Ταξιδιώτες που ονειρεύονται να δουν πιγκουίνους του Μαγγελάνου και φάλαινες-καμπούρες κατευθύνονται κάθε χρόνο όλο και περισσότερο προς την Ουσουάια, το βασικό λιμάνι αναχώρησης για κρουαζιέρες στην Ανταρκτική, στο νοτιότερο άκρο της Αργεντινής.
Η ανεμοδαρμένη πόλη, που αυτοαποκαλείται «το τέλος του κόσμου», ανησυχεί πλέον για το μέλλον της.
Την τελευταία εβδομάδα, η απομονωμένη αυτή περιοχή βρέθηκε στο επίκεντρο εικασιών σχετικά με την προέλευση μιας θανατηφόρας έξαρσης χανταϊού σε κρουαζιερόπλοιο στον Ατλαντικό, μετά την ανακοίνωση του υπουργείου Υγείας της Αργεντινής ότι εξετάζεται το ενδεχόμενο τα πρώτα θύματα της επιδημίας – ένα ζευγάρι Ολλανδών που πέθανε τον Απρίλιο – να μολύνθηκαν εκεί από τον ιό που μεταδίδεται από τρωκτικά.
Πολλά ερωτήματα εξακολουθούν να περιβάλλουν την υπόθεση.
Οι αρχές της Ουσουάια, πρωτεύουσας της επαρχίας της Γης του Πυρός, που συχνά συγκρούεται πολιτικά με τον φιλελεύθερο πρόεδρο της Αργεντινής, Χαβιέ Μιλέι, υποστηρίζουν ότι αποτελούν στόχο εκστρατείας δυσφήμισης.
Από την πλευρά του, το υπουργείο Υγείας σημειώνει ότι δεν μπορεί να αποκλείσει κανέναν από τους προορισμούς που είχαν επισκεφθεί οι Ολλανδοί φυσιολάτρες κατά τη διάρκεια του πολύμηνου ταξιδιού τους σε Αργεντινή και Χιλή, πριν επιβιβαστούν στο πλοίο από την Ουσουάια.
Παρά την απουσία στοιχείων που να συνδέουν την Ουσουάια με την έναρξη της επιδημίας, οι κάτοικοι που ζουν από τον τουρισμό δηλώνουν ήδη ότι αισθάνονται τις συνέπειες.
«Προσπαθούμε εδώ και χρόνια να προβάλλουμε αυτό το μέρος ως όσο το δυνατόν πιο μακριά από τα προβλήματα του κόσμου – πολέμους, ρατσισμό, ακόμη και υγειονομικές κρίσεις», δήλωσε ο πρώην γραμματέας Τουρισμού της Ουσουάια, Χούλιο Λοβέσε.
«Υπάρχει ανησυχία, γιατί το βασικό μας πλεονέκτημα είναι τα καθαρά, παρθένα τοπία και η ιδέα του “τέλους του κόσμου”».
Φόβοι για τον χανταϊό και ακυρώσεις ταξιδιών
Η έλευση του χειμώνα έχει αδειάσει τους δρόμους της Ουσουάια, με ελάχιστους Βραζιλιάνους τουρίστες να περιφέρονται στα βρεγμένα σοκάκια με χοντρά μπουφάν και κουκούλες, σαν τους πιγκουίνους που ήρθαν να δουν.
«Ανησυχήσαμε λίγο, γιατί μας θύμισε όσα ζήσαμε με την COVID», ανέφερε ο 38χρονος τραπεζικός επενδυτής Βινίσιους Πετσίνι από το Σάο Πάολο, που ταξιδεύει για μήνα του μέλιτος. «Όμως φαίνεται πως όλα λειτουργούν κανονικά».
Καθώς οι παγωμένοι άνεμοι της Παταγονίας σαρώνουν την περιοχή, οι ταξιδιωτικοί πράκτορες κοιτούν ήδη προς την επόμενη τουριστική περίοδο.
Ο χειμώνας είναι η εποχή κατά την οποία οργανώνονται οι ακριβές καλοκαιρινές κρουαζιέρες προς την Ανταρκτική.
Σύμφωνα με τουριστικά γραφεία, αρκετοί Αμερικανοί και Ευρωπαίοι ταξιδιώτες έχουν ήδη ακυρώσει κρατήσεις εξαιτίας φόβων για τη μετάλλαξη Andes του χανταϊού, χωρίς ωστόσο να δοθούν ακριβή στοιχεία.
«Έχουμε δει αρκετές ακυρώσεις, όμως μεγαλύτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι όσοι σκέφτονταν να ταξιδέψουν στην Ουσουάια ίσως επιλέξουν πλέον άλλους προορισμούς, όπως η Νοτιοανατολική Ασία ή η Αφρική», δήλωσε ο ιδιοκτήτης του ταξιδιωτικού γραφείου Rumbo Sur, Άνχελ Μπρισιγκέλι. «Οι πραγματικές επιπτώσεις θα φανούν αργότερα».
Η Ανταρκτική μετέτρεψε την Ουσουάια σε τουριστικό κέντρο
Παλαιότεροι κάτοικοι της Γης του Πυρός θυμούνται την εποχή που τα ταξίδια στην Ανταρκτική αφορούσαν κυρίως στρατιωτικές αποστολές και επιστημονικές έρευνες. Σήμερα, όμως, η λευκή ήπειρος αποτελεί κορυφαίο προορισμό για ταξιδιώτες απ’ όλο τον κόσμο.
Πριν από δέκα χρόνια, περίπου 38.400 επιβάτες αναχωρούσαν από την Ουσουάια για κρουαζιέρες στην Ανταρκτική.
Την περίοδο 2025-2026, ο αριθμός αυτός ξεπέρασε τους 135.000, σύμφωνα με τις λιμενικές αρχές της Αργεντινής, με πολλούς να θέλουν να γνωρίσουν τους τεράστιους παγετώνες πριν λιώσουν λόγω της κλιματικής αλλαγής.
Το 90% των κρουαζιέρων προς την Ανταρκτική αναχωρεί από την Ουσουάια και η πόλη βασίζεται στον τουρισμό για περισσότερο από το 25% των εσόδων της.
Οποιαδήποτε μείωση επισκεπτών, ακόμη και μικρή, μπορεί να προκαλέσει αλυσιδωτές επιπτώσεις στην τοπική οικονομία.
Ερωτήματα για την έρευνα των αρχών
Η καθυστέρηση της Αργεντινής να εντοπίσει την προέλευση της έξαρσης έχει προκαλέσει απορίες σε ειδικούς του εξωτερικού.
Οι αρχές εξακολουθούν να προσπαθούν να χαρτογραφήσουν πλήρως το ταξίδι του Ολλανδικού ζευγαριού, ενώ επιστήμονες που θα πραγματοποιούσαν ελέγχους σε τρωκτικά δεν είχαν ακόμη φτάσει στην Ουσουάια, παρότι έχουν περάσει περισσότερες από δύο εβδομάδες από τη σχετική ανακοίνωση του υπουργείου Υγείας.
Ο ειδικός δημόσιας υγείας Μαρκ Λόφμαν από το Σικάγο δήλωσε ότι «η έρευνα θα είναι καθοριστική για να κατανοήσουμε τι συνέβη», προσθέτοντας ότι οι υποθέσεις θα πρέπει να βασίζονται στην επιστήμη και όχι στον φόβο για τις επιπτώσεις στον τουρισμό.
Ο Παναμερικανικός Οργανισμός Υγείας υπερασπίστηκε τη στάση της Αργεντινής, επισημαίνοντας ότι συνεργάζεται με την κυβέρνηση για την ενίσχυση της ανίχνευσης και παρακολούθησης πιθανών κρουσμάτων.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η νόσος είναι ενδημική στην ευρύτερη περιοχή της Αμερικής.
Οι τοπικές αρχές της Ουσουάια υποστηρίζουν ότι το πιθανότερο σημείο μόλυνσης είναι άλλες περιοχές της Παταγονίας, στη νότια Χιλή και σε τρεις επαρχίες της Αργεντινής, όπου κυκλοφορεί ήδη η ίδια μετάλλαξη του ιού.
Ωστόσο, οι υγειονομικές αρχές δηλώνουν πως δεν υπάρχουν στοιχεία ότι το Ολλανδικό ζευγάρι επισκέφθηκε αυτές τις περιοχές κατά την περίοδο επώασης του ιού, που εκτιμάται από 9 έως 45 ημέρες πριν εμφανιστούν τα συμπτώματα στις 6 Απριλίου.
Τις τελευταίες ημέρες, οι αρχές προσπαθούν να καθησυχάσουν τους επισκέπτες, τονίζοντας ότι οι τουριστικοί προορισμοί της Αργεντινής παραμένουν ασφαλείς.
«Οι τουριστικοί πράκτορες μάς λένε ότι ακυρώνονται κρατήσεις και γι’ αυτό οφείλουμε να το ξεκαθαρίσουμε», δήλωσε ο δήμαρχος του Επουγιέν, Χοσέ Κοντρέρας. «Δεν υπάρχει χανταϊός στην περιοχή αυτή τη σεζόν. Ο κόσμος πρέπει να αισθάνεται ασφαλής και να συνεχίσει να μας επισκέπτεται».
