Μία δυσάρεστη εικόνα εμφανίζουν τα σχολεία της Κρήτης, καθώς οι εκπαιδευτικοί του νησιού κρούουν τον “κώδωνα” του κινδύνου για το μεγάλο πρόβλημα των κενών θέσεων στα Γυμνάσια και τα Λύκεια, τα οποία φαίνεται να έχουν ξεπεράσει κάθε προηγούμενη χρονιά.
«Ήταν η χειρότερη σχολική χρονιά από άποψη κενών», είπαν οι ίδιοι οι εκπαιδευτικοί στη “Νέα Κρήτη” και το neakriti.gr. Όπως φαίνεται, στους τέσσερις νομούς της Κρήτης εντοπίζεται το ίδιο μοτίβο εντός των σχολικών μονάδων: «δεκάδες κενά και ασφυκτικές συνθήκες για τους εκπαιδευτικούς»... Αυτήν την εικόνα μας έδωσαν οι εκπρόσωποι των ΕΛΜΕ Ηρακλείου, Ρεθύμνου, Χανίων και Λασιθίου, λέγοντας πως αυτή η κατάσταση θα κλιμακώνεται χρόνο με τον χρόνο.
Δεν ήταν λίγα τα δημοσιεύματα που αναλώθηκαν στην εκπαιδευτική κοινότητα αυτές τις μέρες. Σύμφωνα με αυτά, μόλις την Τρίτη 10/6 οι εκπαιδευτικοί προχώρησαν σε κινητοποίηση μπροστά στο υπουργείο Παιδείας, με κάλεσμα της Ομοσπονδίας Λειτουργών Μέσης Εκπαίδευσης.
«Η διαμαρτυρία μπροστά από το υπουργείο είχε βασικό μέλημα τη δραστική μείωση των διορισμών που είχε εξαγγείλει η κυβέρνηση γι’ αυτή τη χρονιά», αναφέρει στη σχετική ανακοίνωσή της η ΟΛΜΕ. Η “συσπείρωση” των καθηγητών και των λειτουργών της εκπαίδευσης δεν είναι ξαφνική αλλά ούτε τυχαία, καθώς όπως φαίνεται ακόμη και οι διαγωνισμοί του ΑΣΕΠ “αγκομαχούν” να καλύψουν τα κενά.
Η φετινή διαδικασία υποβολής αιτήσεων στις προκηρύξεις του Ανώτατου Συμβουλίου Επιλογής Προσωπικού, για την κατάταξη εκπαιδευτικών στους πίνακες διορισμών και προσλήψεων, ανέδειξε ένα στοιχείο που δύσκολα μπορεί να περάσει απαρατήρητο: περίπου 20.000 λιγότεροι υποψήφιοι εκπαιδευτικοί κατέθεσαν αίτηση σε σχέση με την αντίστοιχη διαδικασία του 2023. Πέραν όμως των κατά τόπους δημοσιευμάτων, το neakriti.gr μίλησε με τους ανθρώπους της εκπαίδευσης στην Κρήτη και κάθε νομός δείχνει την ίδια νοσηρή εικόνα για το 2026.
Εξουθενωτική εκπαιδευτική πραγματικότητα
Ξεκινώντας από τη δευτεροβάθμια των Χανίων, ο πρόεδρος της ΕΛΜΕ (Ένωση Λειτουργών Μέσης Εκπαίδευσης) του νομού, κ. Χρήστος Μπέλμπας, έκανε την αρχή, αναδεικνύοντας αυτή τη δύσκολη πραγματικότητα.
«Περισσότερα κενά από ποτέ» καταγγέλλει ο ίδιος, όπως και οι συνάδελφοί του παρακάτω: «Ξέραμε ήδη από τον Σεπτέμβριο ότι το 81% των θέσεων θα μπορούσε να καλυφθεί αυτή τη χρονιά. Και επιβεβαιωθήκαμε. Το υπουργείο Παιδείας κάνει λόγο για 9.500-10.000 κενά σε όλη τη χώρα που δεν καλύφθηκαν ποτέ. Μόνο εδώ στα Χανιά μετράμε περίπου 100 κενά αυτή τη χρονιά. Μιλάμε για μία εξουθενωτική εκπαιδευτική πραγματικότητα».
Το ζήτημα εδώ βέβαια που θίγει ο κ. Μπέλμπας ξεπερνά το όριο των κενών και περνά στην πραγματικότητα που βιώνουν οι εκπαιδευτικοί καθημερινά, οι οποίοι πλέον, ακόμη κι όταν είναι μόνιμα διορισμένοι, αναγκάζονται να εργάζονται και κάπου αλλού για να βγάλουν τα προς το ζην.
Και στο Ρέθυμνο, ο πρόεδρος της ΕΛΜΕ κ. Χρήστος Σουρουλής κάνει λόγο για ακόμη 100 κενά στα σχολεία του νομού.
«Υπήρχαν φέτος παιδιά που δεν έκαναν καθόλου μάθημα σε συγκεκριμένα μαθήματα. Κατά κύριο λόγο εκείνα των ειδικοτήτων είναι πλέον είδος προς εξαφάνιση», είπε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε: «Πολλοί καθηγητές - έχουμε μάλιστα ζωντανό παράδειγμα αυτού στην ΕΛΜΕ - αναγκάζονταν να “κόβουν” δίωρα μαθήματά τους για να πηγαίνουν από τμήμα σε τμήμα κάθε ώρα. Ανεξάντλητες ώρες διδασκαλίας χάθηκαν, πολλά παιδιά δεν έκαναν μάθημα και τα τμήματα ειδικής εκπαίδευσης “παρέλυσαν”». Όπως είπε, το σωματείο είχε προχωρήσει σε παρέμβαση προς την υπουργό Παιδείας ήδη από τον Νοέμβριο.
«Επικοινωνήσαμε με την κ. Ζαχαράκη ήδη πριν το δεύτερο “κύμα” αναπληρωτών και της ζητήσαμε μια λύση. Η απάντηση που λάβαμε ήταν μία τρομακτική χρονιά. Δε μιλάμε απλά για κενά, αλλά για τη χρονιά με τα μεγαλύτερα κενά, με διαφορά από το παρελθόν», τόνισε.
Η ίδια εικόνα έρχεται και από το Λασίθι, με τον κ. Γιώργο Ξένο, νεοεκλεγέντα πρόεδρο της ΕΛΜΕ του νομού, να κάνει λόγο για κενά που δεν καλύφθηκαν ποτέ: «Καταγράψαμε μία σειρά από ειδικότητες που στην πραγματικότητα έμειναν κενές όλον τον χρόνο. Είναι ξεκάθαρο πως οι εκπαιδευτικοί, οι νέοι ειδικότερα δεν έχουν ιδιαίτερα κίνητρα για να έρθουν να διδάξουν. Παρότι εδώ στο Λασίθι είναι πιο βατά τα πράγματα γιατί έχουμε πιο φθηνά ενοίκια στα σπίτια, οι εκπαιδευτικοί δοκιμάζονται ενεργά, γι’ αυτό διεκδικούμε και συλλογική σύμβαση εργασίας, μήπως γίνουν λίγο καλύτερες οι συνθήκες για όλους».
Οι μόνιμοι χρειάζονται 2η δουλειά για να διδάξουν
Με μία λέξη ξεκίνησε τη δήλωσή του για το Ηράκλειο ο πρόεδρος της ΕΛΜΕ κ. Ζαχαρίας Ρηγάκης, καθώς περιγράφει την κατάσταση στην εκπαιδευτική κοινότητα της πόλης ως «τραγωδία». Με συγκεκριμένα παραδείγματα, ο κ. Ρηγάκης αναδεικνύει αυτήν την “ασφυξία” στους εκπαιδευτικούς με έναν πιο προσωπικό τόνο:
«Ακόμη και εκείνοι που διορίζονται μόνιμα δεν αντέχουν πλέον και μέσα στο 2μηνο χρειάζεται να σταματήσουν, ακριβώς επειδή δεν μπορούν να καλύψουν τα προς το ζην. Εκείνοι που το “παλεύουν” αναγκάζονται να βρουν δεύτερη δουλειά για να διδάξουν: εδώ στο Ηράκλειο έχουμε καθηγητή με παιδιά, ο οποίος πάει το πρωί στο σχολείο και το βράδυ δουλεύει διανομέας μέχρι αργά. Πραγματικά μας τρομάζει το σκηνικό που βιώνουμε καθημερινά: υπάρχουν συνάδελφοι, έχουμε τουλάχιστον 4-5 περιπτώσεις στη δευτεροβάθμια Ηρακλείου, που ζητήθηκε άδεια μητρότητας και αντί να τους τη δώσουν, τους είπαν κατά το δοκούν, με προφορικές εντολές, πως δε θα την πάρουν όταν την αιτήθηκαν, αλλά τώρα, από τον Μάιο-Αύγουστο».
Τραγωδία στους πίνακες του ΑΣΕΠ: 21.866 λιγότερες αιτήσεις για διορισμό εκπαιδευτικών
Σχολιάζοντας την όλη κατάσταση, ο κ. Ρηγάκης επιβεβαίωσε πως και το Ηράκλειο πέρασε τη χειρότερή του χρονιά από άποψη κενών.
«Η χρονιά έκλεισε με σχολεία που δεν έκαναν καθόλου Αγγλικά. Κάποια παιδιά δεν κατάφεραν να κάνουν τον μισό χρόνο ούτε Χημεία. Είναι ένα σκηνικό που δεν τελειώνει, πιστεύω πως τα πράγματα θα γίνουν χειρότερα του χρόνου», σημείωσε.
Όπως φαίνεται, η εκτίμηση του κ. Ρηγάκη δεν είναι άτοπη: με μεστά νούμερα οι πίνακες του ΑΣΕΠ για φέτος παρουσιάζουν τεράστιες αποκλείσεις από το 2023. Συγκεκριμένα, το 2023 είχαν υποβληθεί συνολικά 152.278 αιτήσεις, ενώ φέτος ο αριθμός διαμορφώθηκε στις 130.412 αιτήσεις. Η μεγαλύτερη διαφορά παρατηρείται στην προκήρυξη 2ΓΕ για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, καθώς στην προκήρυξη 1ΓΕ ο όγκος των αιτήσεων παρέμεινε σταθερός. Συγκεκριμένα, από την προκήρυξη 2ΓΕ/2026 “απουσιάζουν” περίπου 21.000 υποψήφιοι, συγκριτικά με το 2023. Τις μεγαλύτερες απώλειες καταγράφει ο κλάδος των φιλολόγων, καθώς υποβλήθηκαν 6.565 λιγότερες αιτήσεις από το 2023.
Το γεγονός αυτό εξηγείται από την αύξηση στην τιμή του παράβολου (από τα 3 στα 15 ευρώ) και από τον όγκο των υποψήφιων φιλολόγων, που κάνει δύσκολη την πιθανότητα πρόσληψης. Μεγάλη διαφορά (1.690 λιγότεροι υποψήφιοι) παρατηρείται επίσης στον κλάδο των απόφοιτων οικονομικών σχολών, που ακολουθείται από τους μαθηματικούς και τους γυμναστές, που έχουν 1.200 λιγότερους υποψήφιους.
