Κρήτη

Το κάπνισμα… «τρώει» τον προϋπολογισμό - Αποκαλυπτικά στοιχεία

Το τσιγάρο είναι αιτία για 200.000 εισαγωγές τον χρόνο στα νοσοκομεία, δεσμεύοντας το 10,7% του προϋπολογισμού τους

Μεγάλο υγειονομικό και οικονομικό βάρος σηκώνουν οι πλάτες του Εθνικού Συστήματος Υγείας, σύμφωνα με στοιχεία της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Υγείας που είδαν το φως της δημοσιότητας.

Με βάση τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία, έχει εκτιμηθεί από την Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας ότι το κάπνισμα ευθύνεται για περίπου 200.000 εισαγωγές σε νοσοκομείο ετησίως - περίπου το 8,9% των συνολικών εισαγωγών - γεγονός που δεσμεύει το 10,7% του προϋπολογισμού των νοσοκομείων του ΕΣΥ.

Είναι ένα πρόβλημα που έχει προεκτάσεις και στην Κρήτη, καθώς το ποσοστό των καπνιζόντων είναι αρκετά υψηλό. Όπως τόνισε στην εφημερίδα “Νέα Κρήτη” ο καθηγητής Γενικής Ιατρικής και Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, Χρήστος Λιονής, η καπνιστική επιδημία είναι υπαίτια για μια σειρά από αρνητικές επιδράσεις που αφορούν τόσο τον χρόνο ζωής (απώλεια αναμενόμενων χρόνων ζωής) του ατόμου, όσο και την ποιότητα ζωής του (αναπηρία).

«Τα δεδομένα αυτά λένε. Είναι όχι απλά σοβαρό το πρόβλημα, όχι γιατί χάνονται αναμενόμενα χρόνια ζωής, όχι γιατί συνοδεύεται από αναπηρία, ίσως αυτά τα στοιχεία υποεκτιμούν το πραγματικό μέγεθος της επιβάρυνσης από τη συνήθεια του καπνίσματος. Επιτρέψτε μου να συμπεριλάβω και το παθητικό κάπνισμα. Συχνά, όταν μιλάμε για την επιβάρυνση του καπνίσματος, έχουμε την εικόνα εκείνων που καπνίζουν. Χάνονται χρόνια αναμενόμενης ζωής με όλη αυτή τη νοσηρότητα και τη θνησιμότητα σε αυτούς που παθητικά καπνίζουν. Όχι απλά προσυπογράφω τα στοιχεία, αλλά επιβεβαιώνω και υπογραμμίζω τις συνέπειες του τσιγάρου», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Ο κ. Λιονής αναφέρθηκε και στους καπνίζοντες στη γεωγραφική επικράτεια της Κρήτης, καθώς ένα αρκετά μεγάλο ποσοστό είναι καπνίζοντες.

«Τα συγκριτικά δεδομένα σε όλη την Ελλάδα διαφέρουν γιατί δεν υπάρχουν συστηματικές αναλύσεις. Έχουμε βέβαια αποτυπώσεις που γίνονται. Στην Κρήτη έχουμε πρόσφατα δεδομένα από μια μεγάλη επιδημιολογική έρευνα όταν οργανώναμε προγράμματα εκπαίδευσης των γενικών γιατρών για τη διακοπή του καπνίσματος. Τα ποσοστά είναι αρκετά υψηλά. Το ποσοστό του καπνίσματος στους Κρητικούς είναι υψηλό και ακολουθεί όλα εκείνα τα χαρακτηριστικά που ακολουθούν οι ελληνικές μελέτες, δηλαδή έχουμε μεγαλύτερη συμμετοχή των γυναικών στο κάπνισμα και ιδιαίτερα των νεαρών ηλικιών», επισήμανε.

Αντικαπνιστικός νόμος

Η πιστή εφαρμογή του αντικαπνιστικού νόμου έχει τεθεί από τη νέα κυβέρνηση ως βασική της προτεραιότητα στο πλαίσιο της προστασίας των πολιτών. Όπως επισήμανε ο κ. Λιονής, ο αντικαπνιστικός νόμος είναι απαραίτητος σε πρώτη φάση. Ωστόσο, πρέπει να υπάρξουν πολιτικές εκπαίδευσης και κατάρτισης τόσο για τους επαγγελματίες υγείας όσο και για τους πολίτες, ώστε να υπάρξει η απαιτούμενη αλλαγή κουλτούρας και του αντιλαμβανόμενου κινδύνου.

«Νομίζω πως δεν υπάρχει άνθρωπος που να διαβάζει τα δεδομένα και να μη συμφωνεί με τον νόμο όχι μόνο γιατί είναι ένας νόμος που ακολουθεί τις διεθνείς προδιαγραφές, τις διεθνείς τάσεις και υπάρχει έρευνα για τη μακροχρόνια επίδρασή του. Εμείς, ως Πανεπιστήμιο, στείλαμε στον υπουργό Υγείας τα ευγενικά μας σχόλια για την εφαρμογή του νόμου. Από την άλλη μεριά, οφείλω να πω πως δεν μπορούμε να μείνουμε μόνο στον νόμο, όπως έχουν κάνει οι σύγχρονες χώρες. Δηλαδή, δε θα πρέπει να πιστέψουμε πως η πιστή εφαρμογή του νόμου θα λύσει το πρόβλημα. Μπορεί να ευνοεί και να βοηθάει σε μια πρώτη φάση την αντικαπνιστική προσπάθεια, αλλά η κύρια στρατηγική πρέπει να είναι η αλλαγή κουλτούρας και αυτό που λέγεται “αντιλαμβανόμενος κίνδυνος”. Η έννοια του αντιλαμβανόμενου κινδύνου είναι κάτι παραπάνω από την έννοια της πληροφορίας και της γνώσης που έχω για τη βλαπτική επίδραση του καπνίσματος. Είναι κάτι παραπάνω από αυτό που λέμε επίγνωση», αναφέρει ο κ. Λιονής, ενώ συνεχίζει: «Η αντίληψη κινδύνου είναι μια συνειδητοποιημένη ανάγνωση του κινδύνου που έχει το κάπνισμα, παράλληλα με μια επιθυμία της κατανόησης της ανάγκης για διακοπή του. Αυτή η προσπάθεια για την υποστήριξη των προσώπων να γνωρίσουν πολύ περισσότερο και να είναι έτοιμοι να διακόψουν το κάπνισμα απαιτεί μια μεγάλη προσπάθεια, που θα ξεκινήσει με ολοκληρωμένα προγράμματα παρέμβασης τα οποία θα αφορούν τον χώρο της εκπαίδευσης (δημοτικά, γυμνάσια και λύκεια), αλλά και σαφέστατα θα αποτελέσουν επίσημο μέρος των προγραμμάτων σπουδών Υγείας.

Το υπουργείο Υγείας πρέπει να σκεφτεί μια σειρά από μέτρα κυρίως εκπαίδευσης των επαγγελμάτων υγείας, ιδιαίτερα των γιατρών της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, ώστε όχι μόνο να τους εκπαιδεύσει, αλλά και να τους κινητοποιήσει το ενδιαφέρον. Μαζί με τον νόμο, η ελληνική Πολιτεία πρέπει να επεξεργαστεί μια στρατηγική ουσιαστική και είναι καλό να την κουβεντιάσουμε. Η συζήτηση γίνεται μόνο για την εφαρμογή του νόμου, που είναι απαραίτητος, σημαντικός, βοηθάει αλλά θα είναι γράμμα κενό εάν μείνει μόνος. Θα αμβλυνθεί και θα μεγαλώσει».

Φορολογία

Τέλος, ο κ. Λιονής μίλησε και για την αύξηση της τιμής στα τσιγάρα, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Γίνεται πάρα πολύ μεγάλη συζήτηση και είναι πολύ φορτισμένη ιδεολογικά η συγκεκριμένη συζήτηση. Είναι ένα είδος ποινής να ανεβάζεις τη φορολογία. Θα έλεγα, προσωπικά, πως δεν είμαι εναντίον ενός τέτοιου μέτρου. Απλώς, θα ήθελα να συζητούσα τη σταδιακή εφαρμογή άλλων μέτρων, δηλαδή τα μέτρα καταστολής, είτε είναι νόμος είτε φορολογία, έχουν αξία σε μια αρχική φάση, όταν τα μέτρα πρόληψης και προαγωγής της Υγείας ουσιαστικά αρχίζουν να δρουν. Επομένως, τα μέτρα καταστολής θα αρχίζουν να υποχωρούν».

Προστασία πολιτών από το παθητικό κάπνισμα

Κρίσιμο για την προστασία των πολιτών από το παθητικό κάπνισμα είναι το επόμενο τρίμηνο στη χώρα μας. Η εντολή του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, προς τους αρμόδιους υπουργούς είναι να δοθεί πριν από τη λήξη του έτους το στίγμα της μηδενικής ανοχής στους παραβάτες της αντικαπνιστικής νομοθεσίας. Στο στόχαστρο των ελεγκτικών μηχανισμών βρίσκονται κυρίως δύο πεδία, στα οποία καταστρατηγείται συστηματικά ο νόμος απαγόρευσης του καπνίσματος σε κλειστούς χώρους: οι δημόσιες υπηρεσίες, όπως υπουργεία, εφορίες, δημαρχεία κ.λπ., και τα καφενεία/καφετέριες, εστιατόρια και μπαρ.

Με εγκύκλιό του, ο υπουργός Υγείας Βασίλης Κικίλιας έχει ήδη ζητήσει πιο εντατικούς ελέγχους, αρχής γενομένης από τις δημόσιες υπηρεσίες. Από τον ερχόμενο μήνα, όταν θα αρχίσουν να λειτουργούν και οι εσωτερικοί χώροι σε καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος, αναμένεται να γίνει εμφανέστατη η παρουσία των ελεγκτών (Αστυνομία, Δημοτική Αστυνομία, επόπτες Υγείας κ.ά.) και σε μπαρ, καφετέριες και εστιατόρια.

Παράλληλα, το υπουργείο σχεδιάζει και μεγάλη καμπάνια, η οποία θα έχει ως στόχο, εκτός από την ενημέρωση για τις επιπτώσεις του καπνίσματος, και την προαγωγή ενός πιο υγιεινού τρόπου ζωής, όπως σωστή διατροφή και σωματική άσκηση.

Σχόλια