Με μια εμπεριστατωμένη και απόλυτα τεκμηριωμένη ανάλυση και πρόταση για λύση του προβλήματος της λειψυδρίας της Ιεράπετρας, ο οικονομολόγος, πρώην πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Ιεράπετρας, κ.Ηλίας Νταραράς έρχεται να προκαλέσει για δράση και αντίδραση εκείνους που σήμερα μπορούν και πρέπει να αναλάβουν άμεσα συγκεκριμένες πρωτοβουλίες.
Η Ιεράπετρα, που τροφοδοτεί την Ελλάδα και την Ευρώπη με κηπευτικά υψηλής ποιότητας, βρίσκεται αντιμέτωπη με τη μεγαλύτερη πρόκληση των τελευταίων πολλών ετών. Τα αποθέματα νερού μειώνονται δραματικά, η αλατότητα των υπέργειων αποθεμάτων αυξάνεται σταθερά και μέρος των υπόγειων αποθεμάτων κινδυνεύει με υφαλμύρωση. Τα αποθέματα στον υδροφόρο ορίζοντα φαίνεται πως αντιμετωπίζουν προβλήματα επάρκειας και, εν πάση περιπτώσει, δεν μπορεί να τρυπάμε συνεχώς τη γη, ελπίζοντας ότι θα βρίσκουμε για πάντα νερό και μάλιστα καλής ποιότητας.
«Είναι σημαντικό από σήμερα να φροντίσουμε να υποστηρίξουμε το φυσικό μας περιβάλλον, προκειμένου να μπορεί να μας φιλοξενεί για πολλά χρόνια. Πρωτίστως είναι η ανάγκη για την επιβίωση και στη συνέχεια είναι η ανάγκη να στηριχθεί ο πρώτος πυλώνας της οικονομίας της Ιεράπετρας, η αγροτική παραγωγή.
Είναι σημαντικό να παραδειγματιστούμε από τους προγόνους μας. Οι Ιεραπετρίτες του 1960–1970 οραματίστηκαν το φράγμα των Μπραμιανών όχι μόνο ως μια δεξαμενή νερού, αλλά ως ένα έργο που θα έδινε στην περιοχή οικονομική αυτονομία. Το έργο του φράγματος δημοπρατήθηκε το 1976 και το 1986 ολοκληρώθηκε και άρχισε να λειτουργεί. Οι εμπνευστές του ήθελαν να εξυπηρετεί περίπου 30.000 στρέμματα καλλιεργειών. Σκεφτείτε: το 1960 ήθελαν ένα έργο, το οποίο τελικά το ολοκλήρωσαν, για εκτάσεις που καλλιεργούνται σήμερα. Δείτε πόσο μπροστά έβλεπαν τότε;», μας λέει ο κ. Ηλίας Νταραράς.
«Ακούγεται και γράφεται πως ο Θεός είναι Ιεραπετρίτης και δεν θα μας αφήσει έτσι. Ακούγεται πως ξηρασία είχε και στο παρελθόν, αλλά στο τέλος πάντα βρέχει. Ακούγονται διάφορα που μπορεί όλα να ισχύουν, όμως ας δούμε τι έκαναν οι πρόγονοί μας και ας τους μιμηθούμε. Μας έδειξαν τότε τον δρόμο… Ας κάνουμε αυτούς περήφανους και ας βοηθήσουμε τα παιδιά μας να μην εγκαταλείψουν τον τόπο που μεγάλωσαν. Αν σήμερα δεν γίνουν ενέργειες, δεν είναι καθόλου βέβαιο πως το μέλλον της Ιεράπετρας είναι εξασφαλισμένο. Για τον λόγο αυτό επιχειρώ να καταθέσω μια πρόταση που βασίζεται σε τρεις άξονες», προσθέτει ο κ. Ηλίας Νταραράς.
Η ολοκληρωμένη πρόταση του κ. Ηλία Νταραρά
Πρώτος άξονας: Σύγχρονες τεχνικές διαχείρισης των υδάτινων πόρων
Η αντιμετώπιση της λειψυδρίας σε ξηροθερμικές περιοχές, όπως είναι η Ιεράπετρα, βασίζεται σε σύγχρονες τεχνικές διαχείρισης των υδάτινων πόρων, με έμφαση στη βιωσιμότητα και την εξοικονόμηση. Οι βασικές τάσεις περιλαμβάνουν:
Αξιοποίηση μη συμβατικών υδάτινων πόρων:
α) Αφαλάτωση θαλασσινού ή υφάλμυρου νερού με χρήση τεχνολογιών όπως η αντίστροφη όσμωση. Έχει ακολουθηθεί από πολλούς Δήμους στη χώρα.
β) Ανακύκλωση και επαναχρησιμοποίηση νερού για γεωργικές ή αστικές χρήσεις, ιδιαίτερα σε πόλεις.
γ) Συλλογή βρόχινου νερού μέσω δεξαμενών και υδροσυστημάτων για ύδρευση ή άρδευση.Έξυπνη διαχείριση και εξοικονόμηση νερού:
α) Ψηφιακή παρακολούθηση και έξυπνα δίκτυα ύδρευσης για τον έλεγχο των διαρροών.
β) Βελτιωμένες αρδευτικές τεχνικές, όπως η στάγδην άρδευση και η ακριβής εφαρμογή νερού βάσει αισθητήρων υγρασίας εδάφους.
γ) Προώθηση ανθεκτικών στις ξηρασίες καλλιεργειών και αγροτικών πρακτικών που μειώνουν την κατανάλωση νερού.Πολιτικές και κοινωνικές παρεμβάσεις:
α) Νομοθεσία και οικονομικά κίνητρα για εξοικονόμηση και ορθολογική χρήση νερού.
β) Ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με την κρίση νερού και τη σημασία της βιώσιμης χρήσης.
Είναι σημαντικό να επισημανθούν τα αρνητικά και τα θετικά της αφαλάτωσης.
Αρνητικά: Με την υφιστάμενη τεχνολογία, το ενεργειακό κόστος είναι εξαιρετικά υψηλό. Επίσης, τίθενται περιβαλλοντικά ζητήματα, ιδιαίτερα για την απόρριψη της άλμης, και βέβαια απαιτείται εξειδικευμένος εξοπλισμός και προσωπικό με συγκεκριμένες γνώσεις για τη συντήρηση των υλικών και εγκαταστάσεων.
Θετικά: Παραγωγή νερού 12 μήνες τον χρόνο, ανεξάρτητα από τον βαθμό των βροχοπτώσεων. Σταθερή ποιότητα του παραγόμενου νερού, χωρίς άλατα, και σχετικά γρήγορη εγκατάσταση των σύγχρονων μονάδων αφαλάτωσης.
Τέτοιες πρακτικές εφαρμόζονται σε χώρες με έντονο ή εντονότερο από εμάς πρόβλημα λειψυδρίας, όπως το Ισραήλ, η Ισπανία και η Κύπρος, με θετικά αποτελέσματα στη διαχείριση του νερού. Τα παραπάνω μπορούν να εφαρμοστούν και στην Ελλάδα, με τη βοήθεια των διαθέσιμων χρηματοδοτικών εργαλείων.
