Πόσα χρήματα δαπανήθηκαν, πόσα χιλιόμετρα ηλεκτρικού δικτύου αναβαθμίστηκαν πραγματικά και, κυρίως, σε ποιες περιοχές υψηλού κινδύνου για πυρκαγιές έγιναν οι παρεμβάσεις; Αυτά είναι τα βασικά ερωτήματα που θέτει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ Σάκης Αρναούτογλου, ζητώντας σαφή εικόνα για την πορεία των έργων που χρηματοδοτήθηκαν από ευρωπαϊκούς πόρους.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η δράση 16900 του ελληνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, η οποία αφορά την αναβάθμιση του δικτύου διανομής ηλεκτρικής ενέργειας σε δασικές περιοχές. Οι προβλεπόμενες παρεμβάσεις περιλαμβάνουν την αντικατάσταση γυμνών αγωγών, την τοποθέτηση μονωτικών περιβλημάτων, αλλά και την υπογειοποίηση ή μετατόπιση γραμμών.
Σύμφωνα με το Σχέδιο Ανάπτυξης Δικτύου 2024–2028 του ΔΕΔΔΗΕ, για τη συγκεκριμένη δράση προβλέπονται παρεμβάσεις συνολικού μήκους 2.086 χιλιομέτρων, με προϋπολογισμό 149,8 εκατ. ευρώ.
Ωστόσο, η εικόνα που προκύπτει από τα ευρωπαϊκά έγγραφα έχει μεταβληθεί. Σε προηγούμενες εκδόσεις, οι δράσεις 16900 και 16901 εμφανίζονταν χωριστά, με προϋπολογισμούς 40 εκατ. ευρώ και 60 εκατ. ευρώ αντίστοιχα. Στο νεότερο έγγραφο SWD(2026)252, η δράση 16900 εμφανίζεται ως «HEDNO network upgrades», με προϋπολογισμό 100 εκατ. ευρώ και διευρυμένο αντικείμενο.
Η διαφοροποίηση αυτή οδηγεί τον ευρωβουλευτή στην ανάγκη για πλήρη αποσαφήνιση του τι ακριβώς χρηματοδοτείται σήμερα και ποιο είναι το πραγματικό φυσικό αντικείμενο των έργων.
Το κρίσιμο ζήτημα, όπως επισημαίνει, δεν είναι μόνο το ύψος των διαθέσιμων κονδυλίων, αλλά τι έχει κατασκευαστεί στην πράξη. Η κυβέρνηση καλείται να παρουσιάσει αναλυτικά πόσα χιλιόμετρα δικτύου έχουν ολοκληρωθεί και τεθεί σε λειτουργία, πού πραγματοποιήθηκαν οι παρεμβάσεις, πόσες γραμμές υπογειοποιήθηκαν ή μετατοπίστηκαν και με ποια κριτήρια επιλέχθηκαν οι συγκεκριμένες περιοχές.
Η συζήτηση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία λόγω των επαναλαμβανόμενων κινδύνων από τις δασικές πυρκαγιές και των στοιχείων που έχουν δημοσιευθεί στον ελληνικό Τύπο και αποδίδονται στη Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, σύμφωνα με τα οποία διερευνώνται περιπτώσεις μεγάλων πυρκαγιών ως προς πιθανή σύνδεσή τους με προβλήματα στο ηλεκτρικό δίκτυο.
Τα στοιχεία αυτά, όπως υπογραμμίζεται, δεν προδικάζουν ευθύνη για υποθέσεις που παραμένουν υπό διερεύνηση. Αναδεικνύουν όμως την ανάγκη να διαπιστωθεί εάν οι επενδύσεις για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας του δικτύου κατευθύνθηκαν πράγματι στις περιοχές όπου ο κίνδυνος ήταν μεγαλύτερος.
Ο Σάκης Αρναούτογλου ζητά από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να διευκρινίσει ποιο είναι σήμερα το ακριβές φυσικό και οικονομικό αντικείμενο της δράσης 16900 και εάν σε αυτήν έχει ενσωματωθεί, εν όλω ή εν μέρει, η δράση 16901.
Παράλληλα, ζητά συγκεκριμένα στοιχεία για τον αριθμό των χιλιομέτρων που έχουν ήδη ολοκληρωθεί και τεθεί σε λειτουργία, ανά κατηγορία παρέμβασης και γεωγραφική περιοχή, καθώς και για τα στοιχεία που χρησιμοποιήθηκαν ώστε να πιστοποιηθεί η επίτευξη του σχετικού οροσήμου.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στο κριτήριο του κινδύνου πυρκαγιάς. Ο ευρωβουλευτής ζητά να γίνει γνωστό εάν, κατά την επιλογή των περιοχών όπου κατευθύνθηκαν οι επενδύσεις, αξιολογήθηκε ο κίνδυνος πρόκλησης ή εξάπλωσης δασικών πυρκαγιών από το ηλεκτρικό δίκτυο.
«Η πρόληψη δεν μετριέται σε εξαγγελίες και προϋπολογισμούς. Μετριέται σε έργα που έχουν ολοκληρωθεί εκεί όπου υπάρχει πραγματικός κίνδυνος», τονίζει ο Σάκης Αρναούτογλου, ζητώντας να αποσαφηνιστεί πόσα χρήματα αξιοποιήθηκαν, πόσα χιλιόμετρα αναβαθμίστηκαν και σε ποιες περιοχές.
«Γιατί στην πρόληψη των πυρκαγιών, η λογοδοσία δεν μπορεί να έρχεται μετά την καταστροφή», καταλήγει.
Τα ερωτήματα προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Ο Σάκης Αρναούτογλου ζητά συγκεκριμένα απαντήσεις για τρία ζητήματα:
- Ποιο είναι σήμερα το ακριβές φυσικό και οικονομικό αντικείμενο της δράσης 16900 και εάν έχει ενσωματωθεί σε αυτήν, εν όλω ή εν μέρει, η δράση 16901.
- Πόσα χιλιόμετρα δικτύου έχουν ολοκληρωθεί και τεθεί σε λειτουργία, ανά κατηγορία παρέμβασης και γεωγραφική περιοχή, και ποια τεκμηρίωση χρησιμοποιήθηκε για την πιστοποίηση του σχετικού οροσήμου.
- Με ποια κριτήρια επιλέχθηκαν οι περιοχές παρέμβασης και εάν αξιολογήθηκε ο κίνδυνος πρόκλησης ή εξάπλωσης δασικών πυρκαγιών από το ηλεκτρικό δίκτυο, ώστε οι επενδύσεις να κατευθυνθούν κατά προτεραιότητα στις περιοχές υψηλότερου κινδύνου.
