Πολιτισμός

Βιβλίο

Αναμνήσεις από το μακρινό 1897

Δευτέρα, 26 Νοεμβρίου 2018, 7:30 πμ, Ιστορικό Μουσείο Κρήτης

«4 Απριλίου 1897. Το απόγευμα ήταν πλούσιο σε γεγονότα. Ανταλλάσσονται πυροβολισμοί ανάμεσα σε επαναστάτες και τις προωθημένες τουρκικές φρουρές. Μια σφαίρα πέφτει δίπλα σε ένα στρατιώτη μας που βρισκόταν στη σκοπιά»

Το “Ημερολόγιο του Γάλλου συνταγματάρχη Émile-Honoré Destelle”, που φωτίζει μια ταραχώδη περίοδο της ιστορίας του νησιού, το πέρασμα από την οθωμανική κυριαρχία στην αυτονομία της Κρήτης, κάτω από τη στενή επιτήρηση των ευρωπαϊκών δυνάμεων, παρουσιάζεται την Δευτέρα 26 Νοεμβρίου στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης.

Η έκδοση έχει την αφετηρία της στην πρωτοβουλία του πολιτιστικού ακολούθου της Πρεσβείας της Γαλλίας και διευθυντή του Γαλλικού Ινστιτούτου στην Αθήνα κ. Mikaël Hautchamp να μεταφραστεί το βιβλίο και να δοθεί στο ελληνικό κοινό.

Τόσο για τον παρόντα τόμο “Ημερολόγιο 1897” όσο και για τον επόμενο τόμο “Ημερολόγιο 1898”, που θα κυκλοφορήσει προσεχώς, καθοριστική είναι η συμβολή της Περιφέρειας Κρήτης.

Το κείμενο του “Ημερολογίου” συνιστά το προσωπικό και όχι το στρατιωτικό ημερολόγιο του Γάλλου συνταγματάρχη, χωρίς να παύει να αποτελεί μια πλούσια πηγή πληροφοριών τόσο για την καθημερινότητα του γαλλικού στρατιωτικού σώματος που εδρεύει στη Σητεία από τον Μάρτιο του 1897, για τις επαφές του με τη διοίκηση των σωμάτων των Μεγάλων Δυνάμεων που έδρευε στα Χανιά, για τις προσπάθειες να ελέγξουν τις εξάρσεις των αντιτιθέμενων στρατοπέδων, τον κατευνασμό των οποίων είχαν ως καθήκον, για τις δύσκολες υγειονομικές συνθήκες που αντιμετώπιζαν οι Γάλλοι στρατιώτες, όσο και για άλλα δευτερεύουσας σημασίας παρεμφερή ζητήματα.

Ωστόσο, ο φιλοπερίεργος και μαζί προσηνής χαρακτήρας του συνταγματάρχη τον οδηγεί σε μια βαθύτερη περιήγηση και γνώση της ενδοχώρας της Σητείας και του Μεραμπέλου, της Ιεράπετρας και της Βιάννου, προικίζοντας το “Ημερολόγιό” του με πολλές σελίδες παραστατικών αφηγήσεων, περιγραφών και περιδιαβάσεων, χωρίς να λείπουν από αυτές και ξεκαρδιστικά στιγμιότυπα.

Το κείμενο συνοδεύεται από πολυάριθμες ιστορικές και διευκρινιστικές σημειώσεις, ώστε να καθίσταται εύκολη για τον αναγνώστη η ένταξη των σκηνών που διαβάζει στο γενικότερο ιστορικο-πολιτικό πλαίσιο της εποχής.

Η παρουσίαση

Η παρουσίαση του νέου τόμου της Εταιρείας Κρητικών Ιστορικών Μελετών θα γίνει τη Δευτέρα 26 Νοεμβρίου, στις 7:30 το απόγευμα, στο αμφιθέατρο “Γιάννης Περτσελάκης” του Ιστορικού Μουσείου Κρήτης.

Στην παρουσίαση θα λάβουν μέρος οι Σωκράτης Πετμεζάς, καθηγητής Νεότερης Ιστορίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, Τάσος Αναστασιάδης, διευθυντής Μελετών Μοντέρνας και Σύγχρονης Εποχής της Γαλλικής Σχολής Αθηνών, Jean-Pierre Destelle, εγγονός του Émile-Honoré Destelle και εκδότης στη γαλλική γλώσσα του κειμένου, Μαρία Σωρού, επιστημονική σύμβουλος της έκδοσης, και Κλαίρη Μιτσοτάκη, υπεύθυνη της έκδοσης από την πλευρά της ΕΚΙΜ. Η είσοδος για το κοινό θα είναι ελεύθερη.

Απόσπασμα

Χαρακτηριστικό απόσπασμα από το “Ημερολόγιο”: «4 Απριλίου 1897. Το απόγευμα ήταν πλούσιο σε γεγονότα. Ανταλλάσσονται πυροβολισμοί ανάμεσα σε επαναστάτες και τις προωθημένες τουρκικές φρουρές. Μια σφαίρα πέφτει δίπλα σε ένα στρατιώτη μας που βρισκόταν στη σκοπιά. Σταματώ αυτές τις ανοησίες και όλα τίθενται υπό έλεγχο. Ο διοικητής Hennique μού γράφει ότι έλαβε την επιστολή από τα μέλη της Επιτροπής, όπου απαντούν στις χθεσινές του προτάσεις.

Οι επαναστάτες παραχωρούν την ουδέτερη ζώνη για τα γυναικόπαιδα, αλλά ζητούν ως αντάλλαγμα να αντικατασταθούν οι τουρκικές σκοπιές της νοτιοδυτικής πλευράς από Γάλλους στρατιώτες. Καλώ αμέσως τον καϊμακάμη και τον Τούρκο διοικητή του στρατού και τους εξηγώ την πρόταση. Την αποδέχονται ευχαρίστως. Ο ανώτατος διοικητής καταφτάνει τη στιγμή που αποχωρούσα. Είναι έξω φρενών και θέλει να φυλακίσει τον καϊμακάμη με την κατηγορία ότι από την ώρα που ήρθε δημιουργεί προβλήματα στην περιοχή.

Ο ναύαρχος αναγγέλλει στον διοικητή ότι ο αποκλεισμός της Κρήτης έχει αποφασιστεί και θα τεθεί άμεσα σε εφαρμογή. Τι θα είχε αυτό σαν αποτέλεσμα; Εάν έθετε τέλος σε αυτή την κατάσταση τουλάχιστον, θα μας ικανοποιούσε όλους πάρα πολύ».

Σχόλια