Σε ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία της βρίσκεται η αμερικανική στρατηγική απέναντι στο Ιράν, καθώς η Ουάσινγκτον καλείται πλέον να ισορροπήσει ανάμεσα στην περαιτέρω στρατιωτική πίεση και στην ανάγκη να βρεθεί ένας δρόμος αποκλιμάκωσης.
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το CNN, ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ, στρατηγός Νταν Κέιν, έχει μεταφέρει σε κορυφαίους συμβούλους του Ντόναλντ Τραμπ την ανάγκη να αναζητηθεί ένας τρόπος εξόδου από τη σύγκρουση.
Ο προβληματισμός του φέρεται να συνδέεται με το γεγονός ότι οι διαθέσιμες στρατιωτικές επιλογές για νέα κλιμάκωση ενδέχεται να οδηγήσουν σε αντίθετο αποτέλεσμα από το επιδιωκόμενο, ενώ η αεροπορική ισχύς από μόνη της δύσκολα θα μπορούσε να εξασφαλίσει όλους τους στόχους που έχει θέσει η αμερικανική κυβέρνηση.
Ο Κέιν αναζητά «off-ramp»
Ο στρατηγός Νταν Κέιν φέρεται να έχει συζητήσει τις στρατιωτικές επιλογές και το ενδεχόμενο αποκλιμάκωσης με τον διευθυντή της CIA Τζον Ράτκλιφ, τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς.
Στόχος των επαφών είναι, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, να υπάρχει κοινή γραμμή μεταξύ των βασικών συμβούλων του προέδρου πριν από τις συσκέψεις μαζί του και να παρουσιάζονται με σαφήνεια τα όρια, οι δυνατότητες αλλά και οι κίνδυνοι κάθε στρατιωτικής επιλογής.
Η θέση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς ο Κέιν δεν φαίνεται να εισηγείται μια απλή υποχώρηση, αλλά την αναζήτηση μιας ελεγχόμενης εξόδου από τη σύγκρουση, η οποία θα μπορούσε να συνδυαστεί με μια διπλωματική συμφωνία.
Ο Τραμπ ποντάρει ακόμη στην αεροπορική ισχύ
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει μέχρι σήμερα εμφανιστεί απρόθυμος να εξετάσει την ανάπτυξη μεγάλων αμερικανικών χερσαίων δυνάμεων στο Ιράν.
Η λογική της Ουάσινγκτον παραμένει ότι οι αεροπορικές επιθέσεις μπορούν να ασκήσουν αρκετή πίεση στην Τεχεράνη, ώστε να αποδεχθεί μια συμφωνία με τους όρους που θέτουν οι ΗΠΑ.
Ωστόσο, στους στρατιωτικούς κύκλους αυξάνεται ο προβληματισμός για το κατά πόσο αυτό είναι εφικτό.
Ο ίδιος ο Κέιν έχει δηλώσει δημόσια ενώπιον του Κογκρέσου ότι «η αεροπορική ισχύς έχει τα όριά της», μια θέση που αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα όσο παρατείνεται η σύγκρουση.
Κεντρικός στόχος του Τραμπ εξακολουθεί να είναι η αποτροπή της Τεχεράνης από την απόκτηση πυρηνικού όπλου, όμως η επίτευξη αυτού του στόχου μέσω αποκλειστικά στρατιωτικών μέσων φαίνεται να γίνεται ολοένα πιο δύσκολη.
Το σχέδιο για νέα μαζική επίθεση που μπήκε στον πάγο
Στα τέλη Ιουλίου είχε εξεταστεί ένα νέο σχέδιο για πολύ πιο επιθετικά πλήγματα εναντίον του Ιράν, με τον Τραμπ να εμφανίζεται αρχικά διατεθειμένος να εγκρίνει μια μεγάλης κλίμακας επιχείρηση.
Ωστόσο, ο Κέιν και άλλα κορυφαία στελέχη της κυβέρνησης εξέφρασαν επιφυλάξεις για τις πιθανές συνέπειες μιας τέτοιας κλιμάκωσης.
Μεταξύ εκείνων που φέρονται να τάσσονταν υπέρ της επιχείρησης ήταν στελέχη της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ (CENTCOM), ενώ θετική σε μια νέα κλιμάκωση εμφανιζόταν και η ισραηλινή πλευρά.
Ο Τραμπ τελικά αποφάσισε να μην προχωρήσει, τουλάχιστον προς το παρόν, έπειτα από συνομιλίες με συμμάχους των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή.
Οι χώρες του Κόλπου φέρεται να προειδοποίησαν ότι μια νέα μεγάλη αμερικανική επίθεση θα μπορούσε να προκαλέσει ιρανικά αντίποινα εναντίον κρίσιμων ενεργειακών υποδομών στην περιοχή.
Η απειλή νέων αμερικανικών πληγμάτων, πάντως, δεν έχει αποσυρθεί από το τραπέζι.
Το άλλο μεγάλο πρόβλημα: τα αμερικανικά αποθέματα
Ένας από τους σημαντικότερους περιορισμούς για την Ουάσινγκτον αφορά πλέον τα αποθέματα πυρομαχικών και συστημάτων αεράμυνας.
Αναφορές των τελευταίων ημερών έχουν εντείνει τις ανησυχίες ότι η παρατεταμένη σύγκρουση έχει επιβαρύνει σημαντικά τα αμερικανικά αποθέματα κρίσιμων οπλικών συστημάτων. Η συζήτηση αφορά μεταξύ άλλων πυραύλους και αναχαιτιστικά συστήματα που απαιτούν σημαντικό χρόνο για να αναπληρωθούν.
Ο Κέιν είχε προειδοποιήσει για το συγκεκριμένο ζήτημα ακόμη και πριν από την έναρξη του πολέμου, επισημαίνοντας ότι μια παρατεταμένη στρατιωτική εκστρατεία θα μπορούσε να επιβαρύνει τα αμερικανικά αποθέματα, τα οποία είναι απαραίτητα όχι μόνο για το Ιράν αλλά και για τη στήριξη του Ισραήλ και της Ουκρανίας.
Παράλληλα, ανησυχία υπάρχει και στις χώρες του Κόλπου για πιθανές ελλείψεις προηγμένων αμερικανικών συστημάτων αεράμυνας, καθώς αυτά θα είναι κρίσιμα σε περίπτωση μεγάλης κλίμακας ιρανικής επίθεσης.
Ο ίδιος ο Τραμπ έχει απορρίψει δημοσίως τις αναφορές περί εξάντλησης των αμερικανικών πυρομαχικών, υποστηρίζοντας ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν μεγάλες ποσότητες και ότι η παραγωγική δυνατότητα αυξάνεται.
Ενεργειακές εγκαταστάσεις και ο κίνδυνος ντόμινο
Στο τραπέζι έχουν βρεθεί και σχέδια για πλήγματα σε ενεργειακές εγκαταστάσεις του Ιράν, επιλογή που έχει απειλήσει επανειλημμένα ο Τραμπ.
Ωστόσο, ένα τέτοιο χτύπημα θα μπορούσε να δημιουργήσει έναν ιδιαίτερα επικίνδυνο κύκλο αντιποίνων.
Αντί να αναγκάσει την Τεχεράνη να συνθηκολογήσει, θα μπορούσε να οδηγήσει σε επιθέσεις εναντίον ενεργειακών υποδομών αραβικών κρατών του Κόλπου, με συνέπειες πολύ πέρα από το ίδιο το πεδίο της σύγκρουσης.
Γι' αυτό και οι επιλογές της Ουάσινγκτον δεν κρίνονται πλέον μόνο με βάση το αν μπορούν να προκαλέσουν στρατιωτική ζημιά στο Ιράν, αλλά και με βάση το τι θα ακολουθήσει την επόμενη ημέρα.
Ένα διαρκές «παιχνίδι της γάτας με το ποντίκι»
Ανάμεσα στα σενάρια που έχουν εξεταστεί βρίσκονται ακόμη και πλήγματα σε γέφυρες και κρίσιμες υποδομές, χωρίς όμως να θεωρείται ότι τέτοιες επιχειρήσεις θα μπορούσαν από μόνες τους να αλλάξουν αποφασιστικά την πορεία του πολέμου.
Την ίδια ώρα, η προσπάθεια εντοπισμού και καταστροφής των ιρανικών θέσεων εκτόξευσης drones και πυραύλων έχει μετατραπεί σε ένα διαρκές «παιχνίδι της γάτας με το ποντίκι», καθώς η Τεχεράνη προσαρμόζει συνεχώς τις θέσεις και τις τακτικές της.
Το γεγονός αυτό αναδεικνύει ένα από τα βασικά προβλήματα της αμερικανικής στρατηγικής: η στρατιωτική υπεροχή των ΗΠΑ είναι δεδομένη, όμως η μετατροπή αυτής της υπεροχής σε οριστικό πολιτικό αποτέλεσμα αποδεικνύεται πολύ πιο δύσκολη.
Η λεπτή ισορροπία του Κέιν απέναντι στον Τραμπ
Ο στρατηγός Κέιν φέρεται να χειρίζεται με ιδιαίτερη προσοχή τη σχέση του με τον πρόεδρο.
Στις ιδιωτικές συζητήσεις του εμφανίζεται πιο κατηγορηματικός σχετικά με τα όρια των αμερικανικών βομβαρδισμών, όμως όταν παρουσιάζει επιλογές στον Τραμπ προσπαθεί να αναδεικνύει τους κινδύνους χωρίς να αμφισβητεί την ικανότητα των αμερικανικών Ενόπλων Δυνάμεων.
Σε πρόσφατη σύσκεψη στον Λευκό Οίκο, σύμφωνα με τις πληροφορίες, προειδοποίησε για τις πιθανές συνέπειες μιας νέας επιχείρησης και για τα προβλήματα στα αποθέματα πυρομαχικών, ενώ παράλληλα διαβεβαίωσε τον πρόεδρο ότι, εφόσον δοθεί η εντολή, οι ΗΠΑ έχουν τη δυνατότητα να προκαλέσουν τεράστιες καταστροφές στο Ιράν.
Η Ουάσιγκτον ψάχνει πλέον νέα στρατηγική
Το Πεντάγωνο και η CENTCOM φέρεται να επανεξετάζουν παράλληλα τη στρατηγική τους, αναζητώντας νέες και μη συμβατικές προτάσεις για την άσκηση πίεσης στην Τεχεράνη.
Το γεγονός ότι, σχεδόν έξι μήνες μετά την έναρξη της σύγκρουσης, η αμερικανική πλευρά αναζητά νέες ιδέες αποτελεί από μόνο του ένδειξη των δυσκολιών που αντιμετωπίζει η σημερινή στρατηγική.
Η εκτίμηση που φαίνεται να κερδίζει έδαφος στην Ουάσινγκτον είναι ότι μια πλήρης στρατιωτική ήττα του Ιράν θα απαιτούσε πολύ μεγαλύτερη επιχείρηση και πιθανότατα την εμπλοκή χερσαίων δυνάμεων.
Ένα τέτοιο σενάριο, όμως, θα μπορούσε να σημαίνει χιλιάδες αμερικανικές απώλειες και να μετατρέψει έναν ήδη μακρύ πόλεμο σε μια πολύ μεγαλύτερη και δυσκολότερη σύγκρουση.
Κανένα από τα κορυφαία στελέχη της κυβέρνησης δεν φαίνεται αυτή τη στιγμή να εισηγείται μια τέτοια επιλογή.
Η «συμβολική νίκη» που θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για συμφωνία
Έτσι, το βάρος μεταφέρεται πλέον στην αναζήτηση μιας εξόδου που θα μπορούσε να παρουσιαστεί και ως επιτυχία του Τραμπ.
Η πρόκληση για την αμερικανική κυβέρνηση είναι διπλή: να αποφύγει μια ταπεινωτική υποχώρηση, αλλά ταυτόχρονα να μην οδηγηθεί σε μια ακόμη μεγαλύτερη στρατιωτική περιπέτεια.
Μια πιθανή λύση θα μπορούσε να είναι η επίτευξη μιας συμφωνίας που θα επέτρεπε στον Τραμπ να παρουσιάσει μια «συμβολική νίκη» στο εσωτερικό των ΗΠΑ, αφήνοντας παράλληλα ανοιχτό τον δρόμο για διπλωματική διευθέτηση.
Στο πλαίσιο αυτό, ένα πρώτο βήμα θα μπορούσε να είναι ακόμη και μια συμφωνία για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, εξέλιξη με τεράστια σημασία για την παγκόσμια ενεργειακή αγορά.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο αν οι ΗΠΑ μπορούν να συνεχίσουν τον πόλεμο, αλλά αν μπορούν να τον συνεχίσουν χωρίς να αυξήσουν δραματικά το κόστος, να εξαντλήσουν κρίσιμα στρατιωτικά αποθέματα και να οδηγήσουν ολόκληρη τη Μέση Ανατολή σε ακόμη μεγαλύτερη αστάθεια.
Και αυτό ακριβώς είναι το δύσκολο σταυροδρόμι στο οποίο βρίσκεται σήμερα η στρατηγική του Τραμπ.
Πηγή: CNN / topontiki.gr
