Η έλευση του νέου έτους σηματοδοτεί παράλληλα και την έναρξη των χειμερινών εκπτώσεων. Πολλοί καταστηματάρχες που δεν είδαν ούτε τις ημέρες των γιορτών τους τζίρους τους να αυξάνονται θεαματικά, προσδοκούν ότι θα κατορθώσουν μέσα από την μείωση των τιμών στα προϊόντα τους να προσελκύσουν περισσότερους καταναλωτές, οι οποίοι εξαιτίας της ακρίβειας που εξακολουθεί να ροκανίζει τα εισοδήματά τους έχουν περιορίσει τα τελευταία χρόνια τις αγορές τους στα τελείως απαραίτητα.
Στην Κρήτη, μάλιστα, οι έμποροι εκφράζουν μεγάλες ανησυχίες, καθώς όπως διαπιστώνουν οι ίδιοι τα έξοδα για τη λειτουργία των επιχειρήσεών τους αυξάνονται με θεαματικούς ρυθμούς, ενώ αντίστοιχα τα έσοδα κάθε χρόνο μειώνονται επικίνδυνα.
Τις ημέρες των γιορτών στα περισσότερα αστικά κέντρα της Κρήτης μπορεί να παρατηρήθηκε αυξημένη κίνηση στους εμπορικούς δρόμους, ωστόσο όπως υποστηρίζουν οι καταστηματάρχες αυτό δεν αποτυπώθηκε και στους τζίρους των μαγαζιών τους. Οι αιτίες για την σημερινή κατάσταση είναι πολλές. Σίγουρα, τα συσσωρευμένα χρέη, τα ενοίκια και τα λειτουργικά έξοδα είναι χωρίς αμφιβολία οι κορυφαίοι παράγοντες, ωστόσο στο νησί μας όπου ένα μεγάλο μέρος των πολιτών ασχολείται με την αγροτική παραγωγή, ένας επιπλέον καθοριστικός παράγοντας είναι και το γεγονός ότι οι αγρότες που στηρίζουν την τοπική επιχειρηματικότητα, αυτή την περίοδο έχουν κυριολεκτικά “στεγνώσει” από ρευστό, εξαιτίας των γνωστών προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο πρωτογενής τομέας.
Οι χειμερινές εκπτώσεις θα ξεκινήσουν την Δευτέρα 12 Ιανουαρίου 2026 και θα διαρκέσουν έως τις 28 Φεβρουαρίου 2026. Η συμμετοχή των καταστημάτων στις χειμερινές εκπτώσεις 2026 είναι προαιρετική. Όμως, όσες επιχειρήσεις προσφέρουν μειωμένα προϊόντα θα πρέπει να γνωρίζουν πως υπόκεινται σε αυστηρό κανονιστικό πλαίσιο που διασφαλίζει τη διαφάνεια της αγοράς.
Οι εκτιμήσεις για τον τζίρο των γιορτών
Ο Βασίλης Κορκίδης, πρόεδρος του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιώς, παρουσίασε σε δήλωσή του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ μια λεπτομερή εκτίμηση για τον χριστουγεννιάτικο τζίρο του 2025 ανά κλάδο στην ελληνική αγορά.
Όπως επισήμανε, ο όρος “χριστουγεννιάτικη αγορά” μπορεί να αναφέρεται είτε στο σύνολο των πωλήσεων λιανικής κατά την εορταστική περίοδο, είτε σε συγκεκριμένα έσοδα από παραδοσιακές χριστουγεννιάτικες αγορές και τουριστικές ροές. Τα διαθέσιμα δεδομένα για τις γιορτινές πωλήσεις βασίζονται σε εκτιμήσεις και συνήθως αφορούν τα συνολικά στατιστικά στοιχεία του Δεκεμβρίου.
Οι προβλέψεις για το 2025 υποδεικνύουν σταθεροποίηση της καταναλωτικής δαπάνης με αναμενόμενη αύξηση από 2,5% έως 5%, η οποία οφείλεται κυρίως στις πληθωριστικές πιέσεις της χρονιάς. Ο Δεκέμβριος αντιπροσωπεύει περίπου το 6% του ετήσιου τζίρου του λιανικού εμπορίου, ποσοστό χαμηλότερο από τον μέσο μηνιαίο όρο του 8,3%.
Παρότι ο Δεκέμβριος δεν κατέχει την πρώτη θέση σε απόλυτα ποσοστά, αποτελεί τον ισχυρότερο μήνα σε συγκεκριμένες κατηγορίες όπως τρόφιμα, δώρα, ένδυση, παιχνίδια και ηλεκτρονικά. Αντίθετα, στα καύσιμα η κατανάλωση κατανέμεται πιο ομοιόμορφα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους. Επιπλέον, ο Δεκέμβριος χαρακτηρίζεται από υψηλή συναλλακτική δραστηριότητα και ρευστότητα, χωρίς όμως να κατέχει τη μέγιστη μηνιαία αξία, την οποία κατακτούν οι τρεις καλοκαιρινοί μήνες με ποσοστό άνω του 9% και περίπου 6,5 δισεκατομμύρια ευρώ ο καθένας.
Αναλυτικά στοιχεία λιανικού εμπορίου
Συγκεκριμένα, ο τζίρος του λιανικού εμπορίου τον Δεκέμβριο του 2024 ανήλθε στα 4,3 δισεκατομμύρια ευρώ, καλύπτοντας την εγχώρια κατανάλωση σε τρόφιμα, καύσιμα, αυτοκίνητα, ένδυση και ηλεκτρικά είδη. Το χονδρικό εμπόριο έφτασε τα 13 δισεκατομμύρια ευρώ τον ίδιο μήνα, συμπεριλαμβάνοντας πέρα από τη διανομή προϊόντων, βιομηχανικών αγαθών και πρώτων υλών, και εξαγωγές αξίας 4,1 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Τα τρόφιμα και ποτά απορροφούν πάνω από το ένα τρίτο της εορταστικής δαπάνης για τραπέζια και δώρα. Τα δώρα υψηλής αξίας, όπως τα κοσμήματα, ενισχύουν τον μέσο όρο των αγορών, ενώ η ένδυση και η υπόδηση παραμένουν βασικές προτιμήσεις με πιο στοχευμένες επιλογές.
Τις ημέρες των γιορτών στα περισσότερα αστικά κέντρα της Κρήτης μπορεί να παρατηρήθηκε αυξημένη κίνηση στους εμπορικούς δρόμους, ωστόσο όπως υποστηρίζουν οι καταστηματάρχες αυτό δεν αποτυπώθηκε και στους τζίρους των μαγαζιών τους. Οι αιτίες για την σημερινή κατάσταση είναι πολλές. Σίγουρα, τα συσσωρευμένα χρέη, τα ενοίκια και τα λειτουργικά έξοδα είναι χωρίς αμφιβολία οι κορυφαίοι παράγοντες
Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις συγκεντρώνουν σημαντικό μέρος του τζίρου σε κλάδους όπως τα δώρα, τα καλλυντικά και το βιβλίο. Έξι στους δέκα Έλληνες καταναλωτές σχεδιάζουν να δαπανήσουν φέτος περίπου τα ίδια ποσά με πέρυσι, ενώ το 13% προτίθεται να ξοδέψει περισσότερα κατά την εορταστική περίοδο του 2025. Η ακρίβεια και οι υψηλές τιμές στα τρόφιμα επηρεάζουν σχεδόν το σύνολο των αγορών ενόψει Χριστουγέννων. Οι διεθνείς προβλέψεις δείχνουν μέτρια αύξηση εορταστικών πωλήσεων από 3,7% έως 4,2% για την περίοδο Δεκεμβρίου 2025.
Στατιστικά στοιχεία και προβλέψεις ανά κλάδο
Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, ο κύκλος εργασιών για τις επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου τον Δεκέμβριο του προηγούμενου έτους ήταν 4,3 δισεκατομμύρια ευρώ για επιχειρήσεις με υποχρέωση τήρησης διπλογραφικών βιβλίων, σημειώνοντας αύξηση 5,5% έως 5,8% σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2023. Για τις επιχειρήσεις εξαιρουμένων των κλάδων οχημάτων, τροφίμων και καυσίμων, ο τζίρος τον Δεκέμβριο του 2024 ήταν περίπου 1,39 δισεκατομμύρια ευρώ.
Ο τζίρος των μικρομεσαίων επιχειρήσεων του λιανικού εμπορίου τον Δεκέμβριο του 2024 ανερχόταν σε περίπου 1,42 δισεκατομμύρια ευρώ, ενώ χωρίς τα οχήματα, τρόφιμα και καύσιμα, το ποσό διαμορφώθηκε στα 0,65 δισεκατομμύρια ευρώ.
Μια εκτίμηση του χριστουγεννιάτικου τζίρου για το 2025 ανά κλάδο στην Ελλάδα δείχνει ότι θα κυμανθεί κοντά στα 4,5 δισεκατομμύρια ευρώ. Μια προσεγγιστική ανάλυση σε δέκα κλάδους αποκαλύπτει ότι και φέτος τα τρόφιμα και ποτά κατέχουν το μεγαλύτερο μερίδιο με 34%, αντιστοιχώντας σε δαπάνη περίπου 1,53 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Στα ίδια επίπεδα με το 2024 κινούνται φέτος οι καταναλωτικές δαπάνες για τις μέρες των Χριστουγέννων και αυτό οφείλεται στην ασφυκτική πληθωριστική κρίση που πλήττει τα ελληνικά νοικοκυριά
Στην ένδυση το μερίδιο φτάνει το 14% με περίπου 620 εκατομμύρια ευρώ, ενώ στην υπόδηση το 7% με περίπου 310 εκατομμύρια ευρώ. Τα ηλεκτρικά και ηλεκτρονικά είδη κατέχουν μερίδιο 15% με περίπου 670 εκατομμύρια ευρώ. Τα παιχνίδια αντιπροσωπεύουν το 6% με περίπου 270 εκατομμύρια ευρώ, ενώ τα καλλυντικά το 5% με περίπου 230 εκατομμύρια ευρώ.
Ο οικιακός εξοπλισμός συγκεντρώνει μερίδιο 6% με περίπου 270 εκατομμύρια ευρώ, τα βιβλία και πολιτιστικά είδη το 3% με περίπου 140 εκατομμύρια ευρώ, ενώ τα κοσμήματα και ρολόγια το 4% με περίπου 180 εκατομμύρια ευρώ. Τέλος, τα εποχικά δώρα και είδη διακόσμησης αντιπροσωπεύουν το 6% με περίπου 260 εκατομμύρια ευρώ.
Τι να προσέξουν οι καταστηματάρχες - Ο τρόπος αναγραφής των εκπτώσεων
Οι εμπορικοί σύλλογοι υπενθυμίζουν στους καταστηματάρχες την υποχρέωση τήρησης των διατάξεων του Κώδικα Δεοντολογίας (ΥΑ 66877/30-8-2024) σχετικά με τον τρόπο αναγραφής των εκπτώσεων:
- Σε κάθε ανακοίνωση περί μείωσης τιμής, πρέπει να αναγράφεται ρητά η προγενέστερη τιμή (τιμή αναφοράς), βάσει της οποίας εφαρμόζεται η έκπτωση.
- Ως προγενέστερη τιμή ορίζεται η χαμηλότερη τιμή που εφάρμοσε ο έμπορος στο κάθε προϊόν του, κατά την περίοδο των 30 ημερών πριν από την εφαρμογή της πρώτης έκπτωσης (δηλαδή πριν τις 14 Ιουλίου).
- Η μείωση τιμής κατά τις τακτικές εκπτώσεις μπορεί να έχει την εξής μορφή, πάντα με την προϋπόθεση αναγραφής της προγενέστερης τιμής:
Ποσοστό (%), π.χ. “20% έκπτωση”.
Συγκεκριμένο ποσό, π.χ. “10 ευρώ έκπτωση”.
- Αναγραφή νέας (χαμηλότερης) τιμής μαζί με την αναγραφή της προγενέστερης (υψηλότερης) τιμής, π.χ. “τώρα 50 ευρώ, πριν 100 ευρώ”. Η προγενέστερη τιμή μπορεί να εμφανίζεται και διαγραμμένη.
