Κάθονται στα έδρανα, ανεβαίνουν στα πάνελ, σηκώνουν το δάχτυλο και μοιράζουν νουθεσίες για «δημοσιονομική πειθαρχία», «όρια αντοχών της οικονομίας» και «δεν υπάρχουν λεφτά». Κι από κάτω, στα ψιλά γράμματα - αυτά που δε διαβάζονται ποτέ στις προγραμματικές δηλώσεις - κρύβεται το πραγματικό θαύμα της ελληνικής πολιτικής ζωής: δύο κόμματα που κυβερνούν και εναλλάσσονται στην εξουσία εδώ και δεκαετίες, αλλά ούτε οι ίδιες τους οι τράπεζες δεν πιστεύουν ότι θα ξεχρεώσουν ποτέ.
Γιατί, αν πάρουμε όμως σίγουρα τα οικονομικά στοιχεία τους και τα δεδομένα, η εικόνα δε σηκώνει ούτε ιδεολογικές ερμηνείες, ούτε επικοινωνιακές πιρουέτες. Η Νέα Δημοκρατία και το ΠΑΣΟΚ - το κυβερνών κόμμα και η αξιωματική αντιπολίτευση - κουβαλούν μαζί χρέη που ξεπερνούν το 1,038 δισεκατομμύριο ευρώ. Ένα ποσό που, αν δεν ήταν κομματικό, θα είχε ήδη χαρακτηριστεί “βόμβα στα θεμέλια της οικονομίας”.
Πόσα χρωστούν;
Η Νέα Δημοκρατία χρωστά μόνο στις τράπεζες 530,9 εκατομμύρια ευρώ. Το ΠΑΣΟΚ ακολουθεί κατά πόδας με 502.242.221 ευρώ. Και κάπου εδώ αρχίζει το πραγματικό παραπολιτικό πανηγύρι. Γιατί τα ίδια κόμματα που δηλώνουν όπως το κυβερνητικό πως «δεν υπάρχουν χρήματα» για αγρότες, κοινωνικές παρεμβάσεις ή ανακούφιση της περιφέρειας ή της αξιωματικής αντιπολίτευσης, που μιλάει για ορθολογισμό και προτάσεις κοστολογημένες και αξιοκρατικές, λαμβάνουν κανονικά και με τον νόμο κρατική επιχορήγηση.
Το 2025, η Ν.Δ. έλαβε 13,4 εκατομμύρια ευρώ. Το ΠΑΣΟΚ 4,5 εκατομμύρια ευρώ. Όχι για να ξεχρεώσουν - μην είμαστε αφελείς - αλλά για να συνεχίσουν να υπάρχουν, να λειτουργούν και να χρωστούν με θεσμική αξιοπρέπεια.
Υπολογισμός
Ας κάνουμε όμως έναν υπολογισμό εργαστηρίου. Αν τα δύο κόμματα έδιναν ολόκληρη την επιχορήγηση στις τράπεζες. Αν δεν ξόδευαν ούτε ευρώ για αφίσες, γραφεία, συνέδρια, επικοινωνιολόγους και καφέδες. Αν - το κυριότερο - οι τράπεζες σταματούσαν διά μαγείας να βάζουν τόκους. Με αυτά τα “αν”, η Νέα Δημοκρατία θα χρειαζόταν περίπου 39,6 χρόνια για να ξεχρεώσει. Κοντά 40. Μια πολιτική ζωή ολόκληρη. Το ΠΑΣΟΚ; 111,6 χρόνια. Δηλαδή τρεις γενιές στελεχών, καμία 20αριά κυβερνητικές αλλαγές και - αν είμαστε τυχεροί - 5-6 νέες αναθεωρήσεις Συντάγματος.
Βέβαια, όλα αυτά είναι θεωρία. Γιατί στην πραγματική ζωή οι τόκοι “τρέχουν”. Και τρέχουν γρήγορα. Περίπου 54 εκατομμύρια ευρώ τον χρόνο για τη Ν.Δ. και 56,4 εκατομμύρια για το ΠΑΣΟΚ. Με απλά λόγια: ό,τι πληρώνουν, το ξαναχρωστούν και με το παραπάνω.
Πολιτικό παράδοξο
Κι έτσι φτάνουμε στο πολιτικό παράδοξο της εποχής: κόμματα υπερχρεωμένα, αλλά ηθικά ακμαία, οικονομικά βυθισμένα, αλλά πολιτικά ρυθμιστές των πάντων. Αυτοί που δεν μπορούν να βάλουν σε τάξη τα δικά τους βιβλία, αποφασίζουν για τους προϋπολογισμούς όλων των υπολοίπων.
Και κάπου εδώ, το ερώτημα δεν είναι πότε θα αποπληρωθούν αυτά τα χρέη. Η απάντηση είναι απλή: ποτέ των ποτών. Το ερώτημα είναι άλλο; Πόση σοβαρότητα μπορεί να έχει ένα πολιτικό σύστημα όταν αυτοί που μιλάνε περισσότερο για «υπευθυνότητα» είναι οι ίδιοι που χρωστούν περισσότερο απ’ όλους;
