Οικονομία

«Αγκάθι» ο ΕΝΦΙΑ και τα χαράτσια

Το κυβερνητικό αφήγημα περί «επιβάρυνσης των εχόντων και ελάφρυνσης των μη εχόντων» θα αντιμετωπίσει μια διπλή... επίθεση, καθώς μέσα στη χρονιά θα πρέπει να εφαρμόσει - εφόσον δεν αλλάξει κάτι - τις νέες αντικειμενικές τιμές στον υπολογισμό του ΕΝΦΙΑ, αλλά ταυτόχρονα να εφαρμοστούν και τα νέα ασφαλιστικά χαράτσια (επικουρικό, εφάπαξ, αποδείξεις δαπάνης, κατάργηση έκπτωσης 15% και αύξηση αγροτικών εισφορών 2%).

Οι νέες αντικειμενικές, μια και “μαγειρεύονται” με γνώμονα να μην υπάρξει “διαρροή” χρημάτων από τον πλέον αποδοτικό φόρο, θα επιβαρύνουν τις λεγόμενες “λαϊκές” περιοχές, αλλά και όσους έχουν την “τύχη” (ανεξαρτήτως οικονομικής επιφάνειας) να κατοικούν σε τουριστική περιοχή. Αντίθετα, θα ελαφρύνουν σημαντικά όσους κατοικούν σε πανάκριβες περιοχές, όπου οι αξίες έχουν πέσει σημαντικά!

Τόσο η αύξηση του ΕΝΦΙΑ όσο και τα ασφαλιστικά “χαράτσια” αποτελούν μέτρα που έχει ήδη θεσπίσει η κυβέρνηση στο πλαίσιο της δέσμευσής της για πρωτογενή πλεονάσματα στο 3,5% του ΑΕΠ. Αποτελούν όμως μόνο το ένα (και εμφανές) μέρος των δεινών που... έρχονται για πολίτες και επιχειρήσεις.

Και τούτο διότι υπάρχουν δύο τουλάχιστον “παγίδες” που μπορεί να οδηγήσουν και σε επιπλέον φορο-μέτρα:

- Από τη μια πλευρά το πιθανό “φιάσκο” αναφορικά με τις αντικειμενικές αξίες μπορεί να οδηγήσει σε αναβολή ή σε παρεμβάσεις στις αποφάσεις για τον ΕΝΦΙΑ.

- Από την άλλη πλευρά, η απόφαση του ΣτΕ περί αντισυνταγματικότητας των ασφαλιστικών εισφορών ίσως εξελιχθεί σε ωρολογιακή βόμβα για τα κρατικά ταμεία και όχι μόνο.

Με άλλα λόγια, πλέον η κυβέρνηση δεν μπορεί να εγγυηθεί την απόδοση των μέτρων που θεωρούνται δεδομένα. Και τούτο σε μια πολύ κρίσιμη περίοδο: αυτή των μεγάλων διαπραγματεύσεων με τον “υπερ-επόπτη” ΔΝΤ για τα επιπλέον μέτρα του 2019-2022.

Ο λόγος για τις διαπραγματεύσεις που θα κρίνουν αν θα εφαρμοστεί η μείωση του αφορολόγητου από το 2019 (σ.σ. έναν χρόνο νωρίτερα, μαζί με τις νέες περικοπές στις συντάξεις) και μάλιστα χωρίς τα φορολογικά και άλλα αντίμετρα που έχουν προβλεφθεί (σ.σ. μείωση συντελεστών φορολογίας εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων, μείωση ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης και μείωση συντελεστών ΕΝΦΙΑ).

Η κυβέρνηση δείχνει εικόνα αδυναμίας να διασφαλίσει ότι θα ανταποκριθεί στις δεσμεύσεις της. Κατά συνέπεια, «φέρνει μόνη της πιο κοντά τον κίνδυνο επιβολής περισσότερων μέτρων», όπως ισχυρίζονται αρμόδια διαπραγματευτικά στελέχη, και εξηγούν ότι οι επόμενες εβδομάδες θα είναι καθοριστικές για τα φορολογικά βάρη που θα επωμιστεί η ελληνική οικονομία όχι μόνο τους επόμενους μήνες αλλά και... έτη.

 

Τα εναλλακτικά σενάρια

Οι αυξήσεις από 3,5% έως 22% κατά μέσο όρο στα εκκαθαριστικά του ΕΝΦΙΑ, που προκύπτουν από τα μέχρι στιγμής σενάρια αναπροσαρμογής των αντικειμενικών αξιών, δε φοβίζουν μόνο τους ιδιοκτήτες ακινήτων, αλλά και την κυβέρνηση. Τα εκκαθαριστικά πρέπει να εκδοθούν τον Αύγουστο, την ίδια περίοδο δηλαδή που επιθυμεί η κυβέρνηση να “πανηγυρίσει” για την ολοκλήρωση των μνημονίων.

Η μνημονική υποχρέωση έχει ως ενδιάμεσα “βήματα” την ολοκλήρωση μέσα στο Μάιο των νέων αντικειμενικών αξίων και εν συνεχεία την αναπροσαρμογή (αν κριθεί αναγκαίο) των συντελεστών του ΕΝΦΙΑ με στόχο να διασφαλίζεται το δημοσιονομικό αποτέλεσμα, δηλαδή έσοδα 2,65 δισ. ευρώ ετησίως.

Η αναπροσαρμογή γίνεται εξ αναβολής (από τις προηγούμενες αξιολογήσεις) και αποτελεί ένα από τα μνημονικά προαπαιτούμενα που δεν επιθυμούν οι δανειστές να “μεταφερθεί” εκ νέου (έστω και εν μέρει) για τη μετά μνημονίου εποχή.

Και τούτο διότι έχει δημοσιονομικό αντίκτυπο και άρα συνδέεται με την υπεραξιολόγηση του ΔΝΤ για τα μέτρα και τα αντίμετρα, αλλά και θα δείχνει την “πρόθεση” της κυβέρνησης να “μεταφέρει” χρονικά τις δεσμεύσεις της.

Σχόλια