Πολιτισμός

Άγγελος Σικελιανός: Ο κορυφαίος Έλληνας ποιητής

Το έργο του διακρίνεται από έντονο λυρισμό και ιδιαίτερο γλωσσικό πλούτο

Σαν σήμερα, στις 15 Μαρτίου του 1884, γεννιέται στη Λευκάδα ο κορυφαίος Έλληνας ποιητής Άγγελος Σικελιανός

Σε ηλικία 16 ετών μεταβαίνει στην Αθήνα για να σπουδάσει Νομική, ωστόσο εγκατέλειψε τις προσπάθειές του πολύ νωρίς, προκειμένου να αφιερωθεί ολόψυχα στην ποίηση. Τον Αύγουστο του 1906 θα γνωρίσει την Αμερικανίδα Εύα Πάλμερ, την οποία θα παντρευτεί ένα χρόνο μετά.

Το 1907 θα ταξιδέψει στην Αίγυπτο, όπου εργαζόταν ο αδερφός του, και κατά τη διάρκεια μιας εκδρομής στην έρημο θα γράψει το ποίημα “Αλαφροΐσκιωτος”, το οποίο είχε μεγάλη απήχηση. Για αρκετά χρόνια η έμπνευση του Σικελιανού αντλείται από τον αρχαίο ελληνικό κόσμο, τη μυθολογία, την ιστορία και το μυστικισμό.

Την περίοδο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, η ποίησή του αρχίζει να λαμβάνει έναν πιο κοινωνικό χαρακτήρα. Εξάλλου, τον Ιούνιο του 1940 ο Σικελιανός θα παντρευτεί την Άννα Καραμάνη, αφού πρώτα χωρίσει από την Εύα Πάλμερ. Στην Κατοχή θα κυκλοφορήσει κρυφά τα “Ακριτικά”, ενώ στην κηδεία του Κωστή Παλαμά, το Φεβρουάριο του 1943, ήταν αυτός που απήγγειλε το περίφημο ποίημα που είχε γράψει λίγες μόνο ώρες νωρίτερα, προς τιμήν του μεγάλου ποιητή.

Το 1946 θα προταθεί για το Νόμπελ Λογοτεχνίας μαζί με τον Νίκο Καζαντζάκη, ωστόσο η υποψηφιότητα θα τορπιλιστεί εκ των έσω, καθώς η ελληνική κυβέρνηση δεν ήθελε να βραβευτεί η “Αριστερά” της Ελλάδας. Ένα χρόνο μετά, το σύνολο του έργου του Σικελιανού θα εκδοθεί συγκεντρωτικά σε τρεις τόμους με τον τίτλο “Λυρικός Βίος”. Τα τελευταία χρόνια της ζωής του, ο Άγγελος Σικελιανός αντιμετώπισε σοβαρά προβλήματα με την υγεία και τη δεινή του οικονομική κατάσταση.

Στις 4 Ιουνίου του 1951, μετά από λάθος της οικιακής βοηθού του, αντί για το φάρμακο που λάμβανε, πίνει απολυμαντικό και μεταφέρεται με σοβαρά εγκαύματα στο νοσοκομείο, όπου αφήνει την τελευταία του πνοή στις 19 του ίδιου μήνα. Ήταν 67 ετών.

Tο 1943-1945 ήταν πρόεδρος της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών. Υπήρξε μέλος του Ελληνοσοβιετικού Συνδέσμου.

 

Υπήρξε 5 φορές υποψήφιος για το Νομπέλ Λογοτεχνίας:

  • Το 1946, προτεινόμενος από το μέλος της Σουηδικής Ακαδημίας Anders Österling.
  • Το 1947, προτεινόμενος από τον Νίκο Βέη, που την ίδια χρονιά είχε προτείνει και τον Νίκο Καζαντζάκη με την σκέψη πως θα έπρεπε να βραβευτούν από κοινού.
  • Το 1948, προτεινόμενος από μέλος της Βασιλικής Ακαδημίας Γραμμάτων, Ιστορίας και Αρχαιοτήτων της Σουηδίας Axel W Persson και το μέλος της Σουηδικής Ακαδημίας συγγραφέα και δημοσιογράφο Elin Wägner. Την χρονιά εκείνη, ο Anders Österling, ο οποίος είχε προτείνει τον Σικελιανό το 1946, πρότεινε να μοιραστεί το βραβείο μαζί με τον νικητή εκείνης της χρονιάς Τ.Σ. Έλιοτ, αλλά η πρότασή του απορρίφθηκε.
  • Το 1949, προτεινόμενος από το μέλος της Σουηδικής Ακαδημίας, συγγραφέα Sigfrid Siwertz.
  • Το 1950, προτεινόμενος με δύο προτάσεις. Μια, με μοναδικό υποψήφιο τον ίδιο, από την Ελληνική Εταιρεία Λογοτεχνών και μια, σε συνδυασμό ξανά με τον Καζαντζάκη, από το μέλος της Σουηδικής Ακαδημίας συγγραφέα Hjalmar Gullberg.

 

Στην εκπομπή που είναι αφιερωμένη στον Άγγελο Σικελιανό, ο Νάνος Βαλαωρίτης μιλά για την πρόσληψη του έργου του μεγάλου ποιητή στην εποχή του. (Από τη σειρά ντοκιμαντέρ του Τάσου Ψαρρά με θέμα τη ζωή και το έργο σημαντικών Ελλήνων λογοτεχνών και την προσφορά τους στην πνευματική ζωή του τόπου).

Σχόλια