Πρώτη ικανοποίηση - Τον Ιούνιο στην Περιφέρεια η νέα μελέτη
Με σαφή κατεύθυνση την απομάκρυνση των δραστηριοτήτων υψηλής όχλησης από τον σχεδιασμό για τον Μαύρο Σπήλιο, αλλά με ανοιχτό το ενδεχόμενο επανεξέτασης και της μέσης όχλησης, εξελίσσεται μία κρίσιμη διαδικασία που αφορά το μέλλον της ευρύτερης περιοχής του Ηρακλείου.
Η απόφαση για τροποποίηση της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του ΕΣΔΑΚ αποφασίστηκε να τεθεί εκ νέου σε διαβούλευση (χωρίς πάντως να απαιτείται βάσει νόμου, λόγω της απαλοιφής της υψηλής όχλησης).
Η εξέλιξη αυτή που "σφραγίστηκε" και στην Επιτροπή Περιβάλλοντος της Περιφέρειας Κρήτης, χθες, αποτελεί ένα πρώτο βήμα που ικανοποιεί εν μέρει τις τοπικές κοινωνίες, χωρίς ωστόσο να αίρει πλήρως την ανησυχία.
Η εξέλιξη έρχεται μετά από συντονισμένες αποφάσεις τόσο του Δημοτικού Συμβουλίου Ηρακλείου όσο και της Εκτελεστικής Επιτροπής του ΕΣΔΑΚ, που ζήτησαν την αναθεώρηση της μελέτης ως προς τις οχλούσες δραστηριότητες. Από την πλευρά του ο Αντιπεριφερειάρχης Περιβάλλοντος Νίκος Ξυλούρης σημείωσε ότι αποφασίστηκε «να αναπέμψουμε τη μελέτη, να έρθει νέα χωρίς τις δραστηριότητες υψηλής όχλησης, να γίνει η προβλεπόμενη 35ήμερη διαβούλευση και να επανέλθει προς συζήτηση μέσα στον Ιούνιο».
Ο ίδιος άφησε ανοιχτό και το ενδεχόμενο περαιτέρω αλλαγών, σημειώνοντας για την απαλοιφή της μέσης όχλησης - που έθεσε ως ενδεχόμενο ο Δήμαρχος Ηρακλείου και πρόεδρος του ΕΣΔΑΚ Αλέξης Καλοκαιρινός - ότι «θα εξεταστεί και η αφαίρεση της μέσης όχλησης, εφόσον αυτό προκύψει από τη διαδικασία».
Ιδιαίτερη σημασία, πάντως, φαίνεται να έχει το γεγονός ότι η διαδικασία «κουμπώνει» χρονικά με την εκπόνηση του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου για τον Δήμο Ηρακλείου. Όπως επισημαίνεται, μέσα από το ΤΠΣ μπορεί να διασφαλιστεί θεσμικά ότι «οι χρήσεις γης δεν θα επιτρέπουν οχλούσες δραστηριότητες», δημιουργώντας ένα πιο σταθερό πλαίσιο προστασίας της περιοχής.
Από την πλευρά του, ο Αλέξης Καλοκαιρινός έδωσε το πολιτικό στίγμα της δημοτικής αρχής, ξεκαθαρίζοντας ότι «δε θα επιτραπεί καμία δραστηριότητα υψηλής όχλησης στην ευρύτερη περιοχή». Όπως τόνισε «έχει ήδη δοθεί εντολή στους μελετητές για την τροποποίηση της μελέτης» ενώ πρόσθεσε ότι «θα προχωρήσουμε σε νέα δημόσια διαβούλευση, ανεξάρτητα από το αν είναι υποχρεωτικό ή όχι».
Ο ίδιος περιέγραψε και τον χρονικό ορίζοντα, λέγοντας ότι «στόχος είναι να έχουμε την τροποποιημένη μελέτη μέσα στον Ιούνιο του 2026, ώστε να μπορέσουμε να λάβουμε μια θετική και, ει δυνατόν, ομόφωνη απόφαση». Παράλληλα, αναφερόμενος στο περιεχόμενο της τροποποίησης, υπογράμμισε ότι «αφαιρείται η μονάδα αεριοποίησης από τον σχεδιασμό», ενώ ο προσανατολισμός είναι «δραστηριότητες χαμηλής όχλησης, περισσότερος πράσινος χώρος και ενίσχυση των κοινωφελών υποδομών».
Από την πλευρά της Επιτροπής Περιβάλλοντος, ο περιφερειακός σύμβουλος της παράταξης «Η Κρήτη μας, αλλιώς» Μιχάλης Χαιρετάκης τόνισε ότι «ήμασταν υπέρ της πρότασης να αφαιρεθεί κάθε “παραθυράκι” που θα μπορούσε να επιτρέψει μελλοντικά δραστηριότητες υψηλής όχλησης».
Παράλληλα, σημείωσε ότι «το θέμα του Μαύρου Σπήλιου πρέπει να συζητηθεί μαζί με την τροποποίηση του Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου, γιατί πρόκειται για ζητήματα άμεσα συνδεδεμένα».
Πιο αιχμηρή ήταν η τοποθέτηση του περιφερειακού συμβούλου της «Λαϊκής Συσπείρωσης» Δημήτρη Βρύσαλη, ο οποίος καταδίκασε συνολικά τη μελέτη, δηλώνοντας: «Είμαστε ενάντια, όχι με αστερίσκους, αλλά συνολικά στον σχεδιασμό διαχείρισης απορριμμάτων που οδηγεί στην ιδιωτικοποίηση». Όπως πρόσθεσε «το ζήτημα δεν είναι μόνο η όχληση, αλλά η συνολική επιβάρυνση της περιοχής και η κατεύθυνση που δίνεται στον τομέα».
Απευθυνόμενος στους πολίτες, σημείωσε ότι «δεν πρέπει να εγκλωβιστούν σε επιμέρους ζητήματα, αλλά να δουν τη συνολική εικόνα και να αντιδράσουν». Παράλληλα, επανέλαβε τη θέση της παράταξης λέγοντας: «Λέμε ένα ξεκάθαρο “όχι” στην καύση απορριμμάτων και στηρίζουμε τη διαχείριση με ανακύκλωση και διαλογή στην πηγή, με δημόσιο χαρακτήρα».
Σε τοπικό επίπεδο, ο πρόεδρος του Συμβουλίου Νέας Αλικαρνασσού Αλέκος Τσουλφάς χαρακτήρισε την εξέλιξη ως ένα πρώτο βήμα, δηλώνοντας: «Έχει γίνει ένα πρώτο βήμα, αλλά οι πάγιες θέσεις μας είναι ξεκάθαρες: καμία οχλούσα δραστηριότητα στην περιοχή μας». Ο ίδιος έθεσε και το ζήτημα των υφιστάμενων μονάδων, επισημαίνοντας ότι «πρέπει να ελεγχθούν ως προς την όχληση και να εναρμονιστούν με τα περιβαλλοντικά δεδομένα».
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη συμμετοχή της κοινωνίας, τονίζοντας ότι στο εξής «οποιαδήποτε αλλαγή ή σχεδιασμός πρέπει να έρχεται σε γνώση της τοπικής κοινωνίας, για να μπορούμε να εκφράζουμε άποψη». Παράλληλα υπογράμμισε ότι «η μαζική παρουσία κατοίκων στις συνεδριάσεις αποδεικνύει την έντονη ανησυχία που υπάρχει».
Από την πλευρά της Καλλιθέας και στο ίδιο μήκος κύματος, η πρόεδρος της τοπικής κοινότητας Μαρία Χουρδάκη σημείωσε ότι η τοπική κοινωνία δεν επιθυμεί κανενός είδους όχληση στην ήδη επιβαρυμένη περιοχή.
Η ίδια περιέγραψε το κλίμα που επικρατεί στην τοπική κοινωνία, σημειώνοντας: «Υπάρχει έντονη ανησυχία και έχουν ήδη γίνει κινητοποιήσεις και ενημερώσεις των κατοίκων». Καταλήγοντας, έστειλε σαφές μήνυμα προς την Επιτροπή Περιβάλλοντος: «Αφορά το μέλλον μας, τη ζωή και την υγεία μας και των παιδιών μας. Ζητάμε ανάπτυξη, αλλά όχι εις βάρος της ποιότητας ζωής μας».
Η υπόθεση του Μαύρου Σπήλιου παραμένει "ψηλά" στην ατζέντα, με τον Ιούνιο οπότε αναμένεται η νέα μελέτη να είναι... κοντά. Μπορεί η απομάκρυνση της υψηλής όχλησης να αποτελεί μια σημαντική εξέλιξη, ωστόσο το επόμενο διάστημα - με τη νέα μελέτη, τη διαβούλευση και τις τελικές αποφάσεις - θα φανεί αν θα υπάρξει πλήρης ικανοποίηση των αιτημάτων των τοπικών κοινωνιών ή αν οι αντιδράσεις θα συνεχιστούν.
