Ο τουρισμός για ακόμα μία χρόνια παραμένει μία από τις βασικότερες πηγές εσόδων της ελληνικής οικονομίας, όπως επιβεβαιώνουν και τα επίσημα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδας, στα πλαίσια του επτάμηνου του τρέχοντος έτος. Συγκεκριμένα, στα ταμεία της χώρας μέχρι και τον Ιούλιο είχαν μπει 12,2 δισεκατομμύρια ευρώ, ενώ μόνο ο Ιούλιος απέφερε συνολικά 4,5 δισεκατομμύρια ευρώ.
Η εικόνα είναι ικανοποιητική, αποδεικνύοντας ότι το ελληνικό τουριστικό προϊόν παραμένει αρκετά ελκυστικό στους ξένους επισκέπτες, ενώ τα μηνύματα είναι ιδιαίτερα αισιόδοξα και για το μέλλον, καθώς με την προσθήκη σοβαρών επενδύσεων και με μία ουσιαστική αναβάθμιση των υποδομών τα επόμενα χρόνια θεωρείται σχεδόν βέβαιο ότι θα έχουμε νέες μεγάλες αυξήσεις στο κομμάτι των αφίξεων και φυσικά στο κομμάτι των εσόδων. Σε σχέση με τον Ιούλιο του 2024, οι αφίξεις ταξιδιωτών στην Ελλάδα αυξήθηκαν κατά 6,4% και οι σχετικές εισπράξεις κατά 15,0%.
Ωστόσο, για να είμαστε ρεαλιστές, στην τουριστική βιομηχανία της χώρας μας δεν είναι όλα “ρόδινα”. Οι τουριστικοί φορείς της Κρήτης επισημαίνουν ότι οι αναφορές σε νούμερα και στατιστικά στοιχεία δεν μπορούν να αποδώσουν την ακριβή εικόνα της πραγματικής οικονομίας και επιφυλάσσονται να δώσουν τη δική τους εκτίμηση και αξιολόγηση της κατάστασης μετά το πέρας της τουριστικής περιόδου.
Οι ίδιοι τονίζουν πως πριν βγουν τα όποια συμπεράσματα για το πώς κινήθηκε φέτος ο τουρισμός, θα πρέπει πρώτα να λάβουμε υπόψη μας μία σειρά από κρίσιμους παράγοντες, όπως για παράδειγμα ότι από τα συνολικά έσοδα που ανακοινώνονται θα πρέπει να συνυπολογίσουμε τι μένει εντέλει στην τσέπη των επαγγελματιών και των εργαζομένων του τουρισμού, επισημαίνοντας ότι ζούμε σε μία εποχή που η ακρίβεια “καλπάζει”, οπότε τα έξοδα έχουν πολλαπλασιαστεί σε δραματικό επίπεδο τα τελευταία χρόνια. Από την άλλη πλευρά, οι τουρίστες που έρχονται στη χώρα μας, πλέον επιλέγουν να μείνουν λιγότερες μέρες εν συγκρίσει με αντίστοιχες περιόδους του παρελθόντος. Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι καταναλώνουν και λιγότερο. Εν ολίγοις, οι αφίξεις είναι περισσότερες, τα έσοδα λόγω των αυξημένων αφίξεων επίσης αυξάνονται, αλλά θα πρέπει να σκεφτούμε πόσο μεγαλύτερα θα ήταν τα έσοδα, αν οι επισκέπτες έμεναν περισσότερες μέρες στην Ελλάδα και αν η πληθωριστική κρίση είχε κατά κάποιο τρόπο αντιμετωπιστεί.
Βλατάκης: «Βλέπουμε τα στατιστικά, αλλά στο τέλος θα κάνουμε ταμείο»
Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Τουριστικών & Ταξιδιωτικών Πρακτόρων Κρήτης Μιχάλης Βλατάκης μίλησε στη “Νέα Κρήτη” και το neakriti.gr για τα στοιχεία που δημοσιοποίησε η Τράπεζα της Ελλάδας, αναφέροντας ότι «εμείς οι φορείς του τουρισμού βλέπουμε τα στατιστικά που δημοσιεύονται, τα λαμβάνουμε υπόψη μας, αλλά τη συνολική αποτίμηση επιφυλασσόμαστε να την κάνουμε στο τέλος. Για την Κρήτη που μας ενδιαφέρει σε τοπικό επίπεδο θα έχουμε πολύ σύντομα εικόνα. Θα πρέπει, όμως, πριν βγουν οποιαδήποτε συμπεράσματα για το αν η χρονιά είχε θετικό αποτύπωμα, να σκεφτούμε ότι ο τουριστικός κλάδος έχει και κάποια προβλήματα, όπως ότι οι τουρίστες μένουν λιγότερες μέρες στη χώρα μας, άρα οι διανυκτερεύσεις και τα χρήματα που καταναλώνουν είναι λιγότερα.
Επίσης, επαγγελματίες του κλάδου εκφράζουν πολλά παράπονα. Για παράδειγμα, οι κρατήσεις στα ξενοδοχεία παρουσιάζουν μείωση λόγω της βραχυχρόνιας μίσθωσης, το ίδιο συμβαίνει και με τα καταστήματα εστίασης που δε βλέπουν βελτίωση στον τζίρο τους. Όλα αυτά πρέπει να τα δούμε σοβαρά. Εμείς είμαστε άνθρωποι του κλάδου, ζούμε τα πράγματα εκ των έσω, άρα μπορούμε να έχουμε μία πιο ολοκληρωμένη εικόνα για την κατάσταση», ανέφερε ο κ. Βλατάκης.
Πελεκανάκης: «Είναι θετικό που αυξάνονται τα έσοδα, όμως πρέπει να δούμε τι μένει στον καθένα ξεχωριστά»
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Διευθυντών Ξενοδοχείων Γιώργος Πελεκανάκης σε δήλωσή του στη “Νέα Κρήτη” και το neakriti.gr ανέφερε: «Εκτιμούμε θετικά την αύξηση των εσόδων από τον τουρισμό. Χωρίς να έχουμε πρόσβαση στα στατιστικά στοιχεία που έχει στη διάθεσή της η Τράπεζα της Ελλάδας, διαπιστώνουμε ότι το κλίμα είναι θετικό, κάτι που προκύπτει και από την αύξηση των αφίξεων. Παρ’ όλα αυτά, θα πρέπει να εξετάσουμε στο τέλος τι μένει για τον κάθε επαγγελματικό χώρο που ασχολείται με τον τουρισμό.
Δηλαδή, θα πρέπει να δούμε ποια ήταν τα κέρδη για τα ξενοδοχεία που διαθέτουν 950.000 κλίνες, ποια είναι τα κέρδη για τα Airbnb, όπου η Ελλάδα έχει πάνω από 1 εκατομμύριο καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης. Να μην ξεχνάμε ότι τα έσοδα για την εστίαση δεν είναι ιδιαίτερα μεγάλα. Μας χαροποιεί το γεγονός ότι είναι μία κερδοφόρα χρονιά, αλλά θα πρέπει στο τέλος να τοποθετηθούμε, ώστε να έχουμε εκτιμήσει την κατάσταση στο σύνολό της».
Αναλυτικά τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος
Πιο αναλυτικά, σε τρέχουσες τιμές οι εξαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα παρουσίασαν αύξηση κατά 4,5%, ενώ οι αντίστοιχες εισαγωγές κατέγραψαν αύξηση κατά 3,4% (7,0% και 2,7% σε σταθερές τιμές αντίστοιχα). Συνολικά, το έλλειμμα του ισοζυγίου αγαθών περιορίστηκε, καθώς η μείωση των εισαγωγών υπερέβη εκείνη των εξαγωγών σε απόλυτους όρους. Σε τρέχουσες τιμές, οι εξαγωγές αγαθών μειώθηκαν κατά 4,9% (αύξηση 0,3% σε σταθερές τιμές) και οι εισαγωγές αγαθών κατά 3,6% (-2,1% σε σταθερές τιμές). Σε τρέχουσες τιμές, οι εξαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα παρουσίασαν αύξηση κατά 4,5%, ενώ οι αντίστοιχες εισαγωγές κατέγραψαν αύξηση κατά 3,4% (7,0% και 2,7% σε σταθερές τιμές αντίστοιχα).
Για την Κρήτη που μας ενδιαφέρει, σε τοπικό επίπεδο θα έχουμε πολύ σύντομα εικόνα. Θα πρέπει, όμως, πριν βγουν οποιαδήποτε συμπεράσματα για το αν η χρονιά είχε θετικό αποτύπωμα, να σκεφτούμε ότι ο τουριστικός κλάδος έχει και κάποια προβλήματα, όπως ότι οι τουρίστες μένουν λιγότερες μέρες στη χώρα μας, άρα οι διανυκτερεύσεις και τα χρήματα που καταναλώνουν είναι λιγότερα
Το πλεόνασμα του ισοζυγίου υπηρεσιών διευρύνθηκε, λόγω της βελτίωσης του ισοζυγίου ταξιδιωτικών υπηρεσιών, η οποία αντισταθμίστηκε περίπου κατά το ήμισυ από την επιδείνωση του ισοζυγίου μεταφορών. Σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουλίου 2024, οι αφίξεις μη κατοίκων ταξιδιωτών αυξήθηκαν κατά 2,6% και οι σχετικές εισπράξεις κατά 12,5%.
Η σύγκριση - Οι μεταβολές μέσα σε ένα χρόνο
Το έλλειμμα του ισοζυγίου πρωτογενών εισοδημάτων μειώθηκε σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024, κυρίως ως αποτέλεσμα των χαμηλότερων καθαρών πληρωμών για τόκους, μερίσματα και κέρδη. Το πλεόνασμα του ισοζυγίου δευτερογενών εισοδημάτων σημείωσε άνοδο έναντι της αντίστοιχης περιόδου του 2024, λόγω της μείωσης των καθαρών πληρωμών της γενικής κυβέρνησης, η οποία αντισταθμίστηκε σε σημαντικό βαθμό από τη μείωση των καθαρών εισπράξεων στους λοιπούς, εκτός της γενικής κυβέρνησης, τομείς της οικονομίας.
Το έλλειμμα του συνολικού ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών και κεφαλαίων (το οποίο αντιστοιχεί στις ανάγκες της οικονομίας για χρηματοδότηση από το εξωτερικό) συρρικνώθηκε σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024 και διαμορφώθηκε σε 5,4 δισ. ευρώ.
Στην κατηγορία των άμεσων επενδύσεων, οι απαιτήσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού κατέγραψαν καθαρές ροές ύψους 2,3 δισ. ευρώ και οι υποχρεώσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού, που αντιστοιχούν σε άμεσες επενδύσεις μη κατοίκων στην Ελλάδα, σημείωσαν καθαρές ροές ύψους 3,2 δισ. ευρώ.
Στις επενδύσεις χαρτοφυλακίου, η μείωση των απαιτήσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού οφείλεται στην υποχώρηση κατά 3,5 δισ. ευρώ των τοποθετήσεων κατοίκων σε ομόλογα και έντοκα γραμμάτια του εξωτερικού, η οποία αντισταθμίστηκε ως ένα βαθμό από την άνοδο κατά 1,8 δισ. ευρώ των τοποθετήσεων κατοίκων σε μετοχές επιχειρήσεων μη κατοίκων. Η αύξηση των υποχρεώσεών τους αντανακλά κυρίως την άνοδο κατά 7,9 δισ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε ελληνικά ομόλογα και έντοκα γραμμάτια, καθώς και την αύξηση κατά 1,6 δισ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε μετοχές εγχώριων επιχειρήσεων.
