Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θέλει να χρησιμοποιήσει τα δεσμευμένα ρωσικά κεφάλαια για να χρηματοδοτήσει ένα νέο δάνειο ύψους 140 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία, όπως δημοσιεύει το Politico.
Το σχέδιο δίνει στις Βρυξέλλες λύση σε ένα από τα πιο δύσκολα ζητήματα από την αρχή του πολέμου: ότι μπορεί να δεσμεύσει τους τόκους που παράγονται από τα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία αλλά όχι το ίδιο το κεφάλαιο, κάτι που θα έκανε μεγάλη διαφορά στην ικανότητα της Ουκρανίας να αμυνθεί και να ανοικοδομηθεί.
Η Επιτροπή διένειμε το σημείωμα ενόψει της συνεδρίασης των πρεσβευτών της Ε.Ε. την Παρασκευή, όπου θα τεθούν τα θεμέλια για τη σύνοδο κορυφής της επόμενης Τετάρτης στην Κοπεγχάγη.
Η απογοήτευση αυξάνεται στις πρωτεύουσες της Ε.Ε. λόγω της έλλειψης λεπτομερειών για το λεγόμενο «δάνειο αποζημιώσεων», το οποίο παρουσίασε πρώτη η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στην ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης στις 10 Σεπτεμβρίου.
Το μεγαλύτερο μέρος των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων κρατείται από την με έδρα τις Βρυξέλλες χρηματοοικονομική εταιρεία Euroclear και έχει επενδυθεί σε ομόλογα δυτικών κυβερνήσεων που έχουν λήξει σε μετρητά. Αυτά τα μετρητά βρίσκονται σε λογαριασμό καταθέσεων στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.
Η ιδέα είναι η Ε.Ε. να ανακατευθύνει τα μετρητά στην Ουκρανία και να «συνάψει μια προσαρμοσμένη σύμβαση χρέους με την Euroclear με επιτόκιο 0%», σύμφωνα με το σημείωμα.
Η Euroclear διαθέτει 185 δισ. ευρώ σε μετρητά που συνδέονται με τα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, μέρος των οποίων θα χρησιμοποιηθεί για την αποπληρωμή προϋπάρχοντος δανείου της G7 προς την Ουκρανία.
Τα υπόλοιπα 140 δισ. ευρώ θα εκταμιευτούν σε δόσεις και θα χρησιμοποιηθούν για «αμυντική συνεργασία» καθώς και για τη στήριξη των τακτικών δημοσιονομικών αναγκών του Κιέβου.
Η Γερμανία αναδείχθηκε σε βασικό υποστηρικτή του «δανείου αποζημιώσεων», όπως ανέφερε το Politico νωρίτερα αυτή την εβδομάδα.
Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς υποστήριξε την ιδέα με άρθρο του στους Financial Times την Πέμπτη — αν και σημείωσε ότι το δάνειο θα πρέπει να χρηματοδοτεί μόνο στρατιωτική βοήθεια.
Παράλληλα, το Ηνωμένο Βασίλειο πρότεινε την περασμένη εβδομάδα το δικό του «δάνειο αποζημιώσεων» με χρήση περίπου 25 δισ. δολαρίων δεσμευμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων που διατηρεί εγχώρια.
Οι υπουργοί Οικονομικών της G7 έχουν προγραμματίσει διαδικτυακή συνάντηση την επόμενη Τετάρτη για να συντονίσουν αυτές τις πρωτοβουλίες.
Η Κομισιόν ανέφερε στο σημείωμα ότι η πρότασή της σημαίνει πως «ολόκληρη η επιχείρηση δεν θα αγγίξει τα κρατικά περιουσιακά στοιχεία της Ρωσίας (δηλαδή την απαίτηση έναντι της Euroclear)» και ότι η Ουκρανία θα αρχίσει να αποπληρώνει το δάνειο μόνο όταν η Ρωσία τερματίσει τον πόλεμο και πληρώσει μεταπολεμικές αποζημιώσεις.
Εάν συμβεί αυτό, η Ε.Ε. θα αποπληρώσει την Euroclear ώστε εκείνη να έχει τα απαραίτητα μετρητά για να καλύψει τις υποχρεώσεις της προς τη Ρωσία.
Ο μεγαλύτερος κίνδυνος τώρα είναι ότι ένα κράτος-μέλος της Ε.Ε. —όπως η Ουγγαρία— θα μπλοκάρει την ανανέωση των κυρώσεων, η οποία πρέπει να εγκρίνεται ομόφωνα κάθε έξι μήνες.
Αυτό θα είχε ως αποτέλεσμα να επιστραφούν τα ρωσικά μετρητά στη Μόσχα και να βρεθούν οι πρωτεύουσες υπόχρεες για την αποπληρωμή του δανείου.
Για τη μείωση αυτού του κινδύνου, η Επιτροπή πρότεινε στο σημείωμα την αλλαγή των κανόνων ανανέωσης των κυρώσεων από ομοφωνία σε ειδική πλειοψηφία.
«Αυτό θα απαιτούσε μια υψηλού επιπέδου πολιτική συμφωνία από όλους ή τους περισσότερους αρχηγούς κρατών ή κυβερνήσεων», ανέφερε το σημείωμα.
