iphone app
android app
iphone app android app
Τρίτη 19 Σεπτεμβρίου 2017

Πράσινη ενέργεια ή όπως λέμε "καινούργιο μου καλάθι"


ΤΟΥ Κ. ΨΑΡΑΚΗ*

Στις 16 Σεπτεμβρίου του 1954 ο Lewis Strauss, ο πρόεδρος της αμερικάνικης Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας στάθηκε μπροστά σε ακροατήριο επιστημόνων στη Νέα Υόρκη και με σιγουριά τούς διαβεβαίωσε ότι τα παιδιά τους θα απολάμβαναν την ηλεκτρική ενέργεια υπερβολικά φτηνά, σχεδόν με μηδαμινό κόστος...
Θα μπορούσε μάλιστα να προσθέσει, αλλά τότε δεν είχαν εμφανιστεί ακόμα αυτά τα προβλήματα, ότι δεν παράγει CO2, δε δημιουργεί νέφος, ούτε φαινόμενο του θερμοκηπίου και υπερθέρμανση, και θα έλεγε αλήθεια!
Τότε, το "καινούργιο καλάθι" ήταν η πυρηνική ενέργεια, η οποία πράγματι δεν είχε τα διαπιστωμένα μειονεκτήματα της προηγούμενης μορφής (του πετρελαίου), δηλαδή το υψηλό κόστος εξόρυξης και επεξεργασίας και τη μορφή της μόλυνσης που δημιουργεί η καύση των υδρογονανθράκων - προφανώς χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν είχε τα δικά της προβλήματα, όπως τόσο επώδυνα ανακαλύψαμε μετά... (πυρηνικά απόβλητα, "ατυχήματα" τύπου Τσέρνομπιλ και Φουκοσίμα κ.λπ.).
Σήμερα, το "καινούργιο καλάθι" είναι η πράσινη ενέργεια.

Ίδια στάση

Δυστυχώς, η στάση μας δε φαίνεται να άλλαξε. Προπαγανδίζομε (πάλι) την καινούργια αυτή μορφή με την οποία θα απομυζούμε ενέργεια από το περιβάλλον, με βασικό επιχείρημα ότι δεν έχει τα μειονεκτήματα των προηγούμενων μορφών! Κανείς δεν αναρωτιέται επί της ουσίας ποια θα είναι τα πιθανά προβλήματα αυτής της μορφής, όταν βέβαια αυτή θα εξελιχθεί σε μεγάλη κλίμακα.
Δε μιλάμε εδώ για τις σεβαστές, αλλά ασήμαντες ως προς την ουσία του προβλήματος που εξετάζομε οικολογικές ευαισθησίες, του τύπου ότι διώχνουν τα όρνεα. Και ένα πυρηνικό εργοστάσιο μπορεί να διώχνει τα όρνεα, αλλά δεν είναι το πρόβλημα στη Φουκοσίμα τα όρνεα...
Ας πάμε λοιπόν στην ουσία. Σε αυτό που λέμε "καιρό"... «Ο καιρός διαμορφώνεται από την επίδραση τεσσάρων αλληλένδετων παραγόντων. Του ηλίου, της γης, της ατμόσφαιράς της, αλλά και του ανάγλυφού της. Αυτοί οι παράγοντες συγκροτούν μια τεράστια μηχανή που με καύσιμα απ' τον ήλιο θερμαίνεται η γη και υποχρεώνει το γιγάντιο περίβλημά της, την ατμόσφαιρα, να τεθεί σε κίνηση, η οποία οδηγεί στην παραγωγή και αλληλουχία των φαινομένων τα οποία συνιστούν τον καιρό, ο οποίος και αυτός, παρά τις ιδιοτροπίες του (είναι χαοτικό σύστημα) τελικώς υπόκειται στους φυσικούς νόμους, εκ των οποίων ο βασικότερος είναι ότι, όπως κάθε μηχανή, χρειάζεται την ενέργειά του».

Τι θέλουμε;

Εμείς τι θέλουμε να κάνουμε με την πράσινη ενέργεια; Να κλέψουμε ενέργεια, άμεσα, από αυτή τη μηχανή, τη μηχανή του καιρού και να τη μετατρέψομε σε ηλεκτρική. Μια ανεμογεννήτρια π.χ. των 3 ΜW απομειώνει, αφαιρεί από την ενέργεια του αέρα, κλέβει από τη δύναμη του αέρα 3.000.000 Joule το κάθε δευτερόλεπτο λειτουργίας της.
Αν έχει άνοιγμα φτερών 40 μέτρων, αυτή η απομείωση των 3.000.000 joule το κάθε δευτερόλεπτο γίνεται, σε ένα ρεύμα αέρα του οποίου η διατομή είναι όσο το εμβαδόν του κύκλου των φτερών της, δηλαδή... 5.000 τετραγωνικά μέτρα, πέντε στρέμματα, δηλαδή Ε=3,14Χ40Χ40!
Από αυτό το ποτάμι του ανέμου, με διατομή πέντε στρεμμάτων, η μία ανεμογεννήτρια παίρνει 3.000.000 joule το κάθε δευτερόλεπτο, που ισοδυναμούν - για να καταλαβαίνουμε τι λέμε - με την ενέργεια που χρειάζεται για να ανεβάσουμε 30 τόνους σε ένα τριώροφο κτήριο! Αυτή η ενέργεια "κλέβεται" από τη μηχανή του "καιρού"!
Βέβαια, και το ραδιόφωνο του αυτοκινήτου μας "κλέβει" ενέργεια από την μπαταρία της μηχανής, χωρίς καμιά συνέπεια. Αν βάζαμε όμως μια... κουζίνα; Εδώ λοιπόν είναι η ουσία του προβλήματος.

Η μηχανή της ζωής

Η ενέργεια που θα πάρουμε από τον άνεμο, τον ήλιο και τη θάλασσα δεν είναι άχρηστη ενέργεια. Δεν περισσεύει από κάπου, όπως αφελώς νομίζουν κάποιοι, είναι η ενέργεια λειτουργίας της μηχανής που μας κρατά ζωντανούς, η οποία μηχανή ίσως να έχει μια ανοχή στο να μας παραχωρήσει ενέργεια - μάλλον σίγουρα έχει - αλλά πόση όμως είναι αυτή η ανοχή; Δηλαδή, από ποια κλίμακα εκμετάλλευσης και πάνω θα υπάρξει πρόβλημα και μετά από πόσο χρόνο;
Μπορεί, ας πούμε, να είναι η εκμετάλλευση αυτή σε μόνιμη βάση, όπως πάμε να στήσουμε το σύστημα; Μήπως πρέπει να πάμε σε ένα σύστημα περιοδικής εκμετάλλευσης; Θέτει κανείς αυτά τα ερωτήματα, ή προχωρούμε (πάλι) με την ίδια υπεραισιοδοξία και ανεμελιά, όπως με την πυρηνική ενέργεια, ότι δήθεν ανακαλύψαμε την απόλυτη λύση, μόνο και μόνο επειδή δεν έχει τα προβλήματα της προηγούμενης, μέχρι να τα βρούμε (πάλι) μπροστά μας;
Πολύ φοβάμαι ότι, αν κινηθούμε με την επιπολαιότητα που χαρακτηρίζει την ανθρωπότητα (και) στον τομέα της ενέργειας, όπου το δόγμα μας είναι να διατηρήσουμε πάση θυσία την απίστευτη κατανάλωση στην οποία έχουμε εθιστεί σαν σε ναρκωτικό, πολύ φοβάμαι ότι η πράσινη ενέργεια ίσως να είναι το τέλος μας.
Με την πυρηνική δηλητηριάζουμε τον πλανήτη και με το πετρέλαιο τον ζεσταίνουμε παραπάνω, αλλά εν πάση περιπτώσει η ίδια η μηχανή, ο καιρός, λειτουργεί κάνοντας ό,τι μπορεί να διορθώσει την απίστευτη ανοησία μας.


Κλέβουμε ενέργεια

Τώρα πάμε να κλέψουμε ενέργεια από τον ίδιο τον καιρό (ήλιο, άνεμο, ρεύματα), αφενός μειώνοντας άμεσα τη δύναμη που έχει να διορθώνει τις ανοησίες μας και αφετέρου πειράζοντας και επηρεάζοντας άμεσα ένα υπερπολύπλοκο σύστημα, πιστεύοντας αφελώς ότι αυτό δε θα αλλάξει... επειδή είναι πολύ μεγάλο.
Ξεχνάμε, βέβαια, ότι δε χρειάζεται να επιτεθούμε με ένα σφυρί σε μια μηχανή αυτοκινήτου, π.χ., για να επηρεάσουμε τη λειτουργία της. Και ένα... καλωδιάκι να πετάξουμε θα χαλάσει η μηχανή. Το ζητούμενο πάντως δεν είναι να καβαλικέψουμε τους... Ροτσινάντες μας και να επιτεθούμε στους ανεμόμυλους. Το θέμα είναι, όπως πάντα άλλωστε, να κάμουμε το μη αναμενόμενο για την εποχή μας. Να σκεφτούμε! Να δούμε λίγο μπροστά...

ΠΛΑΓΙΟΣ

Να σκεφτούμε

Το ζητούμενο δεν είναι να καβαλικέψουμε τους... Ροτσινάντες μας και να επιτεθούμε στους ανεμόμυλους. Το θέμα είναι, όπως πάντα άλλωστε, να κάμουμε το μη αναμενόμενο για την εποχή μας. Να σκεφτούμε! Να δούμε λίγο μπροστά...

* Ο κ. Ψαράκης είναι μαθηματικός, από το Ασήμι
([email protected]).

Κοινοποιήστε

  Εκτύπωση