Η ένταση ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν παραμένει σε οριακό σημείο, παρά τις προσπάθειες διαμεσολάβησης και την εύθραυστη εκεχειρία που βρίσκεται θεωρητικά σε ισχύ εδώ και περίπου έναν μήνα.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απέρριψε με ιδιαίτερα σκληρή γλώσσα την απάντηση της Τεχεράνης στην αμερικανική πρόταση για ειρηνευτικές συνομιλίες, αφήνοντας ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο νέας στρατιωτικής κλιμάκωσης.
«Μόλις διάβασα την απάντηση των λεγόμενων “εκπροσώπων” του Ιράν. Δεν μου αρέσει — είναι τελείως απαράδεκτη», έγραψε ο Τραμπ στην πλατφόρμα Truth Social, χωρίς να αποκαλύψει λεπτομέρειες για το περιεχόμενο της ιρανικής επιστολής.
Λίγες ώρες νωρίτερα, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί είχε κατηγορήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες ότι επιλέγουν «μια απερίσκεπτη στρατιωτική περιπέτεια» κάθε φορά που εμφανίζεται προοπτική διπλωματικής λύσης.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι η Τεχεράνη δεν πρόκειται να υποκύψει σε πιέσεις, κάνοντας λόγο για προσπάθεια εκβιασμού από την Ουάσινγκτον.
Σύμφωνα με πληροφορίες που μετέδωσε το ιρανικό πρακτορείο Tasnim, η πρόταση της Τεχεράνης περιλάμβανε άμεσο τερματισμό των εχθροπραξιών σε όλα τα μέτωπα, άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού, εγγυήσεις ότι δεν θα υπάρξουν νέες επιθέσεις κατά του Ιράν και σταδιακή άρση των αμερικανικών κυρώσεων, συμπεριλαμβανομένης της απαγόρευσης εξαγωγών ιρανικού πετρελαίου.
Την ίδια στιγμή, η Wall Street Journal αποκάλυψε πως το Ιράν φέρεται να πρότεινε την αραίωση μέρους του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου του και τη μεταφορά του υπόλοιπου αποθέματος σε τρίτη χώρα, στο πλαίσιο πιθανής συμφωνίας.
Η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ εξακολουθεί να προκαλεί παγκόσμια ανησυχία, καθώς η Τεχεράνη έχει περιορίσει σημαντικά τη διέλευση μη ιρανικών πλοίων από τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό, από όπου περνά περίπου το 20% της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Παρά την ένταση, δύο πλοία κατάφεραν τις τελευταίες ώρες να περάσουν από τα αποκλεισμένα στενά. Το δεξαμενόπλοιο Al Kharaitiyat της QatarEnergy διέσχισε με ασφάλεια την περιοχή με προορισμό το Πακιστάν, αποτελώντας το πρώτο καταριανό πλοίο LNG που περνά από τα Στενά του Ορμούζ από την έναρξη του πολέμου τον Φεβρουάριο.
Παράλληλα, φορτηγό πλοίο με σημαία Παναμά και προορισμό τη Βραζιλία διέσχισε επίσης την περιοχή μέσω ειδικής διαδρομής που είχε εγκριθεί από τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις.
Ωστόσο, η σχετική ηρεμία αποδείχθηκε εύθραυστη. Μέσα στο Σαββατοκύριακο καταγράφηκαν νέες επιθέσεις και αλληλοκατηγορίες. Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (Centcom) υποστήριξε ότι ιρανικές δυνάμεις εξαπέλυσαν πυραύλους, drones και μικρά σκάφη εναντίον τριών αμερικανικών πολεμικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ, χαρακτηρίζοντας την ενέργεια «απρόκλητη επίθεση».
Από την άλλη πλευρά, η Τεχεράνη κατηγόρησε τις ΗΠΑ για επιθέσεις σε ιρανικά πλοία και παράκτιες περιοχές. Σύμφωνα με ιρανικά μέσα ενημέρωσης, ένα εμπορικό πλοίο κοντά στη Μιναμπ τυλίχθηκε στις φλόγες, ενώ τουλάχιστον δέκα ναυτικοί τραυματίστηκαν και μεταφέρθηκαν σε νοσοκομεία.
Η Centcom ανακοίνωσε επίσης ότι αμερικανικές δυνάμεις ακινητοποίησαν δύο άδεια ιρανικά δεξαμενόπλοια στον Κόλπο του Ομάν, χρησιμοποιώντας «πυρομαχικά ακριβείας» για να αποτρέψουν την είσοδό τους σε ιρανικό λιμάνι.
Σύμφωνα με τις ΗΠΑ, περισσότερα από 70 δεξαμενόπλοια εμποδίζονται αυτή τη στιγμή να προσεγγίσουν ή να αποχωρήσουν από ιρανικά λιμάνια λόγω του ναυτικού αποκλεισμού.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι ιρανικές δυνάμεις «έχουν ηττηθεί, αλλά δεν έχουν τελειώσει», προειδοποιώντας πως οι ΗΠΑ θα απαντήσουν ακόμη πιο σκληρά εάν δεν υπάρξει συμφωνία σύντομα.
Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου ξεκαθάρισε ότι «υπάρχει ακόμη πολλή δουλειά να γίνει», αναφερόμενος στο πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, στις εγκαταστάσεις εμπλουτισμού ουρανίου αλλά και στις βαλλιστικές δυνατότητες και τις συμμαχικές οργανώσεις του Ιράν στην περιοχή.
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με αυξανόμενη ανησυχία τις εξελίξεις, καθώς οποιαδήποτε νέα ανάφλεξη στον Περσικό Κόλπο απειλεί να πυροδοτήσει νέα ενεργειακή κρίση και σοβαρές αναταράξεις στην παγκόσμια οικονομία.
