Υποτονική παραμένει η κίνηση στα καταστήματα εστίασης του Ηρακλείου, με τις καταναλώσεις να είναι “φειδωλές”. Παρ’ όλα αυτά, η ελπίδα φαίνεται να αποκαθίσταται πλέον σταδιακά, με την καταβολή του Δώρου Χριστουγέννων να δίνει μια “ανάσα” στους πολίτες, αλλά και τις επιχειρήσεις.
Μάλιστα, ήδη από την περασμένη Παρασκευή και ακόμη περισσότερο κατά τη διάρκεια της χθεσινής ημέρας, οπότε και τα καταστήματα παρέμειναν ανοιχτά, η αγορά δείχνει να “ανεβάζει στροφές”, με το εορταστικό κλίμα να αρχίζει να αποτυπώνεται στους κεντρικούς εμπορικούς δρόμους του Ηρακλείου.
Παρ’ όλα αυτά, οι επαγγελματίες του κλάδου παρακολουθούν με συγκρατημένη αισιοδοξία την αγορά, ελπίζοντας ότι η εικόνα θα βελτιωθεί, καθώς μετράμε πλέον αντίστροφα για τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά. Το κλίμα που επικρατεί μέχρι αυτή τη στιγμή στα καταστήματα εστίασης του Ηρακλείου περιγράφει η πρόεδρος του Συνδέσμου Επισιτισμού και Διασκέδασης Ν. Ηρακλείου (ΣΕΕΔΝΗ), Μαρία Αντωνακάκη.
«Φειδωλές οι καταναλώσεις»
Σύμφωνα με την κ. Αντωνακάκη, «οι καταναλωτές προς το παρόν εμφανίζονται ιδιαίτερα φειδωλοί στις εξόδους τους, καθώς αυτήν την περίοδο δίνουν προτεραιότητα στις αγορές των χριστουγεννιάτικων δώρων». Όπως σημειώνει η ίδια, το γιορτινό τραπέζι και η διασκέδαση ακολουθούν συνήθως σε δεύτερο χρόνο, πιο κοντά στις ημέρες των εορτών.
Αποτέλεσμα των συγκεκριμένων καταναλωτικών συνηθειών «η κίνηση στα καταστήματα εστίασης να παραμένει μέχρι στιγμής σταθερή», χωρίς τη δυναμική που θα ανέμενε κανείς για τα μέσα Δεκεμβρίου - και σε αντίθεση με τις υψηλότερες καταναλώσεις του προηγούμενου έτους.
Υψηλό λειτουργικό κόστος και ακρίβεια προκαλούν οικονομική ασφυξία στα καταστήματα εστίασης, τα οποία παρατηρούν ότι οι πολίτες έχουν περιορίσει αρκετά την κατανάλωση σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια
Η εικόνα αυτή, πάντως, δεν προκαλεί έκπληξη στους ανθρώπους του χώρου, καθώς παραδοσιακά η εστίαση ακολουθεί τον ρυθμό της εμπορικής αγοράς και κορυφώνει τη δραστηριότητά της τις τελευταίες ημέρες πριν από τα Χριστούγεννα. Ειδικά χθες, όπου τα καταστήματα ήταν ανοιχτά, όπως συνηθίζεται την τελευταία Κυριακή πριν τα Χριστούγεννα, η κίνηση σημείωσε θεαματική αύξηση, με τους δρόμους να πλημμυρίζουν από κόσμο.
Ωστόσο, και για φέτος αρνητικός παράγοντας είναι η ακρίβεια και η αύξηση των φόρων προς τις επιχειρήσεις, με αποτέλεσμα τα λειτουργικά έξοδα να καλύπτονται στη “βάση” τους.
Εδώ, η μεγάλη ελπίδα τοποθετείται στον προγραμματισμό εορταστικών εκδηλώσεων, κυρίως για τις παραμονές Χριστουγέννων και Πρωτοχρονιάς, με το “μεγάλο στοίχημα” σε επίπεδο κίνησης να αποτελούν και για φέτος τα εορταστικά ρεβεγιόν για να τονώσουν τον τζίρο και τη “φειδωλή κατανάλωση” της προηγούμενης περιόδου.
Η ελπίδα στις εορταστικές εκδηλώσεις
Μέχρι στιγμής, ωστόσο, η μικρή άνοδος που καταγράφεται αφορά κυρίως το φαγητό και όχι τη συνολική κατανάλωση. Την ίδια ώρα, μέχρι και την προηγούμενη εβδομάδα απουσίαζαν οργανωμένες εκδηλώσεις που θα μπορούσαν να δώσουν ώθηση στην αγορά νωρίτερα, δεδομένα τα οποία σταδιακά δείχνουν να ανατρέπονται όσο πλησιάζει η εορταστική περίοδος.
«Ελπίζουμε ότι με τα ρεβεγιόν μέσα στις γιορτές η κίνηση θα αυξηθεί. Πάρα πολλοί συνάδελφοι έχουν προγραμματίσει να κάνουν βραδιές, κυρίως παραμονές Χριστουγέννων και Πρωτοχρονιάς», υπογραμμίζει η κ. Αντωνακάκη.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν και οι νέες ανατιμήσεις σε βασικά προϊόντα, όπως ο καφές, η σοκολάτα και διάφορα ροφήματα, και τούτο διότι πρόκειται για αυξήσεις που επιβαρύνουν σημαντικά τους επαγγελματίες, οι οποίοι καλούνται να ανταποκριθούν σε υψηλά λειτουργικά έξοδα και σε σωρευμένες οικονομικές υποχρεώσεις.
Όπως επισημαίνει η κ. Αντωνακάκη, η ελπίδα είναι ότι η ενδεχόμενη αύξηση της κίνησης μέσα στις γιορτές θα επιτρέψει στις επιχειρήσεις να απορροφήσουν το κόστος, χωρίς να μετακυλήσουν νέες αυξήσεις στους καταναλωτές.
Δε βγαίνουν οι υποχρεώσεις - Στη “βάση” καλύπτονται τα λειτουργικά έξοδα
Παρά ταύτα, η γενικότερη εικόνα παραμένει δύσκολη, καθώς τα έσοδα, όπως αναφέρει η κ. Αντωνακάκη, «καλύπτουν πλέον μόνο τη βάση των λειτουργικών εξόδων», ενώ η κατανάλωση εμφανίζεται αισθητά μειωμένη σε σύγκριση με την περσινή χρονιά. Η οικονομική πίεση στα νοικοκυριά είναι έντονη και αυτό αποτυπώνεται άμεσα στην αγορά, με την κατάσταση για τις επιχειρήσεις να χαρακτηρίζεται ως «δύσκολη».
Σε κάθε περίπτωση, οι συνέπειες είναι ήδη ορατές, με αρκετές επιχειρήσεις εστίασης να έχουν αναγκαστεί να κλείσουν και τα πωλητήρια να πληθαίνουν.
«Για ακόμη μία φορά, ο κλάδος της εστίασης φαίνεται να πληρώνει βαρύ τίμημα, γεγονός που εντείνει την ανάγκη για ουσιαστική στήριξη», τονίζει η ίδια, υπογραμμίζοντας την ανάγκη άμεσων παρεμβάσεων, είτε μέσω ένταξης σε χρηματοδοτικά προγράμματα, είτε με άλλα μέτρα που θα ανακουφίσουν τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον το οποίο περιγράφεται, οι επαγγελματίες της εστίασης δίνουν έναν καθημερινό αγώνα για να διατηρήσουν τις επιχειρήσεις τους βιώσιμες, επιβαρυμένοι από αυξημένα λειτουργικά και υγειονομικά τέλη, με την κ. Αντωνακάκη να περιγράφει: «Στα μαγαζιά γίνεται μια απεγνωσμένη προσπάθεια για να συντηρηθούν οι επιχειρήσεις, ώστε να είναι βιώσιμες, σε μια περίοδο όπου τα λειτουργικά κόστη είναι πάρα πολλά. Δεδομένου ότι μπήκανε τα υγειονομικά και τα λειτουργικά τέλη, που επωμίζονται οι επιχειρηματίες».
Ως εκ τούτου, όπως διαπιστώνεται, οι επόμενες ημέρες μέχρι τα Χριστούγεννα θεωρούνται κρίσιμες και θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό αν η φετινή εορταστική περίοδος θα προσφέρει τελικά την πολυπόθητη ανάσα στον κλάδο της εστίασης, όσο και στο σύνολο της αγοράς.