Υγεία

Κορωνοϊος: Χρήσιμες συμβουλές για την καθημερινότητα μας

Γράφει ο Νίκος Κατσαρός*

Η νόσος του αναπνευστικού συστήματος, κορωνοϊός COVID-19, οφείλεται σε μόλυνση από ένα νέο τύπο κορωνοϊού, του SARS-CoV-2. Οι τρόποι μετάδοσης της νόσου COVID-19 σχετίζονται στενά με αυτόν άλλων γνωστών κορωνοϊών. Οι διαφορετικοί τύποι κορωνοϊών συνήθως προκαλούν συμβατικά κρυολογήματα στους ανθρώπους, ο νέος κορωνοϊός όμως μεταδίδεται πιο γρήγορα και προσβάλλει κυρίως ηλικιωμένα άτομα με υποκείμενα νοσήματα, καθώς επίσης περισσότερο τους άνδρες και λιγότερο τις γυναίκες.

Τα κύρια όργανα-στόχοι του κορωνοϊού στον άνθρωπο είναι τα όργανα του αναπνευστικού συστήματος. Η πιο σημαντική μέθοδος μετάδοσης είναι η "μόλυνση με σταγονίδια", με την οποία οι κορωνοϊοί μεταφέρονται από ανθρώπους στον αέρα μέσω σταγονιδίων και στη συνέχεια εισπνέονται. Επίσης, παθογόνα που βρίσκονται στα χέρια μπορούν να εισέλθουν μέσω της μύτης, του στόματος ή των ματιών, και να οδηγήσουν σε μόλυνση.

Επί του παρόντος δεν υπάρχουν περιπτώσεις οι οποίες να έχουν δείξει ότι άνθρωποι έχουν μολυνθεί με τον νέο τύπο κορωνοϊού με άλλο τρόπο, όπως μέσω της κατανάλωσης μολυσμένων τροφίμων ή μέσω επαφής με μολυσμένα ρούχα. Δεν υπάρχουν επίσης γνωστές αναφορές για άλλους κορωνοϊούς σχετικά με λοιμώξεις που να οφείλονται σε τρόφιμα ή σε επαφή με υφασμάτινες επιφάνειες.

Η μετάδοση μέσω λείων μολυσμένων επιφανειών - πλαστικό, μέταλλο, γυαλί - όπου ο κορωνοϊός παραμένει μέχρι τρεις ημέρες, ή χαρτόνι όπου ο κορωνοϊός παραμένει μέχρι 24 ώρες, ή χάλκινα σκεύη όπου ο κορωνοϊός παραμένει μέχρι 3 ώρες, είναι παρ' όλα αυτά δυνατή μέσω μολύνσεων με τα χέρια που στη συνέχεια ακούμπησαν το πρόσωπο.

Τρόφιμα

Με τα έως τώρα δεδομένα ο κορωνοϊός δε μεταδίδεται στον άνθρωπο μέσω μολυσμένων τροφίμων, όμως πρέπει να τηρούνται οι γενικοί κανόνες καθημερινής υγιεινής, όπως το συχνό πλύσιμο των χεριών με σαπούνι, καθώς και κανόνες υγιεινής κατά τον χειρισμό των τροφίμων. Δεδομένου ότι ο κορωνοϊός είναι ευαίσθητος σε θερμοκρασίες πάνω από 63 βαθμούς Κελσίου, ο κίνδυνος μόλυνσης αποτρέπεται με το μαγείρεμα των τροφίμων.

Ο κορωνοϊός μπορεί γενικά να επιμολύνει τα μαχαιροπίρουνα ή τα πιάτα, όπως προφανώς και άλλες επιφάνειες, μέσω φταρνίσματος ή βήχα από προσβεβλημένο άτομο άμεσα πάνω τους, και μπορεί να επιβιώσει σε αυτές τις στέρεες επιφάνειες για το παραπάνω αναφερόμενο χρονικό διάστημα. Μια επιδερμική μόλυνση θα μπορούσε να είναι δυνατή εάν ο κορωνοϊός μεταδοθεί μέσω μαχαιροπίρουνων ή των πιάτων στα χέρια και από εκεί στο στόμα, τη μύτη ή τα μάτια. Παρόλο που δεν έχει καταγραφεί μέχρι σήμερα καμία μόλυνση με τον κορωνοϊό μέσω αυτής της οδού μετάδοσης, εντούτοις, επειδή δε γνωρίζουμε επακριβώς τη συμπεριφορά του κορωνοϊού, γι' αυτό λαμβάνονται τα αυστηρά αυτά προληπτικά μέτρα απολύμανσης.

Το γενετικό υλικό του κορωνοϊού επικαλύπτεται από ένα στρώμα λίπους, κι έτσι είναι ευαίσθητος σε ουσίες που διαλύουν το λίπος, όπως οι αλκοόλες ή απορρυπαντικοί παράγοντες, που περιέχονται σε σαπούνια και απορρυπαντικά πιάτων κ.λπ. Οι ουσίες αυτές μπορούν να βλάψουν την επιφάνεια του ιού και να καταστήσουν τον κορωνοϊό ανενεργό. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα εάν τα πιάτα πλένονται και στεγνώνουν σε πλυντήριο πιάτων σε θερμοκρασία 60 βαθμών Κελσίου ή υψηλότερη. Όλα τα συνήθη μέτρα και οι κανόνες υγιεινής για την προστασία από τον κορωνοϊό στις εγκαταστάσεις φροντίδας ηλικιωμένων βοηθούν κατά της μετάδοσης του COVID-19.

Μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν ενδείξεις μόλυνσης μέσω της κατανάλωσης τροφίμων, συμπεριλαμβανομένων των κατεψυγμένων τροφίμων. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να συμμορφώνεστε απολύτως με τους γενικούς κανόνες υγιεινής κατά την προετοιμασία των τροφίμων.

Αποστάσεις

Ένας βασικός τρόπος για να αποφευχθεί η εξάπλωση του κορωνοϊού είναι να τηρηθεί απόσταση των δύο μέτρων μακριά από άλλους ανθρώπους. Γενικά ο κορωνοϊός μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο μέσω σταγονιδίων από μολυσμένα άτομα που φτερνίζονται, βήχουν ή από τα χνώτα. Μια τέτοια "κοινωνική αποστασιοποίηση" αποτελεί την κύρια στρατηγική σε οποιαδήποτε κατάσταση εκτός του σπιτιού. Επίσης μπορείτε να:

- Πηγαίνετε για ψώνια όταν δεν υπάρχει πολλή κίνηση.

- Πάρτε αντισηπτικό μαζί σας.

- Χρησιμοποιήστε το για να σκουπίσετε τα χέρια σας και το καλάθι πριν και μετά το κατάστημα.

- Χρησιμοποιήστε μια πιστωτική ή χρεωστική κάρτα. Επίσης, χρησιμοποιήστε το δικό σας στυλό για να υπογράψετε τις αποδείξεις.

- Μόλις γυρίσετε σπίτι πλύνετε σχολαστικά τα χέρια σας και τις επιφάνειες της κουζίνας που χρησιμοποιήσατε.

Δεν υπάρχουν μέχρι τώρα στοιχεία που να υποδηλώνουν ότι ο άνθρωπος μπορεί να νοσήσει από την κατανάλωση φρούτων και λαχανικών, παρόλο που ο ιός μπορεί να βρεθεί σε αυτά αν έχει επιμολυνθεί από άτομο που νοσεί. Επομένως, αυτό που προτείνεται να κάνετε είναι να τηρείτε τους στοιχειώδεις κανόνες υγιεινής.

 Πλύσιμο λαχανικών

 Επίσης, επειδή ο κορωνοϊός προέρχεται από μια οικογένεια ιών που απενεργοποιείται με το σαπούνι και χλιαρό νερό, το πλύσιμο των φρούτων και των λαχανικών σας με σαπούνι και νερό πρέπει να εξαλείφει τον κορωνοϊό αλλά και κάθε ζωντανό ιό. Όπως όμως έχει ήδη επισημανθεί, δεν έχει παρατηρηθεί μετάδοση της νόσου μέσω της κατανάλωσης τροφίμων, συμπεριλαμβανομένων και των φρούτων και των λαχανικών.

Θα μπορούσατε να χρησιμοποιήσετε σαπούνι πιάτων σε πλαστικό, γυαλί και μέταλλο. Μετάδοση του ιού μέσω αυτής της οδού δεν έχει παρατηρηθεί. Αν αυτό δεν είναι πρακτικό, πλύνετε καλά τα χέρια σας αφού βγάλετε όλη τη συσκευασία, συμπεριλαμβανομένων των χαρτοκιβωτίων και των περιεκτών. Τέλος, πλύνετε τα χέρια σας, τον πάγκο και άλλες επιφάνειες που έχετε αγγίξει. Κάνετε αυτό αφού έχετε αποθηκεύσει κατάλληλα τα τρόφιμα.

 Διατροφή

 Μπορείτε να "ενισχύσετε" το ανοσοποιητικό σας σύστημα μέσω της διατροφής, αν και κανένα συγκεκριμένο τρόφιμο ή συμπλήρωμα διατροφής δε θα σας εμποδίσει να μολυνθείτε από τον κορωνοϊό ή να αντιμετωπίσετε τον ιό εάν νοσείτε. Η καλή πρακτική υγιεινής παραμένει το καλύτερο μέσο αποφυγής μόλυνσης. Μέχρι σήμερα, η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων δεν έχει εγκρίνει κανένα ισχυρισμό υγείας για τρόφιμο ή συστατικό τροφίμου που να φέρει την επισήμανση ότι προστατεύει από τη μόλυνση.

Υπάρχουν πολλά θρεπτικά συστατικά που εμπλέκονται στην κανονική λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, έτσι ώστε να ενθαρρύνουμε τη διατήρηση μιας ισορροπημένης διατροφής για να υποστηρίξουμε την ανοσοποιητική λειτουργία (περιλαμβάνουν χαλκό, φυλλικό οξύ, σίδηρο, σελήνιο, ψευδάργυρο και βιταμίνες Α, Β6, Β12, C και D). Δε συνιστάται κανένα τρόφιμο σε σχέση με το άλλο, αλλά ενθαρρύνεται η κατανάλωση ποικιλίας τροφίμων της Μεσογειακής Δίαιτας για να διατηρήσουμε μια ισορροπημένη διατροφή.

Μέχρι τότε, και δεδομένου ότι καθημερινά μαθαίνουμε όλο και περισσότερα για τον κορωνοϊό, μένουμε σπίτι και τηρούμε αυστηρά τους κανόνες υγιεινής.

* Ο Νίκος Κατσαρός είναι διευθυντής Τμήματος Διατροφολογίας & Βιοϊατρικής New York College, π. πρόεδρος ΕΦΕΤ.

Διαβάστε ΕΔΩ όλες τις ειδήσεις για τον κορωνοϊό

ΤΑ ΝΕΑ του neakriti.gr ΣΤΟ Google News

Τα δημοφιλέστερα του 24ώρου

Σχόλια