Σημαντική μεταστροφή καταγράφεται στην αγορά των κόκκινων δανείων, καθώς όλο και περισσότεροι δανειολήπτες κατευθύνονται προς τον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών, την ώρα που οι εταιρείες διαχείρισης χρέους (servicers) εντείνουν τις προσπάθειες για διμερείς συμφωνίες και βιώσιμες ρυθμίσεις.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της αγοράς, η πρακτική των «γενναίων κουρεμάτων» έχει πλέον παγιωθεί, με αναφορές να κάνουν λόγο για περιπτώσεις όπου ένα στα δύο δάνεια υφίσταται σημαντική μείωση οφειλής, στο πλαίσιο ρεαλιστικών λύσεων που αποσκοπούν στην αποφυγή χρονοβόρων διαδικασιών, όπως οι πλειστηριασμοί.
Το συνολικό ιδιωτικό χρέος στην Ελλάδα αγγίζει τα επίπεδα ενός ολόκληρου ΑΕΠ, περίπου 245 δισ. ευρώ, με το ένα τρίτο να χαρακτηρίζεται ως μη εξυπηρετούμενο.
Από αυτά, η συντριπτική πλειονότητα – περίπου 68 δισ. ευρώ – βρίσκεται πλέον στη διαχείριση των servicers, σύμφωνα με τα δεδομένα του οικονομικού δελτίου του ΙΟΒΕ.
Η εικόνα των πλειστηριασμών δείχνει επίσης έντονες διαφοροποιήσεις τα τελευταία χρόνια. Το 2024 καταγράφηκε κορύφωση στον αριθμό των διαδικασιών, ωστόσο το 2025 η πραγματική ολοκλήρωση των πλειστηριασμών παρέμεινε περιορισμένη, με ποσοστά επιτυχούς εκποίησης να κυμαίνονται περίπου στο 14%, γεγονός που καταδεικνύει τη δυσκολία απορρόφησης ακινήτων από την αγορά.
Σε αυτό το περιβάλλον, οι servicers έχουν στραφεί σε πιο ευέλικτες λύσεις, δίνοντας έμφαση σε διμερείς ρυθμίσεις και στοχευμένα πακέτα κουρεμάτων, ειδικά για μη εξασφαλισμένα δάνεια χαμηλότερων ποσών.
Οι ρυθμίσεις αυτές κινούνται σε ετήσια βάση μεταξύ 6 και 6,5 δισ. ευρώ, αποτυπώνοντας τη δυναμική της νέας στρατηγικής διαχείρισης.
Τα ποσοστά κουρεμάτων διαφοροποιούνται σημαντικά ανά κατηγορία δανείου. Στα καταναλωτικά δάνεια, το κούρεμα μπορεί να φτάσει έως και 74%, ενώ στα στεγαστικά διαμορφώνεται περίπου στο 43% κατά μέσο όρο.
Για τα δάνεια μικρών επιχειρήσεων, τα ποσοστά φτάνουν ακόμη και το 62%, ανάλογα με τον τρόπο αποπληρωμής και τη ρύθμιση που επιλέγεται.
Η γενική τάση δείχνει ότι οι πιστωτές προτιμούν πλέον λύσεις που διασφαλίζουν την ανάκτηση μέρους της οφειλής χωρίς να οδηγούνται σε αβέβαιες και χαμηλής απόδοσης διαδικασίες εκποίησης μέσω πλειστηριασμών. Η λογική κόστους–οφέλους έχει γίνει βασικό εργαλείο στις αποφάσεις των servicers.
Σημαντικό ρόλο στη συνολική διαχείριση του ιδιωτικού χρέους εξακολουθούν να διαδραματίζουν και οι θεσμικές παρεμβάσεις της Πολιτείας. Μέτρα όπως η ενίσχυση του εξωδικαστικού μηχανισμού, το πρόγραμμα για τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο, καθώς και τα σχήματα στήριξης ευάλωτων οφειλετών, συμβάλλουν στη διαμόρφωση ενός πιο οργανωμένου πλαισίου ρύθμισης.
Παράλληλα, ο Κώδικας Δεοντολογίας τραπεζών και servicers και οι ψηφιακές πλατφόρμες ενημέρωσης έχουν ενισχύσει τη διαφάνεια στις διαδικασίες, ενώ εξετάζονται νέες παρεμβάσεις για τον περιορισμό της υπερχρέωσης, όπως πιθανό πλαφόν στη δημιουργία χρέους από πιστωτικές κάρτες.
► Διαβάστε επίσης: Νέα ψηφιακή εποπτεία σε καπνό και αλκοόλ: Υποχρεωτικό μητρώο επιχειρήσεων από 16 Απριλίου
Η συνολική εικόνα δείχνει μια αγορά που κινείται πλέον προς πιο δομημένες, ψηφιακές και συμφωνημένες λύσεις, με στόχο την ταχύτερη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους και τη σταδιακή εξισορρόπηση μεταξύ δανειοληπτών, τραπεζών και εταιρειών διαχείρισης.
