Ο Ύπατος Αρμοστής των Ηνωμένων Εθνών για τα ανθρώπινα δικαιώματα, Φόλκερ Τουρκ, προειδοποίησε για τη «μεγάλη» πρόκληση που συνιστά η συγκέντρωση εξουσίας στα χέρια των μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών, σε συνδυασμό με την ταχεία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης. Σε συνέντευξή του στο Γαλλικό Πρακτορείο, στην έδρα της Ύπατης Αρμοστείας στη Γενεύη, ο Τουρκ επεσήμανε ότι η συγκέντρωση αυτής της εξουσίας δημιουργεί ανησυχία, ιδίως λόγω της ευπάθειας των δημοκρατιών και της αύξησης των χωρών που ενδέχεται να καταφύγουν σε αυταρχικά καθεστώτα.
«Οι μεγάλες τεχνολογικές επιχειρήσεις έχουν συγκεντρώσει τεράστια εξουσία», δήλωσε ο Τουρκ, προσθέτοντας ότι αυτή η εξουσία, εάν δεν υπόκειται σε περιορισμούς από το κράτος δικαίου και το διεθνές δίκαιο, μπορεί να οδηγήσει σε καταχρήσεις και να επιτρέψει την υποδούλωση των πολιτών. «Η εξουσία αυτή, χωρίς την κατάλληλη ρύθμιση, μπορεί να εξελιχθεί σε σοβαρό πρόβλημα για τα ανθρώπινα δικαιώματα», τόνισε.
Ο Τουρκ σημείωσε ότι σήμερα επτά ή οκτώ μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες διαθέτουν πλούτο που υπερβαίνει ακόμη και ολόκληρες βιομηχανικές οικονομίες, ενισχύοντας την ανησυχία του για τις συνέπειες της απεριόριστης εξουσίας που ασκούν. «Η εξουσία τους μπορεί να έχει καταστρεπτικές συνέπειες εάν δεν περιοριστεί από αυστηρούς νομικούς κανονισμούς», πρόσθεσε.
Αν και ο Τουρκ δεν κατονόμασε συγκεκριμένες επιχειρήσεις, η αναφορά του ήρθε λίγες ημέρες μετά την έγκριση από τους μετόχους της Tesla αμοιβής που μπορεί να φτάσει το ένα τρισεκατομμύριο δολάρια για τον διευθύνοντα σύμβουλο, Ίλον Μασκ, ο οποίος είναι ήδη ο πλουσιότερος άνθρωπος στον κόσμο και ιδιοκτήτης της πλατφόρμας κοινωνικής δικτύωσης X.
Εκτός από τον Μασκ, άλλες γνωστές προσωπικότητες του τεχνολογικού τομέα, όπως ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ της Meta και ο Τζεφ Μπέζος της Amazon, συγκαταλέγονται στους πιο πλούσιους ανθρώπους παγκοσμίως.
Ο Τουρκ έχει εκφράσει στο παρελθόν την ανησυχία του για την επιρροή των μη εκλεγμένων «ολιγαρχών της τεχνολογίας», επισημαίνοντας ότι οι εταιρείες αυτές κατέχουν δεδομένα που αφορούν την καθημερινότητα των πολιτών, όπως η τοποθεσία τους, οι συνήθειές τους, ακόμη και οι προσωπικές τους σκέψεις και φόβοι. «Αυτές οι εταιρείες γνωρίζουν πώς να μας χειραγωγούν», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης, και ειδικότερα της γενετικής AI, αυξάνει τις ανησυχίες για την επίδραση που μπορεί να έχει στην πολιτική και τη δημοκρατία. «Η γενετική AI έχει τη δυνατότητα να λύσει μερικά από τα μεγαλύτερα προβλήματα της ανθρωπότητας, αλλά κρύβει επίσης κινδύνους», προειδοποίησε ο Τουρκ.
Ο ίδιος τόνισε τον αντίκτυπο που μπορεί να έχουν οι πλατφόρμες μέσων κοινωνικής δικτύωσης, ενισχυμένες από την τεχνητή νοημοσύνη, στις εκλογικές διαδικασίες και τις δημοκρατικές διαδικασίες γενικότερα. Η τεχνολογία αυτή μπορεί να «χειραγωγήσει» τη γνώμη των πολιτών και να τους απομακρύνει από την πραγματικότητα, προκαλώντας στρέβλωση στην αντίληψή τους.
Ο Τουρκ υπογράμμισε την ανάγκη για κανονιστικές ρυθμίσεις στον τομέα της AI, προειδοποιώντας ότι η έλλειψη ελέγχου μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές κοινωνικές και πολιτικές συνέπειες. Παράλληλα, τόνισε τη σημασία της διαφύλαξης των θεμελιωδών δικαιωμάτων, όπως το δικαίωμα στην αλήθεια και στην επιστήμη, σε έναν κόσμο όπου η παραπληροφόρηση μπορεί να παραμορφώσει την πραγματικότητα.
