europaiki_enosi

Η ιστορία της ακροδεξιάς στην Ευρώπη 

Παραπολιτικά
Η ιστορία της ακροδεξιάς στην Ευρώπη 

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ας δούμε λίγο τα ιστορικά στοιχεία και το πώς οδηγηθήκαμε εδώ που βρισκόμαστε. 

Σε άλλες σελίδες της “Ν.Κ.” μπορείτε να διαβάσετε ένα άρθρο για την άνοδο της ακροδεξιάς στη σύγχρονη Ευρώπη και την “προοπτική εξουσίας” της. Όπως σημειώνεται και εκεί, η άκρα δεξιά από την επαύριο του Β' Παγκοσμίου Πολέμου έως και την προπερασμένη δεκαετία ήταν “εκτός κάδρου” όσον αφορά στην εξουσία. Τουλάχιστον την εξουσία που προκύπτει διά των δημοκρατικών εκλογών. 

Ωστόσο, πλέον έχει μπει... για τα καλά στο “κάδρο”. Ας δούμε λίγο τα ιστορικά στοιχεία και το πώς οδηγηθήκαμε εδώ που βρισκόμαστε. 

Από “συστημική επιλογή”, παρίας! 

Τα ακροδεξιά κόμματα στη μεταπολεμική Ευρώπη ήταν περιορισμένης αποδοχής. Μόλις ο κόσμος είχε εξέλθει από έναν τρομακτικά καταστροφικό πόλεμο, ο οποίος είχε προκληθεί από τις ηγεμονικές, ιμπεριαλιστικές φιλοδοξίες μιας σειράς ακροδεξιών καθεστώτων (Γερμανία, Ιαπωνία, Ιταλία, στα οποία συμπαραστάθηκαν και μια σειρά ακόμη χωρών που απέκτησαν φασιστικές κυβερνήσεις στην πορεία - Ουγγαρία, Ρουμανία κ.λπ.). Η μόνη περίπτωση όπου η άκρα δεξιά κυβέρνησε στην Ευρώπη την περίοδο αυτή ήταν... με χούντες. Στην Ισπανία και την Πορτογαλία, η χούντα προϋπήρχε του Β' Π.Π. και χρειάστηκε να έρθει η δεκαετία του 1970 για να απελευθερωθούν οι δύο χώρες της Ιβηρικής από τα φασιστικά δεσμά. 
Ένα ενδιαφέρον και αξιοσημείωτο στοιχείο, που μπορεί να “διαβαστεί” με διάφορους τρόπους, είναι ότι και οι δύο Ίβηρες δικτάτορες φρόντισαν με ιδιαίτερη σπουδή να κρατήσουν τις χώρες τους εκτός της δίνης του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Ακόμη περισσότερο, που στην περίπτωση του Φράνκο, ο Ισπανός δικτάτορας οφείλει την επικράτησή του στον εμφύλιο στην άφθονη υποστήριξη που έλαβε από τη ναζιστική Γερμανία και τη φασιστική Ιταλία. 
Στην έτερη ευρωπαϊκή χώρα όπου ήρθε η άκρα δεξιά στην εξουσία, τη δική μας Ελλάδα δηλαδή, η χούντα προέκυψε στην πορεία, ως “παρέκκλιση”, όταν Αμερικανοί, η ελληνική αστική τάξη, το παλάτι και ο στρατός άρχισαν να θεωρούν τον (μεγάλο διώκτη των κομμουνιστών και εχθρό της Αριστεράς, στην πραγματικότητα) Γιώργο Παπανδρέου «πολύ αριστερό». 

Η ακροδεξιά στο περιθώριο 

Στις δημοκρατικές χώρες, που δε δοκίμασαν δικτατορία την περίοδο αυτή, η ακροδεξιά ήταν είτε εντελώς εκτός νόμου (Γερμανία), είτε περιορισμένη σε κόμματα που δεν έπαιζαν κανέναν ρόλο στα πολιτικά πράγματα των χωρών τους. Άλλωστε, η ύπαρξη της Σοβιετικής Ένωσης συντηρούσε την ελπίδα της Αριστεράς για «μεγάλη αλλαγή» και για πτώση του καπιταλισμού, ο οποίος τις ίδιες δεκαετίες “φτιασιδώθηκε” αρκετά, ώστε να πείσει τον κόσμο ότι είναι καλύτερος. Η “κοινωνία των 2/3” και “η κοινωνία της αφθονίας” ήταν το αποτέλεσμα αυτού του “φτιασιδώματος”, που κράτησε τα κομμουνιστικά κόμματα μακριά από τις κυβερνήσεις των χωρών της Δύσης και φρόντισε ώστε να μην απειληθεί η εξουσία των πραγματικών ταγών των δυτικοευρωπαϊκών κοινωνιών, δηλαδή των μεγάλων οικονομικών συμφερόντων. 
Τα ακροδεξιά ιδεώδη δεν εξαφανίστηκαν φυσικά από τις ευρωπαϊκές κοινωνίες, άλλωστε προπολεμικά είχαν αρκετά μεγάλη αποδοχή μεταξύ των πληθυσμών. Τα κεντροδεξιά (χριστιανοδημοκρατικά και συντηρητικά) κόμματα ανέλαβαν να “καλύψουν” τους ψηφοφόρους αυτούς, εντάσσοντας στα ψηφοδέλτιά τους πρόσωπα με ακροδεξιές θέσεις, υιοθετώντας ενίοτε τέτοιες θέσεις ή έστω τέτοια ρητορική. Οπότε η άκρα δεξιά εντάχθηκε ομαλά στην κεντροδεξιά και δεν αποτελούσε “απειλή” για κανέναν. 
Τα αντισυστημικά κόμματα περιορίζονταν στην κομμουνιστική Αριστερά, η οποία διαβρώθηκε από τις συστημικές δυνάμεις, με αποτέλεσμα την τερατογένεση του “ευρωκομμουνισμού”, που είχε οδηγήσει ήδη πολύ πριν την “πτώση του τείχους” στο “ξεδόντιασμα” της κομμουνιστικής Αριστεράς. 

Η αλλαγή του μοντέλου 

Μπορεί η πτώση του τείχους να ήταν το ορόσημο στην πορεία που περιγράφουμε, ωστόσο οι βάσεις είχαν τεθεί πολύ πριν. Το διεθνές οικονομικό κατεστημένο, αναζητώντας ένα σύστημα που θα επιτρέπει μεγιστοποίηση των κερδών και απομάκρυνση από τις “σοσιαλίζουσες” πολιτικές που υιοθετήθηκαν στο πλαίσιο του κεϋνσιανισμού, ο οποίος υπό την πίεση της ΕΣΣΔ κυριάρχησε απόλυτα στη μεταπολεμική Ευρώπη, ανακάλυψε ένα “υβρίδιο”. Αυτό το “υβρίδιο” προέκυψε ως αποτέλεσμα του συγκερασμού δύο οικονομικών θεωριών, του νεοκλασικισμού (που είχε αναπτυχθεί στη δεκαετία του 1930, κυρίως από τους οικονομολόγους της αυστριακής σχολής) και του μονεταρισμού (που ήταν γέννημα, στη δεκαετία του 1960, των οικονομολόγων της σχολής του Σικάγο, υπό τον Φρίντμαν). Ένα υβρίδιο που καταχρηστικά ονομάστηκε “νεοφιλελευθερισμός” και ξεκίνησε πρώτα από τους neocons, που ήταν μια (ακροδεξιά) φράξια του αμερικανικού ρεπουμπλικανικού κόμματος. 
Με τη στήριξη του διεθνούς οικονομικού κατεστημένου, ο νεοφιλελευθερισμός αναπτύχθηκε σε χρόνο-ρεκόρ, απέκτησε άφθονες έδρες (χρηματοδοτούμενες από τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα) στα μεγαλύτερα πανεπιστήμια της υφηλίου. Έμενε πλέον να τον εφαρμόσουν... και στην πράξη. Οπότε, όταν οι ΗΠΑ έριξαν τη δημοκρατική κυβέρνηση Αλιέντε στη Χιλή για να εγκαταστήσουν τη χούντα του Πινοσέτ, ζήτησαν από τον φίλο τους δικτάτορα να εφαρμόσει για πρώτη φορά τη νεοφιλελεύθερη οικονομική πολιτική. 
Έχει σημασία για τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζουμε αυτή τη διαδικασία και βεβαίως ακόμη μεγαλύτερη σημασία ενόψει της πανηγυρικής επανόδου της ακροδεξιάς στην εξουσία, που υλοποιείται την τελευταία 10ετία, αυτό το γεγονός: ότι οι νεοφιλελεύθερες οικονομικές πολιτικές, που είναι το “ευαγγέλιο” όχι μόνο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά ολόκληρης της παγκόσμιας οικονομίας, εφαρμόστηκαν για πρώτη φορά από ένα ακροδεξιό, δικτατορικό καθεστώς. 

Μετά την πτώση 

Η εφαρμογή των νεοφιλελεύθερων οικονομικών πολιτικών ήταν “επιτυχημένη” στη Χιλή του Πινοσέτ, οπότε ήταν η σειρά δύο καπιταλιστικών χωρών πρώτης γραμμής να προχωρήσουν το πείραμα και να τις μετατρέψουν σε παγκόσμια νόρμα: Ηνωμένο Βασίλειο υπό τη Θάτσερ και ΗΠΑ υπό τον Ρίγκαν εφάρμοσαν πλήρως το δόγμα του νεοφιλελευθερισμού, το οποίο εξαπλώθηκε σε όλη την Ευρώπη τη δεκαετία του 1980. Μετά την “πτώση του τείχους” και τη διάλυση της ΕΣΣΔ, ο νεοφιλελευθερισμός έγινε παγκόσμιο οικονομικό δόγμα, με το σύνθημα ΤΙΝΑ (There Is No Alternative, ήτοι “Δεν Υπάρχει Εναλλακτική”) να γίνεται το σύμβολο της πίστης των σύγχρονων οικονομιών. Η διδασκαλία άλλων οικονομικών θεωριών πρακτικά... απαγορεύτηκε (όχι τυπικά, αλλά όποιος μαρξιστής ή ακόμη και κεϋνσιανιστής οικονομολόγος αναζητούσε χρηματοδότηση έβρισκε... κλειστές πόρτες και άδεια ταμεία, όλα τα λεφτά πήγαιναν στους μονεταριστές και νεοκλασικιστές) και δίχως να το καταλάβει κανείς, ο νεοφιλελευθερισμός είχε φτάσει στα επίπεδα... θρησκευτικού δόγματος. 
Εκεί ακριβώς βρισκόμαστε σήμερα. Και η σύγχρονη ευρωπαϊκή ακροδεξιά υπηρετεί 100% το νεοφιλελεύθερο μοντέλο, οπότε... είναι συστημική επιλογή! 
 

ΤΑ ΝΕΑ του neakriti.gr στο Google News