Κρήτη

Σωτήρια τα δέντρα στον καύσωνα - Ποια πρέπει να φυτεύουμε

Την τεράστια αξία των δέντρων, που είναι ακόμα πιο αισθητή σε μέρες καύσωνα όπως αυτές που διανύουμε, αναλύει στην εφημερίδα “Νέα Κρήτη” ο τμηματάρχης Προστασίας και Διαχείρισης Δασών του Δασαρχείου στα Χανιά και οργανωτικός γραμματέας του Παραρτήματος Κρήτης του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος κ. Γιάννης Φωτάκης.

Πόσο ικανοποιημένοι, άραγε, μπορούμε να είμαστε από την υπάρχουσα δυναμική των δεντροφυτεύσεων στις πόλεις της Κρήτης; Ειδικά στο Ηράκλειο, δεν μπορεί κάποιος να ισχυριστεί ότι βρισκόμαστε σε μια κατάσταση που να μας προκαλεί την αίσθηση πως δέντρα υπάρχουν όσα θα έπρεπε και θωρακίζουν τη ζωή μας απέναντι στους καύσωνες, αλλά και απέναντι σε άλλες θεομηνίες, όπως είναι οι πλημμύρες!

Φυτεύοντας δέντρα μειώνουμε τόσο την ατμοσφαιρική ρύπανση, όσο και τη θερμοκρασία. Είναι δουλειά των Δήμων βέβαια, αλλά και δουλειά δική μας, στα σπίτια μας ή όπου μπορούμε να φυτέψουμε όσο γίνεται περισσότερα δέντρα. Μην ξεχνάμε, άλλωστε, ότι, με βάση επίσημα στοιχεία που έχουν κατά καιρούς δοθεί στη δημοσιότητα, τουλάχιστον 12.000 άνθρωποι πεθαίνουν παγκοσμίως κάθε χρόνο από καύσωνες. Και δεν είναι μόνο οι τροπικές πόλεις υπό απειλή. Τον Αύγουστο 2003, 3.000 άνθρωποι πέθαναν στο Παρίσι λόγω του κύματος καύσωνα που είχε σαρώσει όλη την Ευρώπη.

Τα ποσοστά δείχνουν ότι τα επίπεδα ατμοσφαιρικής ρύπανσης αυξάνονται επικίνδυνα, προκαλώντας έως και 3.000.000 θανάτους ετησίως. Για πολλούς αστούς, η μεγαλύτερη απειλή πλανάται στον αέρα που αναπνέουν. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας υπολογίζει ότι ήδη το 92% του παγκόσμιου πληθυσμού είναι εκτεθειμένο σε επικίνδυνη ατμοσφαιρική ρύπανση.

Ποια είναι όμως ακριβώς η χρησιμότητα των δέντρων; Τα δέντρα και άλλου τύπου βλάστηση δροσίζουν τον αέρα με φυσικό τρόπο, προσφέροντας σκιά και απελευθερώνοντας υδρατμούς. Επιπλέον, τα φύλλα τους λειτουργούν ως φίλτρα, μειώνοντας τα επίπεδα ρύπανσης σε ακτίνα 30 μέτρων κατά 1/4.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, μια ετήσια επένδυση 85.000.000 ευρώ σε δεντροφυτεύσεις θα μπορούσε να προσφέρει μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης για 68.000.000 ανθρώπους και αντίστοιχα πτώση της θερμοκρασίας κατά 1°C για 77.000.000 ανθρώπους. Εξάλλου, τα δέντρα προσφέρουν καταφύγιο σε ζώα, περιορίζουν τις πλημμύρες, μετριάζουν τις κλιματικές αλλαγές και συμβάλλουν στην ψυχική υγεία.

«Δεν μπορούμε να είμαστε ικανοποιημένοι»

Αναλυτικότερα, ο Γιάννης Φωτάκης λέει στη “Νέα Κρήτη”: «Δε νομίζω ότι είναι ικανοποιητική η κατάσταση των πόλεων της Κρήτης από πλευράς εσωτερικού πρασίνου, δηλαδή πρασίνου σε πάρκα, σε δενδροστοιχίες κ.λπ., καθώς έχουμε ρίξει το βάρος μας σαν κοινωνία, δυστυχώς, στη φιλολογία περισσότερο παρά στην πειστική και διαδραστική όμως λειτουργία που μπορούν να παρέχουν οι δενδροστοιχίες και τα πάρκα σε μια πόλη»...

Ο ίδιος λέει ότι τα Χανιά αντιμετωπίζουν μικρότερο πρόβλημα, αλλά και εκεί υπάρχει πρόβλημα.

«Τα κινήματα που σιγά-σιγά αντιλαμβάνονται ότι οι πόλεις δε θα πρέπει να απλώνονται αλλά να αναπτύσσονται περισσότερο καθ’ ύψος, ώστε να δίνουν χώρο στο πράσινο, θεωρώ ότι είναι σε θετική κατεύθυνση. Το πράσινο, εκτός από το χρώμα που δίνει, ενδεχομένως και το άρωμα που προσθέτει σε μια πόλη αν είναι το κατάλληλο είδος, φτιάχνει επίσης ή διαμορφώνει συνθήκες ζωής πολύ καλύτερες, διότι λειτουργεί ως ένα φυσικό κλιματιστικό. Και τη μέρα και τη νύχτα έχει ανάποδες λειτουργίες, έτσι ώστε να βελτιώνει τις συνθήκες. Δηλαδή τη μέρα απορροφά το πολύ περισσότερο παραγόμενο διοξείδιο του άνθρακα και τη νύχτα εμπλουτίζει τις λειτουργίες μιας πόλεως, η οποία θέλει να ηρεμήσει. Είναι γνωστό ότι τα δέντρα σαν ομάδες απορροφούν μεγάλες ποσότητες θορύβου, που ενδεχομένως δεν το αντιλαμβανόμαστε αλλά, όταν φύγει από μπροστά μας ένα δέντρο, αισθανόμαστε ακάλυπτοι στον θόρυβο και τις άλλες καταστάσεις. Είναι μια ευλογία, την οποία δεν έχουμε αντιληφθεί. Τη θαυμάζουμε όμως περιέργως όταν βρεθούμε στο εξωτερικό και βλέπουμε τις πόλεις - της Δύσης κυρίως - να έχουν παραδώσει μεγάλα τμήματά τους σε ελεύθερους χώρους και χώρους πρασίνου»...

Για τη χρησιμότητα των δέντρων, ο Γιάννης Φωτάκης ξεκαθαρίζει ότι σε συνθήκες όπως αυτές που βιώνουμε λειτουργούν τα σύνολα δέντρων και κυρίως τα περιαστικά δάση. Αυτά είναι που σώζουν το άνθρωπο σε τέτοιες συνθήκες.

«Μεμονωμένα δέντρα δεν μπορούν να προσφέρουν σπουδαία πράγματα. Όμως, αν μια πόλη περιβάλλεται από ένα τέτοιο συγκρότημα δάσους, έχει πολύ καλύτερες συνθήκες καθώς ρίχνουν τη μέση θερμοκρασία τουλάχιστον κατά 4 βαθμούς τις ώρες του ισχυρότερου καύσωνα, που είναι οι μεσημβρινές ώρες. Και βέβαια επίσης το βράδυ ακόμα περισσότερο επιδρούν, καθώς εκλύουν υγρασία και βελτιώνουν ακόμα περισσότερο την κατάσταση»...

Καταλήγοντας, ο ίδιος ξεκαθαρίζει ότι, εκτός από τους Δήμους, όλοι μας πρέπει να φυτεύουμε δέντρα, αλλά όχι ελιές που είναι ενεργοβόρα, αφού χρειάζονται λίπασμα και νερό, αλλά δέντρα όπως χαρουπιές για παράδειγμα και άλλα δέντρα από τη χλωρίδα του τόπου μας.

Όμως ο κ. Φωτάκης τονίζει ότι το καλύτερο είναι οι ίδιοι οι Δήμοι και το κράτος να οργανωθούν προς αυτήν την κατεύθυνση, για να οχυρωθούμε όσο γίνεται περισσότερο ως χώρα.

Σχόλια