Αποφασισμένο εμφανίζεται το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης να αναλάβει πρωτοβουλίες στην περίπτωση μεγάλων ανατιμήσεων στα καύσιμα εξαιτίας του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Ειδικότερα, ένα σενάριο που θεωρείται απολύτως ρεαλιστικό, και το οποίο διακινείται ήδη από κυβερνητικούς κύκλους, είναι η επαναφορά του Fuel Pass, δηλαδή της επιδότησης καυσίμων στην αντλία, ένα μέτρο που τέθηκε σε εφαρμογή τον Απρίλιο του 2022, με στόχο την ανακούφιση των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων. Βεβαίως, για να συμβεί κάτι τέτοιο, θα πρέπει πρώτα η τιμή του πετρελαίου να ξεπεράσει το “φράγμα” των 100 δολαρίων το βαρέλι, με την τιμή αυτή να διατηρείται για περισσότερο από ένα μήνα.
Την ίδια ώρα, τα νέα από τις τιμές των καυσίμων τα τελευταία εικοσιτετράωρα μόνο θετικά δεν μπορούν να χαρακτηριστούν, με την τιμή του πετρελαίου Μπρεντ να αυξάνεται στα 80 δολάρια, δεδομένο το οποίο πρόκειται να αλλάξει σε περίπτωση κλιμάκωσης των πολεμικών επιχειρήσεων και κλεισίματος για μεγάλο χρονικό διάστημα των θαλάσσιων εμπορικών δρόμων, όπως τα στενά του Ορμούζ, που βρίσκονται στο επίκεντρο του παγκόσμιου οικονομικού ενδιαφέροντος.
Οι εκπρόσωποι της αγοράς υποστηρίζουν ότι προς το παρόν η κατάσταση είναι ελεγχόμενη, με τις αυξήσεις που έχουν επιβληθεί στα πρατήρια υγρών καυσίμων να θεωρούνται ήπιες.
Συγκεκριμένα, η τιμή της βενζίνης εμφανίζει άνοδο από 2,5-3,5 λεπτά το λίτρο. Το ανώτατο όριο καταγράφεται στα πρατήρια της Κρήτης, λόγω των μεταφορικών που ανεβάζουν περισσότερο το κόστος σε σχέση με την ηπειρωτική Ελλάδα. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι και σήμερα Τετάρτη, οι Έλληνες καταναλωτές αναμένεται να δουν νέες ανατιμήσεις, οι οποίες πάντοτε βρίσκονται σε απόλυτη εξάρτηση με τις γεωπολιτικές εξελίξεις.
Γιάννης Μαυράκης: «Συνιστούμε ψυχραιμία στους πολίτες»
Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Πρατηριούχων νομού Ηρακλείου και γενικός γραμματέας της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πρατηριούχων Εμπόρων Καυσίμων (ΠΟΠΕΚ) Γιάννης Μαυράκης μίλησε στη “Νέα Κρήτη” και το neakriti.gr για την κατάσταση που επικρατεί αυτή τη στιγμή στην αγορά.
«Αρχικά, θα πρέπει να επισημάνουμε ότι τις τελευταίες 10 ημέρες, εξαιτίας της φημολογίας για πιθανή επίθεση των ΗΠΑ στο Ιράν, παρατηρήθηκαν μικρές αυξήσεις στα διυλιστήρια ολόκληρης της χώρας, τις οποίες εμείς οι πρατηριούχοι καταφέραμε να απορροφήσουμε. Είναι γνωστό σε όλο τον κόσμο ότι η αγορά του πετρελαίου έχει άμεση εξάρτηση με τις συνθήκες που επικρατούν σε γεωπολιτικό επίπεδο, ειδικά στις χώρες όπως το Ιράν, που αποτελούν παραγωγοί.
Όταν ξεκίνησαν οι πολεμικές επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή, η τιμή του αργού πετρελαίου κατέγραψε μία άνοδο της τάξης του 90% στα διυλιστήρια, η οποία προφανώς πέρασε σε εμάς. Αυτή τη στιγμή, η τιμή της βενζίνης στα πρατήρια είναι περίπου 3,5 λεπτά πιο ακριβή σε σχέση με τις προηγούμενες μέρες, ενώ και σήμερα περιμένουμε νέες αυξήσεις.
Εμείς συνιστούμε από την πλευρά μας ψυχραιμία στους πολίτες. Βλέπουμε αρκετούς συμπολίτες μας να έρχονται να γεμίσουν τα ρεζερβουάρ των αυτοκινήτων τους, προκειμένου να πετύχουν χαμηλότερες τιμές. Το κέρδος από τέτοιες ενέργειες είναι ελάχιστο. Επίσης, βλέπουμε μεγάλη κινητικότητα στο πετρέλαιο θέρμανσης τις τελευταίες ημέρες. Εδώ μπορώ να πω ότι υπάρχει μία λογική στη συγκεκριμένη περίπτωση, καθώς μετά από 10 ημέρες το κόστος ενδεχομένως να είναι αρκετά μεγαλύτερο εν συγκρίσει με την τελευταία προμήθεια.
Γενικά παρατηρούμε ότι επικρατεί μία αναστάτωση στην κοινωνία. Οι πελάτες μας έρχονται και ρωτούν μέχρι πού θα φτάσουν οι αυξήσεις. Να τονίσω εδώ ότι τέτοιου είδους προβλέψεις τις περισσότερες φορές δεν έχουν καμία ισχύ. Επαναλαμβάνω, όλα εξαρτώνται από τη διάρκεια του πολέμου. Πρέπει, λοιπόν, να είμαστε έτοιμοι για το καλύτερο και το χειρότερο σενάριο».
Τέλος, ο κ. Μαυράκης έκανε αναφορά και στα φαινόμενα αισχροκέρδειας με πρωταγωνιστές κάποιους επαγγελματίες του κλάδου.
«Εδώ στην Κρήτη τέτοιου είδους φαινόμενα είναι μεμονωμένα έως ανύπαρκτα. Όταν οι πολίτες αντιλαμβάνονται παράλογες ανατιμήσεις, σίγουρα θα πάνε παρακάτω σε άλλη επιχείρηση και θα βάλουν βενζίνη σε χαμηλότερη τιμή. Επομένως, χαμένος είναι εκείνος που παρανομεί. Ωστόσο, στην εποχή που όλη η εμπορική δραστηριότητα καταγράφεται με ηλεκτρονικά τιμολόγια, το περιθώρια παρανομίας είναι μηδαμινά», σημείωσε ο κ. Μαυράκης.
Πώς δόθηκε το Fuel Pass το 2022
Το Fuel Pass ήταν μέτρο ενίσχυσης φυσικών προσώπων και ελεύθερων επαγγελματιών για την αντιμετώπιση της αύξησης κόστους καυσίμων κίνησης λόγω της ενεργειακής κρίσης. Εκείνη την περίοδο που δόθηκε, η τιμή της αμόλυβδης βενζίνης είχε φτάσει περίπου στα 2,20 έως 2,40 ευρώ το λίτρο, ενώ το πετρέλαιο κίνησης κυμαινόταν κοντά ή και πάνω από τα 2 ευρώ το λίτρο. Η τιμή του Brent είχε διαμορφωθεί περίπου στα 120 δολάρια το βαρέλι.
Δικαιούχοι ήταν φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας με δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα φορολογικού έτους 2020 έως 30.000 ευρώ, με σκοπό τη συμβολή στην κάλυψη του κόστους κατανάλωσης καυσίμων κίνησης των μηνών Απριλίου, Μαΐου και Ιουνίου 2022. Τα νοικοκυριά έλαβαν οικονομική ενίσχυση από 30 έως 50 ευρώ για τρίμηνη περίοδο, ανάλογα με τον τόπο κατοικίας.
Φυσικό αέριο στα ύψη και πετρέλαιο πάνω από τα 80 δολάρια
Στα νησιά το ποσό ήταν αυξημένο. Η επιδότηση δινόταν είτε σε ψηφιακή κάρτα για χρήση σε πρατήρια καυσίμων, είτε με κατάθεση σε τραπεζικό λογαριασμό, με μικρότερο ποσό.
Κάθε φυσικό πρόσωπο μπορούσε να δηλώνει μόνο ένα όχημα και μοτοσυκλέτα-μοτοποδήλατο για να λάβει τη σχετική επιδότηση.
Σε κατάσταση πανικού οι αγορές
Το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο (TTF) εκτινάσσεται στα 55,6 ευρώ/MWh μετά το άλμα σχεδόν 40% της Δευτέρας, στον απόηχο της αναστολής παραγωγής LNG στο Κατάρ. Το εμιράτο καλύπτει περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς LNG, προκαλώντας νέο γύρο ανταγωνισμού Ευρώπης-Ασίας για φορτία.
Το Brent κινείται πάνω από τα 80 δολάρια το βαρέλι, έχοντας αγγίξει τα 82 δολάρια - υψηλό άνω του έτους. Αναλυτές προειδοποιούν ότι, σε περίπτωση παρατεταμένης σύγκρουσης, δεν αποκλείεται σενάριο 120-150 δολαρίων.
Η ουσιαστική παράλυση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ - απ’ όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και LNG - εντείνει τους φόβους για παρατεταμένο σοκ προσφοράς. “Φωτιά” παίρνουν και τα ναύλα. Ο δείκτης TD3C του Baltic Exchange για τη διαδρομή Μέση Ανατολή-Κίνα (MEG-China) αποτιμήθηκε τη Δευτέρα στα 423.736 δολάρια ημερησίως, ενώ ο δείκτης TD2 για τη διαδρομή Μέση Ανατολή-Σιγκαπούρη (MEG-Singapore) διαμορφώθηκε στα 257.986 δολάρια ημερησίως.
Την ίδια στιγμή, διευρύνονται οι απώλειες στο Χρηματιστήριο Αθηνών, με τον Γενικό Δείκτη να πέφτει πάνω από 5% στη σκιά της γενικευμένης ανησυχίας. Αρνητικός πρωταγωνιστής για μια ακόμη συνεδρίαση είναι ο τραπεζικός κλάδος, με τον σχετικό δείκτη να καταγράφει απώλειες 6,24%. Μάλιστα, σε πολλές περιπτώσεις οι τραπεζικές μετοχές έχουν απωλέσει όλα τα κέρδη του 2026, περνώντας πλέον σε αρνητικό έδαφος.
Σημειώνεται ότι τη Δευτέρα, την πρώτη ημέρα λειτουργίας του ΧΑΑ μετά τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, ο Γενικός Δείκτης υποχώρησε κατά 3,36% με υψηλό τζίρο 387,64 εκατ. ευρώ.
