Ομάδα επιστημόνων από το Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ διαπίστωσε ότι η έκθεση στη μούχλα κατά την παιδική ηλικία μπορεί να μειώσει τη λειτουργία των πνευμόνων μέχρι την εφηβεία.
Στο πλαίσιο του ερευνητικού προγράμματος «Παιδιά του ΄90» οι επιστήμονες παρακολούθησαν παιδιά επί τρεις δεκαετίες και διαπίστωσαν ότι δέκα χρόνια μετά την έκθεση - γύρω στην ηλικία των 15 ετών - οι συμμετέχοντες είχαν κατά μέσο όρο 5% μικρότερη πνευμονική λειτουργία.
Η διαβίωση σε σπίτια με μούχλα είναι ήδη γνωστό ότι προκαλεί σειρά προβλημάτων υγείας, όπως αναπνευστικές λοιμώξεις (όπως ο ασπέργιλλος), άσθμα και αλλεργίες.
Η μούχλα, ένας μικροσκοπικός μύκητας, προκαλεί αυτές τις παθήσεις απελευθερώνοντας χιλιάδες τοξικά σωματίδια στον αέρα.
Ενδείξεις ότι μπορεί να επηρεάζεστε από οικιακή μούχλα περιλαμβάνουν παρατεταμένο βήχα, συριγμό ή αίσθημα δύσπνοιας.
Άλλα συμπτώματα είναι η επιδείνωση του άσθματος και άλλων αναπνευστικών παθήσεων που σχετίζονται με φλεγμονή των αεραγωγών.
Η καθηγήτρια Ρέιτσελ Γκράνελ, μία από τις συγγραφείς της νέας μελέτης του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ, δήλωσε ότι υπάρχουν μέτρα που μπορούν να λάβουν οι πολίτες για να διατηρούν το σπίτι τους χωρίς μούχλα ή τουλάχιστον να μειώνουν τον κίνδυνο εμφάνισής της.
«Ο πρώτος κανόνας είναι ότι κάθε μούχλα που μπορείτε να μυρίσετε είναι σοβαρή μούχλα και δεν θέλετε να φτάσει ποτέ σε αυτό το στάδιο.
Ο καλύτερος τρόπος πρόληψης είναι ο σωστός αερισμός — ανοίγετε παράθυρα, ειδικά στην κουζίνα και το μπάνιο.
Ένα ακόμη σημαντικό μέτρο είναι να αποφεύγετε το στέγνωμα ρούχων μέσα στο σπίτι ή να λαμβάνετε προφυλάξεις.
Αφήνετε κενά ανάμεσα στα ρούχα και χρησιμοποιείτε ζεστό, καλά αεριζόμενο χώρο. Αν αυτό δεν είναι δυνατό, χρησιμοποιείτε αφυγραντήρα.»
Αρχικά οι εξετάσεις μιας βρετανίδας δεν έδειχναν κάτι ανησυχητικό, μέχρι που αποφάσισε να ελέγξει τη μηχανή πάγου στο σπίτι της. Όταν αφαίρεσε το εξωτερικό περίβλημα, ανακάλυψε ότι ήταν «καλυμμένη από μούχλα».
Περαιτέρω έλεγχοι αποκάλυψαν ότι στο σώμα της υπήρχε δεκαπλάσια από τη φυσιολογική ποσότητα οχρατοξίνης — μιας τοξίνης που παράγεται από μούχλες Aspergillus (πράσινη) και Penicillium (μπλε).
Όταν οι συσκευές κουζίνας δεν επιθεωρούνται και δεν στεγνώνουν τακτικά, η «παρατεταμένη υγρασία» επιτρέπει στη μούχλα να εξαπλωθεί σε άλλα σημεία του σπιτιού, προκαλώντας αλλεργικές αντιδράσεις και ερεθισμούς σε άτομα με άσθμα και άλλα αναπνευστικά προβλήματα.
Ειδικοί επισημαίνουν ότι η μούχλα μπορεί να εξαπλωθεί από αυτές τις συσκευές σε ολόκληρο το σπίτι, με σοβαρές συνέπειες για την υγεία.
Και δεν πρόκειται μόνο για την κουζίνα — νιπτήρες μπάνιου, σοφίτες, υπόγεια και ακόμη και ξύλινα πατώματα δεν είναι ασφαλή από τη μούχλα.
Η μούχλα συνήθως χρειάζεται μόλις μία έως δύο ημέρες για να αρχίσει να αναπτύσσεται, αν και μπορεί να περάσουν εβδομάδες ή και μήνες μέχρι να εμφανιστούν πιο εμφανή σημάδια όπως οσμές και λεκέδες.
Τα σπόριά της έχει αποδειχθεί ότι προκαλούν σοβαρές αλλεργικές αντιδράσεις στο 5% έως 10% του πληθυσμού, με συμπτώματα όπως ρινική συμφόρηση, πονόλαιμο, βήχα ή συριγμό, κάψιμο στα μάτια και δερματικά εξανθήματα.
Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένοι τύποι μούχλας που είναι πιο επικίνδυνοι από άλλους.
Οι συσκευές κουζίνας όπως πλυντήρια πιάτων, ψυγεία και φούρνοι μικροκυμάτων θεωρούνται «πρωταρχικές ζώνες μούχλας» λόγω της συνεχούς υγρασίας και επαφής με νερό.
Τις τελευταίες ημέρες βρέθηκε στα βρετανικά μέσα η ιστορία της Σαγιέν Σίλβα, η οποία ανέπτυξε καρκίνο στα νεφρά μετά τη χρήση μηχανής πάγου γεμάτης μούχλα χωρίς να το γνωρίζει.
Η μητέρα δύο παιδιών υποβλήθηκε σε χειρουργική αφαίρεση του όγκου τον Απρίλιο του 2025 και αποφάσισε να αναζητήσει την αιτία για να αποτρέψει την επανεμφάνιση της νόσου.
Μετά από διαδικτυακή έρευνα, αποφάσισε να ελέγξει το σπίτι της για μούχλα, η οποία παράγει τοξίνες που συνδέονται με βλάβες οργάνων και ορισμένες μορφές καρκίνου.
Η πιο σοβαρή μορφή, η μαύρη μούχλα, παράγει επικίνδυνες χημικές ενώσεις που ονομάζονται μυκοτοξίνες και οι οποίες, όταν εισπνέονται επανειλημμένα, προκαλούν γνωστική έκπτωση, μεταβολές στη διάθεση, συμπτώματα παρόμοια με άσθμα, πονοκεφάλους, βήχα, μυϊκούς πόνους και αυτοάνοσες αντιδράσεις.
Όταν το σώμα ανιχνεύει τοξίνες, όπως σπόρια στον αέρα, το ανοσοποιητικό σύστημα εξαπολύει έντονη άμυνα απελευθερώνοντας φλεγμονώδεις ουσίες που ονομάζονται κυτταροκίνες.
Οι κυτταροκίνες αυτές μετακινούνται μέσω της κυκλοφορίας του αίματος σε όλα τα όργανα, συμπεριλαμβανομένου του ενδοκρινικού συστήματος και του εγκεφάλου.
Η μούχλα προκαλεί στη συνέχεια φλεγμονή, καταστρέφει ιστούς και επιτίθεται σε ζωτικά κύτταρα και νευρώνες.
Εκτός από τα πλυντήρια πιάτων, επισημαίνεται ότι συχνά σημεία ανάπτυξης μούχλας είναι οι χώροι πίσω από νεροχύτες και ψυγεία, καθώς και σκοτεινά και κακώς αεριζόμενα σημεία όπως σοφίτες και υπόγεια.
Όπως εξηγούν ειδικοί, οι χώροι αυτοί εκτίθενται συνεχώς στην υγρασία από το μαγείρεμα, το πλύσιμο των πιάτων και τα ντους, ενώ παγιδεύουν υγρασία λόγω διαρροών, συμπύκνωσης και ανεπαρκούς αερισμού.
Σοφίτες ή πατάρια επηρρεάζονται συχνά από το λεγόμενο «φαινόμενο της καμινάδας», όπου ο ζεστός αέρας ανεβαίνει στο ψηλότερο σημείο του σπιτιού μεταφέροντας υγρασία και δημιουργώντας ιδανικό περιβάλλον για μούχλα.
Τα υπόγεια είναι επίσης από τα πιο συχνά σημεία πλημμύρας και συσσώρευσης υγρασίας, με σύσταση για τακτικό έλεγχο τοίχων, δαπέδων και μονώσεων.
Τα πλυντήρια ρούχων και οι χώροι πλυσίματος παρουσιάζουν επίσης υψηλή υγρασία, γι’ αυτό συνιστάται έλεγχος στο εσωτερικό των συσκευών και κάτω από τους νεροχύτες.
Αν εμφανιστεί μούχλα, προτείνεται καθαρισμός με νερό και απορρυπαντικό, χρήση αφυγραντήρων και εξαεριστήρων. Αν όμως η περιοχή είναι μεγαλύτερη από περίπου 60 επί 60 εκατοστά, απαιτείται επαγγελματική απολύμανση.
Ο Γουέλτζ τονίζει ότι επειδή η μούχλα συχνά αναπτύσσεται κρυφά πίσω από τοίχους και κάτω από πατώματα, ο μόνος ασφαλής τρόπος διάγνωσης είναι ο έλεγχος από πιστοποιημένο ειδικό και ότι τα οικιακά κιτ ελέγχου είναι συνήθως αναξιόπιστα.
Σύμφωνα με βρετανικά στοιχεία, το 2019 περίπου 5.000 περιστατικά άσθματος και 8.500 λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού σε παιδιά και ενήλικες συνδέθηκαν με υγρασία και μούχλα σε σπίτια στην Αγγλία.
Εκτιμάται επίσης ότι 1% έως 2% των νέων περιστατικών αλλεργικής ρινίτιδας προκαλούνται κάθε χρόνο από υγρασία και μούχλα.
Ο καθηγητής Τζέιμς Τοντ ανέφερε ότι η έκθεση στη μούχλα επηρεάζει κυρίως τους πνεύμονες, ενεργοποιώντας αλλεργικές και φλεγμονώδεις αντιδράσεις, με τη σοβαρότητα να εξαρτάται από τη δόση, τη διάρκεια και την ευαλωτότητα του ατόμου.
Τόνισε επίσης ότι υπάρχει ισχυρή σύνδεση με την κακή ρύθμιση του άσθματος, ιδιαίτερα στα παιδιά, και ότι άτομα με προϋπάρχουσες πνευμονοπάθειες όπως άσθμα και ΧΑΠ εμφανίζουν συχνές εξάρσεις.
Η υγρασία και η μούχλα θεωρούνται αποτρέψιμες αιτίες αναπνευστικών παθήσεων, ανισοτήτων στην υγεία και επιβάρυνσης του συστήματος υγείας.
Τον Δεκέμβριο του 2020, ο δίχρονος Άγουαμπ Ισάκ πέθανε έπειτα από παρατεταμένη έκθεση σε μούχλα στο σπίτι του.
Η οικογένεια είχε καταγγείλει το πρόβλημα στις βρετανικές υπηρεσίες τρία χρόνια νωρίτερα, αλλά είχε λάβει οδηγία απλώς να «το βάψουν από πάνω».
Πέρυσι, ένας 32χρονος άνδρας ανέπτυξε απειλητική για τη ζωή λοίμωξη στο αίμα εξαιτίας μούχλας, έπειτα από πολυετή διαμονή σε σπίτι γεμάτο μύκητες, οι οποίοι απλώς καλύπτονταν με μπογιά.
Πηγή Daily Mail
