Η κατάκτηση του Κυπέλλου Ελλάδας από τον ΟΦΗ απέναντι στον ΠΑΟΚ ένωσε το Ηράκλειο όσο λίγες στιγμές τα τελευταία χρόνια. Η πόλη βγήκε στους δρόμους. Όλοι, νέοι, άνδρες γυναίκες και παιδιά έξαλλα πανηγύρισαν. Η Κρήτη ένιωσε ξανά περήφανη για τη μεγάλη της ομάδα.
Και στον απόηχο αυτού του θριάμβου, πίσω από τη γιορτή και τον ενθουσιασμό, φαίνεται να ξεδιπλώνεται ένα σχέδιο με σοβαρές πολιτικές, οικονομικές και θεσμικές προεκτάσεις. Γιατί το ερώτημα πλέον δεν είναι αν ο ΟΦΗ δικαιούται ένα σύγχρονο γήπεδο. Το ερώτημα είναι ποιοι και με ποιους όρους αποφασίζουν για τη νομιμότητα και την αναγκαιότητα του έργου και κυρίως πάνω σε ποια δημόσια περιουσία. Λαμβάνοντας υπόψη φυσικά ότι δεν υπάρχει μελέτη σκοπιμότητας ή ωφέλειας και βεβαίως παραμένει θολό το ποιοι είναι οι συναλλασσόμενοι, ποια η νομική και πολιτική βάση.
Η μυστική σύσκεψη
Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες της “Ν.Κ.”, το περασμένο Σάββατο πραγματοποιήθηκε στο Δημαρχείο Ηρακλείου μια εξαιρετικά κλειστή, κρυφή σύσκεψη με αντικείμενο - ουσιαστικά - τον σχεδιασμό για το νέο γήπεδο του ΟΦΗ.
Στη σύσκεψη συμμετείχαν:
- ο περιφερειάρχης Κρήτης Σταύρος Αρναουτάκης,
- ο δήμαρχος Ηρακλείου Αλέξης Καλοκαιρινός,
- ο αντιπεριφερειάρχης Νίκος Συριγωνάκης,
- ο αντιδήμαρχος Οικονομικών Τάσος Τσατσάκης,
- ο πρόεδρος της ΕΠΣΗ Νίκος Τζώρτζογλου,
- ο ιδιοκτήτης της ΠΑΕ ΟΦΗ Μιχάλης Μπούσης,
- ο αντιπρόεδρος της ΠΑΕ Ηλίας Πουρσανίδης
- και στενός συνεργάτης του ιδιοκτήτη της ΠΑΕ.
Δεν επρόκειτο για εθιμοτυπική συνάντηση. Οι συμμετέχοντες παρίσταντο με τις θεσμικές τους ιδιότητες - κάτι που έχει και μεγάλη σημασία για το πώς βλέπουν τον ρόλο που τους εμπιστεύτηκαν οι πολίτες. Η σύσκεψη, όχι μόνο δε “διαφημίστηκε”, αλλά έγινε κυριολεκτικά εν κρυπτώ - το κρατάμε αυτό γιατί είναι, αν όχι παράδοξο, σίγουρα αξιοπερίεργο. Δεν ανακοινώθηκε τίποτε από τους εκλεγμένους τοπικούς άρχοντες, αλλά και ούτε πρακτικά τηρήθηκαν.
Και δεν ήταν συζήτηση “περί ανέμων και υδάτων”, αλλά με συγκεκριμένα στοιχεία: Στο τραπέζι, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, τέθηκαν συγκεκριμένα σενάρια χωροθέτησης και επιλογές που παραπέμπουν σε ήδη προχωρημένο σχεδιασμό. Άλλωστε, τα διέρρευσαν στη δημοσιότητα οι ίδιοι οι συμμετέχοντες.
Από τη σύσκεψη, όμως, απουσίαζε ο πιο κρίσιμος θεσμικός παράγοντας: ο Ερασιτέχνης ΟΦΗ. Ο οποίος, θυμίζουμε, είναι ο φορέας που αποτελεί τον ιδιοκτήτη του “Θεόδωρος Βαρδινογιάννης”. Ο φορέας που έχει καθοριστικό λόγο για οποιαδήποτε απόφαση αφορά το ιστορικό γήπεδο και την περιουσία του συλλόγου.
Και αυτή η απουσία μόνο λεπτομέρεια δεν είναι. Είναι πολιτικό και θεσμικό μήνυμα.
Από το αεροδρόμιο... στου Κορώνη Μαγαρά
Στη διάρκεια της σύσκεψης - λένε οι πληροφορίες - εξετάστηκαν ακόμη και σενάρια που χαρακτηρίζονται πρόχειρα ή εκτός πραγματικότητας.
Μεταξύ αυτών, σύμφωνα με πληροφορίες, συζητήθηκε ακόμη και η κατασκευή γηπέδου στον χώρο του σημερινού αεροδρομίου της Νέας Αλικαρνασσού. Πρόταση η οποία απορρίφθηκε άμεσα.
Το ότι τέθηκε όμως σε συζήτηση δείχνει ότι αυτή τη στιγμή όχι απλώς δεν υπάρχει ώριμο και τεκμηριωμένο σχέδιο, αλλά αναζητείται λύση “στο πόδι” και “εν κινήσει”.
Όσον αφορά στη χωροθέτηση, το ενδιαφέρον στράφηκε στην περιοχή Κορώνη Μαγαρά, σε μια έκταση περίπου 75 στρεμμάτων:
Και εδώ γεννάται το ερώτημα γιατί οι υπεύθυνοι πολιτικοί τοπικοί παράγοντες δεν είπαν όλη την αλήθεια στην ΠΑΕ ΟΦΗ. Ότι, δηλαδή, από τα 75 στρέμματα μόνο έξι (6) έχουν ξεκαθαριστεί και ανήκουν στον Δήμο Ηρακλείου. Τα υπόλοιπα είναι υπό απαλλοτρίωση με πάρα πολλούς ιδιοκτήτες (και εξίσου πολλές εκκρεμότητες) και παράλληλα μέσα στα όρια της έκτασης υπάρχει και ένα ρέμα υδάτων που δεν έχει διευθετηθεί. Δηλαδή χρειάζονται πολλά χρήματα για απαλλοτριώσεις και πολλά χρόνια για να ξεκαθαριστούν τα νομικά και ιδιοκτησιακά προβλήματα.
Πρόκειται για περιοχή με σαφώς μεγαλύτερη αξία γης και αναπτυξιακή προοπτική από το σημερινό “Γεντί Κουλέ”.
Σε ανάλογες περιπτώσεις στην Αθήνα, να θυμηθούμε ότι η διπλή ανάπλαση του Βοτανικού του Παναθηναϊκού χρειάστηκε 20 χρόνια εγκρίσεων και διαβουλεύσεων και υπήρξε εκχώρησε στον Δήμο Αθηναίων της πανάκριβης περιουσίας της λ. Αλεξάνδρας. Παρόμοια και η ΑΕΚ χρειάστηκε 15 χρόνια για να τελειώσει το δικό της γήπεδο και σε ξεκάθαρη ιδιοκτησιακά υπόθεση.
Όλοι αυτοί που υπόσχονται με περισσή ευκολία θα είναι άραγε στις θέσεις τους μετά τις επερχόμενες εκλογές; Η με τόση ευκολία προφορική υπόσχεση για διάθεση χρήματων περί τα 20 εκατ. ευρώ βοηθά το εγχείρημα;
Και εδώ αρχίζουν τα πραγματικά ερωτήματα.
Η “διπλή ανάπλαση” και το μεγάλο ερώτημα
Το αφήγημα που διακινείται τις τελευταίες ημέρες παρουσιάζει μια «διπλή ανάπλαση» στο μοντέλο Βοτανικού:
- ο Ερασιτέχνης ΟΦΗ παραχωρεί το “Γεντί Κουλέ” στον Δήμο,
- ο Δήμος δημιουργεί χώρο πρασίνου και ανάπλασης,
και σε αντάλλαγμα παραχωρεί νέα έκταση στου Κορώνη Μαγαρά για την κατασκευή νέου γηπέδου.
Με μια πρώτη ανάγνωση ακούγεται λογικό. Ωστόσο:
- Το “Γεντί Κουλέ” είναι περίπου 12-14 στρέμματα με αυστηρούς πολεοδομικούς περιορισμούς και, πάντως, δεν είναι οικοδομήσιμο, άρα η αξία του παραμένει πολύ χαμηλή. Άσε που, αν γυρίσουμε 50-60 χρόνια πίσω και ελεγχθούν οι τίτλοι ιδιοκτησίας, μπορεί να προκύψουν θέματα.
Αντίθετα, η νέα έκταση:
- είναι σχεδόν τετραπλάσια,
- διαθέτει υψηλότερη αξία γης,
- έχει προοπτικές εμπορικής και ευρύτερης αξιοποίησης,
- συνοδεύεται από αναπτυξιακές δυνατότητες πολύ πέρα από ένα απλό γήπεδο.
Δεν έχει ξεκαθαριστεί η ιδιοκτησία, όπως περιγράψαμε, και εδώ προκύπτει ένα άλλο κρίσιμο ερώτημα:
Πρόκειται για ανταλλαγή ή για μεταφορά δημόσιας αξίας προς όφελος ιδιωτικής ΠΑΕ;
Το μεγάλο ερώτημα που αποφεύγουν όλοι: γιατί όχι το Παγκρήτιο;
Όλοι αυτοί οι παριστάμενοι στην κρυφή σύσκεψη, παρασυρόμενοι από την περιρρέουσα ατμόσφαιρα των ημερών, δεν τολμούν να πουν το αυτονόητο.
Ότι το Ηράκλειο διαθέτει ήδη στάδιο. Σύγχρονο και σε άριστη θέση. Είναι εντυπωσιακό ότι οι δημοτικοί περιφερειακοί άρχοντες δεν το προτείνουν σαν ενδεδειγμένη λύση, αφού μπορεί να γίνουν όλα όσα επαγγέλλεται ο πρόεδρος της ΠΑΕ κ. Μπούσης (καταστήματα, εκδηλώσεις αγώνες κ.λπ.).
Μιλάμε φυσικά για το Παγκρήτιο Στάδιο, το οποίο: έχει χωρητικότητα άνω των 25.000 θεατών, μπορεί να αναβαθμιστεί, μπορεί να καλύψει ευρωπαϊκές προδιαγραφές και ήδη χρησιμοποιείται από τον ΟΦΗ.
Άρα γιατί δεν υπάρχει σοβαρή συζήτηση για: πλήρη αναβάθμιση του Παγκρητίου, κοινή χρηματοδότηση και συμφωνία μόνιμης χρήσης;
Επίσης, δεν πρέπει να ξεχνά η ΠΑΕ ΟΦΗ τη συνδρομή του Δήμου Ηρακλείου, αφού του έχει χορηγηθεί ολόκληρο το στάδιο για τους αγώνες του, αντί μόνο 1.000 ευρώ μηνιαίως.
Ούτε το νερό (τεράστιες ποσότητες για το χορτάρι), ούτε το ρεύμα, ούτε η λειτουργία του σταδίου επιβαρύνουν τον ΟΦΗ. Επίσης, έγιναν βελτιώσεις για να πληροί τους όρους, όπως επίσης θα γίνουν και τώρα για τη συμμετοχή στους αγώνες της Ευρώπης.
Περίπου 250.000 ευρώ θα χρειαστεί μόνο ο φωτισμός. Η Περιφέρεια Κρήτης βοήθησε και θα βοηθήσει έστω με αμφίσημο τρόπο που όλοι μας αποδεχτήκαμε για το καλό του ΟΦΗ.
Γιατί προκρίνεται η λύση νέας παραχώρησης δημοτικής γης σε ένα αμφιλεγόμενο εγχείρημα που θα χρειαστεί πολλά χρόνια, ίσως και δεκαετίες;
Δημόσια περιουσία και ιδιωτική ΠΑΕ
Εδώ βρίσκεται και η ουσία της υπόθεσης. Η ΠΑΕ ΟΦΗ είναι ιδιωτική εταιρεία.
Και όταν συζητείται παραχώρηση:
75 στρεμμάτων δημοτικής γης (που δεν ανήκουν ακόμη στον Δήμο) με πιθανές υπεραξίες και μελλοντικές εμπορικές χρήσεις, τότε η συζήτηση δεν είναι μόνο αθλητική.
Είναι πολιτική. Είναι οικονομική. Και πιθανόν ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος ως προς τις κρατικές ενισχύσεις.
Επικοινωνιακή προετοιμασία ή δημόσιος διάλογος;
Από την Τρίτη και μετά, ξεκίνησε ένα οργανωμένο κύμα δημοσιευμάτων, κινούμενο μάλλον από την ΠΑΕ, σε φιλικά της Μέσα, περί: «σύμπνοιας», «ομοθυμίας», «ιστορικής ευκαιρίας» και «ονείρου για τον ΟΦΗ». Και με αναφορά για τη θέση του γηπέδου.
Εντυπωσιακό όμως είναι ότι κανείς δε μίλησε για την κλειστή σύσκεψη της Λότζιας. Αντίθετα, επιχειρείται να δημιουργηθεί κλίμα κοινωνικής αποδοχής πριν υπάρξει δημόσια διαβούλευση, θεσμική απόφαση, οικονομοτεχνική μελέτη, πλήρης ενημέρωση των πολιτών.
Η κατακλείδα
Ο ΟΦΗ δικαιούται σύγχρονες εγκαταστάσεις. Κανείς δεν το αμφισβητεί. Όμως άλλο πράγμα η στήριξη στην ιστορική ομάδα της Κρήτης και άλλο η διαχείριση δημόσιας περιουσίας πίσω από κλειστές πόρτες.
Δεν πρέπει να ξεχνά η ΠΑΕ ΟΦΗ τις υποσχέσεις και δήθεν δεσμεύσεις της προηγούμενης δημοτικής Αρχής, που ό,τι υποσχέθηκε τίποτε δεν τήρησε. Και αυτό όχι γιατί δεν ήθελε, αλλά γιατί έπεσε πάνω στη νομοθεσία και κανείς δε θέλησε να ρισκάρει και να πάει φυλακή. Ο νοών νοείτω. Όχι για δεύτερη φορά ανεκπλήρωτες υποσχέσεις στον Μπούση. Οι εκλεγμένοι άρχοντες οφείλουν να είναι σοβαροί και συγκεκριμένοι προς τον Ελληνοαμερικανό επιχειρηματία, αλλά και στον Ερασιτέχνη ΟΦΗ.
Γιατί στο τέλος της ημέρας, το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν θα γίνει νέο γήπεδο. Το πραγματικό ερώτημα είναι:
- ποιος κερδίζει ή ωφελείται,
- ποιος και πώς πληρώνει,
- ποιος αποφασίζει για τα θέματα της πόλης
- και με τι κριτήρια (κοινωνικά-οικονομικά κ.λπ.).
