Πολιτισμός

Τα σχολικά βιβλία της Κρήτης - Νέο βιβλίο από τον Χάρη Στρατιδάκη

Σχολικό ήταν το πρώτο βιβλίο που εκδόθηκε στο Ρέθυμνο το έτος 1880, περιέχοντας προσευχές για αλληλοδιδακτικά σχολεία

Κυκλοφόρησε πριν από λίγες εβδομάδες το 40ό βιβλίο του Χάρη Στρατιδάκη, που φέρει τον τίτλο “Τα κρητικά σχολικά βιβλία (1813-1995) - Η Συλλογή του Γιώργου Π. Εκκεκάκη - Επίμετρο: Ελληνικά Αλφαβητάρια (1771-2006)”. Εκδοτικός φορέας του είναι το Σχολικό Μουσείο του Δήμου Ρεθύμνου.

Του χρονολογικού καταλόγου των 135 κρητικών σχολικών βιβλίων που εντοπίστηκαν, έπεται ένας δεύτερος κατάλογος με 76 ακόμη αχρονολόγητες εκδόσεις.

Σε ορισμένες περιπτώσεις πρόκειται για βοηθητικά βιβλία, που εξέδιδαν Κρήτες εκδότες κατά τις δεκαετίες του 1960 και του 1970, και τα οποία δεν είναι ιδιαίτερα επιμελημένα, όταν μάλιστα συγκριθούν με εκείνα του Μεσοπολέμου και, περισσότερο, με τα αριστουργήματα της περιόδου της Κρητικής Αυτονομίας.

Στους καταλόγους αυτούς έχει προστεθεί ακόμα ένας, με 59 βιβλία, των οποίων εντοπίζεται η ύπαρξη από έμμεσες πλευρές, όχι όμως και αυτά καθαυτά. Ακολουθούν κατάλογοι με τους συγγραφείς, τους εκδότες και τα τυπογραφεία στα οποία στοιχειοθετήθηκαν τα βιβλία.

Όλα αυτά σχολιάζονται αναλυτικά στα επόμενα κεφάλαια, όπως και το φαινόμενο και η ιδιαιτερότητα των ρεθεμνιώτικων σχολικών βιβλίων του 19ου αιώνα, η εικονογράφηση των κρητικών σχολικών βιβλίων και η παιδαγωγική τους πρωτοτυπία. Να σημειωθεί εδώ ότι σχολικό ήταν το πρώτο βιβλίο που εκδόθηκε στο Ρέθυμνο το έτος 1880, περιέχοντας προσευχές για τα αλληλοδιδακτικά σχολεία.

Κρίθηκε σκόπιμο να συμπεριληφθεί, εν είδει επιμέτρου, ένας φωτογραφικός κατάλογος των Ελληνικών Αλφαβηταρίων της περιόδου 1771-2006. Κι αυτό, όχι μόνο γιατί τα δύο θέματα είναι παραπλήσια, αναφερόμενα σε σχολικά βιβλία, αλλά και για τη χρονική σύμπτωση της έκθεσης των κρητικών σχολικών βιβλίων με την ανάρτηση στον εκθεσιακό χώρο του Σχολικού Μουσείου της πινακίδας 130 Ελληνικών Αλφαβηταρίων της περιόδου 1771-2006, επιμελημένων από τον συγγραφέα του βιβλίου και επιμελητή του Μουσείου.

Εκείνος με τη σειρά του ευχαριστεί θερμά τη συνταξιούχο καθηγήτρια Μαριέττα Ασημομύτη-Εκκεκάκη για την παραχώρηση μιας εκατοντάδας σχετικών βιβλίων για την πραγματοποίησή της έκθεσης, από το οικογενειακό αρχείο. Από τα βιβλία αυτά παρουσιάστηκαν τελικά τα 65.

Ήταν η μόνη που, μέσα στα χιλιάδες έντυπα που εκείνος κατέλειπε, μπορούσε να τα εντοπίσει. Και είναι ευτύχημα που διαθέτει όχι μόνο τις φυσικές δυνάμεις αλλά και τις πνευματικές για αναζητήσεις αυτού του είδους και μεγέθους.

Το βιβλίο προλογίζει σύντομα ο ιστορικός ερευνητής και ιδρυτής της “Ιστορικής Βιβλιοθήκης Civitas” δρ Παύλος Κόρπης, ο οποίος αναφέρει μεταξύ άλλων ότι «...η πνευματική διαθήκη του Γιώργου Π. Εκκεκάκη σήμερα βρίσκει στο πρόσωπο του Χάρη Στρατιδάκη έναν πρώτο έγκυρο αλλά και χαλκέντερο εκτελεστή.

Μια από τις θεματικές ενότητες της βιβλιοθήκης του φεύγει από τα ράφια και τις “θανατηφόρες” κούτες, παίρνει ζωή και προσφέρεται ως πολυτιμότατο δώρο αλλά και ως πρότυπο σε όλους εκείνους που πιστεύουν στη μακραίωνη πνευματική και πολιτιστική πορεία και αυτονομία της Κρήτης».

Το βιβλίο παρουσιάστηκε στη μεγάλη εκδήλωση του Σχολικού Μουσείου στις 20 Αυγούστου στην Αμνάτο και διατίθεται εκτός εμπορίου από το ίδιο το Μουσείο.

Σχόλια