Κάθε χρόνο που περνά οι επαγγελματίες αλιείς όλης της νησιωτικής Ελλάδας αλλά και οι αξιωματικοί του Λιμενικού Σώματος διαπιστώνουν ότι, με τις πολιτικές που εφαρμόζει η Ε.Ε. δίνοντας οικονομικά κίνητρα στους μικρούς παραδοσιακούς αλιείς, να εγκαταλείψουν το επάγγελμα τους, «κόβοντας» και αποσύροντας το αλιευτικό τους σκάφος, αργά αλλά σταθερά αποδυναμώνεται ο κλάδος της μέσης και παράκτιας αλιείας, την ώρα που γιγαντώνεται ο στόλος των αλιευτικών όλων των γειτονικών χωρών της Μεσογείου.
Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της ΕΛΣΤΑΤ ο αριθμός των μηχανοκίνητων αλιευτικών σκαφών, μέσης και παράκτιας αλιείας, παρουσίασε μείωση 5,2% το 2024 σε σύγκριση με το 2023. Συγκεκριμένα, ο αριθμός των σκαφών ανήλθε σε 11.416 το 2024, έναντι 12.039 σκαφών το 2023
Ο αριθμός των σκαφών μέσης αλιείας (μηχανότρατες και γρι-γρι) παρουσίασε μείωση 2,4% το 2024 σε σύγκριση με το 2023. Συγκεκριμένα, ο αριθμός των σκαφών ανήλθε σε 449 (231 μηχανότρατες και 218 γρι-γρι) το 2024 και σε 460 (236 μηχανότρατες και 224 γρι-γρι) το 2023. Ο αριθμός των σκαφών παράκτιας αλιείας (βιντζότρατες και λοιπά εργαλεία) παρουσίασε μείωση 5,3% το 2024 σε σύγκριση με το 2023. Συγκεκριμένα, ο αριθμός των σκαφών ανήλθε σε 10.967 (74 βιντζότρατες και 10.893 λοιπά σκάφη) το 2024 και σε 11.579 (119 βιντζότρατες και 11.460 λοιπά σκάφη) το 2023.
Προστατευόμενα είδη οι ψαρόβαρκες και οι επαγγελματίες ψαράδες
Η μείωση των αλιευτικών σκαφών στα Ελληνικά νησιά και στους παραθαλάσσιους οικισμούς , όπου τα αλιευτικά σκάφη έπαιζαν και συνεχίζουν να παίζουν και άλλους ρόλους στην καθημερινότητα του νησιώτη, προκαλεί προβληματισμό. Η σημασία των αλιευτικών σκαφών στα νησιά και τους παραθαλάσσιους οικισμούς είναι πολύ μεγάλη και σχετίζεται με την καθημερινότητα του μέσου πολίτη
«Τα αλιευτικά αυτά σκάφη έχουν μεγάλη σημασία για τα νησιά και τα παραθαλάσσια χωριά, καθώς αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινής ζωής και της οικονομίας τους. Λειτουργούν ως μέσο μεταφοράς, αλιείας, αναψυχής και τουρισμού, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη και τη διατήρηση της τοπικής ταυτότητας.
Πιο συγκεκριμένα αυτά τα σκάφη εξυπηρετούν ανάγκες ανθρώπων που χρειάζονται ένα μεταφορικό μέσο.
Τα μικρά και τα μεγάλα αλιευτικά σκάφη χρησιμοποιούνται στην καθημερινή μετακίνηση των κατοίκων μεταξύ των νησιών, των χωριών και των πόλεων για την μεταφορά αγαθών και προμηθειών.
►Διαβάστε επίσης: Ψαράδες: Αγωνίζονται αλλά η κυβέρνηση... αδιαφορεί
Τα σκάφη αυτά συχνά είναι το μοναδικό μέσο μεταφοράς και επικοινωνίας, διασφαλίζοντας την επιβίωση των πολιτών σε περιπτώσεις σοβαρών ατυχημάτων ή ασθενειών. Είναι δηλαδή τα δωρεάν ασθενοφόρα του κράτους σε όλες τις απομακρυσμένες ή δυσπρόσιτες περιοχές, Τους ιδιοκτήτες αυτών των αλιευτικών πρέπει λοιπόν η πολιτεία να τους στηρίζει οικονομικά και όχι το αντίθετο όπως συμβαίνει», μας λέει ο κ Σπύρος Αγγελάκης αρχιπλοίαρχος ε.α.
Η αλιεία είναι μια βασική δραστηριότητα για πολλά νησιωτικά νοικοκυριά. Τα αλιευτικά σκάφη παρέχουν το μέσο για την αλίευση ψαριών και θαλασσινών, που αποτελούν σημαντική πηγή τροφής και εισοδήματος.
«Τα σκάφη αυτά συμβάλλουν και στην ανάπτυξη του τουρισμού, καθώς προσφέρουν τη δυνατότητα στους επισκέπτες να εξερευνήσουν τις ακτές, να απολαύσουν θαλάσσιες δραστηριότητες και να ανακαλύψουν απομονωμένες παραλίες.
Τα παραδοσιακά ξύλινα σκάφη, όπως οι βάρκες και οι ψαρόβαρκες, αποτελούν μέρος της πολιτιστικής κληρονομιάς των νησιών και των παραθαλάσσιων χωριών
Τα παραδοσιακά ξύλινα σκάφη, όπως οι βάρκες και οι ψαρόβαρκες, αποτελούν μέρος της πολιτιστικής κληρονομιάς των νησιών και των παραθαλάσσιων χωριών. Η κατασκευή, η συντήρηση και η επισκευή μικρών σκαφών δημιουργεί θέσεις εργασίας και τονώνει τις τοπικές οικονομίες συμβάλλοντας στη διατήρηση αυτής της παράδοσης. Το πρόβλημα επιτείνεται και από την τάση εξαφάνισης της τέχνης του καραβομαραγκού. Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι μόλις λίγοι τεχνίτες σε όλη την Ελλάδα, γνωρίζουν την τέχνη κατασκευής παραδοσιακών σκαφών και αυτοί εμπειρικά. «Υπάρχουν πολλά ναυπηγεία που φτιάχνουν παραδοσιακά σκάφη, όμως έχουν έλλειψη ανθρώπινου δυναμικού με τις απαραίτητες τεχνικές γνώσεις», προσθέτει ο κ. Σπύρος Αγγελάκης.
«Αλήθεια πόσο επικερδής θα ήταν και για το κράτος η ανάπτυξη του παραδοσιακού τουρισμού, την στιγμή που αρκετός κόσμος ενδιαφέρεται για τουρισμό τέτοιου είδους. Μήπως οι υπουργοί Τουρισμού και Ναυτιλίας θα έπρεπε να επισκεφτούν αυτούς τους ανθρώπους; Σίγουρα θα είχαν πολλά να τους πουν. Η μεγαλύτερη απώλεια είναι η εξαφάνιση κάποιων παραδοσιακών επαγγελμάτων. Τα εργαλεία και ο τρόπος εργασίας των ανθρώπων που ασκούσαν αυτά τα επαγγέλματα, αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της πολιτισμικής μας κληρονομιάς. Υπάρχει φόβος ότι μαζί με τον αφανισμό αυτών των επαγγελμάτων θα αφανιστεί μέρος της ιστορίας και του πολιτισμού αιώνων του τόπου μας. Εάν χάσουμε την παράδοση μας θα χάσουμε την ταυτότητα μας. Θέλουμε όπως το κάνουμε τόσα χρόνια: τα παιδιά μας να κάνουν βαρκάδες με τα παλιά ξύλινα σκαριά των παππούδων τους, και να αγοράζουμε κάθε φορά τα θαλασσινά μας από τις ψαρόβαρκες του τόπου μας», υποστηρίζει ο κ. Σπύρος Αγγελάκης αρχιπλοίαρχος ε.α.
Η πολιτεία θα πρέπει να στηρίξει την επαγγελματική αλιεία στο σύνολο των επαγγελματικών σκαφών με πράξεις και όχι με ανεφάρμοστους νόμους όπως κάνει τα τελευταία χρόνια.
«Προτείνω να δώσει η πολιτεία επιδότηση για τη συντήρηση και επισκευή των αλιευτικών σκαφών για λόγους Ασφάλειας Ναυσιπλοΐας.
Να παρέχει ρεύμα δωρεάν στις κατοικίες τους που βρίσκονται σε απόμακρες περιοχές. Αυτά τα σπίτια πολύ συχνά χρησιμοποιούνται για τις πρώτες βοήθειες στις περιπτώσεις σοβαρών περιστατικών έρευνας-διάσωσης.
Να αποζημιώνει τους αλιείς για τις ζημιές των αλιευτικών εργαλείων (δίχτυα-παραγάδια) από τους λαγοκέφαλους , τα δελφίνια και τις φώκιες.
Προτείνω επίσης την εξαίρεση των μικρών σκαφών από την υποχρέωση να χρησιμοποιούν το διαδίκτυο(ηλεκτρονικές αποδείξεις) για να πωλούν τα λίγα ψάρια που πιάνουν κάθε φορά και να έχουν τη δυνατότητα οι νέοι αλιείς μέσω του συστήματος επιχορήγησης ωφελούμενων με Επιταγές Κατάρτισης (www.voucher.gov.gr) να αγοράζουν καύσιμα , καινούργια αλιευτικά εργαλεία για την έναρξη του επαγγέλματος και όχι να χρησιμοποιούν τα υπάρχοντα φθαρμένα του σκάφους.
Το κράτος πρέπει να καταλάβει ότι σήμερα το προστατευόμενο είδος στην χώρα μας θα πρέπει να είναι ο επαγγελματίας αλιέας. Να ενεργήσει προληπτικά για την διάσωση μαζί με το επάγγελμά του και την διατήρηση σε καλό επίπεδο των σκαφών του», καταλήγει στην πρόταση του ο Αρχιπλοίαρχος ε.α. κ Σπύρος Αγγελάκης από την Ιεράπετρα.
