Αν νομίζετε ότι η ελληνική κτηνοτροφία σβήνει “από φυσικά αίτια”, μάλλον πιστεύετε ακόμη στα παραμύθια με happy end. Στην πραγματικότητα, αυτό που βλέπουμε από τη Λέσβο μέχρι τον τελευταίο ξεχασμένο στάβλο της ηπειρωτικής χώρας, αλλά και εδώ στη Κρήτη πίσω από την θολούρα της “μαγκιάς” των ΟΠΕΚΕΠΕδων, δεν είναι απλώς κρίση. Είναι κατεδάφιση με πρόγραμμα.
Οι κτηνοτρόφοι φωνάζουν, αλλά στο Μαξίμου το μόνο που ακούγεται είναι ο ήχος από PowerPoint και επενδυτικά σχέδια.
Η “εκκαθάριση”
Σφάζονται κοπάδια, όχι μόνο από ανάγκη, αλλά με μια βιασύνη που θυμίζει περισσότερο “εκκαθάριση” παρά διαχείριση κρίσης. Και κάπου εκεί, ανάμεσα σε εντολές και “πρωτόκολλα”, ξεθωριάζει ένας τρόπος ζωής αιώνων.
Η επίσημη γραμμή; «Κάντε branding». Δηλαδή, αν δεν έχεις ούτε ζώα, ούτε ρευστό, ούτε πρόσβαση σε τράπεζα, φτιάξε… λογότυπο. Σαν να λέμε στον ναυαγό να επενδύσει σε καλύτερο μαγιό.
Το πρόβλημα είναι απλό και κυνικό: ο μικρός δεν αντέχει. Δεν έχει αποθέματα, δεν έχει πλάτες, δεν έχει χρόνο. Όταν χάσει το κοπάδι του, τελείωσε. Δεν υπάρχει “restart”. Υπάρχει μόνο η έξοδος. Και το κενό δεν μένει κενό για πολύ, το γεμίζουν οι “μεγάλοι”, αυτοί που πάντα περιμένουν στη γωνία όταν μικραίνουν οι άλλοι.
Η κρίση ως ευκαιρία
Κάθε κρίση, άλλωστε, είναι και μια ευκαιρία. Όχι για όλους, για τους γνωστούς και ημέτερους. Για εκείνους που βλέπουν την ύπαιθρο όχι ως ζωή, αλλά ως asset. Για εκείνους που μετράνε τα βουνά σε megawatts και τα χωράφια σε οικόπεδα.
Την ίδια ώρα, η Ελλάδα των ανθρώπων που παράγουν, που ιδρώνουν, που κρατάνε ακόμα ζωντανή την επαρχία, μαθαίνει να χάνει. Όχι γιατί δεν μπορεί, αλλά γιατί δεν “χωράει” στο νέο μοντέλο. Ένα μοντέλο πιο καθαρό, πιο συγκεντρωμένο, πιο… εταιρικό. Κι έτσι, σιγά-σιγά, η χώρα αλλάζει χωρίς να το πολυκαταλάβουμε. Τα κοπάδια λιγοστεύουν, τα χωριά αδειάζουν, και η γη περνάει σε άλλα χέρια, πιο ισχυρά, πιο οργανωμένα, πιο μακριά από τη λάσπη και το χώμα. Κάποιο πρωί θα ξυπνήσουμε και η ύπαιθρος θα είναι “αναβαθμισμένη”. Λιγότεροι άνθρωποι, περισσότερα projects. Λιγότερη ζωή, περισσότερη “ανάπτυξη”.
Το γάλα συνεχίζει να χύνεται
Και τότε ίσως θυμηθούμε ότι κάποτε, σε δύσκολες εποχές, αυτή η χώρα σώθηκε επειδή οι άνθρωποί της γύρισαν στη γη τους, όχι επειδή την πούλησαν. Αλλά μέχρι τότε, το γάλα θα συνεχίσει να χύνεται. Και κάποιοι θα συνεχίσουν να το εκμεταλλεύονται. Με το ποτήρι στο χέρι.
