Το μέλλον της γαλλικής κυβέρνησης κρίνεται σε μια καθοριστική ψηφοφορία για τον προϋπολογισμό, που έχει προγραμματιστεί για την Τρίτη.
Οι Γάλλοι βουλευτές θα μάθουν τότε εάν εβδομάδες έντονων διαπραγματεύσεων θα καταλήξουν σε συμφωνία ή σε καταστροφικό αδιέξοδο για τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης.
Η ψηφοφορία αφορά τον προϋπολογισμό κοινωνικής ασφάλισης για το 2026, αλλά το αποτέλεσμά της έχει άμεσο αντίκτυπο στις δημοσιονομικές προοπτικές της Γαλλίας και στη σταθερότητα της κυβέρνησης του πρωθυπουργού Σεμπαστιέν Λεκορνύ.
Αν το νομοσχέδιο εγκριθεί, ο Λεκορνύ θα έχει κατορθώσει να περάσει ένα ζήτημα που κόστισε τη θέση στους δύο προκατόχους του. Αν απορριφθεί, μπορεί να κινδυνεύσει η παραμονή του στην εξουσία και να ενταθούν οι ανησυχίες των αγορών ότι η πολιτική παράλυση στη Γαλλία θα μπορούσε να σύρει ολόκληρη την Ευρώπη σε δημοσιονομική κρίση.
Το θρίλερ φτάνει μέχρι την τελευταία στιγμή: συνεργάτης του Λεκορνύ δήλωσε στο Politico ότι η έκβαση αναμένεται να κριθεί σε διαφορά περίπου 10 ψήφων στο 577μελές σώμα.
Ακολουθούν όσα πρέπει να γνωρίζετε:
Πώς διαμορφώνεται το τοπίο ενόψει της Τρίτης;
Η ψηφοφορία στην Εθνοσυνέλευση — το ισχυρότερο από τα δύο νομοθετικά σώματα — θεωρείται η τελευταία ευκαιρία για την έγκριση του προϋπολογισμού κοινωνικής ασφάλισης πριν αλλάξει ο χρόνος.
Μέχρι στιγμής, τα σημάδια δεν είναι ενθαρρυντικά.
Η πρόκληση για την κυβέρνηση μειοψηφίας του Λεκορνύ είναι να εξασφαλίσει τη στήριξη της μετριοπαθούς αριστεράς, διατηρώντας παράλληλα στο πλευρό της τους φυσικούς συμμάχους της, δηλαδή τους συντηρητικούς και τους κεντρώους.
Τον Οκτώβριο, ο Λεκορνύ προσέφερε στους Σοσιαλιστές μια σημαντική παραχώρηση για να διασφαλίσει την πολιτική του επιβίωση, ανακοινώνοντας την αναστολή, έως το 2027, του νόμου που αύξανε το όριο συνταξιοδότησης από τα 62 στα 64 έτη - μια εμβληματική πολιτική του προέδρου Εμανουέλ Μακρόν.
Για να σφραγίσει τη συμφωνία με την αριστερά, η κυβέρνηση πρότεινε την περασμένη εβδομάδα αύξηση των δαπανών για την υγεία, ιδιαίτερα για τα νοσοκομεία. Οι Σοσιαλιστές δηλώνουν πλέον ότι θα στηρίξουν το νομοσχέδιο, σύμφωνα με τον επικεφαλής τους Ολιβιέ Φωρ, ενώ οι Πράσινοι αναμένεται να απόσχουν.
Ωστόσο, ο Λεκορνύ φαίνεται να έχει χάσει τη στήριξη των Ρεπουμπλικάνων και του κόμματος Horizons, του κεντροδεξιού σχηματισμού του πρώην πρωθυπουργού και υποψηφίου για την προεδρία Εντουάρ Φιλίπ.
Βουλευτές των δύο κομμάτων εξετάζουν το ενδεχόμενο αποχής ή καταψήφισης, υποστηρίζοντας ότι ο προϋπολογισμός δεν μειώνει επαρκώς το δημοσιονομικό έλλειμμα, που προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 5,4% του ΑΕΠ.
Ο Λεκορνύ είχε δηλώσει ότι ο στόχος του είναι το έλλειμμα να υποχωρήσει το 2026 στο 5% του ΑΕΠ.
Γιατί είναι τόσο κρίσιμη αυτή η ψηφοφορία;
Σε γενικές γραμμές, η Γαλλία πρέπει να πείσει ότι δεν είναι πλέον τόσο δυσλειτουργική ώστε να αδυνατεί να ισοσκελίσει τα δημόσια οικονομικά της ή να διαθέσει πόρους σε τομείς στρατηγικής σημασίας, όπως η άμυνα και η επαναβιομηχάνιση.
Σύμφωνα με σύμβουλο του Λεκορνύ, αυτή είναι ουσιαστικά η τελευταία ευκαιρία της Εθνοσυνέλευσης να εγκρίνει τον φετινό προϋπολογισμό κοινωνικής ασφάλισης. Αν το νομοσχέδιο δεν εγκριθεί εντός του 2025, πιθανότατα θα θεωρηθεί «νεκρό», όπως ανέφερε κοινοβουλευτικός αξιωματούχος.
Αποτυχία για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά θα μπορούσε να πανικοβάλει τις αγορές και να δώσει νέα επιχειρήματα στα άκρα του πολιτικού φάσματος, τα οποία ήδη ζητούν την απομάκρυνση του Λεκορνύ.
Επιπλέον, θα δυσκολέψει τις προσπάθειες για συμβιβασμό στον κρατικό προϋπολογισμό — μια ξεχωριστή διαδικασία, ακόμη πιο περίπλοκη, αφού την τελευταία φορά που ψηφίστηκε στην Εθνοσυνέλευση, μόλις ένας βουλευτής τον υπερψήφισε.
Η Γερουσία αναμένεται να ψηφίσει τη δική της εκδοχή του κρατικού προϋπολογισμού στις 15 Δεκεμβρίου, έπειτα από την οποία τα δύο σώματα θα επιχειρήσουν να συγκεράσουν τις εκδοχές τους. Αν δεν υπάρξει συμφωνία, το νομοσχέδιο επιστρέφει στην Εθνοσυνέλευση.
Τότε, τα δύο σώματα θα έχουν πιθανόν μία τελευταία ευκαιρία να ολοκληρώσουν τη διαδικασία πριν από το 2026.
Οι εργασίες για τον προϋπολογισμό πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως τις 23 Δεκεμβρίου, ώστε το Συνταγματικό Δικαστήριο να έχει χρόνο να εξετάσει τη νομιμότητά του και ο Μακρόν να μπορέσει να τον επικυρώσει πριν από το τέλος του έτους.
Τι συμβαίνει αν δεν επιτευχθεί συμφωνία;
Οι Γάλλοι συνταξιούχοι δεν χρειάζεται να ανησυχούν: το κράτος δεν πρόκειται να σταματήσει να πληρώνει τις συντάξεις.
Υπάρχουν νομοθετικά «μπαλώματα», όπως η παράταση του ισχύοντος προϋπολογισμού του 2025 και για το 2026, που μπορούν να κρατήσουν τη χρηματοδότηση της κυβέρνησης και του κοινωνικού κράτους σε ισχύ για ένα διάστημα.
Ωστόσο, αυτά είναι προσωρινά μέτρα και δεν αντιμετωπίζουν τις βαθύτερες αιτίες των δημοσιονομικών προβλημάτων της χώρας.
Σημαίνει αυτό ότι η κυβέρνηση κινδυνεύει να πέσει;
Όχι απαραίτητα.
Ο Λεκορνύ έχει αποκλείσει τη χρήση του Άρθρου 49.3 - της συνταγματικής διαδικασίας που χρησιμοποίησαν οι προκάτοχοί του για να περάσουν νομοσχέδια παρακάμπτοντας το κοινοβούλιο - αφήνοντας στους βουλευτές πλήρη ελευθερία στη διαπραγμάτευση.
Αποφεύγοντας το 49.3, μειώνει την πιθανότητα υποβολής πρότασης μομφής, καθώς αυτή είναι η τυπική απάντηση των βουλευτών στη χρήση του άρθρου.
Ωστόσο, ως ο πέμπτος πρωθυπουργός του Μακρόν σε λιγότερο από δύο χρόνια, ο Λεκορνύ βρίσκεται υπό τεράστια πίεση.
Αν δεν καταφέρει να περάσει τον προϋπολογισμό ή αν ανατραπεί τις επόμενες εβδομάδες, μια πρόωρη εκλογική αναμέτρηση ενδέχεται να είναι η μόνη έξοδος από το αδιέξοδο.
Το ακροδεξιό National Rally της Μαρίν Λεπέν προηγείται στις περισσότερες δημοσκοπήσεις και θα έμπαινε σε μια τέτοια μάχη με σημαντικό πλεονέκτημα — αν και το γαλλικό σύστημα των δύο γύρων καθιστά δύσκολη την προβολή των εδρών που θα εξασφάλιζε.
