Κρήτη

Ηλεκτρονικό «μάτι» για τα αυθαίρετα

Σε νέα εποχή περνούν καταγγελίες και έλεγχοι, σύμφωνα με τις εξαγγελίες της κυβέρνησης

Έχεις δει να “σηκώνεται” κάποιο αυθαίρετο (όπως συνέβη ειρήσθω εν παρόδω εδώ στη Νέα Αλικαρνασσό, και συγκεκριμένα στην περιοχή των πρώην σφαγείων, όπου οι Αρχές προχώρησαν χθες στην κατεδάφιση υπό ανέγερση κτίσματος) και θέλεις να το καταγγείλεις; Έχεις δει αυθαίρετα κτίσματα, υποδομές και εγκαταστάσεις (οικιστικής, επιχειρηματικής, αγροτικής φύσης κ.τ.λ.) να έχουν “ξεφυτρώσει” πάνω στον αιγιαλό, μέσα σε κάποιο δάσος, ή πάνω σε κάποιο ρέμα; Μπορείς, πλέον, να κάνεις καταγγελία ηλεκτρονικά, χωρίς δηλαδή να χρειαστεί να έρθεις σε επαφή με οποιαδήποτε υπηρεσία ή υπάλληλο, καταβάλλοντας ένα σχετικό παράβολο, το οποίο και θα σου επιστρέφεται εφόσον διαπιστωθεί από τον αρμόδιο ελεγκτή δόμησης που θα κληθεί - μέσω κλήρωσης - να κάνει αυτοψία ότι υπάρχει πράγματι αυθαιρεσία.

Όλα τα στοιχεία θα διοχετεύονται μάλιστα απευθείας στην εφορία, ώστε να γίνεται αυτόματος καταλογισμός και είσπραξη του προστίμου για την αυθαιρεσία!

Το μήνυμα αυτό, ότι είναι αποφασισμένη να βάλει “το μαχαίρι στο κόκκαλο” για τα αυθαίρετα με τη συνδρομή των ίδιων των πολιτών, επιστρατεύοντας διαφανείς και γρήγορες διαδικασίες, μακριά από τα επίφοβα μονοπάτια των επαφών με δημόσιες υπηρεσίες, στέλνει τώρα η κυβέρνηση, προαναγγέλλοντας μια νέα εποχή στενού ελέγχου σε όλο το φάσμα της δόμησης. Μια νέα εποχή, όπου τα πάντα θα γίνονται ηλεκτρονικά, με διαφάνεια και με ταχύτητα, δίχως δηλαδή οι καταγγελίες και οι έλεγχοι να αφήνονται να “λιμνάζουν” στα συρτάρια κάποιων γραφείων όπως γίνεται μέχρι τώρα.

Από την ηλεκτρονική πλέον έκδοση των οικοδομικών αδειών και τους ελέγχους δόμησης που θα γίνονται πλέον και προληπτικά, μέχρι τις ηλεκτρονικές πλέον καταγγελίες για αυθαίρετα κτίσματα, η δόμηση στην Ελλάδα θα περάσει, σύμφωνα με τις κυβερνητικές εξαγγελίες, σε μια νέα εποχή, με έναν - και προφανή βεβαίως - στόχο: να εξαλειφθούν φαινόμενα και καταστάσεις αναρχίας, αυθαιρεσιών και καταπατήσεων, καταστάσεις που, όπως αποδείχθηκε, δυστυχώς, και πριν από λίγο καιρό, μπορεί να “πληρώσουμε” με ανθρώπινες ζωές. Και συνάμα να υπάρξει μια πλήρης ακτινογραφία της δόμησης στη χώρα...

Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση, με βάση τις χθεσινές εξαγγελίες του πρωθυπουργού από το Λαύριο, ετοιμάζεται να αναλάβει δράση για τις καταγεγραμμένες από χρόνια αυθαιρεσίες, είτε πρόκειται για κτίσματα είτε για περιφράξεις σε αιγιαλό, δάση και ρέματα. Στην κατεύθυνση αυτή θα προχωρήσουν άμεσα κατεδαφίσεις σε 3.200 αυθαιρεσίες στην Αττική, για τις οποίες υπάρχουν πρωτόκολλα κατεδάφισης.

Μένει βεβαίως με ενδιαφέρον να δούμε τι μέλλει γενέσθαι και εδώ στην Κρήτη, όπου, θυμίζουμε, εκκρεμούν περί τα 300 πρωτόκολλα κατεδάφισης αυθαιρεσιών κυρίως πάνω στον κρητικό αιγιαλό...

Αυθαιρεσίες... γιοκ!

Είτε πρόκειται για νέα αυθαίρετα κτίσματα οικογενειών, όπως στην περίπτωση της υπό ανέγερσης οικίας στην περιοχή των πρώην σφαγείων της Νέας Αλικαρνασσού, είτε πρόκειται για πιο καραμπινάτες αυθαιρεσίες, με βίλες, τουριστικές εγκαταστάσεις και περιφράξεις που έχουν ξεφυτρώσει όπου μπορεί κανείς να φανταστεί, ακόμα και σε δάση, ρέματα και παραλίες, το μήνυμα που στέλνει η κυβέρνηση (και μένει βεβαίως να φανεί στην πράξη πόσο πειστικό ή ουσιαστικό είναι) είναι ένα! Αυθαιρεσίες... γιοκ, μέσω της ενεργοποίησης των νέων δυνατοτήτων και των εργαλείων που έχουν θεσμοθετηθεί με τον Νόμο 4495/2017 για την καταπολέμηση της αυθαίρετης δόμησης.

Η άμεση ενεργοποίηση των νέων πληροφοριακών συστημάτων, τα οποία για πρώτη φορά δίνουν τη δυνατότητα άμεσων καταγγελιών και ελέγχων για θέματα αυθαίρετης δόμησης, αποφασίστηκε κατά την πρόσφατη συνάντηση του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Γιώργου Σταθάκη, με τον πρόεδρο του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ), Γιώργο Στασινό. Ειδικότερα, από τις αρχές Σεπτεμβρίου, μαζί με την ηλεκτρονική έκδοση οικοδομικών αδειών, ανοίγει και το Μητρώο Ελεγκτών Δόμησης για την εγγραφή μηχανικών με τα αντίστοιχα δικαιώματα, κατ’ εφαρμογή του Ν. 4495/2017, ώστε να αυξηθεί ο αριθμός των ελεγκτών, τόσο για τη νόμιμη όσο και την αυθαίρετη δόμηση.

Τα πορίσματα των ελεγκτών δόμησης θα υποβάλλονται και στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για περαιτέρω αξιοποίηση. Ακόμη, στα μέσα Οκτωβρίου θα αρχίσει να πραγματοποιείται ο προβλεπόμενος δειγματοληπτικός έλεγχος του 5% των δηλώσεων αυθαιρέτων, των Νόμων 4178 και 4495, από ελεγκτές δόμησης.

Ηλεκτρονικό σύστημα καταγγελιών

Παράλληλα, το ΥΠ.ΕΝ. και το ΤΕΕ σχεδιάζουν ήδη πλήρως ηλεκτρονικό σύστημα καταγγελιών για την αυθαίρετη δόμηση, το οποίο και αποφάσισαν να ενεργοποιηθεί στις αρχές του νέου έτους.
Το νέο αυτό εργαλείο θα είναι ανοιχτό για χρήση από οποιονδήποτε ενδιαφερόμενο, όπου με την καταβολή σχετικού παραβόλου θα δίνεται η δυνατότητα καταγγελίας αυθαιρεσιών δόμησης σε ολόκληρη την επικράτεια. Θα αποτελέσει, ακόμη, ένα πολύτιμο εργαλείο ελέγχου για τα υπό στελέχωση Παρατηρητήρια Δόμησης.
Το εργαλείο αυτό θα δημιουργήσει και νέες δυνατότητες σχετικά με τον έλεγχο και την εποπτεία του δομημένου περιβάλλοντος, αξιοποιώντας το εμπλουτισμένο μητρώο ελεγκτών δόμησης.
Οι ελεγκτές, οι οποίοι για ευνόητους λόγους δε θα ορίζονται αλλά θα κληρώνονται, μέσω του αδιάβλητου μηχανισμού ηλεκτρονικής κλήρωσης θα προχωρούν στη συνέχεια στην εξέταση των υποβληθεισών καταγγελιών.
Μετά τη βεβαίωση της αυθαιρεσίας, μέσω του συστήματος θα δρομολογούνται οι διαδικασίες που απαιτούνται μέχρι τη διοικητική επιβολή του σχετικού προστίμου ηλεκτρονικά. Τα στοιχεία θα τροφοδοτούν ηλεκτρονικά τις υπηρεσίες της ΑΑΔΕ (TAXISnet) για τον αυτόματο καταλογισμό και είσπραξή τους. Μόνο στις περιπτώσεις εντοπισμού αυθαιρεσιών από τους ελεγκτές δόμησης θα επιστρέφεται το παράβολο στον καταγγέλλοντα μέσω του συστήματος.
Το επιμέρους αυτό μέτρο στοχεύει, όπως είναι προφανές, στο να παροτρύνει τις πραγματικές καταγγελίες αυθαιρεσιών και να αποτρέψει τις “μαϊμού” καταγγελίες για λόγους αντεκδικήσεων μεταξύ πολιτών.
Όλες οι ηλεκτρονικές διαδικασίες θα υποστηρίζουν τα Παρατηρητήρια Δόμησης μέχρι και την υλοποίηση των πρωτοκόλλων κατεδάφισης.

Ηλεκτρονική έκδοση οικοδομικών αδειών

Δεν είναι μονάχα οι έλεγχοι δόμησης και οι καταγγελίες για αυθαίρετα που περνούν σε ηλεκτρονική εποχή. Με ηλεκτρονικό τρόπο θα γίνεται προσεχώς και η έκδοση των οικοδομικών αδειών, καθώς δημοσιεύτηκε σε ΦΕΚ η σχετική απόφαση του υπουργού Περιβάλλοντος Γιώργου Σταθάκη. Το νέο σύστημα, που θα είναι προσβάσιμο μέσω της ηλεκτρονικής διεύθυνσης e-adeies.ypen.gr, θα τεθεί σε πιλοτική λειτουργία την 3η Σεπτεμβρίου και σε πλήρη λειτουργία τη 15η Οκτωβρίου. Πρόκειται, ουσιαστικά, για το πληροφοριακό σύστημα που επιτρέπει την ολοκλήρωση της διαδικασίας υποβολής, ελέγχου και χορήγησης οικοδομικών αδειών και εγκρίσεων των εργασιών δόμησης. Πάροχος των ηλεκτρονικών υπηρεσιών και της ανάπτυξης του πληροφοριακού συστήματος είναι το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος.

Τι αλλάζει

Η υπουργική απόφαση περιγράφει τα βήματα που θα πρέπει να ακολουθήσουν οι ενδιαφερόμενοι για την έκδοση οικοδομικής άδειας, την έγκριση εργασιών μικρής κλίμακας, τη γνωστοποίηση εκτέλεσης πρόσθετων εργασιών, την αναθεώρηση οικοδομικών αδειών, την ενημέρωση οικοδομικών αδειών, την έγκριση εργασιών αποπεράτωσης αυθαίρετων κατασκευών, την άδεια κατεδάφισης, την έγκριση εκτέλεσης εργασιών και την προέγκριση οικοδομικής άδειας.
Ενδεικτικά, για την έκδοση οικοδομικής άδειας οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να εισάγουν στο σύστημα:
α) αίτηση έκδοσης οικοδομικής άδειας,
β) υπεύθυνη δήλωση του κυρίου του έργου ή του έχοντος το νόμιμο δικαίωμα για την ανάθεση της διαχείρισης της αίτησης στον διαχειριστή αίτησης και στους αρμόδιους μηχανικούς για την εκπόνηση των απαιτούμενων μελετών και επιβλέψεων,
γ) τα στοιχεία του ακινήτου και τα γεωχωρικά δεδομένα για τον εντοπισμό του,
δ) τα στοιχεία του κυρίου του έργου ή του έχοντος το νόμιμο δικαίωμα και
ε) διάφορα άλλα δικαιολογητικά.
Διαχειριστής της αίτησης είναι ένας εκ των μηχανικών του έργου ή η τεχνική εταιρεία, οι οποίοι λαμβάνουν αριθμό πρωτοκόλλου με εξουσιοδοτημένους υπαλλήλους να προχωρούν στον έλεγχο πληρότητας, τον έλεγχο τοπογραφικού διαγράμματος, τον έλεγχο διαγράμματος κάλυψης και τον έλεγχο των εισφορών και κρατήσεων του έργου.
Προβλέπεται ακόμη η καταβολή ανταποδοτικού τέλους ύψους:
- 20 ευρώ ανά υποβαλλόμενη αίτηση,
- 50 ευρώ για άδειες μέχρι 100 τ.μ. με αποκλειστική χρήση κατοικίας και 60 ευρώ για τις λοιπές χρήσεις,
- 100 ευρώ για άδειες άνω των 100 τ.μ. και μέχρι 1.000 τ.μ. με αποκλειστική χρήση κατοικίας,
- 250 ευρώ για άδειες άνω των 1.000 τ.μ. και μέχρι 5.000 τ.μ. με αποκλειστική χρήση κατοικίας και 350 ευρώ για τις λοιπές χρήσεις,
- 400 ευρώ για άδειες άνω των 5.000 τ.μ. με αποκλειστική χρήση κατοικίας και 500 ευρώ για τις λοιπές χρήσεις.
Για τις αιτήσεις που υποβάλλονται στο πληροφοριακό σύστημα και αφορούν σε έγκριση εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας, άδεια κατεδάφισης και έκδοση οικοδομικής άδειας για αποκατάσταση ζημιών μετά από φυσικές καταστροφές, προβλέπεται έκπτωση 50% επί του ανταποδοτικού τέλους.

Τα οφέλη

Όπως αναφέρουν ειδικοί, με το νέο σύστημα θα διασφαλιστεί η διαφάνεια στους ελέγχους και θα εξαλειφθεί κάθε «ευκαιρία» για αθέμιτη συναλλαγή μεταξύ πολιτών, μηχανικών και υπηρεσιακών παραγόντων, δεδομένου ότι δεν απαιτείται η επίσκεψη του συναλλασσόμενου στις υπηρεσίες δόμησης. Ακόμη θα επιτευχθεί η μείωση της γραφειοκρατίας.

Κατεδαφίστηκε αυθαίρετο στα πρώην σφαγεία!

Σε τοπικό επίπεδο μάλιστα, πέρα από τις ανεφάρμοστες αποφάσεις κατεδαφίσεων αυθαιρέτων που μετρούν χρόνια ζωής, προκύπτουν και νέα αυθαίρετα!
Χαρακτηριστική περίπτωση το σκηνικό που ξεδιπλώθηκε χθες στην περιοχή των πρώην σφαγείων της Νέας Αλικαρνασσού...
Παρουσία αστυνομικών δυνάμεων και στελεχών του Δήμου Ηρακλείου, οι μπουλντόζες που στάλθηκαν από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση κατεδάφισαν ένα οίκημα που ήταν υπό ανέγερση από οικογένεια Ρομά!
Η κατεδάφιση συνοδεύτηκε από αντιδράσεις, διαμαρτυρίες και εντάσεις, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες, στο σημείο βρέθηκε και ο φερόμενος ιδιοκτήτης του ακινήτου, για τον οποίο κινήθηκε η διαδικασία του αυτοφώρου.
Στον Δήμο Ηρακλείου ενημερώθηκαν για την υπόθεση του υπό ανέγερση αυθαιρέτου από πολίτη που προχώρησε σε σχετική καταγγελία, ενώ, όπως ανέφερε ο πολιτικός προϊστάμενος της Δημοτικής Αστυνομίας, Μαρίνος Παττακός, στην προκειμένη περίπτωση υπήρξε διπλή αυθαιρεσία, και για αυτό κινήθηκε άμεσα διαδικασία κατεδάφισης.
Ποια ήταν η διπλή αυθαιρεσία; Δεν ξεκίνησε να “σηκώνεται” ένα αυθαίρετο κτίσμα σε μια οποιαδήποτε περιοχή, αλλά σε δημόσια δημοτική περιουσία: Είχαμε δηλαδή και καταπάτηση...

Δέσμη μέτρων εξήγγειλε ο Τσίπρας

Εντωμεταξύ, μια δέσμη είκοσι μέτρων κατά της αυθαίρετης δόμησης εξήγγειλε χθες ο πρωθυπουργός, στο πλαίσιο σύσκεψης που έγινε στο Λαύριο.
Συγκεκριμένα, όπως ανέφερε ο Αλέξης Τσίπρας:
* Προχωρά η κατεδάφιση 3.200 αυθαίρετων κατασκευών που έχουν τελεσίδικα πρωτόκολλα με ευθύνη της αποκεντρωμένης διοίκησης.
* Για κάθε αυθαίρετο κτίσμα που εντοπίζεται σε φάση κατασκευής θα προχωρά άμεσα η κατεδάφισή του.
* Θεσπίζεται πρωτόκολλο συμμόρφωσης που ελέγχεται από ελεγκτή δόμησης.
* Διατίθενται άμεσα μηχανικοί από το υπουργείο Υποδομών στις αποκεντρωμένες διοικήσεις με στόχο την ενίσχυσή τους για το διάστημα που απαιτείται ώστε να γίνουν οι κατεδαφίσεις σε προτεραιότητα.
* Ξεκινά καταγραφή και χαρτογράφηση σε παραλίες.
* Ενισχύονται και επιταχύνονται οι διαδικασίες ελέγχου και κατεδαφίσεων για περιφράξεις σε απόσταση 500 μέτρων από τη ζώνη του αιγιαλού σε περιοχές εκτός σχεδίου δόμησης. Νομοθετείται παράλληλη διαδικασία κατεδαφίσεων-εξπρές μαντρότοιχων στις παραλίες με άμεση υπουργική απόφαση.
* Δίνεται η δυνατότητα άμεσου εντοπισμού και κατεδαφίσεων αυθαιρέτων με κοινή υπουργική απόφαση.
* Προχωρά άμεσα η αποστολή των στοιχείων αυθαίρετων κτηρίων Δημοσίου και ΟΤΑ στην αρμόδια υπηρεσία.
* Προχωρούν άμεσα 250 προσλήψεις για στελέχωση περιφερειακών παρατηρητηρίων.
* Από τις 15 Οκτωβρίου, σε συνεργασία με το ΤΕΕ, τίθεται σε πλήρη λειτουργία το πληροφοριακό σύστημα ηλεκτρονικών αδειών.
* Υπογράφεται υπουργική απόφαση που ανοίγει το Μητρώο Ελεγκτών Δόμησης για εγγραφή μηχανικών με τα αντίστοιχα δικαιώματα, ώστε να αυξηθεί ο αριθμός των ελεγκτών δόμησης. Κάθε μηχανικός έχει δικαίωμα να γίνει ελεγκτής δόμησης.
* Με την ενεργοποίηση του Μητρώου Ελεγκτών, μέσα Οκτωβρίου ξεκινά ο δειγματοληπτικός έλεγχος του 5% των αυθαιρέτων.
* Δημιουργείται νέα πλατφόρμα για την αυθαίρετη δόμηση. Θα καταγράφονται όλες οι αυθαιρεσίες και θα γίνεται παρακολούθηση της πορείας των καταγγελιών, ώστε να πάψουν να λιμνάζουν σε συρτάρια «ανεύθυνων» υπαλλήλων.
* Επιλέγονται ελεγκτές με ηλεκτρονική κλήρωση και αυτοί θα προχωρούν στην εξέταση των καταγγελιών αλλά και αυτεπάγγελτα.
* Ως το τέλος του έτους αναρτώνται οι δασικοί χάρτες για το 47% της χώρας. Για το σύνολο της επικράτειας θα έχουν ολοκληρωθεί ως το τέλος του 2019.
* Η χάραξη της γραμμής αιγιαλού θα γίνει ως το τέλος του έτους. Σήμερα υπάρχει στο 15%.
* Προχωρά νομοθετική πρωτοβουλία για την οριοθέτησή των ρεμάτων, ώστε να ολοκληρωθεί το πλαίσιο για την αντιπλημμυρική προστασία.
* Για τα δάση προχωρά σχέδιο πρόληψης πυρκαγιών.
* Εξασφαλίζεται διπλασιασμός των πόρων του Πράσινου Ταμείου για τη χρηματοδότηση των άμεσων μέτρων: κατεδαφίσεις, οριοθετήσεις ρεμάτων και αποζημιώσεις ελεγκτών.
* Ενεργοποιείται ταμείο για την αποκατάσταση περιοχών.

Σχόλια