Μια διαφορετική εικόνα για τη στάση των Βρετανών απέναντι στο Brexit αποτυπώνει νέα μεγάλη δημοσκόπηση, δέκα χρόνια μετά το δημοψήφισμα που οδήγησε το Ηνωμένο Βασίλειο εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σχεδόν οι μισοί ερωτηθέντες τάσσονται πλέον υπέρ της επιστροφής στην ΕΕ, ενώ περισσότεροι από τους μισούς εκτιμούν ότι η απόφαση αποχώρησης του 2016 ήταν λανθασμένη.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από τη The Messina Group (TMG) σε δείγμα 11.461 ατόμων. Το 49% δηλώνει ότι θα υποστήριζε την επανένταξη του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ αντίθετη άποψη εκφράζει το 28,5%. Παράλληλα, το 52,4% θεωρεί λανθασμένη την ψήφο υπέρ του Brexit το 2016, έναντι 29,7% που εξακολουθεί να πιστεύει ότι η επιλογή ήταν σωστή.
Τα νέα δεδομένα δημοσιοποιούνται σε μια περίοδο κατά την οποία η σχέση του Ηνωμένου Βασιλείου με την Ευρώπη επανέρχεται δυναμικά στην πολιτική συζήτηση. Ο πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ έχει ανοίξει δημόσια τη συζήτηση για την επόμενη ημέρα των σχέσεων Λονδίνου και Βρυξελλών, χωρίς να αποκλείει ακόμη και την επιλογή της πλήρους επανένταξης.
Ο Μπέρναμ επαναφέρει τη σχέση με την ΕΕ στο επίκεντρο
Στην πρώτη ομιλία του σε συνέδριο των Εργατικών με την ιδιότητα του αρχηγού του κόμματος και του πρωθυπουργού, ο Άντι Μπέρναμ γνωστοποίησε ότι θα εξεταστούν εκ νέου οι εναλλακτικές επιλογές για τη μελλοντική σχέση της Βρετανίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Στη συνέχεια διευκρίνισε ότι η διαδικασία αυτή δεν αποκλείει κανένα σενάριο. Μεταξύ των επιλογών που μπορούν να εξεταστούν περιλαμβάνονται η τελωνειακή ένωση, η επιστροφή στην ενιαία αγορά, αλλά και η πλήρης ένταξη της χώρας στην ΕΕ. Ο ίδιος έχει δηλώσει ότι, κατά την εκτίμησή του, το Brexit προκάλεσε «περισσότερο κακό παρά καλό» και έχει προαναγγείλει αξιολόγηση των διαθέσιμων επιλογών πριν από την επόμενη σύνοδο Ηνωμένου Βασιλείου - ΕΕ.
Η δημοσκόπηση τροφοδοτεί παράλληλα τη συζήτηση στο εσωτερικό της κυβέρνησης για το κατά πόσο οι Εργατικοί θα μπορούσαν να προσέλθουν στις επόμενες εκλογές με δέσμευση για διαπραγματεύσεις μιας νέας σχέσης με τις Βρυξέλλες.
Στο πλαίσιο υποθετικών σεναρίων που παρουσιάστηκαν στους συμμετέχοντες στην έρευνα, η TMG κατέγραψε μεταβολές 4,3 έως 7,4 ποσοστιαίων μονάδων στην εκφραζόμενη πρόθεση στήριξης των Εργατικών όταν τέθηκε το ενδεχόμενο μιας περισσότερο φιλοευρωπαϊκής πολιτικής. Τα συγκεκριμένα ευρήματα αφορούν υποθετικά σενάρια της έρευνας και δεν συνιστούν πρόβλεψη εκλογικού αποτελέσματος.
Δημοψήφισμα, εκλογές ή απόφαση του Κοινοβουλίου;
Παρά την αυξημένη υποστήριξη που καταγράφεται για επιστροφή στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δεν υπάρχει αντίστοιχη σύγκλιση ως προς τον τρόπο με τον οποίο θα έπρεπε να ληφθεί μια τέτοια απόφαση.
Σχεδόν ένας στους τρεις ερωτηθέντες θεωρεί ότι μια νέα προσπάθεια ένταξης θα έπρεπε να περάσει προηγουμένως από δημοψήφισμα. Περισσότεροι από έναν στους έξι εκτιμούν ότι θα ήταν αρκετή μια σαφής λαϊκή εντολή μέσω γενικών εκλογών, ενώ ανάλογο ποσοστό θεωρεί ότι η σχετική απόφαση θα μπορούσε να ληφθεί από το Κοινοβούλιο.
Διαφορετικές είναι οι απόψεις και για το πότε θα έπρεπε να γίνει μια ενδεχόμενη επιστροφή. Το 25,9% ζητά να προχωρήσει άμεσα, το 22,9% τοποθετεί την επανένταξη μέσα στην επόμενη τριετία και το 8,4% μέσα στα επόμενα δέκα χρόνια. Την ίδια στιγμή, το 23% δηλώνει ότι δεν επιθυμεί στενότερη σχέση με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ισχυρή υποστήριξη και για άλλες μορφές προσέγγισης
Η μεταβολή που καταγράφει η έρευνα δεν αφορά αποκλειστικά την προοπτική πλήρους επιστροφής στην ΕΕ. Σημαντικά ποσοστά υποστήριξης συγκεντρώνουν και ενδιάμεσες επιλογές για στενότερη οικονομική και εμπορική συνεργασία.
Το 48,2% τάσσεται υπέρ της διατήρησης του σημερινού πλαισίου σχέσεων, αλλά με την απομάκρυνση όσο το δυνατόν περισσότερων εμποδίων στο εμπόριο. Υπέρ της συμμετοχής σε τελωνειακή ένωση τοποθετείται το 47,1%.
Η επιλογή επιστροφής στην ενιαία αγορά συγκεντρώνει 45,1%, ενώ το 45,5% υποστηρίζει ένα μοντέλο συνδεδεμένης συμμετοχής.
Στον αντίποδα, το 27,9% επιθυμεί μεγαλύτερη απομάκρυνση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ το 41,2% δηλώνει αντίθετο σε μια τέτοια κατεύθυνση.
Επιφυλάξεις στο κυβερνητικό στρατόπεδο
Παρά τα δημοσκοπικά ευρήματα, στο εσωτερικό της κυβέρνησης δεν αντιμετωπίζουν όλοι με τον ίδιο τρόπο το ενδεχόμενο να επιστρέψει το Brexit στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης.
Οι ενστάσεις είναι εντονότερες μεταξύ κυβερνητικών στελεχών και βουλευτών που εκλέγονται σε περιοχές όπου το 2016 είχε επικρατήσει η ψήφος υπέρ της αποχώρησης.
Σύμφωνα με τον Guardian, υπάρχουν υπουργοί που αναγνωρίζουν ότι αρκετές από τις προσδοκίες που είχαν καλλιεργηθεί γύρω από το Brexit δεν επιβεβαιώθηκαν, θεωρούν όμως ότι οποιαδήποτε νέα κατεύθυνση θα πρέπει να σχεδιαστεί με προσοχή, ώστε να μη δημιουργηθούν εκ νέου οι βαθιές πολιτικές αντιπαραθέσεις της προηγούμενης δεκαετίας.
Η υπουργός Εσωτερικών Σαμπάνα Μαχμούντ έχει επισημάνει ότι μια ενδεχόμενη επανένταξη δεν αποτελεί μια απλή διαδικασία, ενώ κυβερνητικά στελέχη επισημαίνουν ότι κρίσιμο ζήτημα θα ήταν και οι όροι υπό τους οποίους θα μπορούσε να επιστρέψει το Ηνωμένο Βασίλειο.
Η πολιτική εξίσωση με το Reform UK
Στους προβληματισμούς των Εργατικών περιλαμβάνεται και ο τρόπος με τον οποίο θα επιχειρούσε να αξιοποιήσει μια νέα αντιπαράθεση γύρω από το Brexit το Reform UK του Νάιτζελ Φάρατζ.
Ο Φάρατζ έχει υποστηρίξει ότι η απόφαση του Μπέρναμ να επαναφέρει το ζήτημα των σχέσεων με την Ευρώπη αποτελεί τη «μεγαλύτερη ώθηση» που έχει δεχθεί στην πολιτική του σταδιοδρομία.
Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με βρετανικά δημοσιεύματα, η Ντάουνινγκ Στριτ συγκεντρώνει και αξιολογεί δημοσκοπικά δεδομένα και αναλύσεις από think tanks, επιχειρώντας να διαπιστώσει πόσο εκτεταμένη είναι η μεταβολή της κοινής γνώμης απέναντι στο Brexit.
Τα ευρήματα της TMG καταγράφουν ευρεία αρνητική αποτίμηση της πορείας που ακολούθησε η χώρα μετά την αποχώρηση: το 54,9% χαρακτηρίζει το Brexit αποτυχία, έναντι 12,2% που το θεωρεί επιτυχία, ενώ 23,2% δεν το κατατάσσει σε καμία από τις δύο κατηγορίες.
Παράλληλα, περισσότεροι από δύο στους τρεις συμμετέχοντες στην έρευνα θεωρούν το εμπόριο με την Ευρωπαϊκή Ένωση σημαντικότερο για τη χώρα από τις εμπορικές σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες ή την Κίνα, εφόσον καλούνταν να επιλέξουν μεταξύ τους.
Η εικόνα, ωστόσο, παραμένει σύνθετη. Ζητήματα που είχαν βρεθεί στο επίκεντρο της εκστρατείας του δημοψηφίσματος του 2016, όπως η μετανάστευση και η εθνική κυριαρχία, εξακολουθούν να έχουν σημαντική απήχηση σε μέρος του βρετανικού εκλογικού σώματος.
Δέκα χρόνια μετά το δημοψήφισμα, επομένως, η μελλοντική σχέση του Ηνωμένου Βασιλείου με την Ευρωπαϊκή Ένωση επανέρχεται στην κεντρική πολιτική ατζέντα. Αυτή τη φορά, όμως, η συζήτηση διεξάγεται με διαφορετικά δημοσκοπικά δεδομένα από εκείνα που επικρατούσαν όταν οι Βρετανοί οδηγήθηκαν στις κάλπες του 2016.
Πηγή: The Guardian
