Κρήτη

Νερό: το άλφα και το ωμέγα στον καύσωνα για τις καλλιέργειες

Αύξηση της ποσότητας του νερού, είτε πρόκειται για φυτά είτε πρόκειται για ζώα, είναι ο βασικότερος παράγοντας προστασίας τους από το φαινόμενο του παρατεταμένου καύσωνα.

Ας δούμε όμως πρώτα τη φυτική παραγωγή. Αυξημένες ποσότητες νερού στα οπωροκηπευτικά, τα οπωροφόρα δέντρα, τα αμπέλια και τις ελιές τις ημέρες αυτές του καύσωνα συνιστούν οι γεωπόνοι, κάτι που είναι απαραίτητο μέσα σε αυτήν την εβδομάδα, μέχρι να υποχωρήσει αυτή η θερμή μάζα που μας έχει επισκεφτεί από την περασμένη Τρίτη. Ας μιλήσουμε αναλυτικά για την κάθε καλλιέργεια χωριστά, μέσα από τις συμβουλές που έδωσε στη “Νέα Κρήτη” χθες ο τεχνολόγος γεωπόνος Αριστείδης Κοζής. Αυτές τις μέρες του καύσωνα - από σήμερα δηλαδή μέχρι και το Σάββατο ή την Κυριακή - χρειάζεται πότισμα όχι μόνο νωρίς το πρωί, αλλά και νωρίς το απόγευμα, δηλαδή δύο φορές ανά ημέρα, με τρόπο όμως που δε θα συμβάλει στην ανάπτυξη μυκήτων στις ρίζες των φυτών μας.

Αναλυτικότερα, ο Άρης Κοζής είπε στην εφημερίδα μας σχετικά με το πότισμα της ντομάτας, του κολοκυθιού, της μελιτζάνας, της πιπεριάς και γενικότερα των φυτών και καλλιεργειών που βρίσκονται στην καλοκαιρινή περίοδο.

«Αυτές τις πολύ ζεστές ημέρες θα πρέπει οι παραγωγοί να δίνουν μεγαλύτερη ποσότητα νερού στα φυτά τους, αλλά θα πρέπει και να είναι πολύ προσεκτικοί, γιατί από τη μεγαλύτερη χρήση νερού από αυτό που χρειάζεται το φυτό μπορεί να προκαλέσει στη ρίζα μυκητιάσεις», είπε ο κ. Κοζής και πρόσθεσε ότι «τώρα, με τις ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες, είναι καλύτερα να ποτίζουμε πολύ πρωί και νωρίς το απόγευμα, δηλαδή δύο φορές τη μέρα, για όσο διαρκούν αυτές οι συνθήκες. Ή, αν δεν μπορούμε να το κάνουμε αυτό, ας ποτίζουμε μόνο νωρίς το πρωί, αλλά αυξάνοντας το νερό ανάλογα»...

Εννοείται βέβαια ότι πάντα το πιο σωστό πότισμα των καλλιεργειών μας, προκειμένου να απορροφήσει ομαλά το ριζικό τους σύστημα όσο νερό χρειάζεται από τη μια και να κάνουμε οικονομία από την άλλη, είναι αυτό που γίνεται με τις σταγόνες. Και είναι επίσης πολύ σημαντικός ο τρόπος προστασίας της επιφάνειας του εδάφους με ξερά χόρτα, κλαδιά ή φύλλα, προκειμένου να παρεμποδίσουμε την εξάτμιση του νερού και να βοηθήσουμε έτσι τα φυτά να απορροφήσουν το νερό που έχουν ανάγκη, πριν αυτό εξατμιστεί από την επιφάνεια του εδάφους.

Στο μεταξύ, βλέποντας τα φυτά να είναι σαν μαραμένα από τις υψηλές θερμοκρασίες, δε θα πρέπει να τρομάζουμε. Σύμφωνα με τον Άρη Κοζή, «είναι φυσιολογικό το μεσημέρι με τη ζέστη αυτή τα φυτά να τα βλέπουμε μαραμένα. Δεν πρέπει να τρομοκρατείται ο παραγωγός. Είναι κάτι τελείως το φυσιολογικό. Το φυτό το απόγευμα επανέρχεται»...

Βέβαια, ξεκαθαρίζει και ο ίδιος ότι σε γενικές γραμμές ακολουθούμε ένα πρόγραμμα ποτισμάτων. Και απλά αυξάνουμε την ποσότητα του νερού, χωρίς να χαλάσουμε το πρόγραμμα αυτό.

Αποφεύγουμε θειάφι, ψεκάζουμε αργά

Είναι πολύ σημαντικό, επίσης, με τέτοιες θερμοκρασίες να αποφύγουμε τη χρήση σε θειάφι. Όπως λέει ο κ. Κοζής, «αποφεύγουμε σκονίσματα και για άλλου είδους επεμβάσεις και ψεκάζουμε αργά το βράδυ. Στην παρούσα φάση χρειάζονται επεμβάσεις, αλλά θα πρέπει να γίνονται μετά τις 8 το βράδυ. Τώρα και χολέρα έχει εμφανιστεί σε αρκετά αμπέλια, γιατί δεν έγινε σωστή αντιμετώπιση από την αρχή, αλλά και ευδεμίδα. Θέλει πολύ μεγάλη προσοχή, γιατί υπάρχει πολύ μεγάλη έξαρση του εντόμου. Βέβαια, τώρα η ζέστη ίσως “καλμάρει” τις ασθένειες αυτές»...

“Σταματάει” τον δάκο

Υπάρχει λοιπόν και η καλή πλευρά της υπόθεσης. Όπως εξηγεί ο Άρης Κοζής, με τις ζέστες αυτές παρεμποδίζεται η εξάπλωση διαφόρων ασθενειών του αμπελιού αλλά και η εξάπλωση του δάκου στην ελιά.

«Όπως έκανε ο προηγούμενος καύσωνας, έτσι ίσως να γίνει και τώρα, να καλμάρει τον δάκο στις ελιές. Με αυτόν τον τρόπο έχουμε αυτό το θετικό στα δέντρα, παρότι τα δυσκολεύει. Οπότε γλιτώνουμε ένα ράντισμα για τα δέντρα και έχουμε οικονομικό όφελος για τον παραγωγό».

Δροσερό νερό στις ποτίστρες

«Τα μάτια μας δεκατέσσερα στα ζώα»

Σήμα κινδύνου κάνοντας λόγο για πολλά και σοβαρά λάθη που γίνονται από τους κτηνοτρόφους εκπέμπει ο κτηνίατρος του ΕΛΓΑ στην Κρήτη Κώστας Ψαρουδάκης. Καταρχήν, ο γνωστός κτηνίατρος εξηγεί ότι «τα αιγοπρόβατα είναι πιο ανθεκτικά απ’ ό,τι τα κοτόπουλα, τα κουνέλια και τα γουρούνια, που είναι πάρα πολύ ευαίσθητα»...

Και συνεχίζει λέγοντας πως «σε ό,τι αφορά τις κότες, τα κουνέλια και τα γουρούνια, χρειάζεται άφθονο κατά βούληση νερό. Και αν έχει βυτίο, να μην είναι σε μέρος που ζεσταίνεται το νερό εκεί. Δηλαδή, για παράδειγμα, να μην έχει στην οροφή του χοιροστασίου ένα βυτίο μαύρο που το μεσημέρι το νερό θα βράζει και τα γουρούνια δε θα μπορούν να το πιουν. Άρα, παροχή δροσερού, άφθονου νερού, και καλό είναι σε μεγάλο καύσωνα ή σε περιόδους που έχουμε αρκετές μέρες υψηλές θερμοκρασίες να βάλουμε στο νερό βιταμίνες και ιχνοστοιχεία. Βοηθούν πάρα πολύ. Είναι υδατοδιαλυτά σκευάσματα που τα βάζουμε στο νερό και, όπως πίνουν το νερό, παίρνουν και τα στοιχεία αυτά»...

Ο Κώστας Ψαρουδάκης προσθέτει ότι ειδικά σε χοιροτροφεία και πτηνοτροφεία σε μέρες καύσωνα δεν πρέπει να πρεσάρουμε τα ζώα μας σε τροφή. «Πρέπει, δηλαδή, η τροφή να είναι ελαφρά μειωμένη, για να μη ζορίζονται τα ζώα».

Επίσης, προσοχή πρέπει να δοθεί στον υπερπληθυσμό. Και να κάνουμε είτε αραίωση, είτε να αυξήσουμε τον εξαερισμό, ανοίγοντας τα παράθυρα ή ακόμα και με ειδικά πάνελ που μειώνουν τις θερμοκρασίες. Εξάλλου, ιδιαίτερα ευαίσθητες στις υψηλές θερμοκρασίες είναι οι μέλισσες. Θα πρέπει να φροντίσουμε να τους έχουμε βαρέλι με νερό σε μικρή απόσταση.

«Πέρυσι με τον καύσωνα, οι παραγωγοί δεν πλησίασαν το νερό, με αποτέλεσμα να είχαμε απώλειες μελισσών»... Φυσικά, θα πρέπει να προσέχουν οι μελισσοκόμοι να μεταφέρουν τις κυψέλες σε χώρους που δε λιάζονται. Για τα αιγοπρόβατα, ο κ. Ψαρουδάκης μας είπε ότι «πολλές φορές πάω σε ποιμνιοστάσιο και βρίσκω να έχουν φτιάξει ποτίστρες από παλιές μπανιέρες, που είναι στον ήλιο. Βάζω το χέρι μου μέσα και το νερό καίει. Τα πρόβατα λοιπόν δε θα πιουν. Ζεστό νερό δεν πίνει κανείς. Άρα λοιπόν και στα πρόβατα θα πρέπει να έχουμε συνεχή παροχή άφθονου δροσερού νερού. Και αυτά είναι τα πιο συνηθισμένα λάθη που γίνονται από τους κτηνοτρόφους».

Καταλήγοντας, ο κτηνίατρος του ΕΛΓΑ τόνισε ότι όσο γίνεται είναι καλό τα ζώα αυτά να βρίσκονται κάτω από δέντρα και όχι μέσα σε χώρους με λαμαρίνες, όπως είναι τα περισσότερα ποιμνιοστάσιο στην Κρήτη.

Σχόλια