Αλήθεια, πόσο ακόμα θα συνηθίζουμε την ντροπή; Πόσο ακόμα θα περνάμε δίπλα από νεκρά ζώα στους δρόμους της Κρήτης σαν να πρόκειται για ένα φυσιολογικό κομμάτι της καθημερινότητας; Σκύλοι, γάτες, κάποιες φορές και κατσίκια παρατημένα στην άσφαλτο για ώρες ή και μέρες, κάτω από τον ήλιο ή τη βροχή, εκτεθειμένα στα βλέμματα παιδιών και περαστικών.
Η εικόνα αυτή δεν προσβάλλει μόνο την αισθητική μας, προσβάλλει τον πολιτισμό μας. Δεν είναι απλώς θέμα φιλοζωίας. Είναι θέμα δημόσιας υγείας, οδικής ασφάλειας και στοιχειώδους σεβασμού στη ζωή. Ένα νεκρό ζώο στο οδόστρωμα μπορεί να προκαλέσει νέο τροχαίο, όταν οδηγοί προσπαθούν να το αποφύγουν την τελευταία στιγμή. Μπορεί να γίνει εστία μόλυνσης. Μα, πάνω απ’ όλα, είναι η απόδειξη ότι κάτι στο σύστημα δε λειτουργεί.
Πού είναι οι “αρμόδιοι”;
Ποιοι έχουν λοιπόν την αρμοδιότητα; Η απάντηση δεν είναι αόριστη. Στο εθνικό και επαρχιακό οδικό δίκτυο, υπεύθυνες είναι οι Περιφέρειες και οι αρμόδιες τεχνικές υπηρεσίες. Στο δημοτικό οδικό δίκτυο, η ευθύνη ανήκει στους Δήμους, οι οποίοι οφείλουν να μεριμνούν για την περισυλλογή και διαχείριση νεκρών ζώων.
Όταν πρόκειται για ζώα συντροφιάς, υπάρχει και η διάσταση της διαχείρισης των αδέσποτων, που επίσης αποτελεί αρμοδιότητα των Δήμων βάσει της νομοθεσίας. Αν εμπλέκεται τροχαίο, η Αστυνομία έχει ρόλο στην καταγραφή και ειδοποίηση των αρμόδιων υπηρεσιών.
Τι μήνυμα θέλουμε να στείλουμε;
Η Κρήτη, που θέλει να προβάλλεται ως σύγχρονος τουριστικός προορισμός, ως τόπος φιλοξενίας και ποιότητας ζωής, δεν μπορεί να ανέχεται τέτοιες εικόνες. Τι μήνυμα στέλνουμε στους επισκέπτες μας όταν διασχίζουν βασικούς οδικούς άξονες και αντικρίζουν αυτήν την εγκατάλειψη; Τι μήνυμα στέλνουμε στα ίδια μας τα παιδιά; Ότι η ζωή, όταν δεν είναι δική μας, δεν έχει αξία;
Το ζήτημα δε λύνεται με ευκαιριακές αντιδράσεις. Χρειάζεται σαφές πρωτόκολλο, άμεση καταγραφή από την Αστυνομία ή τον πολίτη μέσω μιας ενιαίας γραμμής επικοινωνίας, ενεργοποίηση συνεργείου εντός συγκεκριμένου χρονικού ορίου, διαφάνεια και έλεγχος. Χρειάζονται συμβάσεις που να λειτουργούν, όχι να μένουν στα χαρτιά. Βέβαια, χρειάζεται και πρόληψη, σήμανση σε επικίνδυνα σημεία, έλεγχος της ανεξέλεγκτης βόσκησης και ουσιαστική πολιτική για τα αδέσποτα.
Η ανοχή
Το πιο ανησυχητικό, όμως, είναι η ανοχή. Όταν μια κοινωνία συνηθίζει την εικόνα του θανάτου στο πλάι του δρόμου, χωρίς αντίδραση, χωρίς αγανάκτηση, τότε έχει αρχίσει να χάνει την ευαισθησία της. Όταν χάνεται η ευαισθησία για τα ζώα, αργά ή γρήγορα χάνεται και για τους ανθρώπους.
Δεν είναι υπερβολή. Είναι καθρέφτης. Ο τρόπος που διαχειριζόμαστε τα πιο αδύναμα πλάσματα δείχνει το επίπεδο του πολιτισμού μας. Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι μόνο ποιος έχει την αρμοδιότητα. Το ερώτημα είναι: ποιος θα αναλάβει επιτέλους την ευθύνη;
