Πολιτισμός

Μουσεία - αρχαιολογικοί χώροι- Για ποιους «κόβεται» το «ελευθέρας»;

“Έξωση” από μουσεία και μνημεία

Η πλήρης απαξίωση των αρχαιολόγων δεν είναι κάτι καινούργιο για την Ελλάδα, όταν μια χούφτα άνθρωποι, σε μια χώρα όπου όποια πέτρα και να σηκώσεις θα βρεις αρχαία, απασχολούνται στην Αρχαιολογική Υπηρεσία. Όμως υπήρχε τουλάχιστον ένα δικαίωμα - το οποίο θα έπρεπε να αποτελεί αυτονόητο - για τους απόφοιτους των τμημάτων Ιστορίας και Αρχαιολογίας της Ελλάδας και συναφών επιστημονικών κλάδων, αυτό του να μπορούν να μπαίνουν δωρεάν στους αρχαιολογικούς χώρους και τα μουσεία.

Και όμως το ζούμε και αυτό... Με ΦΕΚ το οποίο αναμένεται να ενεργοποιηθεί την 1η Νοεμβρίου, οι απόφοιτοι αρχαιολογικών και ιστορικών τμημάτων, που μη έχοντας άλλη επιλογή “ξεστράτισαν” ώστε να διασφαλίσουν με ένα άλλο επάγγελμα τα προς το ζην, θα πρέπει να πληρώνουν εισιτήριο για να επισκεφτούν ένα μουσείο ή ένα μνημείο. Ακριβώς σαν να ζητάς από έναν υποψήφιο γιατρό να μην έχει πρόσβαση στους εργαστηριακούς και ιατρικούς χώρους ενός νοσοκομείου.
Η “τιμωρία” του υπουργείου Πολιτισμού σε όσους, με δική του ευθύνη, δεν μπόρεσαν παρά τις προσπάθειές τους να εργαστούν ως αρχαιολόγοι έχει προκαλέσει, όπως είναι λογικό, θύελλα αντιδράσεων, τόσο από τον Σύλλογο Ελλήνων Αρχαιολόγων, όσο και από το έκτακτο προσωπικό, καθώς ο παραλογισμός συνεχίζεται σε ακόμα πιο υποκριτικές έως σκανδαλιστικές διατάξεις, που αψηφούν κάθε λογική.


Προσέξτε λοιπόν... Οι ωρομίσθιοι υπάλληλοι των ΥΠΠΟΑ, ΤΑΠΑ, Μουσείου Ακρόπολης και Μουσείου Κανελλοπούλου και οι ωρομίσθιοι και αναπληρωτές εκπαιδευτικοί δικαιούνται δελτίο ελευθέρας εισόδου μόνο κατά το διάστημα εργασίας τους! Δηλαδή αν έχεις πτυχίο αρχαιολόγου ή ιστορικού ή μουσειολόγου, ή συντηρητή έργων τέχνης κ.ά., και αναγκαστείς να βρεις κάτι διαφορετικό για να απασχοληθείς, χάνεις αυτομάτως το δικαίωμα της ελεύθερης πρόσβασης σε μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους! Λες και το υπουργείο δε γνωρίζει πόσο δύσκολο είναι να απασχοληθεί κανείς ως αρχαιολόγος έστω και για μικρό χρονικό διάστημα, με τις... “ιδωμένες με κιάλια” συμβάσεις ορισμένου (εξαιρετικά ορισμένου) χρόνου, χωρίς φυσικά καμιά προοπτική να ασκήσει κάποιος το επάγγελμα που αγάπησε σπουδάζοντάς το. Φευ, μόνο όσο εργάζεσαι ως αρχαιολόγος μπορεί να νοείσαι ως τέτοιος, απολαμβάνοντας το αυτονόητο δικαίωμα να είσαι δίπλα στο αντικείμενό σου, το οποίο συνεχίζεις να αγαπάς και θέλεις να μελετήσεις ή απλά να δεις.


Πρόκειται για μια “τραγωδία” χωρίς τέλος, που βγάζει σήμερα στον δρόμο τους αρχαιολόγους, οι οποίοι ζητούν την απόσυρση του απίστευτου αυτού ΦΕΚ. Όπως εξηγεί σε σχετική ανακοίνωσή του ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων, η επίμαχη Υπουργική Απόφαση «στερεί από 1ης Νοεμβρίου 2019 το δικαίωμα ελεύθερης πρόσβασης, η οποία προβλεπόταν στην προηγούμενη Υ.Α. του 2016 (ΦΕΚ Β’ 2173), από τους αρχαιολόγους και ιστορικούς, απόφοιτους των αντίστοιχων πανεπιστημιακών τμημάτων, καθώς και τους αποφοίτους μιας σειράς σχολών συναφών με το αρχαιογνωστικό αντικείμενο». Και ο Σύλλογος παραθέτει τις κατηγορίες για τις οποίες καταργείται η άδεια ελευθέρας εισόδου. Πιο συγκεκριμένα «για τους 1) πτυχιούχους Ιστορικών και Αρχαιολογικών τμημάτων των Φιλοσοφικών Σχολών, των Σχολών Αρχιτεκτονικής των Ανώτατων Σχολών Καλών Τεχνών, των Σχολών Συντήρησης Αρχαιοτήτων και Έργων Τέχνης, συμπεριλαμβανομένων και των Τεχνικών Συντήρησης Αρχαιοτήτων και Έργων Τέχνης, της ημεδαπής ή ισότιμων σχολών των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και των κατόχων μεταπτυχιακών και διδακτορικών τίτλων των τμημάτων και των σχολών αυτών, 2) πτυχιούχους Μουσειακών Σπουδών των Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων της ημεδαπής ή ισότιμων σχολών των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και τους κατόχους μεταπτυχιακών και διδακτορικών τίτλων των σπουδών αυτών. Επίσης, οι ωρομίσθιοι υπάλληλοι των ΥΠΠΟΑ, ΤΑΠΑ, Μουσείου Ακρόπολης και Μουσείου Κανελλοπούλου και οι ωρομίσθιοι και αναπληρωτές εκπαιδευτικοί δικαιούνται δελτίο ελευθέρας εισόδου μόνο κατά το διάστημα εργασίας τους. Παράλληλα η Υπουργική Απόφαση στερεί το δικαίωμα ελεύθερης πρόσβασης και από τους φοιτητές και σπουδαστές που είναι άνω των 25 ετών, αλλά και από τους συνταξιούχους εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας, δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, καθώς και τους ανηλίκους άνω των 5 ετών προερχόμενους από χώρες εκτός Ε.Ε.».


Το επίμαχο ΦΕΚ με ημερομηνία δημοσίευσης 1η Ιουλίου 2019 έχει δημιουργήσει εύλογα ερωτηματικά, που γίνονται βασανιστικά όταν μιλάμε για μια χώρα που υποτίθεται ότι βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στο πολιτιστικό προϊόν της και στους ανθρώπους που το υπηρετούν, το αναδεικνύουν και το προστατεύουν, και οδηγεί τους αρχαιολόγους σε παράσταση διαμαρτυρίας που θα λάβει χώρα σήμερα Τρίτη 15 Οκτωβρίου, στις 5 το απόγευμα, έξω από το υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού στην Αθήνα. Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων, «η επικείμενη εφαρμογή τής εν λόγω Υπουργικής Απόφασης συνιστά πρωτοφανή απαξίωση των αρχαιολόγων, ιστορικών, μουσειολόγων, και όλων των αποφοίτων σχολών συναφών με το αντικείμενο της μελέτης και προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς. Το δικαίωμα πρόσβασης συνδέεται πλέον αποκλειστικά με το διάστημα εργασίας στο ΥΠΠΟΑ και τους εποπτευόμενους φορείς του, αφαιρώντας το δικαίωμα ελεύθερης πρόσβασης και επαφής με το αντικείμενο σε ειδικευμένους επιστήμονες κατά τα διαστήματα ετεροαπασχόλησής τους σε άλλες εργασιακές θέσεις, ή κατά τη διάρκεια συναφούς εργασίας στον ιδιωτικό τομέα ή ακόμα και κατά τη διάρκεια έρευνας για όσους είναι άνω των 25 ετών!». Δηλαδή πολύ απλά, αν είσαι μεταπτυχιακός που μη βρίσκοντας δουλειά ως αρχαιολόγος εργάζεσαι οπουδήποτε αλλού - κάτι το οποίο ισχύει και για τις άλλες συναφείς επιστημονικές ειδικότητες - όμως θέλεις να κρατήσεις επαφή με το αντικείμενο και να εμβαθύνεις με ένα επιπλέον δίπλωμα, δεν μπορείς να έχεις τη δυνατότητα να μπεις σε ένα μουσείο ή έναν αρχαιολογικό χώρο με ελεύθερη είσοδο για να μελετήσεις το αντικείμενό σου από κοντά... Θέμα το οποίο αποκτά, όπως είναι λογικό, και έντονο ηθικό χαρακτήρα.

Κεκτημένο ετών και φυσική συνέχεια της ειδίκευσης

Στα πλαίσια αυτά, ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων διατρανώνει ότι «υποστηρίζει αταλάντευτα το δικαίωμα διά βίου ελεύθερης πρόσβασης σε μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους για όλους τους πτυχιούχους των ανωτέρω τμημάτων, καθώς η συχνή επαφή με την πολιτιστική κληρονομιά αποτελεί κεκτημένο πολλών ετών, αλλά και φυσική συνέχεια της ειδίκευσης που οι παραπάνω κλάδοι έχουν επιλέξει κατά τη διάρκεια των σπουδών τους και την οποία συνεχίζουν να εμβαθύνουν ανεξάρτητα από την εκάστοτε εργασιακή τους πραγματικότητα, ιδίως στις σημερινές επισφαλείς εργασιακά συνθήκες». Ζητά επίσης να επανέλθει το δικαίωμα ελεύθερης πρόσβασης για τους συμβασιούχους εργαζόμενους του ΥΠΠΟΑ, είτε εργάζονται τη δεδομένη χρονική στιγμή είτε όχι, για τους φοιτητές και σπουδαστές των πανεπιστημιακών σχολών και Τεχνολογικών Ιδρυμάτων, ανεξαρτήτως ηλικίας, καθώς και για τους ωρομίσθιους, αναπληρωτές και συνταξιούχους εκπαιδευτικούς. Να σημειωθεί ότι στη σημερινή κινητοποίηση συμμετέχουν πολλά σωματεία και σύλλογοι που διαμαρτύρονται για τον περιορισμό του δικαιώματος ελεύθερης πρόσβασης σε μουσεία, μνημεία και αρχαιολογικούς χώρους.


Δυναμικά κατεβαίνουν στους δρόμους και τα μέλη του Συλλόγου Εκτάκτων Αρχαιολόγων, ο οποίος έχει μάλιστα ξεκινήσει διαδικτυακή ηλεκτρονική ψηφοφορία για την υποστήριξη του αιτήματος, καλώντας το ΥΠΠΟΑ και την κυβέρνηση να ανακαλέσουν τη μεταρρύθμιση που ενεργοποιείται την 1η Νοεμβρίου.

Σχόλια