Οι εκλογές στη Βουλγαρία «δεν είναι προς πώληση», διαμηνύει ο πρωθυπουργός Andrey Gurov, προαναγγέλλοντας αυστηρότερα μέτρα κατά της εξαγοράς ψήφων και της εκλογικής χειραγώγησης, καθώς η χώρα οδεύει προς την όγδοη κοινοβουλευτική αναμέτρηση μέσα σε πέντε χρόνια.
Η νέα εκλογική διαδικασία έρχεται μετά από μαζικές διαδηλώσεις τον Δεκέμβριο, με αιχμή τις καταγγελίες για εκτεταμένη διαφθορά και υποχώρηση του κράτους δικαίου, που οδήγησαν στην πτώση της κεντροδεξιάς κυβέρνησης του Μπόικο Μπορίσοβ και του κόμματος GERB.
Ο Γκούροφ, πρώην υποδιοικητής της κεντρικής τράπεζας και στέλεχος του αντικαθεστωτικού κόμματος Continuing the Change, ανέλαβε υπηρεσιακός πρωθυπουργός στις 11 Φεβρουαρίου.
«Αυτό που θέλουμε να κάνουμε για πρώτη φορά ως κυβέρνηση είναι να προστατεύσουμε τις εκλογές και όχι απλώς να τις διαχειριστούμε», δήλωσε σε συνέντευξή του, τονίζοντας ότι η ουδετερότητα της κυβέρνησης αποτελεί βασική εγγύηση για τη διαφάνεια.
Η Σόφια προετοιμάζεται για ενδεχόμενες παρεμβάσεις ενόψει της κάλπης της 19ης Απριλίου.
Το νέο κόμμα «Προοδευτική Βουλγαρία», που συνδέεται με τον πρώην πρόεδρο Ρούμεν Ράντεβ, προηγείται στις δημοσκοπήσεις έναντι του Μπορίσοφ.
Τις τελευταίες εβδομάδες, οι αρχές προχώρησαν σε περισσότερες από 200 συλλήψεις στο πλαίσιο εκστρατείας κατά της εξαγοράς ψήφων και της άσκησης πιέσεων σε ψηφοφόρους, ακόμη και μέσω κοινωνικών παροχών όπως επιδόματα θέρμανσης ή διανομή φαγητού σε ευάλωτες ομάδες.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, τοπικοί αξιωματούχοι φέρονται να παραπληροφορούσαν πολίτες, αποδίδοντας κρατικές παροχές σε συγκεκριμένα κόμματα.
Σύμφωνα με τον Γκούροφ, εντοπίστηκε ακόμη και Ρώσος υπήκοος να εμπλέκεται σε εκλογική απάτη στη Στάρα Ζαγόρα, μέσω τοπικής εκλογικής επιτροπής.
«Αντί να χειραγωγούν μεμονωμένες ψήφους ή να αγοράζουν μία-μία, μπορούν με μία ενέργεια να επηρεάσουν χιλιάδες», προειδοποίησε.
Παράλληλα, το υπουργείο Εξωτερικών δημιούργησε ειδική μονάδα για την αντιμετώπιση ξένης παρέμβασης, με τη συμβολή του ερευνητικού δημοσιογράφου Κρίστο Γκρόζεφ ενώ έχει ζητηθεί και η συνδρομή της ΕΕ για την αποτροπή παρεμβάσεων, κυρίως από τη Ρωσία.
Κύκλος πολιτικής αστάθειας
Οι συνεχείς εκλογικές αναμετρήσεις αναδεικνύουν ένα βαθύτερο πρόβλημα: τη διάρρηξη της εμπιστοσύνης των πολιτών προς το πολιτικό σύστημα.
Ο πρωθυπουργός επισημαίνει ότι οι διαδοχικές κυβερνήσεις συνασπισμού επικεντρώθηκαν περισσότερο στη διατήρηση της εξουσίας παρά στην υλοποίηση μεταρρυθμίσεων που ζητούσε η κοινωνία.
Η δεκαετής κυριαρχία του Μπορίσοφ και του GERB κατέρρευσε το 2021, οδηγώντας σε μια αλυσίδα ασταθών κυβερνήσεων και υπηρεσιακών σχημάτων, έως την επιστροφή του κόμματος στην εξουσία το 2025 και την εκ νέου ανατροπή του μέσω διαδηλώσεων.
«Αυτοί οι συνασπισμοί είναι συμβιβασμοί για την άσκηση εξουσίας και όχι για τη μεταρρύθμιση του συστήματος», δήλωσε ο Γκούροφ. «Ωφελούν λίγους εντός του πολιτικού κύκλου, όχι την κοινωνία συνολικά».
Όπως προειδοποιεί, αν δεν αντιμετωπιστούν οι βαθύτερες αιτίες δυσαρέσκειας, η χώρα κινδυνεύει να παραμείνει εγκλωβισμένη σε έναν φαύλο κύκλο αστάθειας και αποχής των ψηφοφόρων.
Σταθερός σύμμαχος στη Δύση
Παρά την πολιτική αναταραχή, ο Γκούροφ υπογραμμίζει ότι η Βουλγαρία παραμένει αξιόπιστος εταίρος στη Δύση, εντός συμμαχιών όπως το NATO, και διαδραματίζει στρατηγικό ρόλο στην ασφάλεια της Μαύρης Θάλασσας.
Η χώρα τήρησε τις δεσμεύσεις της προς την Ουκρανία, υπογράφοντας στις 30 Μαρτίου δεκαετή συμφωνία ασφάλειας και άμυνας — παρά τις αντιδράσεις λαϊκιστικών κομμάτων που υποστήριξαν ότι μια υπηρεσιακή κυβέρνηση δεν έχει τέτοια αρμοδιότητα.
«Δεν μπορούμε να περιμένουμε την “κατάλληλη στιγμή” όταν πρόκειται για την ασφάλεια», τόνισε.
Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση επιχειρεί να αποστασιοποιηθεί από επιλογές που θεωρεί πολιτικά υποκινούμενες, όπως η συμμετοχή στο «Board of Peace» του Donald Trump, από την οποία η Βουλγαρία αποχώρησε.
Ο Γκούροφ υποστήριξε ότι η απόφαση αυτή εξυπηρετούσε τα συμφέροντα του Delyan Peevski, επικεφαλής του κόμματος «Movement for Rights and Freedoms – New Beginning», ο οποίος επιδιώκει την άρση των κυρώσεων που του έχουν επιβληθεί βάσει του νόμου Magnitsky για υποθέσεις διαφθοράς.
«Δεν πιστεύουμε ότι η εξωτερική πολιτική πρέπει να καθοδηγείται από τέτοια συμφέροντα», κατέληξε.
