Κόσμος

Κρήτη: Μειωμένη παραγωγή, ασθένειες και ξηρασία στις καλλιέργειες

Τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής βιώνει φέτος η Κρήτη - Ακόμη και για ανάγκη αλλαγής καλλιεργειών μιλούν οι επιστήμονες

Σε κίνδυνο βρίσκεται πλέον η αγροτική παραγωγή λόγω της κλιματικής αλλαγής, γεγονός που έχει προβληματίσει έντονα τους αρμόδιους επιστήμονες, με την Κρήτη να “πληρώνει” φέτος την κλιματική κρίση πιο ξεκάθαρα από ποτέ. Τα μειωμένα και κακής ποιότητας σταφύλια, η ελάχιστη σταφίδα, η μείωση της ελαιοπαραγωγής, αλλά ακόμα και ελλείψεις στα οπωροκηπευτικά ή ασθένειες που μπορεί να μην υπήρχαν πριν, ακόμα και στους ανθρώπους, είναι μόνο μερικά από τα “σημάδια” της κλιματικής αλλαγής τόσο στην Κρήτη, όσο και στην υπόλοιπη Ελλάδα σε αντίστοιχες καλλιέργειες και παραγωγικές δραστηριότητες!


Μιλώντας στη «Νέα Κρήτη» χθες, ο πρόεδρος του Παραρτήματος Κρήτης του ΓΕΩΤΕΕ Αλέκος Στεφανάκης ήταν κατηγορηματικός: «Τα θέματα της κλιματικής αλλαγής, η προστασία και η προσαρμογή τελευταία έχουν μπει στη ρητορική των κυβερνώντων. Αν κάτσουμε να σκεφτούμε βιολογικά τι συμβαίνει, γιατί αφορά τη ζωή, μπορούμε να καταλάβουμε ότι από αυτές τις αλλαγές του κλίματος (πέρα από το ότι θα ερημώσουν κάποιες περιοχές, πέραν του ότι θα πλημμυρίσουν κάποιες άλλες κ.λπ.), αν συνεχιστούν ασφαλώς, οι επιπτώσεις θα είναι τρομακτικές»...


Στο σημείο αυτό ο γνωστός κτηνίατρος τονίζει πως «ζούμε σε μια περίοδο θέρμανσης του πλανήτη, η οποία έχει τις δικές της επιπτώσεις. Είναι μια πραγματικότητα και ασφαλώς δε φτάνει μόνο η ρητορική. Χρειάζεται και μια ανάλυση κινδύνου. Να μπουν τα δεδομένα και να δούμε τις επιπτώσεις, για να αρχίσουμε να προσαρμοζόμαστε. Γιατί πρέπει να δούμε, αφού συμβαίνει αυτό το πράγμα, πώς θα προσαρμοστούμε στα καινούργια δεδομένα»...
Ο Αλέκος Στεφανάκης συνεχίζει λέγοντας πως, «αφού θέλουμε να μένουμε σε αυτό τον τόπο, θα πρέπει να αποφασίσουμε τι πρέπει να κάνουμε, για να μην επιδεινώνουμε την κατάστασή μας στον πλανήτη, γιατί το περιβάλλον θα συνεχίσει να επιβιώνει... Εμείς θα φύγουμε. Και ασφαλώς, πώς εμείς θα διατηρήσουμε τις οικονομικές μας δραστηριότητες. Για παράδειγμα, μπορούμε να δούμε την αυτάρκεια του νερού... Κατά συνέπεια τη διατήρηση του τουρισμού, διότι τι θα κάνει εδώ ο τουρισμός χωρίς νερό; Τι θα κάνει η γεωργία χωρίς νερό; Τι θα κάνει η κτηνοτροφία χωρίς νερό; Δηλαδή, όλοι οι τομείς της οικονομίας πάνε πίσω...».

Νέες ασθένειες ζώων, φυτών και ανθρώπων

Ο Αλέκος Στεφανάκης αναφέρεται ακόμη στη μετακίνηση των “ξενιστών”... «Αυτό είναι ένα φαινόμενο που το ζούμε εμείς οι κτηνίατροι και οι γεωπόνοι, αλλά ακόμα και οι γιατροί. Αρχίζουμε και έχουμε νοσήματα που, ενώ ήταν στις θερμές περιοχές, μετατοπίζονται βόρεια. Άρα έχουμε μεταφορά νοσημάτων μέσω ξενιστών και πάει λέγοντας. Όλα αυτά είναι τεράστια θέματα. Η Κοινή Αγροτική Πολιτική έρχεται τώρα να στηρίξει σε αυτό το κομμάτι, γιατί αφορά την ορθολογική διαχείριση των φυσικών πόρων κ.λπ. Και η ΚΑΠ ξεκίνησε από το 2014 να μιλάει για θέματα προσαρμογής...».
Ωστόσο, από την ΚΑΠ που μόλις φέτος τελειώνει, σύμφωνα με τον Αλέκο Στεφανάκη, «δεν ελήφθησαν υπόψη αυτά τα ζητήματα στην πράξη. Οι πόροι κατευθύνθηκαν οπουδήποτε αλλού εκτός από αυτές τις δράσεις. Σήμερα η νέα ΚΑΠ έχει στόχο την προστασία από την κλιματική αλλαγή. Θα μας ζητήσουν δείκτες. Θα μας πιέσουν πάρα πολύ σε αυτό το κομμάτι. Άρα, θα πρέπει να σκύψουμε πάνω, σαν κοινωνία πια, να ενημερωθούμε. Και αφού ενημερωθούμε όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς (ιδιωτική οικονομία, οι συλλογικότητες, όλοι οι εμπλεκόμενοι), να σκύψουμε πάνω στο θέμα αυτό και ασφαλώς να πάρουμε όλα τα μέτρα που θα αποτρέπουν την εξέλιξη και την επιδείνωση του φαινομένου...».

Ανάγκη αλλαγής καλλιεργειών;

Είναι χαρακτηριστικό αυτό που γράφει η Τάνια Γεωργιοπούλου στην «Καθημερινή», ότι ως καταναλωτές φέτος δοκιμάσαμε, ίσως, τα χειρότερα ροδάκινα των τελευταίων ετών, κάτι που αποτελεί και μήνυμα ότι «η κλιματική αλλαγή μάς αφορά όλους, όχι μόνο τους παραγωγούς των προϊόντων, αλλά και τους καταναλωτές αυτών»!
Αναλυτικότερα, σύμφωνα με την «Καθημερινή», στη χώρα μας, όπου σημειώθηκε φέτος εξαιτίας των καιρικών συνθηκών μειωμένη παραγωγή σε ροδάκινα, σταφύλια, ελιές, φασόλια Πρεσπών κ.ά., οι ειδικοί προειδοποιούν για ανάγκη αλλαγής καλλιεργειών.


Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, σημαντική μείωση της παραγωγής ή και ολική καταστροφή, κατακόρυφη αύξηση εξόδων για καλλιεργητικές φροντίδες και μεγάλες ανάγκες σε νερό, οι οποίες δεν μπορούσαν να καλυφθούν, έφεραν τα ακραία καιρικά φαινόμενα που έπληξαν την ελληνική πρωτογενή παραγωγή από την αρχή του έτους. Παράλληλα, οι υψηλές θερμοκρασίες για την εποχή συνεχίζονται.
Η φετινή άνοιξη με τις υψηλές θερμοκρασίες αρχικά και στη συνέχεια τους παγετούς, και το καλοκαίρι που ακολούθησε, με τους επαναλαμβανόμενους καύσωνες, δεν αφήνουν καμία αμφιβολία: η κλιματική αλλαγή μετατρέπεται γοργά σε κλιματική κρίση με απρόβλεπτες συνέπειες στην αγροτική παραγωγή, που ξαφνιάζουν και κοστίζουν. Ενδεικτικά ο ΕΛΓΑ (ασφαλιστικός οργανισμός για τις αγροτικές καλλιέργειες) αναμένεται να καταβάλει 50 εκατ. ευρώ για τις καταστροφές στις καλλιέργειες από την κακοκαιρία που ονομάστηκε “Ιανός”, ακριβώς ένα χρόνο πριν (18 και 19 Σεπτεμβρίου 2020).


Οι επιστήμονες τονίζουν ότι είναι αναγκαίο άμεσα να ληφθούν μέτρα προσαρμογής της ελληνικής γεωργίας, καθώς καλλιέργειες που θεωρούνται εμβληματικές, όπως η ελιά και το αμπέλι, φαίνεται ότι σύντομα θα αντιμετωπίσουν πρόβλημα επιβίωσης, και προτείνεται να χρησιμοποιηθούν γηγενείς ποικιλίες που δείχνουν μεγαλύτερη ανθεκτικότητα. Την ίδια στιγμή, στην κτηνοτροφία αυξάνονται οι ασθένειες στα ζώα και μειώνεται η παραγωγική τους ικανότητα. Ταυτόχρονα, η έλλειψη νερού θα αποτελεί συνηθισμένο και όχι σπάνιο φαινόμενο τα επόμενα χρόνια, με καλλιέργειες που αρδεύονται να αντιμετωπίζουν σοβαρό πρόβλημα.
Ως καταναλωτές φέτος δοκιμάσαμε ίσως τα χειρότερα ροδάκινα των τελευταίων ετών. Παράλληλα, οι βιομηχανίες που παρασκευάζουν και εξάγουν κομπόστα, φέρνοντας στη χώρα 400-500 εκατομμύρια ευρώ ετησίως, φέτος δυσκολεύτηκαν να βρουν πρώτη ύλη. Όπως αναφέρει ο ΕΛΓΑ, «από τα μέσα Φεβρουαρίου έως και τον Απρίλιο εκδηλώθηκαν καταστροφικοί παγετοί, οι οποίοι έπληξαν σε πέντε κύματα καλλιέργειες από τη Δυτική Μακεδονία μέχρι την Πελοπόννησο. Ζημιές καταγράφηκαν κυρίως σε ροδάκινα, νεκταρίνια, βερίκοκα, αμύγδαλα, μήλα και κεράσια».

Παγκόσμιο πρόβλημα που απαιτεί παγκόσμιες λύσεις

Η εφαρμογή της νέας ΚΑΠ θα φέρει σημαντικές αλλαγές στην παραγωγική διαδικασία και μείωση της παραγωγής για κάποια προϊόντα, τουλάχιστον για κάποιο χρονικό διάστημα, με κέρδος βέβαια τη μείωση των εκπομπών των αερίων του θερμοκηπίου. «Βέβαια, και άλλες χώρες θα πρέπει να λάβουν ανάλογα μέτρα - και υπάρχουν ενθαρρυντικά σημάδια - γιατί ένα παγκόσμιο πρόβλημα απαιτεί παγκόσμιες λύσεις», τονίζουν οι ίδιες πηγές.
Και η “Καθημερινή” συνεχίζει: «Σχετικά με τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής, που όπως δείχνουν τα στοιχεία αναμένεται να επηρεάσουν περισσότερο τις χώρες του Νότου, πηγές αναφέρουν ότι “θα επηρεαστούν όλες οι χώρες, ίσως με διαφορετικό τρόπο και σε διαφορετική ένταση - εξαρτάται από την ανθεκτικότητα των προϊόντων και των μεθόδων παραγωγής που εφαρμόζονται σε κάθε χώρα”. Ωστόσο, επισημαίνεται ότι “η Ευρωπαϊκή Ένωση εστιάζει στην παραγωγή καινούργιας γνώσης και στη χρήση της γης με τρόπο ώστε να μειώνεται η συνεισφορά του αγροτικού τομέα στην κλιματική αλλαγή από τη μια, αλλά και να αυξάνονται οι ωφέλειες από την άλλη, καθώς το έδαφος μπορεί να λειτουργήσει ως απορροφητήρας άνθρακα”.
Τον Φεβρουάριο, πολλά αμπέλια στη Γαλλία πλημμύρισαν από ισχυρές βροχοπτώσεις. Τον Απρίλιο, ο χειρότερος παγετός της τελευταίας 30ετίας έπληξε τους γαλλικούς αμπελώνες, με αποτέλεσμα να σημειωθούν ζημιές που φτάνουν έως και το 80%».

ΤΑ ΝΕΑ του neakriti.gr ΣΤΟ Google News

Τα δημοφιλέστερα του 24ώρου

Σχόλια