Ειδήσεις

Ποιος είναι ο «νονός» της Βικελαίας Βιβλιοθήκης;

Σαν σήμερα, στις 15 Φεβρουαρίου του 1835 γεννιέται στην Ερμούπολη της Σύρου ο μεγάλος λογοτέχνης και αθλητικός παράγοντας Δημήτριος Βικέλας.

Σαν σήμερα, στις 15 Φεβρουαρίου του 1835 γεννιέται στην Ερμούπολη της Σύρου ο μεγάλος λογοτέχνης και αθλητικός παράγοντας Δημήτριος Βικέλας.

Ο Βικέλας ήταν αυτός ο οποίος -μαζί με τον Βιζυηνό - εισήγαγε το ηθογραφικό διήγημα στην ελληνική λογοτεχνία. Σπουδαιότερο έργο του θεωρείται ο «Λουκής Λάρας», ωστόσο ο Βικέλας έμεινε στην ιστορία και για τον αγώνα που έδωσε για να αναβιώσουν στην Αθήνα οι πρώτοι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες. Το 1894, ο Βικέλας εξελέγη πρώτος πρόεδρος της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής, θέση στην οποία παρέμεινε για δύο χρόνια. Το 1896 αντικαταστάθηκε από το βαρόνο Ντε Κουμπερτέν. Ο Δημήτριος Βικέλας πέθανε στις 7 Ιουλίου του 1908. Κληροδότησε, ωστόσο, την πλούσια βιβλιοθήκη του στο Δήμο Ηρακλείου, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί στην πόλη μας η περίφημη Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη.  

Σαν σήμερα ωστόσο, ο θρυλικός Γαλιλαίος γεννήθηκε!

Το ημερολόγιο έδειχνε 15 Φεβρουαρίου του 1564, όταν γεννιέται στην Πίζα ο μεγάλος Ιταλός επιστήμονας και φιλόσοφος Galileo Galilei, γνωστός ευρέως στην Ελλάδα ως Γαλιλαίος. Καταγόταν από οικογένεια ευγενών από τη Φλωρεντία, η οποία ωστόσο είχε πάρει την κατιούσα. Ο πατέρας του Γαλιλαίου ήλπιζε στην αποκατάσταση του λαμπρού ονόματος της οικογένειας μέσω του γιου του, στέλνοντάς τον - έπειτα από μεγάλες στερήσεις - στο Πανεπιστήμιο της Πίζας, για να σπουδάσει Ιατρική.

Ο Γαλιλαίος κάνει παράλληλα διαλέξεις Φυσικής στο Πανεπιστήμιο της Πάντοβας, ενώ για κάποιο διάστημα γίνεται ο επίσημος μαθηματικός διδάσκαλος του Μεγάλου Δούκα της Τοσκάνης. Ο Γαλιλαίος αρχίζει να γίνεται διάσημος, ωστόσο δεν προλάβαινε να σπουδάσει Ιατρική. Το γεγονός αυτό δεν τον εμποδίζει να είναι προσκεκλημένος στις αυλές των μοναρχών της Ευρώπης, φτάνοντας να απευθύνεται σε ακροατήρια με εκατοντάδες διακεκριμένες προσωπικότητες της Γηραιάς Ηπείρου.

Ο Γαλιλαίος βελτίωσε, εξάλλου, τη χρήση του τηλεσκόπιου, χρησιμοποιώντας το πρώτος απ' όλους για αστρονομικές παρατηρήσεις. Ανακάλυψε τις ηλιακές κηλίδες, διατύπωσε τους νόμους του εκκρεμούς, που εφαρμόστηκαν στα ρολόγια, ενώ υποστήριξε ακόμη τη θεωρία του Κοπέρνικου για το ηλιακό σύστημα. Ως γνωστόν, η κοινή αντίληψη της εποχής του Γαλιλαίου ήταν ότι ο Ήλιος, η Σελήνη αλλά και τα άστρα περιστρέφονται γύρω από τη Γη, η οποία μένει ακίνητη. Ο Γαλιλαίος όρθωσε το ανάστημά του στην καθιερωμένη αντίληψη. Ως αποτέλεσμα, απέκτησε πολλούς εχθρούς και θεωρήθηκε αιρετικός από τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία.

Ο Γαλιλαίος κατηγορήθηκε τελικά το 1633 ότι αθέτησε το Διάταγμα του Καταλόγου των Απαγορευμένων, που δημοσιεύτηκε το Μάρτιο του 1616. Αφορμή ήταν η δημοσίευση του «Διαλόγου περί των δυο μεγίστων Συστημάτων του Κόσμου» το 1632, το οποίο, σύμφωνα με το Ιεροδικείο, αθετούσε το Διάταγμα. Ο Γαλιλαίος φυλακίστηκε, ωστόσο, αφού αρνήθηκε ότι μέσα από το «Διάλογο» κηρύσσει το δόγμα του Κοπέρνικου, αποκήρυξε τις ιδέες του για την κίνηση της Γης. Ο θρύλος λέει ότι, φεύγοντας από την Ιερά Εξέταση, ο Γαλιλαίος αναφώνησε «και όμως γυρίζει». Κάτι τέτοιο θεωρείται αδύνατο να συνέβη, καθώς ο Γαλιλαίος δε θα μπορούσε σε μια τέτοια περίπτωση να αποφύγει την πυρά... Ωστόσο, η επίμαχη φράση έμεινε στην ιστορία, περισσότερο για να συμβολίσει τη δύναμη της επιστήμης απέναντι στην οπισθοδρομικότητα της Εκκλησίας.

Τελικά, η μνήμη του Γαλιλαίου από τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία αποκαταστάθηκε μόλις το 1992. Ο τάφος τού μεγάλου επιστήμονα βρίσκεται στον Καθεδρικό Ναό του Τιμίου Σταυρού στη Φλωρεντία.

Επιμέλεια: Νικόλας Αγγελίνος

Σχόλια