Με την προβολή ενός βίντεο με τα πεπραγμένα της Περιφερειακής Αρχής για το 2025 ξεκίνησε η συνεδρίαση απολογισμού για το προηγούμενο έτος. Στο τέλος του βίντεο, στο οποίο παρουσιάστηκαν εν συντομία όλοι οι τομείς δράσεις της Περιφέρειας Κρήτης, η φωνή του Περιφερειάρχη Σταύρου Αρναουτάκη αναφέρει:
Για κάθε όνειρο που πρέπει να εκπληρωθεί,
για κάθε ελπίδα που πρέπει να δικαιωθεί,
εμείς θα συνεχίσουμε να δουλεύουμε,
για τον τόπο μας και τους ανθρώπους του.
Αφήνοντας αιχμές για οπισθοδρόμηση και αποδυνάμωση της τοπικής αυτοδιοίκησης με την κεντρικοποίηση (και) των πόρων, ο Περιφερειάρχης αναφέρθηκε στον τρόπο με τον οποίο γίνεται πλέον η διαχείριση των ευρωπαϊκών κι εθνικών πόρων από το κεντρικό κράτος. Αναφερόμενος στα πεπραγμένα της Περιφερειακής Αρχής ανέφερε:
"Ο απολογισμός του 2025 δε συγκροτεί μια ακόμη θεσμοθετημένη διαδικασία αλλά μια απόδειξη στο όνομα της συλλογικής ευθύνης. Είναι μετρήσιμα τα αποτελέσματα. Η Κρήτη μέσα σε συνθήκες αβεβαιότητας εξακολουθεί να αποτελεί φάρο σταθερότητας". Ο ίδιος τόνισε ότι "προχωράμε με την απαιτούμενη προσαρμοστικότητα μπροστα στα νέα δεδομένα, οραματιζόμαστε, διεκδικούμε και υλοποιούμε" ενώ έκανε λόγο για μια χρονιά - ορόσημο για την αναπτυξιακή πορεία του νησιού.
«Η Κρήτη, μέσα σε εποχές κρίσεων, συνεχίζει να αποτελεί φάρο σταθερότητας. Με ολιστικές παρεμβάσεις από την Κίσσαμο μέχρι τη Σητεία, θέσαμε σε εφαρμογή τις στρατηγικές μας προτεραιότητες» - τόνισε ο Περιφερειάρχης.
Οι άξονες δράσης
Μεγάλα Έργα Υποδομής και ΒΟΑΚ
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην πρόοδο των μεγάλων οδικών αξόνων. Ο Σταύρος Αρναουτάκης αναφέρθηκε στην υπογραφή της σύμβασης παραχώρησης για το κεντρικό τμήμα του ΒΟΑΚ, τη διεκδίκηση για την επέκταση έως τη Σητεία, καθώς και τον προγραμματισμό για τον Νότιο Οδικό Άξονα και τη σύνδεση του νέου αεροδρομίου Καστελλίου.
- 150 τεχνικά έργα βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη.
- 19 οδικά έργα προϋπολογισμού 145 εκ. € συνεχίζονται κανονικά.
- Ολοκληρώθηκαν 4 έργα ύψους 15 εκ. €.
Πράσινη Μετάβαση και Περιβάλλον
Στον τομέα της ενέργειας, ο Περιφερειάρχης σημείωσε πως η ολοκλήρωση των δύο ηλεκτρικών διασυνδέσεων αίρει την ηλεκτρική απομόνωση του νησιού. Παράλληλα, αξιοποιήθηκαν πόροι 133 εκ. € για την προστασία του περιβάλλοντος, ενώ τέθηκε σε λειτουργία ο νέος Περιφερειακός Μηχανισμός Υποστήριξης για την κλιματική αλλαγή.
Πολιτισμός, Γαστρονομία και Διεθνείς Διακρίσεις
Το 2025 υπήρξε έτος σημαντικών επιτυχιών για την ταυτότητα της Κρήτης:
- Ένταξη των 6 Μινωικών ανακτορικών κέντρων στον Κατάλογο της UNESCO.
- Ανακήρυξη της Κρήτης ως Ευρωπαϊκή Περιφέρεια Γαστρονομίας για το 2026.
- Αναγνώριση του κρητικού ελαιόλαδου ως προϊόντος ΠΓΕ.
- Επενδύσεις 37,5 εκ. € για την ανάδειξη 28 μνημείων και συμφωνία για τα Ενετικά Νεώρια Ηρακλείου.
Οικονομία και Πρόγραμμα «ΚΡΗΤΗ» 2021-2027
Η απορρόφηση των πόρων κινήθηκε με ταχείς ρυθμούς. Το Πρόγραμμα «ΚΡΗΤΗ» 2021-2027, προϋπολογισμού 564 εκ. €, βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη με 310 ενταγμένα έργα. Επιπλέον, από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων πραγματοποιήθηκαν πληρωμές 146 εκ. €, δίνοντας πνοή στην τοπική αγορά.
Κοινωνική Πολιτική και Υγεία
Στον τομέα της κοινωνικής φροντίδας και υγείας:
Διατέθηκαν 11 εκ. € για βιοϊατρικό εξοπλισμό νοσοκομείων.
Χρηματοδοτήθηκαν 57 κοινωνικές δομές και διατέθηκαν 13,8 εκ. € για επισιτιστική βοήθεια.
Ενισχύθηκε η πρόληψη μέσω των Κινητών Μονάδων και του προγράμματος «ΖΩΗ».
Πρωτογενής Τομέας και Αγροτική Ανάπτυξη
Η Περιφέρεια στήριξε έμπρακτα τους παραγωγούς με πληρωμές 24 εκ. € από το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης, ενώ ολοκληρώθηκαν έργα αγροτικής οδοποιίας ύψους 20 εκ. €. Παράλληλα, αντιμετωπίστηκε με επιτυχία η υγειονομική κρίση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων.
Κλείνοντας τον απολογισμό, ο Σταύρος Αρναουτάκης ευχαρίστησε τα μέλη του Περιφερειακού Συμβουλίου, τους εργαζόμενους της Περιφέρειας και τους συνεργαζόμενους φορείς, τονίζοντας: «Οι βάσεις για την Κρήτη της επόμενης δεκαετίας έχουν τεθεί. Συνεχίζουμε να εφαρμόζουμε ένα σχέδιο τοπικό με ευρωπαϊκό προσανατολισμό, για μια Κρήτη δυναμική, βιώσιμη και δημιουργική».
Κριτική από την αντιπολίτευση
"Η προβολή μιας κοσμογονίας έργων δεν είναι με βάση τις ανάγκες που έχει το νησί μας. Η πολιτική εξωραϊζει την κυρίαρχη πολιτική της Κυβέρνησης, που είναι πολύ μακριά από τις ανάγκες της Κρήτης, υπέρ της κερδοφορίας των μεγάλων ομίλων" - είπε ο επικεφαλής της "Λαϊκής Συσπείρωσης Κρήτης" Αλέκος Μαρινάκης, στην τοποθέτησή του, κάνοντας λόγο για φιλοπολεμική κυβερνητική πολιτική.
Από την πλευρά του ο σύμβουλος της "Λαϊκής Συσπείρωσης" Νίκος Μανουσάκης καταλόγισε στην περιφερειακή αρχή άσκηση πολιτικής, σε αρμονία με την κυβερνητική πολιτική. Ο ίδιος έκανε λόγο ότι η περιφερειακή αρχή είναι "αλυσοδεμένη στο άρμα της κεντρικής στρατηγιής και της επιλογής η Κρήτη να γίνει ένα αναβαθμισμένο τουριστικό κέντρο και ενεργειακό κέντρο της Μεσογείου".
Σφοδρή κριτική άσκησε ο περιφερειακός σύμβουλος, Βασίλης Σμπώκος λέγοντας πως "δεν μπορείτε να επαίρεστε για το αποτέλεσμα του απολογισμού σας. Τα δεδομένα δεν αμφισβητούνται ως προς το οικονομικό σκέλος, αλλά αμφισβητούνται ως προς την καθημερινότητα του πολίτη, που επηρεάζεται ελάχιστα από το αποτέλεσμα της πολιτικής σας". Ο ίδιος αναγνώρισε ως ελαφρυντικό ότι "οι αποφάσεις λαμβάνονται από το αθηνοκεντρικό κράτος, αλλά ουσιαστική αντίδραση δεν υπάρχει από μέρους σας".
Απαντώντας στον Αλέκο Μαρινάκη, ο Σταύρος Αρναουτάκης σημείωσε ότι κανένας δεν πρέπει να είναι ικανοποιημένος από τη στιγμή που υπάρχουν τόσες ανάγκες. Ωστόσο σημείωσε "πρέπει να δούμε τι έχουμε διαχειριστεί τόσο καιρό με μνημόνια, capital controls, ενεργειακή κρίση, πανδημία - σήμερα με ένα πόλεμο".
Για το Περιφερειακό Τέλος Ανάπτυξης, ο Περιφερειάρχης τόνισε ότι ακόμη δεν είναι γνωστό αν το θέμα θα συμπεριλαμβάνεται στο Νέο Κώδικα που θα έρθει προς διαβούλευση, αλλά αν "περάσει" και δεν κριθεί αντισυνταγματικό, τα περιφερειακά συμβούλια δύναται να προχωρήσουν. "Το δικό μας περιφερειακό συμβούλιο δεν πρόκειται να θέσει θέμα να επιβληθεί τέλος πουθενά" - σημείωσε κατηγορηματικά ο Σταύρος Αρναουτάκης.
Για τη δακοκτονία, ανέφερε ότι σε επαφή με το Υπουργείο προ 15 ημερών, ζητήθηκε να βγει άμεσα ο επόμενος διαγωνισμός, ώστε αν η χρονιά πάει καλά όπως διαφαίνεται, "να μη χάσει η Κρήτη κοντά 500 εκ. ευρώ, επειδή κάποιες υπηρεσίες δε βγάζουν το διαγωνισμό έγκαιρα".
Για το οξύ ζήτημα της λειψυδρίας είπε - απαντώντας και στον Β.Σμπώκο - είπε ότι υπήρχε μελέτη και χρηματοδότηση για το master plan που είχε εκπονήσει ο ΟΑΚ. "Εκτιμώ ότι πολύ σύντομα θα υπάρχει η τελική απόφαση από τα συναρμόδια υπουργεία για το τί πρόκειται να γίνει το επόμενο διάστημα - άμεσα και μεσοπρόθεσμα ως προς το σχεδιασμό" - είπε, προσθέτοντας πως η ενημέρωση που έχει ο ίδιος είναι ότι ο Αλμυρός ποταμός είναι στο μεσοπρόθεσμο σχεδιασμό.
Για τα αρδευτικά έργα που θέλει ο Δήμος Ηρακλείου έχει κατατεθεί αίτημα, ομοίως είπε ο Περιφερειάρχης για τα έργα των δήμων Φαιστού και Γόρτυνας προϋπολογισμού κοντά στα 50 εκ. ευρώ, όπως των υπόλοιπων δήμων. Η μελέτη για το φράγμα στα Αμιρά σημείωσε ότι έχει υποβληθεί από την Περιφέρεια.
"Για όλα τα έργα για την Κρήτη, κάνουμε τη διεκδίκηση, ώστε - αν είναι εντάξει η μελέτη - να μπουν τα περισσότερα" - ανέφερε ο ίδιος και σημείωσε ότι έχει εγκριθεί η εκτροπή του Πλατί Ποταμού - έργο 250 εκ. ευρώ - που αναμένεται να λύσει το πρόβλημα Ρεθύμνου και Μεσσαράς, εμπλουτίζοντας το φράγμα στη Φανερωμένη. Ο κ.Αρναουτάκης τόνισε ότι στα τέλη του έτους ή στις αρχές του επόμενου χρόνου θα δημοπρατηθεί το έργο. Απαρίθμησε επίσης σειρά έργων στο Λασίθι συνολικού ύψους 250 εκ. ευρώ, με έργα προϋπολογισμού περίπου 150 εκ. ευρώ (φράγμα Μπραμιανών, Χοχλακιές, Αγίου Ιωάννη) να έχουν ήδη δημοπρατηθεί. Παράλληλα, μαζί με το έργο που ο Δήμος Ιεράπετρας κατέθεσε στο πρόγραμμα ΥΔΩΡ, και έργα που κατέθεσαν ο Δήμος Αγίου Νικολάου και κάποιοι ΤΟΕΒ μέσω Περιφέρειας, το σύνολο των έργων για την Κρήτη αγγίζουν το 1 δισ. ευρώ.
