Η καρδιά και η ψυχή του εκπέμπουν φως. Ο μαχητής Δημήτρης Μουντράκης, κάτοικος Χερσονήσου, είναι η ζωντανή απόδειξη πως η δύναμη της ανθρώπινης θέλησης μπορεί να νικήσει ακόμη και τις πιο σκληρές δοκιμασίες της ζωής.
Έχοντας δώσει μια πολύχρονη και δύσκολη μάχη με σοβαρά προβλήματα υγείας, ο Δημήτρης κατάφερε να κερδίσει μία από τις σημαντικότερες νίκες της ζωής του: την αποκατάσταση της νεφρικής του λειτουργίας μέσω μεταμόσχευσης. Από τον Φεβρουάριο του 2026, μετά από εννέα χρόνια αιμοκάθαρσης, βρέθηκε το συμβατό μόσχευμα που του έδωσε μια νέα ευκαιρία στη ζωή.
Παρ’ όλες τις δυσκολίες, δεν λύγισε ποτέ. Αντίθετα, στάθηκε όρθιος, αντιμετωπίζοντας κάθε εμπόδιο με αξιοθαύμαστη δύναμη, αξιοπρέπεια και χαμόγελο. Γιατί η ζωή δεν σταμάτησε εκεί που άλλαξαν όλα. Απλώς πήρε άλλη μορφή.
Δεν είναι μια επιστροφή στην παλιά ζωή. Είναι κάτι καινούργιο. Μια δεύτερη ευκαιρία — πιο ήσυχη, πιο συνειδητή, πιο αληθινή.
Και ίσως αυτή να είναι τελικά η μεγαλύτερη νίκη: όχι να γυρίσεις πίσω, αλλά να προχωρήσεις μπροστά. Αλλιώς, αλλά ζωντανός.
Η αντίστροφη μέτρηση για την υγεία του ξεκίνησε στα 32 του χρόνια.
«Έσπαγαν αγγεία πίσω από τα μάτια και δεν έβλεπα καθαρά», θυμάται σήμερα. Στην αρχή εμφανίστηκαν μικρές θολούρες και «μυγάκια» στην όρασή του — σημάδια που δεν φάνηκαν τότε τόσο ανησυχητικά. Η επιδείνωση όμως ήρθε γρήγορα. Μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα, η όρασή του άρχισε να χάνεται.
Μετά την απώλεια της όρασής του, είχε κλειστεί για μεγάλο διάστημα στο σπίτι του. «Η αιμοκάθαρση ήταν ο λόγος που ξαναβγήκα από το σπίτι», εξομολογείται. «Οι άνθρωποι εκεί, οι κουβέντες, οι πλάκες, το προσωπικό… όλα αυτά με ξανάβαλαν στη ζωή».
Παρά τις δυσκολίες, δεν έχασε ποτέ το χιούμορ και τη διάθεσή του να συνεχίσει. «Αν αφήσεις τον εαυτό σου να σε πάρει από κάτω, τελείωσες», λέει με ειλικρίνεια. Η περιπέτεια της υγείας του τον έκανε να δει τη ζωή διαφορετικά, πιο ώριμα και πιο ουσιαστικά.
Ακολούθησε μια ολόκληρη δεκαετία γεμάτη νοσοκομεία, θεραπείες και σιωπηλές μάχες. Ο Δημήτρης Μουντράκης παρέμεινε συνολικά εννέα χρόνια σε αιμοκάθαρση, ενώ για πέντε χρόνια βρισκόταν στη λίστα αναμονής για μεταμόσχευση νεφρού.
Και όμως, μέσα σε αυτή τη δύσκολη διαδρομή, η αιμοκάθαρση δεν λειτούργησε μόνο ως ιατρική ανάγκη, αλλά έγινε και ένας τρόπος επιστροφής στη ζωή.
Πριν αλλάξουν όλα, διατηρούσε καφενείο-ουζερί στη Μίλατο και σχεδίαζε μια νέα ζωή στη Χερσόνησο μαζί με τη σύντροφό του, η οποία καταγόταν από το εξωτερικό. Ήταν δραστήριος, κοινωνικός και γεμάτος σχέδια. Ακόμη και όταν η όρασή του είχε ήδη περιοριστεί σημαντικά, συνέχισε να παλεύει καθημερινά. Το σπίτι όπου ζει σήμερα, όπως λέει ο ίδιος, το έχτισε «με το ένα μάτι», χωρίς όμως να προλάβει ποτέ να το δει ολοκληρωμένο.
Η καθημερινότητά του άλλαξε ριζικά. Στερήθηκε αγαπημένες συνήθειες, όπως τις βόλτες στη θάλασσα, το ψάρεμα με το καλάμι και τις μοναχικές διαδρομές στη φύση. Παρ’ όλα αυτά, έμαθε να ζει διαφορετικά. Να «βλέπει» με άλλους τρόπους.
«Αισθάνεσαι πιο έντονα τους ανθρώπους», λέει. «Καταλαβαίνεις την καλοσύνη ή την κακία. Η ακοή, η όσφρηση, η αφή… όλα γίνονται πιο δυνατά».
Η μεταμόσχευση πραγματοποιήθηκε στο Λαϊκό Νοσοκομείο Αθηνών και η πορεία του μέχρι σήμερα εξελίσσεται ομαλά.
Ο ίδιος μιλά στο neakriti.gr για τη μεταμόσχευση ως «ένα δώρο ζωής». Μια δεύτερη ευκαιρία που δεν θεωρεί δεδομένη, αλλά προσπαθεί να τη ζήσει με μεγαλύτερη συνείδηση και ηρεμία.
Σήμερα συνεχίζει να παρακολουθείται στενά από τους γιατρούς, ενώ προσπαθεί να προσαρμοστεί στη νέα καθημερινότητα μετά την αιμοκάθαρση. Ονειρεύεται μικρές εκδρομές στην Κρήτη, διαδρομές σε μοναστήρια και ήσυχες βόλτες κοντά στη θάλασσα - όχι απαραίτητα για να βλέπει το τοπίο, αλλά για να το αισθάνεται. Στο πλευρό του βρίσκεται από την πρώτη στιγμή η μητέρα του Ελένη και η αδελφή του, Μαρία.
Η ζωή, όπως λέει ο ίδιος, δεν γυρίζει πίσω. Μπορεί όμως να συνεχιστεί αλλιώς.
Δημήτρη, μετά από πόσα χρόνια ήρθε τελικά το τηλεφώνημα ότι υπάρχει πιθανός δότης; Πόσο καιρό είχες περάσει σε αιμοκάθαρση και πώς ήταν όλη αυτή η αναμονή για σένα;
«Ήμουν παραπάνω από πέντε χρόνια στη λίστα αναμονής και συνολικά έκανα εννέα χρόνια αιμοκάθαρση. Είναι πάρα πολλά χρόνια. Ζεις συνέχεια με ένα πρόγραμμα, με νοσοκομεία, με εξετάσεις και με την αγωνία αν και πότε θα βρεθεί μόσχευμα. Περιμένεις ένα τηλεφώνημα που μπορεί να αλλάξει τη ζωή σου, αλλά δεν ξέρεις ποτέ αν θα έρθει».
Όταν σε πήραν τηλέφωνο και σου είπαν ότι υπάρχει πιθανότητα να γίνει μεταμόσχευση, ποια ήταν η πρώτη σου αντίδραση; Το περίμενες εκείνη τη στιγμή ή σε αιφνιδίασε;
«Δεν είναι όπως νομίζει ο κόσμος, ότι δηλαδή σου λένε “βρέθηκε μόσχευμα και τελείωσε”. Σου λένε ότι είσαι υποψήφιος για μεταμόσχευση, αλλά δεν είναι ακόμη σίγουρο ότι θα γίνει. Οπότε υπάρχει πάντα αγωνία και αβεβαιότητα μέχρι την τελευταία στιγμή».
Εκείνη την ώρα τι αισθάνεται ένας άνθρωπος; Υπάρχει χαρά, φόβος, άγχος; Πώς το βίωσες εσύ προσωπικά;
«Σου κόβονται τα γόνατα. Δεν ξέρεις τι σου γίνεται εκείνη τη στιγμή. Είναι πολύ δυνατά συναισθήματα όλα μαζί. Την πρώτη φορά ήξερα ότι ήμουν το νούμερο 3. Τη δεύτερη φορά δεν μου είπαν κάτι. Μετά σκέφτηκα, για να μην μου πουν νούμερο, πάει να πει ότι ήμουν ο πρώτος. Έφυγα αμέσως με το αεροπλάνο για την Αθήνα, με την τελευταία πτήση. Πήγα στο Λαϊκό Νοσοκομείο. Όλα έγιναν πολύ γρήγορα. Ήταν Φεβρουάριος τότε και θυμάμαι ότι υπήρχε μεγάλη αγωνία μέχρι να ολοκληρωθούν οι εξετάσεις και να δούμε αν θα προχωρήσει η επέμβαση. Στις 7 Φεβρουαρίου με πήραν τηλέφωνο. Στις 8 Φεβρουαρίου έκανα την επέμβαση».
Τι πληροφορίες σάς έδωσαν για τον δότη; Μάθατε κάποια πράγματα εκείνες τις ώρες;
«Μάθαμε μόνο ότι ήταν νεαρής ηλικίας, γύρω στα είκοσι χρονών. Μας είπαν επίσης ότι ήταν μικροκαμωμένος και γυμνασμένος, αλλά μέχρι εκεί. Δεν ξέραμε κάτι περισσότερο».
Μέχρι να γίνει η μεταμόσχευση πέρασες από εξετάσεις και διαδικασίες συμβατότητας; Τι θυμάσαι από εκείνες τις ώρες;
«Έκανα όλες τις εξετάσεις και αιμοκάθαρση. Υπήρχε αναμονή και άγχος. Στην αρχή ήμασταν όλοι συμβατοί, όταν πάμε εκεί. Το θέμα είναι ότι δεν ξέρεις αν τελικά το μόσχευμα θα καταλήξει σε εσένα ή σε κάποιον άλλον. Όταν επέστρεψα από την αιμοκάθαρση στο δωμάτιο, ήρθε ο χειρουργός και είπε: "Εσύ είσαι ο υποψήφιος, εσύ θα πάρεις το μόσχευμα". Μέχρι να το καταλάβω, μου φέρανε μια μηχανή για να ξυριστώ. Σε ένα λεπτό με πήρε ο τραυματιοφορέας. Δεν πρόλαβα να κάνω τίποτα. Ούτε καν να το σκεφτώ. Απλώς συγκινήθηκα. Έγινε η μεταμόσχευση το μεσημέρι. Μετά πήγα στον θάλαμο. Εκεί ήταν και μια κοπέλα - η Αθηνά - η οποία είχε πάρει το άλλο νεφρό. Εγώ το πήρα τόσο γρήγορα που λέγανε ότι δεν πρόλαβε να παγώσει καν το δικό μου. Δηλαδή το πήρα αμέσως εγώ. Υποθέτω ότι ήταν σε νοσοκομείο που βρισκόταν κοντά. Δεν ήρθε από μακριά. Αρχίσαμε να μιλάμε από την πρώτη στιγμή με την κοπέλα. Περάσαμε μαζί όλη αυτή την εμπειρία και δεθήκαμε πολύ. Πλέον είμαστε σαν... συγγενείς. Έχουμε το ίδιο μόσχευμα, κάνουμε τα ίδια ραντεβού και πολλές φορές την ίδια μέρα. Υπάρχει ένας πολύ ιδιαίτερος δεσμός μεταξύ μας. Έμεινα εννέα μέρες στο νοσοκομείο. Μετά το χειρουργείο όλα πήγαν καλά και πήρα εξιτήριο. Στην αρχή πήγαινα πολύ συχνά για εξετάσεις και σιγά σιγά θα αραιώνουν τα ραντεβού».
Άρα μέχρι στιγμής όλα εξελίσσονται ομαλά. Πώς αισθάνεσαι αυτούς τους μήνες μετά τη μεταμόσχευση;
«Ναι, όλα πάνε καλά μέχρι τώρα. Από τον Φεβρουάριο μέχρι σήμερα έχουν αλλάξει πολλά στην καθημερινότητά μου. Βέβαια υπάρχει ακόμα ταλαιπωρία, κυρίως με τα φάρμακα και τις κορτιζόνες, που μου έχουν επηρεάσει αρκετά το θέμα του φαγητού και γενικά τον οργανισμό. Όμως, πέρα από αυτό, αισθάνομαι καλά. Είναι πραγματικά ένα δώρο ζωής. Ξέρεις βέβαια ότι δεν είναι κάτι δεδομένο για πάντα και γι’ αυτό προσπαθείς να το εκτιμάς κάθε μέρα. Μετά από τόσα χρόνια στην αιμοκάθαρση, νιώθω ότι έχω μια νέα ευκαιρία να ζήσω διαφορετικά τη ζωή μου. Στην αρχή δυσκολεύτηκα να πίνω νερό και μάλιστα μεγάλες ποσότητες. Πλέον το έχω συνηθίσει. Προς το παρόν δεν μπορώ να κάνω γυμναστική, αλλά σιγά σιγά θα μπω στο παλιό μου πρόγραμμα. Μου λείπουν πολύ οι φίλοι που είχα στην αιμοκάθαρση. Μου λείπει η παρέα, οι νοσηλευτές, οι γιατροί, όλοι οι άνθρωποι εκεί. Όταν περνάς τόσα χρόνια μαζί με κάποιους ανθρώπους, δένεσαι μαζί τους. Δεν είναι απλά ένα νοσοκομείο πια, γίνεται κομμάτι της ζωής σου. Μετά από τόσα χρόνια δεν τους βλέπεις απλά σαν προσωπικό νοσοκομείου. Τους βλέπεις σαν φίλους, σαν ανθρώπους που ήταν δίπλα σου σε πολύ δύσκολες στιγμές. Όταν με βγάζει ο δρόμος από εκεί, θέλω να πηγαίνω να τους βλέπω. Απλώς τώρα πρέπει να προσέχω περισσότερο λόγω της μεταμόσχευσης και του κινδύνου για μικρόβια και λοιμώξεις. Σίγουρα νιώθω πιο ελεύθερος τώρα. Τώρα έχω περισσότερη ελευθερία και διαφορετική καθημερινότητα. Προς το παρόν θέλω να βάλω προτεραιότητες στη ζωή μου και να δω πώς θα κυλήσουν τα πράγματα. Σίγουρα θέλω να κάνω βόλτες, να βγαίνω περισσότερο, να χαρώ λίγο πιο απλά πράγματα που πριν ήταν δύσκολα».
Τώρα, μετά τη μεταμόσχευση, πόσο προσεκτικός πρέπει να είσαι; Υπάρχουν πράγματα που αποφεύγεις ακόμη στην καθημερινότητά σου;
«Για τον πρώτο χρόνο πρέπει να είμαι αρκετά προσεκτικός. Να μην έχω πολλές επαφές με κόσμο και να αποφεύγω καταστάσεις που μπορεί να με αρρωστήσουν, γιατί ο οργανισμός είναι πιο ευάλωτος λόγω των φαρμάκων. Οπότε προσπαθώ να προσέχω όσο μπορώ».
Μάλιστα είχες αρχίσει να κάνεις και μικρές εξορμήσεις πριν γίνει η μεταμόσχευση.
«Είχαμε ξεκινήσει να κάνουμε μικρές εκδρομές και μου άρεσε πολύ. Είχα βάλει πρόγραμμα κάθε δεύτερη εβδομάδα. Συνδύαζα τη βόλτα με φαγητό, καφέ, λίγο ηρεμία. Μου έκανε καλό ψυχολογικά. Μετά, όταν με πήραν τηλέφωνο για το νεφρό, σταμάτησαν όλα αυτά. Αλλά θέλω να τα ξαναρχίσω μόλις περάσει αυτό το διάστημα και νιώθω πιο ασφαλής».
Δημήτρη, θυμάσαι πότε άρχισαν τα πρώτα προβλήματα με την όρασή σου; Τι ήταν αυτό που σε ανησύχησε αρχικά και πώς εξελίχθηκε η κατάσταση μέχρι να καταλάβετε τι πραγματικά συμβαίνει;
«Ήμουν περίπου 32-33 χρονών. Είχα ήδη κάνει επέμβαση καταρράκτη πιο πριν και στην αρχή δεν είχα καταλάβει κάτι σοβαρό. Ξαφνικά όμως άρχισε να θολώνει η όρασή μου. Έβλεπα κάτι σαν “μυγάκια”, περίεργες σκιές μπροστά στα μάτια, αλλά στην αρχή δεν τους έδινα μεγάλη σημασία. Μετά όμως κατάλαβα ότι κάτι δεν πάει καλά. Έσπαγαν αγγεία πίσω από τα μάτια και η όραση χειροτέρευε συνεχώς και πολύ γρήγορα. Ήρθε πολύ απότομα. Εκεί που ήμουν καλά, ξαφνικά θόλωσαν όλα. Τα “μυγάκια” τα έβλεπα από πριν, αλλά δεν τα είχα συνδέσει με κάτι σοβαρό. Τελικά αυτά ήταν από τα αγγεία που έσπαγαν πίσω από τα μάτια. Όταν αρχίσαμε να το ψάχνουμε πιο σοβαρά και να κάνουμε εξετάσεις, η κατάσταση είχε ήδη προχωρήσει αρκετά. Έκανα πολλά λέιζερ στα μάτια και προσπαθήσαμε να σώσουμε ό,τι μπορούσε να σωθεί. Οι γιατροί μου είχαν πει ότι τα μάτια μου ήταν πολύ ευαίσθητα. Όμως όταν το πήραμε χαμπάρι, είχε προχωρήσει τόσο πολύ που δεν υπήρχε ουσιαστικά επιστροφή. Κάναμε ό,τι μπορούσε να γίνει εκείνη τη στιγμή, αλλά ήταν ήδη αργά. Είχα κάνει καταρράκτη περίπου στα 30 μου και είχα βάλει φακούς για να βγάλω τα γυαλιά. Τότε δεν είχε φανεί κάποιο άλλο σοβαρό πρόβλημα. Με παρακολουθούσε στενά ο γιατρός. Μέσα όμως σε δύο χρόνια άρχισε να εμφανίζεται όλη αυτή η κατάσταση με τα αγγεία και την όραση. Δεν είχα φανταστεί ότι μέσα σε τόσο λίγο χρονικό διάστημα θα άλλαζαν όλα έτσι».
«Η ζωή δεν γυρίζει πίσω. Μπορεί όμως να συνεχιστεί αλλιώς», λέει σήμερα ο ίδιος, στέλνοντας μήνυμα αισιοδοξίας και πίστης σε όλους όσοι δίνουν τις δικές τους μάχες
Εσύ πλέον λες συχνά ότι “βλέπεις με τα μάτια της ψυχής”. Πιστεύεις ότι μέσα από αυτή τη διαδρομή απέκτησες άλλες αισθήσεις ή έναν διαφορετικό τρόπο να καταλαβαίνεις τους ανθρώπους;
«Ναι, το πιστεύω. Αισθάνεσαι πιο έντονα τον άλλον. Καταλαβαίνεις πιο εύκολα αν κάποιος έχει καλοσύνη ή κακία. Μαθαίνεις να νιώθεις πράγματα διαφορετικά. Και σίγουρα οι άλλες αισθήσεις γίνονται πιο δυνατές. Η ακοή, η όσφρηση, η αφή… όλα λειτουργούν πιο έντονα».
Υπήρξε στιγμή που φοβήθηκες το σκοτάδι ή τη νέα πραγματικότητα μετά την απώλεια της όρασής σου;
«Το σκοτάδι δεν με φόβιζε ούτε πριν ούτε τώρα. Αυτό που με φοβίζει περισσότερο είναι μια έκτακτη κατάσταση. Επειδή μένω μόνος μου, σκέφτομαι τι θα γίνει σε έναν σεισμό ή σε κάτι ξαφνικό. Εκείνη τη στιγμή παγώνεις λίγο γιατί δεν έχεις την ίδια ταχύτητα αντίδρασης. Ακόμα και όταν περπατάω και περνάει ένα αυτοκίνητο πολύ κοντά μου ή ακούω ξαφνικά έναν δυνατό θόρυβο, σφίγγομαι».
Τι σου ανεβάζει τη διάθεση;
«Η συζήτηση με άτομα που δεν σε επηρεάζουν αρνητικά. Ακούω λίγο μουσική. Επίσης, να κάνω μια βόλτα για φαγητό και για καφέ. Το θέμα είναι ότι δεν έχεις πάντα έναν ώμο να πιαστείς. Προσωπικά έχω ελεύθερο χρόνο, όμως οι άλλοι δεν έχουν».
Πώς ήταν η ζωή σου πριν εμφανιστούν όλα αυτά τα προβλήματα; Τι άνθρωπος ήσουν στην καθημερινότητά σου;
«Ήμουν πολύ δραστήριος άνθρωπος. Έβγαινα, δούλευα συνέχεια, ήμουν μέσα σε όλα. Εκείνη την περίοδο είχα ένα καφενείο-ουζερί στη Μίλατο, στο χωριό. Δούλευα πολύ και γενικά είχα μια φυσιολογική ζωή. Κάποια στιγμή το ένα μάτι μου θόλωσε και με το ένα μάτι πήγαινα στις ελιές και σε άλλες εργασίες. Πήγαινα το παιδί της συντρόφου μου στο σχολείο. Έφτιαχνα το σπίτι μου ουσιαστικά με το ένα μάτι. Όταν ήρθα εδώ και ξεκίνησα να το φτιάχνω, έκανα ό,τι μπορούσα. Το δύσκολο είναι ότι δεν πρόλαβα ποτέ να το δω ολοκληρωμένο. Τα περισσότερα πράγματα μέσα στο σπίτι δεν τα έχω δει πραγματικά. Πέρα από την κουζίνα και κάποια βαψίματα, τα υπόλοιπα δεν τα έχω δει».
Δημήτρη, αν γυρίσουμε σε αυτά τα 9 χρόνια της αιμοκάθαρσης, πώς θα τα περιέγραφες συνολικά;
«Τα δύο χρόνια μετά τις επεμβάσεις στα μάτια, που δεν έβλεπα πλέον, η αιμοκάθαρση ήταν ο λόγος που έβγαινα από το σπίτι μου. Τους πρώτους έξι μήνες, ίσως και παραπάνω, ήμουν σχεδόν απομονωμένος. Ελάχιστα πράγματα έκανα. Και ενώ για πολλούς αυτό μπορεί να φαίνεται κάτι πολύ δύσκολο, εγώ το είδα διαφορετικά. Για μένα η αιμοκάθαρση ήταν που με ξανάβαλε στη ζωή. Είχε μέσα της ανθρώπους, παρέα, κουβέντα, πλάκες με το προσωπικό, μια καθημερινή επαφή που δεν την είχα στο σπίτι. Αυτά τα μικρά πράγματα με έβγαζαν από τη μοναξιά και με έφερναν πάλι κοντά στους ανθρώπους. Με κρατούσαν ζωντανό ψυχολογικά. Διότι τότε ήμουν περισσότερο μόνος μου στο σπίτι λόγω του προβλήματος της όρασης».
Και αυτή η απομόνωση πώς σε επηρέασε ψυχολογικά; Ένιωσες ότι σε “έριξε” ή το διαχειρίστηκες διαφορετικά μέσα σου;
«Όχι, δεν θα έλεγα ότι με πήρε από κάτω. Απλώς δεν είχα παρέες, δεν είχα δραστηριότητες, δεν είχα κάτι να με κρατάει κοινωνικά. Δεν ήταν θέμα ψυχολογικής κατάρρευσης, ήταν περισσότερο μια κατάσταση απομόνωσης».
Οι φίλοι σου εκείνη την περίοδο πού βρίσκονταν; Υπήρξε απομάκρυνση λόγω της κατάστασης ή απλώς χάθηκε η επαφή με τον χρόνο και τις συνθήκες;
«Όταν ήρθα στη Χερσόνησο δεν πρόλαβα να κάνω φιλίες. Και οι φίλοι που είχα από τη Μίλατο ίσως δυσκολεύονταν να με προσεγγίσουν μετά από όσα είχαν συμβεί με τα μάτια μου. Δεν μπορώ να το πω με σιγουριά. Εγώ πάντως ήμουν πάντα ανοιχτός, απλώς έμειναν λίγες επαφές».
Παρ’ όλα αυτά, φαίνεται ότι δεν έχασες το χιούμορ σου και τη διάθεση να αντιμετωπίζεις τα πράγματα πιο ελαφρά. Ήταν αυτό ένας τρόπος να κρατηθείς ψυχολογικά όρθιος;
«Ναι. Αν δεν το πάρεις λίγο πιο χαλαρά, αν δεν κρατήσεις ένα χιούμορ μέσα σου, τότε εύκολα σε παίρνει από κάτω και τελειώνεις ψυχολογικά. Εγώ προσπαθούσα να μην το αφήσω να συμβεί αυτό».
Και όλα αυτά που έζησες σε έκαναν να αλλάξεις τρόπο σκέψης και στάση απέναντι στη ζωή;
«Σίγουρα. Δεν σκέφτομαι πια όπως σκεφτόμουν πριν. Έχω γίνει πιο προσεκτικός, πιο ώριμος και βλέπω τα πράγματα αλλιώς. Το μέλλον δεν το βλέπω όπως το έβλεπα τότε».
Αν γυρίσουμε πίσω, πριν από τα 33 σου, όταν είχες το ουζερί και η ζωή κυλούσε φυσιολογικά, είχες ποτέ στο μυαλό σου ότι θα μπορούσε να σου συμβεί κάτι τόσο ανατρεπτικό; Το περίμενες;
«Όχι, ποτέ. Δεν το περίμενα καθόλου. Ήξερα ανθρώπους με πολύ πιο σοβαρά προβλήματα υγείας, αλλά δεν σκέφτεσαι ποτέ ότι θα συμβεί σε σένα. Αυτά είναι πράγματα που απλώς συμβαίνουν».
Εκείνη την περίοδο, πριν αλλάξει η ζωή σου, τι στόχους είχες; Πώς έβλεπες το μέλλον σου;
«Ήμουν με μια κοπέλα από το εξωτερικό, είχε και ένα παιδί, και είχαμε αποφασίσει να αφήσουμε τη Μίλατο και να έρθουμε στη Χερσόνησο για μια νέα αρχή. Αυτό ήταν το πλάνο τότε, μια πιο σταθερή ζωή. Οι πρώτες μέρες, ειδικά το πρώτο εξάμηνο, ήταν πολύ δύσκολες, κυρίως στην κίνηση και στην προσαρμογή. Τότε με βοηθούσε πολύ η τότε κοπέλα μου. Όταν κατάλαβα ότι η κατάσταση με τα μάτια θα παραμείνει έτσι, είχα ζητήσει εγώ να απομακρυνθεί γιατί θεώρησα ότι δεν θα μπορούσα να προσφέρω όσα πρόσφερα πριν. Η κοπέλα μου με αγκάλιασε και μου είπε ότι θα το παλέψουμε μαζί. Και έμειναν δίπλα μου για 2 χρόνια ακόμα. Την πρώτη εβδομάδα με επηρέασε, ναι. Μετά όχι ιδιαίτερα. Γιατί πλέον είχα άλλα σοβαρά θέματα να αντιμετωπίσω, κυρίως την υγεία μου. Εκεί άλλαξαν οι προτεραιότητες».
«Η ελπίδα πεθαίνει τελευταία», τονίζει, περιγράφοντας πώς κατάφερε να σταθεί όρθιος απέναντι στις πιο δύσκολες δοκιμασίες της ζωής του
Σήμερα, μετά από όλα όσα έχουν συμβεί, πιστεύεις ότι υπάρχει για σένα μια “νέα αρχή” στη ζωή;
«Όχι από την αρχή, αλλά σίγουρα από ένα καλύτερο σημείο. Δεν ξέρεις ποτέ πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα, ειδικά με τα μάτια. Αλλά σίγουρα είναι μια νέα ευκαιρία ζωής. Το βασικό είναι να προσαρμόζεσαι και να αποδέχεσαι αυτό που σου συμβαίνει. Αν δεν αποδεχτείς το πρόβλημά σου, έχεις χάσει το παιχνίδι από την αρχή. Πρέπει να το δεχτείς και να προχωράς».
Δημήτρη, μετά τη μεταμόσχευση υπάρχουν περιορισμοί στην καθημερινότητά σου και ειδικά στο φαγητό; Και μετά από τόσα χρόνια αιμοκάθαρσης, υπάρχει κάποιο φαγητό που σου είχε λείψει πραγματικά και τώρα ανυπομονείς να το γευτείς;
«Ναι, υπάρχουν κάποιοι περιορισμοί, κυρίως λόγω των φαρμάκων που παίρνω για τη μεταμόσχευση. Πέρα από το αλάτι και τη ζάχαρη, υπάρχουν και τροφές που επηρεάζουν τα φάρμακα, όπως το γκρέιπφρουτ, το ρόδι και η αλόη βέρα. Αυτά απαγορεύονται όσο έχεις μόσχευμα. Κατά τα άλλα, μπορώ να φάω περισσότερα πράγματα από πριν. Και υπάρχει ένα φαγητό που το έχω στερηθεί σχεδόν δέκα χρόνια. Φάβα με σαλάτα και μικρό τηγανητό ψάρι. Ειδικά η φάβα με λίγο ψιλοκομμένο κρεμμυδάκι και ψαράκι τηγανητό… αυτό το φαγητό το είχα στερηθεί πάρα πολύ στην αιμοκάθαρση και τώρα θέλω επιτέλους να το χαρώ ξανά».
Πέρα από το φαγητό, ποια πράγματα της παλιάς σου ζωής σου λείπουν περισσότερο; Υπάρχουν στιγμές ή συνήθειες που είχες πριν από τα προβλήματα με την όραση και σήμερα τις νοσταλγείς;
«Μου λείπει πολύ η αίσθηση της ελευθερίας που είχα πριν. Περπατούσα μόνος μου, πήγαινα στη θάλασσα να ακούω τα κύματα, πήγαινα σε ένα βουνό για να βλέπω τη θέα και να ηρεμώ. Έπαιρνα έναν καφέ και καθόμουν μόνος μου χωρίς να με νοιάζει τίποτα. Αυτά ήταν πράγματα που με γέμιζαν. Επίσης, πήγαινα για ψάρεμα με το καλάμι. Καθόμουν ώρες δίπλα στη θάλασσα και ηρεμούσα. Δεν ήταν μόνο το ψάρεμα. Ήταν η επαφή με τη φύση και η ησυχία».
Η τεχνολογία και ειδικά η τεχνητή νοημοσύνη έχουν μπει στη ζωή σου; Σε βοηθούν στην καθημερινότητά σου;
«Πάρα πολύ. Το τελευταίο οκτάμηνο που χρησιμοποιώ την τεχνητή νοημοσύνη με έχει βοηθήσει σε πολλά καθημερινά πράγματα. Μπορώ μόνος μου να βρίσκω πληροφορίες για τα φάρμακά μου, να ψάχνω πράγματα από το κινητό μου, ακόμα και να λύνω απορίες όταν δεν έχω κάποιον να ρωτήσω. Μέσα από αυτό βρήκα μόνος μου αυτοκίνητο και το αγόρασα. Επίσης, με βοήθησε πολύ το ότι πλέον έχω φωνητικές λειτουργίες στο κινητό. Παλιά δεν τα είχα αυτά και δυσκολευόμουν πολύ περισσότερο. Τώρα νιώθω ότι μπορώ να κάνω περισσότερα πράγματα μόνος μου και περνάει και ο χρόνος πιο ευχάριστα».
Τώρα που τελείωσε η αιμοκάθαρση, υπάρχουν πράγματα που ονειρεύεσαι να κάνεις; Κάποια μικρά ή μεγάλα σχέδια που δεν μπορούσες πριν;
«Ναι, αν έβρισκα καλή παρέα, θα ήθελα να κάνω εκδρομές στην Κρήτη. Πριν συμβούν όλα αυτά δεν είχα προλάβει να γνωρίσω πολλά μέρη του νησιού. Υπάρχουν τόσα μέρη που δεν έχω δει ποτέ. Μπορεί να μην μπορώ να τα δω όπως οι άλλοι, αλλά θα ήθελα να πάω κάπου και κάποιος να μου περιγράφει το τοπίο, τη θέα, το μέρος. Αυτό για μένα έχει μεγάλη αξία. Θέλω να επισκεφθώ μοναστήρια και να συνδυάσω χαλαρές στιγμές σε καφετέριες και ταβέρνες».
Η θάλασσα, που ήταν τόσο σημαντική για σένα, παραμένει ακόμα κομμάτι της ζωής σου;
«Τη βιώνω τελείως διαφορετικά. Εγώ παλιά έκανα μέχρι και καταδύσεις και ψαροντούφεκο σε μεγάλα βάθη. Είχα χτυπήσει και τα αυτιά μου από την πίεση. Τώρα έχω μπει δύο φορές στη θάλασσα, αλλά μέχρι εκεί που φτάνει το νερό στον λαιμό. Δεν με συγκινεί πλέον το μπάνιο όπως παλιά. Μου αρέσει όμως να τη μυρίζω, να ακούω τα κύματα, να νιώθω την παρουσία της. Αυτό με ηρεμεί περισσότερο. Οπότε έχει αλλάξει ο τρόπος, όχι όμως η ανάγκη να είμαι κοντά στη φύση. Το να μπω στο νερό ή να τη ζήσω όπως την έζησα κάποτε, δεν μου ταιριάζει πια. Την αγαπάω τη θάλασσα όπως είναι, απλώς με άλλες μορφές».
Σήμερα, τι είναι αυτό που σου λείπει περισσότερο από την παλιά σου ζωή; Και ποιο είναι το μήνυμα προς τους νέους ανθρώπους, ειδικά για την υγεία και την πρόληψη;
«Περισσότερο οι παρέες και η συντροφικότητα. Μου λείπουν άτομα κοντά στην ηλικία μου, η παρέα, οι στιγμές. Βέβαια έχω δίπλα μου τη μητέρα μου και την αδελφή μου, που με βοηθούν πολύ και με στηρίζουν καθημερινά. Όταν περνάς τόσα προβλήματα υγείας, στο τέλος καταλαβαίνεις ότι πάνω απ’ όλα είναι η υγεία. Αν δεν έχεις την υγεία σου, όλα τα άλλα περνούν σε δεύτερη μοίρα. Το μήνυμά μου στους νέους είναι να μην παίζουν με την υγεία τους. Η υγεία είναι το παν. Να προσέχουν όσο είναι νωρίς και να κάνουν εξετάσεις. Έχουμε μόνο μία ζωή και όταν χαλάσει η υγεία, μετά τα πράγματα γίνονται πολύ δύσκολα. Πρέπει να προσέχεις για να την έχεις».
Παρ’ όλες τις δυσκολίες, ακούγεσαι άνθρωπος που κρατά ακόμα την ελπίδα μέσα του. Είναι αυτό που σε κρατά όρθιο;
«Η ελπίδα πεθαίνει τελευταία. Πάντα».
