. Κατατάχθηκε δε μεταξύ των παρανόμων και ως ένας τέτοιος κακούργος θεωρήθηκε. Αυτός όμως δια της σταυρικής Του θυσίας πήρε επάνω Του τις αμαρτίες πολλών και παραδόθηκε στον σταυρικό θάνατο για τις δικές τους αμαρτίες»[ερμ. απόδοση Ιω. Κολιτσάρα].

………………………………………………………….

 Για αρκετές από τις προφητείες που εκπληρώθηκαν κατά την Σταύρωση του Κυρίου μας Ιησού Χριστού κάνει λόγο και ο θεοφόρος Πατέρας της Εκκλησίας μας, άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων, στο ΙΓ΄κεφάλαιο των «Κατηχήσεών» του. Παρακάτω ακολουθούν κατ΄επιλογήν ορισμένα χαρακτηριστικά αποσπάσματα του κεφαλαίου αυτού, όπου και αποκαλύπτεται με ενάργεια η ακριβής εκπλήρωση προφητειών που είχαν θεοπνεύστως ειπωθεί πολλούς αιώνες πριν από την πραγματοποίησή τους και που καταδεικνύουν για μια ακόμη φορά την απόλυτη αλήθεια της ορθόδοξης χριστιανικής πίστης του λαού μας:

 

ΑΓΙΟΥ ΚΥΡΙΛΛΟΥ ΙΕΡΟΣΟΛΥΜΩΝ

«Σταυρωθέντα τε πρ μν π Ποντίου Πιλάτου, κα παθόντα κα ταφέντα…»

 (επιλεγμένα αποσπάσματα από την ΙΓ΄Κατήχηση)

 ΟΙ ΠΡΟΦΗΤΕΙΕΣ ΠΟΥ ΕΚΠΛΗΡΩΘΗΚΑΝ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΣΤΑΥΡΩΣΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ

 ΚΓ’. Εμείς όμως ας επανέλθουμε στο θέμα των προφητικών αποδείξεων που μου ζητήσατε. Σταυρώθηκε ο Κύριος, έχεις ακούσει όλες τις μαρτυρίες. Βλέπεις τον τόπο του Γολγοθά. Συμφωνείς και το επικροτείς επαινετικά και δοξολογικά. Πρόσεξε μήπως καμιά φορά, σε περίοδο διωγμού, Τον απαρνηθείς. Να μην ευφραίνεσαι μόνο σε περίοδο ειρήνης για τον Σταυρό, αλλά και σε καιρό διωγμού να έχεις την ίδια πίστη. Να μην είσαι φίλος του Ιησού τον καιρό της ειρήνης και τον καιρό του πολέμου να γίνεσαι εχθρός. (…)

ΚΔ΄. Ο Χριστός λοιπόν σταυρώθηκε για χάρη μας, Αυτός που δικάστηκε μια νύχτα παγερή και γι’ αυτό υπήρχε παραδίπλα ανθρακιά αναμμένη(πρβ.Ιωάν.18,18: «Εστήκεισαν δ ο δολοι κα ο πηρέται νθρακιν πεποιηκότες, τι ψχος ν, κα θερμαίνοντο· ν δ μετ᾿ ατν Πέτρος στς κα θερμαινόμενος(:Εκεί στέκονταν οι δούλοι και οι υπηρέτριες, οι οποίοι είχαν ανάψει φωτιά και ζεσταίνονταν δίπλα στη σωρό από τα αναμμένα κάρβουνα, διότι είχε κρύο. Μαζί τους στεκόταν κι ο Πέτρος και ζεσταινόταν)».Σταυρώθηκε την τρίτη ώρα [πρβ. Μάρκ. 15,25: «ν δ ρα τρίτη κα σταύρωσαν ατόν(:Η ώρα ήταν τρεις από την ανατολή του ηλίου, δηλαδή εννέα το πρωί, όταν Τον σταύρωσαν)»]. «π δ κτης ρας σκότος γένετο π πσαν τν γν ως ρας νάτης(:Και από τις δώδεκα το μεσημέρι έγινε σκοτάδι σε όλη τη γη έως τις τρεις το απόγευμα)»[Ματθ.27,45].

Μήπως έχουν και αυτά γραφεί από τους Προφήτες; Ας ερευνήσουμε. Λέει λοιπόν ο προφήτης Ζαχαρίας[6ος αι. π.Χ.]: «Κα σται ν κείν τ μέρ οκ σται φς κα ψχος κα πάγος(:Εκείνη την ημέρα δεν θα υπάρχει ηλιακό φως και θα είναι ημέρα ψύχους και πάγου)»[Ζαχ.14,6-7].Να λοιπόν το ψύχος, εξαιτίας του οποίου θερμαινόταν ο Πέτρος[βλ. παραπάνω]. Και την ημέρα εκείνη τη γνώριζε ο Κύριος[Ζαχ.14,7: «σται μίαν μέραν, κα μέρα κείνη γνωστ τ Κυρί, κα οχ μέρα κα ο νύξ(:Θα είναι αυτή μια ξεχωριστή ημέρα, ημέρα γνωστή μόνο στον Κύριο· Η ημέρα εκείνη δεν θα είναι ούτε ημέρα, ούτε νύχτα)».Τι λοιπόν; Τις άλλες μέρες δεν τις γνώριζε; Πολλές είναι οι ημέρες, αλλά αυτή είναι η ημέρα της υπομονής του Κυρίου, «την οποία δημιούργησε ο Κύριος»[πρβ.Ψαλμ.117,24: «Ατη μέρα, ν ποίησεν Κύριος· γαλλιασώμεθα κα εφρανθμεν ν ατ»].Και αυτήν την ημέρα την γνώριζε ο Κύριος και «δεν θα είναι ούτε ημέρα ούτε νύχτα»[Ζαχ.14,7].Τι σημαίνει αυτό το αίνιγμα που αναφέρει ο Προφήτης; «Η ημέρα εκείνη δεν θα είναι ούτε ημέρα, ούτε νύχτα».

 Τι, λοιπόν, είναι αυτή; Τι θα την ονομάσουμε; Το Ευαγγέλιο το ερμηνεύει το πράγμα, καθώς διηγείται τα γεγονότα. Δεν ήταν ημέρα, διότι δεν έλαμψε  ήλιος, πορευόμενος από την ανατολή έως τη δύση, αλλά από την έκτη ώρα ως την ενάτη έγινε σκοτάδι[βλ. παραπάνω,Ματθ.27,45], στη μέση της ημέρας! Επομένως, στη μέση της ημέρας παρεμβλήθηκε το σκοτάδι και το σκοτάδι ο Θεός το ονόμασε νύχτα [πρβ.Γέν.1,5: «Κα κάλεσεν Θες τ φς μέραν κα τ σκότος κάλεσε νύκτα»].Γι ’αυτό ούτε ημέρα ήταν ούτε νύχτα, διότι ούτε όλο φως ήταν, ώστε να κληθεί ημέρα, ούτε πάλι όλο σκοτάδι για να ονομαστεί νύχτα, αλλά μετά από την ενάτη[δηλαδή  μετά τις τρεις το μεσημέρι] έλαμψε ο ήλιος. Το προείπε και αυτό ο Προφήτης λέγοντας: «Ούτε ημέρα θα είναι, ούτε νύχτα»[Ζαχ.14,7].Και πρόσθεσε: «Κα πρς σπέραν σται φς (: Και προς το εσπέρας θα επέλθει άφθονο φως)»[Ζαχ.14,7].Βλέπεις ακρίβεια των Προφητών; Βλέπεις πόση αλήθεια υπάρχει σε όσα έχουν προφητευθεί και γραφεί εκ των προτέρων;

 ΚΕ΄  Αλλά θέλεις να μάθεις σαφώς ποια ώρα ακριβώς ο ήλιος αφανίστηκε από το πρόσωπο της γης; Άραγε να ήταν πέμπτη ώρα ή ογδόη ή δεκάτη; Πες ακριβώς την ώρα στους Ιουδαίους τους απειθείς, ω Προφήτη! Πότε έδυσε ο ήλιος; Λέει, λοιπόν, ο Αμώς ο προφήτης[8ος αιώνας π. Χ.]: «Κα σται ν τ μέρ κείν, λέγει Κύριος Θεός, κα δύσεται λιος μεσημβρίας, κα συσκοτάσει π τς γς ν μέρ τ φς(:Και θα συμβεί εκείνη την ημέρα, λέει ο Κύριος και Θεός, να δύσει ο ήλιος το μεσημέρι)»[Αμώς 8,9]- πρβ.παραπάνω:Ματθ.27,45:«και έγινε σκοτάδι από την έκτη ώρα»- και θα γίνει στην γη σκοτάδι το φως, ενώ θα είναι ημέρα»(βλ.παραπάνω,Αμ.8,9).

     Ποιος θα είναι αυτός ο καιρός, ω Προφήτη, και ποια θα είναι αυτή η ημέρα; «Κα μεταστρέψω τς ορτς μν ες πένθος(:Θα μεταστρέψω τις γιορτές σας σε πένθος[Αμώς 8,10· ο προφήτης Αμώς έζησε τον 8ο αιώνα π.Χ.],διότι τον καιρό των αζύμων και τον καιρό της εορτής του Πάσχα θα συμβεί το γεγονός της Σταυρώσεως. Και έπειτα λέει τα εξής: «Κα θήσομαι ατν ς πένθος γαπητο κα τος μετ᾿ ατο ς μέραν δύνης(:Θα γίνει αυτός, ο Κύριος, ως πρόσωπο αγαπητό που το πενθούν όλοι. Και αυτούς που είναι μαζί Του θα τους φέρει το γεγονός της Σταυρώσεως σε ημέρα οδύνης)»[Αμ.8,10].Την ημέρα πραγματικά των αζύμων και την ημέρα που ήταν εορτή οι μεν γυναίκες θρηνολογούσαν και έκλαιγαν[βλ. Λουκ.23,27: «κολούθει δ ατ πολ πλθος το λαο κα γυναικν α κα κόπτοντο κα θρήνουν ατόν(:Τον ακολουθούσε μάλιστα και μεγάλο πλήθος λαού και πολλές γυναίκες, που χτυπούσαν τα στήθη τους και Τον θρηνούσαν και έκλαιγαν)»],οι δε Απόστολοι, ενώ κρύφτηκαν, περνούσε η ψυχή τους οδύνη και σπαραγμό. Η προφητεία λοιπόν αυτή είναι άξια θαυμασμού.

ΚΣΤ΄ Αλλά  θα πει κάποιος: «Βρες και κάποιο άλλο χαρακτηριστικό γεγονός απ΄τα Πάθη του Χριστού που να έχει προκηρυχθεί από τους Προφήτες με τόση ακρίβεια». Ποια άλλη απόδειξη υπάρχει ακριβής για το γεγονός της Σταυρώσεως; Σταυρώθηκε ο Ιησούς και τότε που Τον οδηγούσαν για τη Σταύρωση φορούσε μόνο ένα χιτώνα και είχε πάνω Του ριγμένο το ιμάτιό Του. «Ο ον στρατιται τε σταύρωσαν τν ησον, λαβον τ μάτια ατο κα ποίησαν τέσσαρα μέρη, κάστ στρατιώτ μέρος, κα τν χιτνα ν δ χιτν ἄῤῥαφος, κ τν νωθεν φαντς δι᾿ λου(:Στο μεταξύ, όταν οι στρατιώτες σταύρωσαν τον Ιησού, πήραν τα ρούχα Του και τα μοίρασαν σε τέσσερα μερίδια, από ένα μερίδιο για κάθε στρατιώτη. Το εσωτερικό Του όμως ένδυμα, τον χιτώνα Του, το έκαναν ξεχωριστό μερίδιο. Ο χιτώνας αυτός ήταν χωρίς καμία ραφή, υφασμένος ολόκληρος από πάνω ως κάτω)»[Ιω.19,23].

 Τον χιτώνα όμως δεν τον έσχισαν, διότι δεν θα χρησίμευε σε τίποτα αν σχιζόταν και γι’ αυτόν έβαλαν λαχνό. Έτσι λοιπόν τα κομμάτια του ιματίου τα μοιράστηκαν, αλλά τον χιτώνα τον βάλανε στον λαχνό[Ιωάν.19,24: «Επον ον πρς λλήλους· μ σχίσωμεν ατόν, λλ λάχωμεν περ ατο τίνος σται(:Είπαν λοιπόν μεταξύ τους: ‘’Ας μην τον σχίσουμε, αλλά ας ρίξουμε κλήρο γι’ αυτόν, κι όποιος τον πάρει’’)»].Έχει γραφεί μήπως και αυτό; Τι λέγει το Ψαλτήρι[11ος αι.π.Χ]; «Διεμερίσαντο τ μάτιά μου αυτος κα π τν ματισμόν μου βαλον κλρον(:Μοίρασαν μεταξύ τους τα διάφορα εξωτερικά μου ενδύματα, και για το εσωτερικό μου ένδυμα, τον χιτώνα μου, έβαλαν κλήρο)»[Ψαλμ.21,19].Ο  «κλρος» αυτός, λοιπόν, είναι ο λαχνός.

ΚΖ΄ Πάλι, όταν κρινόταν από τον Πιλάτο φόρεσε κόκκινα: «Κα κδύσαντες ατν περιέθηκαν ατ χλαμύδα κοκκίνην(:Και αφού Τον έγδυσαν, επειδή ήθελαν να διακωμωδήσουν τις βασιλικές Του αξιώσεις, Τον έντυσαν με κόκκινο μανδύα)»[Ματθ.27,28].Μήπως έχει και αυτό γραφεί; Λέει ο Ησαΐας[8ος αι. π. Χ.]: «Τίς οτος παραγενόμενος ξ δώμ, ρύθημα ματίων κ Βοσόρ, οτως ραος ν στολ βί μετ σχύος;(:Ποιος είναι Αυτός που ήρθε από την Ιδουμαία, από την εχθρική πόλη Βοσόρρα, με κόκκινα ενδύματα;)»[Ησ. 63,1].Ποιος είναι Αυτός που φοράει τα κόκκινα για να ατιμωθεί; Διότι η Βοσόρ κάποια τέτοια ερμηνεία έχει στους Εβραίους. «Διατί σου ρυθρ τ μάτια κα τ νδύματά σου ς π πατητο ληνο;(:Γιατί είναι κόκκινα τα ιμάτια και η στολή σου, σαν του ανθρώπου εκείνου που πατάει σταφύλια στο πατητήρι;)»[Ησ.63,2].Και αυτός αποκρίνεται κα λέει: «ξεπέτασα τς χεράς μου λην τν μέραν πρς λαν πειθοντα κα ντιλέγοντα(:Όλη την ημέρα είχα απλωμένα τα χέρια μου προς λαό απειθή και ανυπότακτο)»[Ησ.65,2].

ΚΗ΄ Άπλωσε στον Σταυρό τα χέρια, για να περιλάβει τα πέρατα της οικουμένης. Διότι της γης το μεσότατο σημείο είναι ο Γολγοθάς. Και δεν είναι λόγος αυτός δικός μου. Ο Προφητάνακτας Δαβίδ[11ος-10ος αιώνας π.Χ.] είναι εκείνος που είπε: « δ Θες βασιλες μν πρ αώνων, εργάσατο σωτηρίαν ν μέσ τς γς. (:Εσύ, ο Θεός, τελεσιούργησες τα κοσμοσωτήρια πάθη Σου στο κέντρο της γης)»[Ψαλμ.73,12]. Άπλωσε τα ανθρώπινα χέρια Του Εκείνος που με τα νοητά Του χέρια στερέωσε τον ουρανό. Και τρυπήθηκαν με καρφιά, ώστε, όταν η ανθρώπινη φύση Του καρφωθεί πάνω στον Σταυρό-η οποία βάσταζε πάνω της τα αμαρτήματα των ανθρώπων-και αφανιστεί, να πεθάνει μεν μαζί της η αμαρτία, εμείς όμως να αναστηθούμε άμεμπτοι και δίκαιοι. «Ε γρ τ το νς παραπτώματι θάνατος βασίλευσε (:Διότι, εάν μέσα από την πτώση του ενός, δηλαδή του προπάτορά μας Αδάμ, ο θάνατος κυριάρχησε διαμέσου του ενός ανθρώπου)»[Ρωμ.5,17],από έναν άνθρωπο και πάλι προήλθε η ζωή, διαμέσου δηλαδή ενός ανθρώπου, του Σωτήρα, που πέθανε αυτοπροαίρετα. Για να βεβαιωθείς ότι έτσι είναι το πράγμα, θυμήσου εκείνο που είπε: «Οδες αρει ατν π᾿ μο, λλ᾿ γ τίθημι ατν π᾿ μαυτο· ξουσίαν χω θεναι ατήν, κα ξουσίαν χω πάλιν λαβεν ατήν(:Κανείς δεν έχει τη δύναμη να πάρει τη ζωή μου και να με θανατώσει εάν δεν το θελήσω εγώ. Αλλά εγώ από μόνος μου την παραδίδω. Έχω εξουσία να προσφέρω τη ζωή μου, κι έχω εξουσία πάλι να την πάρω πίσω)»[Ιω.10,18].

ΚΘ΄ Αλλά Εκείνος βέβαια τα υπέμεινε αυτά, για να σώσει τους πάντες, ο λαός όμως Του ανταπέδωσε κακή ανταμοιβή. Λέει ο Ιησούς «Διψ»[Ιω.19,28].Διψά Εκείνος που ανέβλυσε άφθονα  νερά από τον απόκρημνο βράχο. Και ζητούσε από την άμπελο την οποία φύτεψε τους καρπούς[πρβ. Ιερ.2,21: «γ δ φύτευσά σε μπελον καρποφόρον πσαν ληθινήν· πς στράφης ες πικρίαν, μπελος λλοτρία;(: Εγώ, ιουδαϊκέ λαέ, σε φύτευσα άμπελο όχι τυχαία και συνηθισμένη, αλλά καλή, καρποφόρο· όχι την μεν αληθινή, την δε ψευδή, αλλά όλη εκλεκτή και εξαίρετο. Πώς λοιπόν τώρα μετεστράφης και έφτασες σε αντίθεση, αποστασία και οργή απέναντι σε Εμένα; Πώς αποξενώθηκες από Εμένα και έγινες άμπελος νόθη και αγνώριστη;)»].

Αλλά ποια είναι η άμπελος; Ως προς την φύση της βέβαια προέρχεται από τους αγίους Πατέρες, ως προς την προαίρεσή της όμως είναι σοδομική-διότι η άμπελός τους προέρχεται από τα Σόδομα και τα κλήματά τους από τη Γομόρρα -και ενώ διψά ο Κύριος, παίρνει σφουγγάρι βουτηγμένο στο ξίδι, το δένει γύρω από ένα καλάμι και Του το προσφέρει![πρβ.Ματθ.27,48: «Κα εθέως δραμν ες ξ ατν κα λαβν σπόγγον πλήσας τε ξους κα περιθες καλάμ πότιζεν ατόν(:Και αμέσως ένας απ’ αυτούς έτρεξε και πήρε ένα σφουγγάρι, κι αφού το βούτηξε στο ξίδι, το τύλιξε σ’ ένα καλάμι και προσπαθούσε να του δώσει να πιει)»]. «Κα δωκαν ες τ βρμά μου χολν κα ες τν δίψαν μου πότισάν με ξος(:Και έδωσαν σε μένα αντί για φαγητό χολή και όταν δίψασα με ποτίσανε ξίδι)»[Ψαλμ.68,22].Βλέπεις την διαφάνεια της προρρήσεως των Προφητών;

Τι είδους χολή, λοιπόν, έδωσαν στο στόμα Του; Έδωσαν σε Αυτόν, λέει, «κρασί ανακατεμένο με σμύρνα»[Μάρκ.15,23: «Κα δίδουν ατ πιεν σμυρνισμένον ονον· δ οκ λαβε(: Και για να Τον ναρκώσουν ώστε να μην αισθανθεί σε όλη την οξύτητα τους πόνους της καθηλώσεως, αλλά και να μη δυσκολέψει τους δημίους στο έργο τους, του έδιναν να πιει κρασί ανακατεμένο με σμύρνα. Αυτός όμως δεν το πήρε)»].Αηδιαστική και κατάπικρη είναι η σμύρνα. Αυτά ανταποδίδετε στον Κύριο; Αυτήν την προσφορά κάνει η άμπελος στον αφέντη της; Δίκαια σας θρηνούσε από τότε λοιπόν ο Ησαΐας λέγοντας: «μπελν γενήθη τ γαπημέν ν κέρατι, ν τόπ πίονι(:Φυτεύτηκε αμπελώνας για τον αγαπημένο σε υψηλό μέρος, σε τόπο εύφορο)»[Ησ.5,1].Για να μην τα αναφέρουμε όμως όλα, ας πάμε παρακάτω που ο Ησαΐας  λέει: «Περίμενα να μου κάνει σταφύλια, να σβήσει την δίψα μου με το κρασί του, αλλά ο αμπελώνας μου έβγαλε αγκάθια»[Ησ.5,2,4]. «Κοίταξε το στεφάνι που περιβάλλομαι. Ποια απόφαση λοιπόν θα πάρω; Θα διατάξω τις νεφέλες να μην αφήσουν να πέσει σε αυτόν τον αμπελώνα βροχή». Και βέβαια σταμάτησαν τα σύννεφα να βρέχουν σε αυτόν τον αμπελώνα, δηλαδή έπαυσε πια η προφητική φωνή να αποκαλύπτει τη βουλή του Θεού σε αυτούς.

Και καθώς λέει ο απόστολος Παύλος, οι Προφήτες στο εξής δρουν μέσα στην Εκκλησία: «Προφται δ δύο τρες λαλείτωσαν, κα ο λλοι διακρινέτωσαν(:Προφήτες δύο ή τρεις ας μιλούν, και οι άλλοι ας ελέγχουν και ας διευκρινίζουν και ας επιβεβαιώνουν τα προφητευόμενα)»[Α΄Κορ.14,29].Και πάλι αλλού: «Κα ατς δωκε τος μν ποστόλους, τος δ προφήτας, τος δ εαγγελιστάς, τος δ ποιμένας κα διδασκάλους(:Ο Θεός έδωσε στην Εκκλησία άλλοι να είναι Απόστολοι, άλλοι  Προφήτες)»[Εφεσ.4,11].Προφήτης ήταν και ο Άγαβος, που έδεσε με τη ζώνη του Παύλου τα χέρια και τα πόδια του Παύλου και προφήτευσε την φυλάκιση του Αποστόλου στα Ιεροσόλυμα[Πράξ.21,10-11:«πιμενόντων δ μν μέρας πλείους κατλθέ τις π τς ουδαίας προφήτης νόματι γαβος, κα λθν πρς μς κα ρας τν ζώνην το Παύλου, δήσας τε ατο τος πόδας κα τς χερας επε· τάδε λέγει τ Πνεμα τ γιον· τν νδρα ο στιν ζώνη ατη, οτω δήσουσιν ες ερουσαλμ ο ουδαοι κα παραδώσουσιν ες χερας θνν (:Και ενώ εμείς παραμέναμε στην Καισάρεια περισσότερες ημέρες, κατέβηκε από την Ιουδαία κάποιος προφήτης που λεγόταν Άγαβος. Αυτός, όταν ήλθε να μας επισκεφτεί, πήρε τη ζώνη του Παύλου και έδεσε με αυτήν τα πόδια και τα χέρια του και είπε: ‘’Αυτά λέει το Άγιο Πνεύμα: Τον άνδρα στον οποίο ανήκει η ζώνη αυτή, θα τον δέσουν στην Ιερουσαλήμ οι Ιουδαίοι έτσι όπως είμαι εδώ δεμένος εγώ, και θα τον παραδώσουν στα χέρια των εθνικών Ρωμαίων)»].

[Λ΄].Για τους ληστές πάλι που σταυρώθηκαν μαζί του έχει λεχθεί: «Και συγκαταριθμήθηκε μεταξύ των ανόμων»[Λουκ.22,37: «Λέγω γρ μν τι τι τοτο τ γεγραμμένον δε τελεσθναι ν μοί, τ κα μετ νόμων λογίσθη· κα γρ τ περ μο τέλος χει(:Τώρα λοιπόν ήλθαν καιροί διωγμών και επιβουλών. Και αυτό αποδεικνύεται απ’ όσα θα μου συμβούν σε λίγο. Διότι σας λέω ότι μαζί με τόσα άλλα που εκπληρώθηκαν, πρέπει να εκπληρωθεί και να επαληθευθεί σε μένα κι αυτό που έχει γραφεί στον προφήτη Ησαΐα. Δηλαδή το ‘’και μεταξύ των ανόμων και κακούργων συγκαταλέχθηκε, για να τιμωρηθεί μαζί με αυτούς ως άνομος’’. Και πρέπει να επαληθευθεί και ο προφητικός αυτός λόγος στο πρόσωπό μου, διότι όσα γράφτηκαν και προφητεύθηκαν για μένα, τώρα ολοκληρώνονται και πραγματοποιούνται πλήρως)» και Ησ.53,12: «Δι τοτο ατς κληρονομήσει πολλος κα τν σχυρν μεριε σκλα, νθ᾿ ν παρεδόθη ες θάνατον ψυχ ατο, κα ν τος νόμοις λογίσθη· κα ατς μαρτίας πολλν νήνεγκε κα δι τς μαρτίας ατν παρεδόθη(:Για τον λόγο αυτόν Αυτός θα πάρει ως δική Του πνευματική κληρονομία πολλούς· και από τους ισχυρούς θα πάρει και θα διαμοιράσει λάφυρα, διότι εκουσίως παραδόθηκε στον λυτρωτικό για εμάς θάνατο η ζωή Του. Κατατάχθηκε μεταξύ των παρανόμων και ως τέτοιος άνθρωπος θεωρήθηκε. Αυτός όμως με τη σταυρική Του θυσία πήρε πάνω Του τις αμαρτίες πολλών και παραδόθηκε στον σταυρικό θάνατο για τις αμαρτίες τους)»].

STAVROSH

Και οι δύο βέβαια ήταν άνομοι πριν από την συσταύρωσή τους με τον Κύριο. Ο ένας όμως απ’ τους δύο δεν έμεινε άνομος. Ενώ ο άλλος έμεινε μέχρι τέλους άνομος, αμετανόητος, χωρίς να επιζητήσει τη σωτηρία. Και μπορεί να ήταν καρφωμένος στα χέρια, αλλά χτυπούσε με τη γλώσσα, βλασφημώντας. Οι Ιουδαίοι περνώντας κουνούσαν τα κεφάλιά τους[Ματθ.27,39: «Ο δ παραπορευόμενοι βλασφήμουν ατν κινοντες τς κεφαλς ατν (:Στο μεταξύ εκείνοι που περνούσαν από κοντά τον έβριζαν και κουνούσαν με περιφρόνηση και κακία τα κεφάλια τους)»,κοροϊδεύοντας τον Εσταυρωμένο και αποδεικνύοντας με αυτά αληθινό το γραμμένο: «κγ γενήθην νειδος ατος· εδοσάν με, σάλευσαν κεφαλς ατν(:με είδαν και κούνησαν τα κεφάλια τους)»[Ψαλμ.108,25].Και ο ένας απ΄ τους δύο ληστές μαζί τους βλασφημούσε τον Κύριο, ενώ ο άλλος επέπληττε τον βλάσφημο![πρβ.Λουκ.23,40: «ποκριθες δ τερος πετίμα ατ λέγων· οδ φοβ σ τν Θεόν, τι ν τ ατ κρίματι ε;(:Τότε ο άλλος στράφηκε προς αυτόν και τον επέπληττε λέγοντας: ‘’Σε λίγο θα εμφανιστείς ενώπιον του Θεού. Ούτε τον Θεό δεν φοβάσαι; Ο φόβος του Θεού δεν σε συγκρατεί να μην προσθέτεις και τώρα νέες αμαρτίες στον εαυτό σου; Δεν θυμάσαι το παρελθόν σου και τα τόσα σου εγκλήματα; Διότι κι εσύ υφίστασαι την ίδια καταδίκη και την ίδια ποινή του σταυρού που υφίσταται κι αυτός’’)»].

Και τότε συνέβηκε σε αυτόν να βρίσκεται στο τέλος της ζωής του, αλλά στην αρχή της διορθώσεώς του, στην παράδοση της ψυχής του, αλλά και στην πρόσληψη της σωτηρίας του. Μετά από την επιτίμηση, που έκανε στον συλληστή του, είπε και το: «Μνήσθητί μου, Κύριε»[Λουκ.23,42: «Μνήσθητί μου, Κύριε, ταν λθς ν τ βασιλεί σου (:Θυμήσου με, Κύριε, όταν θα ξαναέλθεις με τη δόξα και τη δύναμη της βασιλείας σου και ανάστησέ με για να την απολαύσω κι εγώ)»]. «Προς εσένα, Κύριε, απευθύνεται ο λόγος μου. Άφησέ τον αυτόν, τυφλώθηκαν τα μάτια της ψυχής του, θυμήσου εμένα. Δεν σου λέω να θυμηθείς τα έργα μου, διότι τα φοβάμαι αυτά. Κάθε άνθρωπος είναι φυσικό να καλλιεργεί ευμενή και φιλικά αισθήματα προς όσους τον συνοδεύουν σε κάποια πορεία του. Είμαι και εγώ συνοδοιπόρος σου προς τον θάνατο. Μνήσθητι του συνοδοιπόρου σου! Δεν σου λέω όμως τώρα μνήσθητί μου, αλλά όταν έλθεις στην Βασιλεία Σου». […]

ΛΔ΄ Ο ήλιος, τότε, έχασε το φως του[πρβ.Λουκ.23,44: «ν δ σε ρα κτη κα σκότος γένετο φ᾿ λην τν γν ως ρας νάτης, το λίου κλείποντος (:Η ώρα ήταν περίπου έξι από την ανατολή του ηλίου, δηλαδή δώδεκα το μεσημέρι. Κι έπεσε σκοτάδι σ’ όλη τη γη ως τις τρεις το απόγευμα, και σκοτείνιασε ο ήλιος)»] εξαιτίας της ακτινοβολίας του Ήλιου της δικαιοσύνης(πρβ.Μαλαχ.3,20). Σχίστηκαν οι πέτρες γιατί έπασχε ο Χριστός, που, κατά τον απόστολο Παύλο, συμβολιζόταν από την πέτρα, η οποία πήγασε το ύδωρ της ζωής για τους ανθρώπους. Τα μνήματα ανοίχτηκαν και οι νεκροί αναστήθηκαν για χάρη Εκείνου «που είναι ελεύθερος ανάμεσα στους νεκρούς»[Ψαλμ.87,5:«Προσελογίσθην μετ τν καταβαινόντων ες λάκκον, γενήθην σε νθρωπος βοήθητος ν νεκρος λεύθερος»].Έβγαλε τους φυλακισμένους από τον σκοτεινό και άνυδρο λάκκο[Ζαχ.9,11: «Κα σ ν αματι διαθήκης σου ξαπέστειλας δεσμίους σου κ λάκκου οκ χοντος δωρ(:Εσύ, Κύριε, χάρη στη Διαθήκη, που συνήψες με αιματηρές θυσίες με τους Ισραηλίτες, ανέσυρες τους δέσμιους και αιχμαλώτους Ιουδαίους, από τον λάκκο της αιχμαλωσίας τους, όπου ούτε νερό δεν υπήρχε)»].

Να μην ντρέπεσαι λοιπόν για τον Εσταυρωμένο αλλά με θάρρος να ομολογείς και να λέγεις και συ: «Οτος τς μαρτίας μν φέρει κα περ μν δυνται (:Αυτός βαστάζει τις αμαρτίες μας και πάσχει για χάρη μας)»[Ησ.53,4]. «Τ μώλωπι ατο μες άθημεν (:Και με την πληγή τη δική Του θεραπευτήκαμε εμείς)»[Ησ.53,5].Ας μην είμαστε αχάριστοι προς τον Ευεργέτη. Και να προσθέτεις ακόμα λέγοντας: «τι αρεται π τς γς ζω ατο, π τν νομιν το λαο μου χθη ες θάνατον. κα δώσω τος πονηρος ντ τς ταφς ατο κα τος πλουσίους ντ το θανάτου ατο (:Εξαιτίας των ανομιών του λαού μου- λέει ο ΘεόςΠατέρας-οδηγήθηκε ο Χριστός στον θάνατο και θα παραδοθούν οι πονηροί ως αντάλλαγμα για την ταφή Του και οι πλούσιοι θα πληρώσουν για το θάνατό Του)»[Ησ.53,8-9].Γι΄αυτό ακριβώς σαφώς λέει ο Παύλος ότι «παρέδωκα γρ μν ν πρώτοις κα παρέλαβον, τι Χριστς πέθανεν πρ τν μαρτιν μν κατ τς γραφάς, κα τι τάφη, κα τι γήγερται τ τρίτη μέρ κατ τς γραφάς(:διότι εν πρώτοις παρέδωσα σε σας με την διδασκαλία μου, αυτό που και εγώ παρέλαβα ότι ο Χριστός πέθανε για τις αμαρτίες μας, κατά τις Γραφές, και ότι ενταφιάστηκε και αναστήθηκε την τρίτη ημέρα, σύμφωνα πάλι με τις Γραφές)»[Α΄Κορ.15,3-4].

ΛΕ΄ Ζητούμε όμως να μάθουμε σαφώς πού έχει ταφεί. Είναι άραγε χειροποίητος ο τάφος; Άραγε, όπως οι τάφοι των βασιλέων, προεξέχει από τη γη, έχει γίνει το μνήμα από πέτρες κτιστές και αρμολογημένες; Και τι έβαλαν στην θύρα; Πέστε μας, ω Προφήτες, και για τον τάφο ακριβώς πού είναι και πού θα τον ζητήσουμε; Και αυτοί μας λένε: «Κοιτάξτε προς τον στερεό βράχο, τον οποίο λαξεύσατε»[Ησ.51,1: «κούσατέ μου, ο διώκοντες τ δίκαιον κα ζητοντες τν Κύριον, μβλέψατε ες τν στερεν πέτραν, ν λατομήσατε»]. Κοιτάξτε και θα δείτε. Έχεις και το Ευαγγέλιο που λέει «σε μνήμα λαξευτό»[πρβ.Λουκ.23,53: «Κα καθελν ατ νετύλιξε σινδόνι κα θηκεν ατ ν μνήματι λαξευτ, ο οκ ν οδες οδέπω κείμενος (:Και αφού το κατέβασε από τον σταυρό, το τύλιξε σε σεντόνι και το έβαλε σε ένα μνημείο σκαλισμένο μέσα στον βράχο. Στο μνημείο αυτό κανείς μέχρι τότε δεν είχε τοποθετηθεί και ενταφιαστεί)», «το οποίο ήταν σκαμμένο σε ογκώδη βράχο»[Μάρκ.15,46: «Κα γοράσας σινδόνα κα καθελν ατν νείλησε τ σινδόνι κα κατέθηκεν ατν ν μνημεί, ν λελατομημένον κ πέτρας, κα προσεκύλισε λίθον π τν θύραν το μνημείου(:Και εκείνος, αφού αγόρασε καινούριο και αμεταχείριστο σεντόνι και κατέβασε τον Ιησού από τον σταυρό, τύλιξε το σώμα Του στο σεντόνι και Τον έβαλε κάτω σε ένα μνημείο, το οποίο ήταν σκαλισμένο μέσα στον βράχο˙ και κύλισε ένα μεγάλο λίθο πάνω στο στόμιο του μνημείου κλείνοντας έτσι την είσοδο του μνημείου)»].

apokathilosi1

Και τι γίνεται εκεί; Τι είδους ήταν η θύρα του μνήματος; Πάλι άλλος Προφήτης, ο Ιερεμίας[7ος αι. π.Χ.] λέει: «Με θανάτωσαν και με έβαλαν στον λάκκο και έθεσαν λίθο επάνω μου»[Θρ.Ιερ.3,53: «θανάτωσαν ν λάκκ ζωήν μου κα πέθηκαν λίθον π᾿ μοί»]. «Ο λίθος ο ακρογωνιαίος, ο διαλεχτός, ο πολύτιμος[πρβ.Ησ.28,16:«Δι τοτο οτω λέγει Κύριος Κύριος· δο γ μβαλ ες τ θεμέλια Σιν λίθον πολυτελ κλεκτν κρογωνιαον, ντιμον, ες τ θεμέλια ατς, κα πιστεύων π᾿ ατ ο μ καταισχυνθ» και Α΄Πετρ.2,6: «ς λεύθεροι, κα μ ς πικάλυμμα χοντες τς κακίας τν λευθερίαν, λλ᾿ ς δολοι Θεο»] είμαι θαμμένος στο βάθος άλλου λίθου, αλλά για λίγο χρόνο».

Λίθος που πάνω του θα σκοντάφτουν οι  Ιουδαίοι[πρβ.Ησ.8,14: «Κα ἐὰν π᾿ ατ πεποιθς ς, σται σοι ες γίασμα κα οχ ς λίθου προσκόμματι συναντήσεσθε ατ, οδ ς πέτρας πτώματι· ο δ οκοι ακβ ν παγίδι, κα ν κοιλάσματι γκαθήμενοι ν ερουσαλήμ(:Και αν έχετε στηριγμένη τη ζωή σας σε Αυτόν, ο Κύριος θα είναι για σας ιερό άσυλο, το οποίο κανείς δεν θα μπορεί να παραβιάσει· και στον δρόμο της ζωής σας ο Κύριος δεν θα γίνει λίθος για να σκοντάψετε, ούτε πέτρα για να πέσετε. Τα δύο όμως βασίλεια του Ιακώβ, επειδή θα απιστήσουν, θα πέσουν στην παγίδα των εχθρών τους· και οι αμέριμνοι και ασεβείς κάτοικοι της Ιερουσαλήμ θα βρεθούν σε λάκκους ολέθρου)» και Α΄Πετρ.2,6: «ς λεύθεροι, κα μ ς πικάλυμμα χοντες τς κακίας τν λευθερίαν, λλ᾿ ς δολοι Θεο»] και που θα είναι σωτηρία για όσους πιστεύουν. Φυτεύτηκε λοιπόν το ξύλο στην γη, για να απολαύσει ευλογία η καταραμένη γη και για να ελευθερωθούν οι νεκροί[…].

Πηγές:

  • «Κατηχήσεις Αγίου Κυρίλλου Ιεροσολύμων»,σελ.379-393[κατ΄επιλογήν],εκδ. Ετοιμασία, Ιεράς Μονής Τιμίου Προδρόμου Καρέα
  • Π. Τρεμπέλα, Η Καινή Διαθήκη με σύντομη ερμηνεία (απόδοση στην κοινή νεοελληνική), εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Ο Σωτήρ», έκδοση τέταρτη, Αθήνα 2014.
  • Η Παλαιά Διαθήκη κατά τους εβδομήκοντα, Κείμενον και σύντομος απόδοσις του νοήματος υπό Ιωάννου Κολιτσάρα, εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Η Ζωή», έκδοση τέταρτη, Αθήνα 2005.
  • Π.Τρεμπέλα, Το Ψαλτήριον με σύντομη ερμηνεία(απόδοση στην κοινή νεοελληνική), εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Ο Σωτήρ», έκδοση τρίτη, Αθήνα 2016

*Η Ελένη Λιναρδάκη είναι φιλόλογος                                   

 

ΤΑ ΝΕΑ του neakriti.gr στο Google News