Οι ιρανοί πράκτορες ασφαλείας έφτασαν στις 2 τα ξημερώματα, σταθμεύοντας μισή ντουζίνα αυτοκίνητα έξω από το σπίτι της οικογένειας Νακχί. Ξύπνησαν τις αδελφές που κοιμούνταν, τη Νιούσα και τη Μόνα, και τις ανάγκασαν να δώσουν τους κωδικούς των κινητών τους τηλεφώνων. Έπειτα πήραν τις δύο γυναίκες μαζί τους.
Οι γυναίκες κατηγορήθηκαν ότι συμμετείχαν στις πανεθνικές διαδηλώσεις που συγκλόνισαν το Ιράν μία εβδομάδα νωρίτερα, δήλωσε φίλη του ζευγαριού στο Associated Press, μιλώντας υπό τον όρο της ανωνυμίας για λόγους ασφαλείας καθώς περιέγραφε τις συλλήψεις της 16ης Ιανουαρίου.
Τέτοιες συλλήψεις συμβαίνουν εδώ και εβδομάδες, μετά την κυβερνητική καταστολή του περασμένου μήνα που συνέτριψε τις διαδηλώσεις οι οποίες ζητούσαν τον τερματισμό της θεοκρατικής διακυβέρνησης της χώρας.
Αναφορές για εφόδους σε σπίτια και χώρους εργασίας έχουν προέλθει τόσο από μεγάλες πόλεις όσο και από αγροτικές κωμοπόλεις, αποκαλύπτοντας ένα δίχτυ συλλήψεων που έχει αγγίξει μεγάλα τμήματα της ιρανικής κοινωνίας.
Πανεπιστημιακοί φοιτητές, γιατροί, δικηγόροι, εκπαιδευτικοί, ηθοποιοί, ιδιοκτήτες επιχειρήσεων, αθλητές και κινηματογραφιστές έχουν συλληφθεί, όπως και μεταρρυθμιστικές προσωπικότητες κοντά στον πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν.
Συχνά κρατούνται χωρίς καμία επικοινωνία για ημέρες ή εβδομάδες και τους απαγορεύεται να έρθουν σε επαφή με μέλη της οικογένειας ή με δικηγόρους, σύμφωνα με ακτιβιστές που παρακολουθούν τις συλλήψεις.
Αυτό έχει αφήσει απελπισμένους συγγενείς να αναζητούν τους αγαπημένους τους.
Το Human Rights Activists News Agency, με έδρα τις ΗΠΑ, έχει τοποθετήσει τον αριθμό των συλλήψεων σε περισσότερες από 50.000.
Το AP δεν έχει καταφέρει να επαληθεύσει αυτόν τον αριθμό. Η παρακολούθηση των κρατουμένων έχει αποδειχθεί δύσκολη από τότε που οι ιρανικές αρχές επέβαλαν μπλακάουτ στο διαδίκτυο, και οι πληροφορίες διαρρέουν μόνο με δυσκολία.
Άλλες ακτιβιστικές ομάδες εκτός Ιράν εργάζονται επίσης για να καταγράψουν τις μαζικές συλλήψεις.
«Οι αρχές συνεχίζουν να ταυτοποιούν ανθρώπους και να τους κρατούν», δήλωσε η Σίβα Ναζαραχάρι, διοργανώτρια σε μία από αυτές τις ομάδες, την Επιτροπή Παρακολούθησης της Κατάστασης των Κρατούμενων Διαδηλωτών.
Μέχρι στιγμής, η επιτροπή έχει επαληθεύσει τα ονόματα περισσότερων από 2.200 ανθρώπων που συνελήφθησαν, χρησιμοποιώντας άμεσες αναφορές από οικογένειες και ένα δίκτυο επαφών επί τόπου.
Μεταξύ των συλληφθέντων περιλαμβάνονται 107 πανεπιστημιακοί φοιτητές, 82 παιδιά ηλικίας μόλις 13 ετών, καθώς και 19 δικηγόροι και 106 γιατροί.
Η Ναζαραχάρι δήλωσε ότι οι αρχές εξετάζουν δημοτικές κάμερες δρόμων, κάμερες επιτήρησης καταστημάτων και υλικό από drones για να εντοπίζουν άτομα που συμμετείχαν στις διαδηλώσεις μέχρι τα σπίτια ή τους χώρους εργασίας τους, όπου και συλλαμβάνονται.
Κρατούμενοι για εβδομάδες χωρίς καμία επικοινωνία
Οι διαδηλώσεις ξεκίνησαν στα τέλη Δεκεμβρίου, πυροδοτημένες από την οργή για τις εκρηκτικές αυξήσεις τιμών, και εξαπλώθηκαν γρήγορα σε όλη τη χώρα.
Κορυφώθηκαν στις 8 και 9 Ιανουαρίου, όταν εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι σε περισσότερες από 190 πόλεις και κωμοπόλεις σε όλη τη χώρα βγήκαν στους δρόμους.
Οι δυνάμεις ασφαλείας απάντησαν εξαπολύοντας πρωτοφανή βία. Το Human Rights Activists News Agency έχει μέχρι στιγμής καταγράψει περισσότερους από 7.000 νεκρούς και αναφέρει ότι ο πραγματικός αριθμός είναι πολύ υψηλότερος.
Η ιρανική κυβέρνηση έδωσε τον μοναδικό επίσημο απολογισμό στις 21 Ιανουαρίου, ανακοινώνοντας ότι 3.117 άνθρωποι σκοτώθηκαν. Η θεοκρατία έχει υποεκτιμήσει ή δεν έχει αναφέρει θανάτους από προηγούμενες αναταραχές.
Ο Γκολαμχοσεΐν Μοχσενί Ετζεχί, σκληροπυρηνικός κληρικός που ηγείται της ιρανικής Δικαιοσύνης, έγινε το πρόσωπο της καταστολής, χαρακτηρίζοντας τους διαδηλωτές «τρομοκράτες» και ζητώντας επιταχυνόμενες τιμωρίες.
Από τότε, «οι συλλήψεις είναι πολύ εκτεταμένες γιατί είναι σαν μια ολόκληρη ασφυξία της κοινωνίας», δήλωσε ένας διαδηλωτής, με τον οποίο επικοινώνησε το AP στη Γκοχαρνταστ, μια μεσοαστική περιοχή έξω από την ιρανική πρωτεύουσα.
Είπε ότι δύο συγγενείς του και τρεις φίλοι του αδελφού του σκοτώθηκαν τις πρώτες ημέρες της καταστολής, καθώς και αρκετοί γείτονες. Ο διαδηλωτής μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας από φόβο ότι θα στοχοποιηθεί από τις αρχές.
Οι αδελφές Νακχίι, η 25χρονη Νιούσα και η 37χρονη Μόνα, μεταφέρθηκαν αρχικά στη διαβόητη φυλακή Εβίν της Τεχεράνης, όπου τους επιτράπηκε να επικοινωνήσουν με τους γονείς τους, είπε η φίλη τους.
Αργότερα, πρόσθεσε, μεταφέρθηκαν στο Καρχάκ, γυναικεία φυλακή στα προάστια της Τεχεράνης, όπου οργανώσεις δικαιωμάτων είχαν αναφέρει συνθήκες που περιλάμβαναν υπερπληθυσμό και έλλειψη υγιεινής ακόμη και πριν από την καταστολή.
Άλλοι άνθρωποι των οποίων οι συλλήψεις καταγράφηκαν από την επιτροπή κρατουμένων έχουν εξαφανιστεί μέσα στις φυλακές.
Η οικογένεια του Αμπολφαζλ Τζαζμπί δεν έχει ακούσει νέα του από τη σύλληψή του στις 15 Ιανουαρίου σε εργοστάσιο στη νότια πόλη Ισφαχάν.
Ο Τζαζμπί πάσχει από σοβαρή αιματολογική διαταραχή που απαιτεί φαρμακευτική αγωγή, σύμφωνα με την επιτροπή.
Ο Ατίλα Σουλτανπούρ, 45 ετών, δεν έχει δώσει σημεία ζωής από τότε που απομακρύνθηκε από το σπίτι του στην Τεχεράνη στις 29 Ιανουαρίου από πράκτορες ασφαλείας που τον ξυλοκόπησαν άγρια, σύμφωνα με το Dadban, μια ομάδα ιρανών δικηγόρων με έδρα το εξωτερικό που επίσης καταγράφει τις κρατήσεις.
Οι αρχές έχουν επίσης κινηθεί για να αναστείλουν τραπεζικούς λογαριασμούς, να μπλοκάρουν κάρτες SIM και να κατάσχουν περιουσιακά στοιχεία συγγενών διαδηλωτών ή ανθρώπων που εκφράζουν δημόσια στήριξη προς αυτούς, δήλωσε ο Μούσα Μπαρζίν, δικηγόρος του Dadban, επικαλούμενος αναφορές από οικογένειες.
Σε προηγούμενες καταστολές διαδηλώσεων, οι αρχές μερικές φορές τηρούσαν ένα πρόσχημα δέουσας διαδικασίας και κράτους δικαίου, αλλά όχι αυτή τη φορά, είπε ο Μπαρζίν.
Οι αρχές αρνούνται ολοένα και περισσότερο στους κρατούμενους πρόσβαση σε νομική εκπροσώπηση και συχνά τους κρατούν για ημέρες ή εβδομάδες πριν επιτρέψουν οποιαδήποτε τηλεφωνική επικοινωνία με την οικογένεια.
Δικηγόροι που εκπροσωπούν συλληφθέντες διαδηλωτές έχουν επίσης αντιμετωπίσει κλήσεις σε δικαστήριο και κρατήσεις, σύμφωνα με το Dadban.
«Η τήρηση του νόμου βρίσκεται στη χειρότερη κατάσταση που υπήρξε ποτέ», δήλωσε ο Μπαρζίν.
Σημάδια αντίστασης συνεχίζονται
Παρά την καταστολή, πολλές κοινωνικές ομάδες συνεχίζουν να εκδίδουν προκλητικές δηλώσεις.
Η Ένωση Συγγραφέων του Ιράν, μια ανεξάρτητη ομάδα με μακρά παράδοση διαφωνίας, εξέδωσε ανακοίνωση που περιέγραφε τις διαδηλώσεις ως εξέγερση κατά «47 ετών συστημικής διαφθοράς και διακρίσεων».
Ανακοίνωσε επίσης ότι δύο από τα μέλη της κρατούνται, μεταξύ αυτών και ένα μέλος της γραμματείας της.
Ένα εθνικό συμβούλιο που εκπροσωπεί τους εκπαιδευτικούς κάλεσε τις οικογένειες να μιλήσουν για τα κρατούμενα παιδιά και μαθητές.
«Μη φοβάστε τις απειλές των δυνάμεων ασφαλείας. Απευθυνθείτε σε ανεξάρτητο νομικό σύμβουλο. Κάντε τα ονόματα των παιδιών σας δημόσια», ανέφερε σε ανακοίνωσή του.
Εκπρόσωπος του συμβουλίου δήλωσε την Κυριακή ότι έχει καταγράψει τους θανάτους τουλάχιστον 200 ανηλίκων που σκοτώθηκαν στην καταστολή.
Ο αριθμός αυτός είναι αυξημένος κατά αρκετές δεκάδες σε σχέση με λίγες ημέρες πριν.
«Κάθε μέρα λέμε στον εαυτό μας ότι αυτή είναι η τελευταία λίστα», έγραψε ο Μοχαμάντ Χαμπίμπι στο X. «Αλλά το επόμενο πρωί, φτάνουν ξανά νέα ονόματα».
Δικηγορικοί σύλλογοι και ιατρικές ομάδες έχουν επίσης μιλήσει, συμπεριλαμβανομένου του κρατικά αναγνωρισμένου ιατρικού συμβουλίου του Ιράν, που κάλεσε τις αρχές να σταματήσουν την παρενόχληση του ιατρικού προσωπικού.
Η οργή για την αιματοχυσία προστίθεται πλέον στην πικρία για την οικονομία, η οποία έχει αποδυναμωθεί από δεκαετίες κυρώσεων, διαφθοράς και κακοδιαχείρισης.
Η αξία του νομίσματος έχει καταρρεύσει και ο πληθωρισμός έχει φτάσει σε επίπεδα ρεκόρ.
Η ιρανική κυβέρνηση ανακοίνωσε κινήσεις όπως η έναρξη νέου προγράμματος κουπονιών για βασικά αγαθά.
Εργατικές και εμπορικές ομάδες, συμπεριλαμβανομένου ενός εθνικού συνδικάτου συνταξιούχων, εξέδωσαν ανακοινώσεις που καταδικάζουν την οικονομική και πολιτική κρίση.
Εν τω μεταξύ, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει μετακινήσει ένα αεροπλανοφόρο και άλλα στρατιωτικά μέσα στον Περσικό Κόλπο και άφησε να εννοηθεί ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να επιτεθούν στο Ιράν για τη δολοφονία ειρηνικών διαδηλωτών ή αν η Τεχεράνη προχωρήσει σε μαζικές εκτελέσεις λόγω των διαδηλώσεων.
Ένα δεύτερο αμερικανικό αεροπλανοφόρο κατευθύνεται προς τη Μέση Ανατολή.
Η ιρανική θεοκρατία έχει αντιμετωπίσει διαδηλώσεις και αμερικανικές απειλές και στο παρελθόν, και η καταστολή έδειξε το σιδερένιο κράτημά της πάνω στη χώρα.
Αυτή την εβδομάδα, οι αρχές οργάνωσαν φιλοκυβερνητικές συγκεντρώσεις με εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους για να τιμήσουν την επέτειο της Ισλαμικής Επανάστασης του 1979.
Ωστόσο, ο Μπαρζίν είπε ότι βλέπει τη σφοδρότητα της καταστολής ως ένδειξη ότι η ηγεσία του Ιράν «για πρώτη φορά φοβάται την ανατροπή».
