Υγεία

«Ανύπαρκτη» η μεσογειακή διατροφή στην Ελλάδα - Τι φταίει;

Μήπως είναι λόγω... λιτότητας που στην Ελλάδα και σε άλλες μεσογειακές χώρες έχουμε συνεχιζόμενη αύξηση της παχυσαρκίας; Το σίγουρο είναι, πάντως, ότι για τα παιδιά στην Ελλάδα, την Ισπανία και την Ιταλία η μεσογειακή διατροφή είναι “νεκρή”. Και αυτό δεν το λέμε εμείς. Το λέει η Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας, που μάλιστα επισημαίνει πως... τα παιδιά στη Σουηδία είναι πιο πιθανό να τρώνε ψάρι, ελαιόλαδο και ντομάτες, σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό, σε σχέση με τα παιδιά που ζουν στην Ελλάδα και τις άλλες χώρες της Νότιας Ευρώπης!

Κι όμως. Το ερώτημα που μπορεί να ξαφνιάζει πολλούς «μήπως η παχυσαρκία έχει να κάνει με την έλλειψη... χρημάτων για την αγορά ποιοτικών τροφών;» θέσαμε στον διατροφολόγο απ’ το Ρέθυμνο και αναπληρωτή καθηγητή του ΕΕΕΕΚ Ρεθύμνου Χάρη Χαρωνίτη, ο οποίος μας απάντησε... θετικά!

Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά. Στην Κύπρο, ένα 43% των αγοριών και κοριτσιών ηλικίας 9 ετών είναι υπέρβαρα ή παχύσαρκα. Η Ελλάδα, η Ισπανία και η Ιταλία έχουν επίσης ποσοστά που ξεπερνούν το 40%. Οι μεσογειακές χώρες που έδωσαν το όνομά τους στην ομώνυμη διατροφή, που υποτίθεται ότι είναι η υγιέστερη στον κόσμο, έχουν παιδιά που αντιμετωπίζουν το μεγαλύτερο πρόβλημα βάρους στην Ευρώπη.

Τα γλυκίσματα, το junk food και τα αναψυκτικά με ζάχαρη έχουν εκδιώξει την παραδοσιακή διατροφή, που βασίζεται σε φρούτα, λαχανικά, ψάρι και ελαιόλαδο, όπως εξηγεί ο δρ. Τζοάο Μπρέντα, επικεφαλής του ευρωπαϊκού γραφείου για την πρόληψη και τον έλεγχο των μη μεταδιδόμενων ασθενειών της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας.

«Η μεσογειακή διατροφή για τα παιδιά σε αυτές τις χώρες είναι “νεκρή”», δήλωσε στο Ευρωπαϊκό Συνέδριο για την Παχυσαρκία, που πραγματοποιήθηκε στη Βιέννη.

«Δεν υπάρχει μεσογειακή διατροφή πλέον. Αυτά τα παιδιά που την προσεγγίζουν περισσότερο είναι εκείνα στη Σουηδία. Η μεσογειακή διατροφή είναι “νεκρή” και οφείλουμε να την ξαναζωντανέψουμε», τόνισε.

Τα παιδιά της Νότιας Ευρώπης καταναλώνουν λίγα φρούτα και λαχανικά, καταναλώνουν μεζέδες και γλυκίσματα, τρώνε πολύ αλάτι, ζάχαρη και λίπος με το φαγητό τους. Επίσης, δεν κινούνται καθόλου.

«Η έλλειψη σωματικής δραστηριότητας είναι ένα μείζον θέμα στις χώρες της Νότιας Ευρώπης. Ένας άνδρας στην Κρήτη τη δεκαετία του 1960 χρειαζόταν τρεις χιλιάδες θερμίδες την ημέρα επειδή ανεβοκατέβαινε στα βουνά».

Οι χώρες με τα χαμηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας στα παιδιά είναι το Τατζικιστάν, το Τουρκμενιστάν και το Καζακστάν, αλλά και εκεί παρατηρείται μεταστροφή προς τις δυτικού τύπου διατροφές, γεγονός που ενδεχομένως να αλλάξει την εικόνα. Τα καλά νέα είναι ότι οι μεσογειακές χώρες παλεύουν να επαναφέρουν τη μεσογειακή διατροφή στα παιδιά. Στην Ιταλία, τα τρία τέταρτα των παιδιών τρώνε φρούτα τις περισσότερες ημέρες.

«Αυτό είναι πρόοδος. Αναγνωρίζουν ότι έχουν πρόβλημα και προσπαθούν να κάνουν κάτι για να το λύσουν», λέει ο Μπρέντα.

 

«Φταίει... η ανέχεια»

Αναζητούμε φτηνές... πρώτες ύλες

Κι όμως, η παχυσαρκία - σε μεγάλο, ίσως και σε μεγαλύτερο βαθμό βέβαια, και πάντα με τις εξαιρέσεις που... επιβεβαιώνουν τον κανόνα - οφείλεται, μεταξύ των άλλων, και στην ανέχεια του κόσμου!

Όπως μας είπε ο διατροφολόγος απ’ το Ρέθυμνο και αναπληρωτής καθηγητής του Εργαστηρίου Ειδικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (ΕΕΕΕΚ) Ρεθύμνου, «ο τρόπος ζωής και διατροφής ο σημερινός με μαθηματική ακρίβεια οδηγεί τους ανθρώπους στην παχυσαρκία. Τα τελευταία χρόνια, ενώ βλέπουμε την τάση, ενώ φαίνεται ότι ο κόσμος είναι πιο ενημερωμένος, παρ’ όλα αυτά δεν μπορούμε να υιοθετήσουμε καλύτερους τρόπους διατροφής. Και η κρίση, από την άλλη, έχει επηρεάσει πάρα πολύ τη διατροφική συμπεριφορά των ανθρώπων. Και αυτό που συμβαίνει είναι ότι οι κακές οικονομικές συνθήκες μάς οδηγούν σε επιλογές διατροφικές φθηνότερες, με φτηνές πρώτες ύλες, παρασκευασμένες, με πολλή ζάχαρη και πολύ κακής ποιότητας συνθετικών πολλές φορές τροφίμων. Και όλα αυτά τα τρόφιμα αυξάνουν την περίπτωση της παχυσαρκίας»...

Στο σημείο αυτό, ο Χάρης Χαρωνίτης εκτιμά ότι «η λύση μπορεί να περάσει ενδεχομένως μόνο μέσα από την εκπαίδευση και αυτό θα βοηθήσει τις επόμενες γενιές πλέον. Γιατί οι γενιές οι δικές μας έχουν γαλουχηθεί σε άλλες καταστάσεις της καθημερινότητας, πιεστικές. Και λάθος βεβαίως διατροφικές επιλογές, που πολλές φορές έχουν ως αποτέλεσμα εμείς οι ίδιοι να καθοδηγήσουμε τα παιδιά μας με λάθος τρόπο. Υπάρχει και μια υπερπροστασία. “Να φάει κάτι το παιδί και ας φάει ό,τι θέλει”... Άρα λοιπόν θα πρέπει μέσα από το εκπαιδευτικό σύστημα να παλέψουμε για να αλλάξουμε αυτήn την κατάσταση».

Καταλήγοντας, ο Χάρης Χαρωνίτης μάς μίλησε για τις λεγόμενες ευέλικτες ζώνες στα δημοτικά σχολεία, που έχουν πολύ μεγάλη επιτυχία.

 «Τα παιδιά ανταποκρίνονται πάρα πολύ σωστά, αλλά το πρόβλημα είναι μετά στο σπίτι. Οι γονείς δε βοηθούν και δε στηρίζουν αυτήν την προσπάθεια. Είτε γιατί οι γονείς δεν είναι γαλουχημένοι πάνω σε αυτό, είτε γιατί χρειάζονται κάποιοι κανόνες να εφαρμοστούν, αλλά είναι πολύ δύσκολο λόγω καθημερινότητας. Δεν υπάρχει πια τραπέζι μεσημεριανό, βραδινό ή και πρωινό, που είναι το πιο σημαντικό. Και έχουμε τονίσει πολλές φορές ότι η έλλειψη του πρωινού συμβάλλει στο πρόβλημα της παχυσαρκίας. Γιατί τα παιδιά στη διάρκεια της ημέρας πεινάνε και έχουν υπογλυκαιμία. Και έτσι είτε καταναλώνουν μεγάλη ποσότητα φαγητού απ’ το μεσημέρι και μετά, είτε οδηγούνται σε επιλογή λανθασμένης διατροφής»...

 

 

Σχόλια