Η ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου βρίσκεται ξανά σε συνθήκες έντονης πίεσης, καθώς ένα πρωτοφανές κύμα ψύχους σε πολλές περιοχές της ηπείρου σε συνδυασμό με την αναζωπύρωση γεωπολιτικών κινδύνων προκάλεσε θεαματική ανατροπή στο κλίμα της αγοράς. Μέσα σε λίγες ημέρες, οι τιμές σημείωσαν άλμα που ξεπέρασε το 25%, σηματοδοτώντας τη μεγαλύτερη εβδομαδιαία άνοδο των τελευταίων δύο και πλέον ετών και διαψεύδοντας το προηγούμενο μοτίβο χαμηλής μεταβλητότητας.
Το πρόσφατο ράλι έσπασε τη μακρά περίοδο υποτονικής διαπραγμάτευσης, οδηγώντας τα βασικά συμβόλαια αναφοράς στα υψηλότερα επίπεδα από τον Ιούλιο. Η ξαφνική αύξηση της ζήτησης θέρμανσης, λόγω των πολύ χαμηλών θερμοκρασιών, συνδυάστηκε με μια ανανεωμένη ένταση στο γεωπολιτικό περιβάλλον, παράγοντες που άλλαξαν άρδην τη στάση των επενδυτών. Όπως σχολιάζουν αναλυτές, το κλίμα «αντιστράφηκε πλήρως», δημιουργώντας μια σχεδόν τέλεια καταιγίδα για την αγορά.
Παρά το γεγονός ότι οι τιμές απέχουν πολύ από τα ιστορικά υψηλά της κρίσης του 2022, η απότομη άνοδος φανερώνει την ευαλωτότητα του ευρωπαϊκού συστήματος απέναντι σε παρατεταμένες περιόδους αυξημένης ζήτησης. Στις αρχές της χειμερινής περιόδου, τα αποθέματα θεωρούνταν ιδιαίτερα ικανοποιητικά, όμως τις τελευταίες εβδομάδες η ανησυχία γύρω από την ισορροπία προσφοράς–ζήτησης έχει ενταθεί σημαντικά. Τα επενδυτικά κεφάλαια, τα οποία είχαν διαμορφώσει την πιο αρνητική στάση των τελευταίων έξι ετών, υποχρεώθηκαν να καλύψουν μαζικά τις πτωτικές τους θέσεις, γεγονός που τροφοδότησε ακόμα περισσότερο την ανοδική ορμή.
Την ίδια στιγμή, τα ευρωπαϊκά αποθέματα φυσικού αερίου έχουν υποχωρήσει σε επίπεδα κάτω του 52%, αρκετά χαμηλότερα από τον μέσο όρο της προηγούμενης πενταετίας. Η συχνή προσφυγή στα αποθηκευμένα αποθέματα επαναφέρει το ζήτημα της επάρκειας ενόψει του καλοκαιριού, ενώ η Ευρώπη συνεχίζει να χάνει μέρος της ευελιξίας που διέθετε για την απορρόφηση σοκ στην προσφορά. Με την ήπειρο πλέον να εξαρτάται όλο και περισσότερο από εισαγωγές LNG, η αναπλήρωση των αποθεμάτων απαιτεί συχνά χαμηλότερες θερινές τιμές – κάτι που ανετράπη και πάλι φέτος, ενισχύοντας την αβεβαιότητα.
Παρά το γεγονός ότι οι ροές από τη Νορβηγία διατηρούνται σταθερές και οι εισαγωγές LNG παραμένουν ικανοποιητικές, η ξαφνική ενίσχυση της ζήτησης δημιούργησε πίεση, καθώς η Ευρώπη πρέπει να διατηρήσει ένα επίπεδο τιμών που να την κάνει ανταγωνιστική έναντι της Ασίας. Επιπλέον, η κλιμάκωση των εντάσεων που αφορούν το Ιράν, σε συνδυασμό με τα χαμηλά επίπεδα αποθεμάτων, πρόσθεσε ένα ακόμη ασφάλιστρο κινδύνου στην αγορά, αναγκάζοντας πολλούς traders να κλείσουν πτωτικές θέσεις που είχαν βασιστεί στην πιθανότητα γρήγορης επαναφοράς ρωσικού φυσικού αερίου.
Στην επιδείνωση συνέβαλε και η πρόσφατη καταιγίδα στη Γαλλία, η οποία οδήγησε στο προσωρινό κλείσιμο ορισμένων πυρηνικών μονάδων, ενισχύοντας ακόμη περισσότερο την εξάρτηση από το φυσικό αέριο. Η κατάσταση αυτή αναδεικνύει την έντονη και εγγενή μεταβλητότητα της ευρωπαϊκής αγοράς, η οποία επηρεάζεται άμεσα από τις καιρικές συνθήκες, τις αβεβαιότητες στην προσφορά και τις διεθνείς εξελίξεις.
Στο Άμστερνταμ, τα ολλανδικά συμβόλαια με παράδοση τον επόμενο μήνα σημείωσαν άνοδο 7,7%, φτάνοντας τα 35,71 ευρώ/MWh και καταγράφοντας τα υψηλότερα εβδομαδιαία κέρδη από τον Οκτώβριο του 2023.
