iphone app
android app
iphone app android app
Κυριακή 22 Ιανουαρίου 2017
ΦΙΛΗΣ Ν ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΙΕΡΩΝΥΜΟΣ

Περί Θρησκευτικών το ανάγνωσμα


Ημερομηνία δημοσίευσης:
Τελευταία ενημέρωση:

Το σχολείο, ως εκπαιδευτικός οργανισμός, βρίσκεται σε μια κρίσιμη φάση μετασχηματισμού. Η οικονομία απαιτεί διαρθρωτικές αλλαγές.

Η υγεία έχει ανάγκη από άμεση ανασυγκρότηση. Έτσι, και η παιδεία πρέπει να αλλάξει κατεύθυνση. Το εάν η παιδεία κινείται σε σωστό δρόμο είναι ένα αυστηρά υποκειμενικό ζήτημα.

του Νίκου Κοσμαδάκη, πολιτικού επιστήμονα

Θέλω να ανοίξω ένα ζήτημα που "χτυπάει" τις ευαίσθητες χορδές της ελληνικής κοινωνίας. Είναι το ζήτημα των Θρησκευτικών. Πρέπει ή όχι τα Θρησκευτικά να υπάρχουν στο σχολικό πρόγραμμα;

Αυτό το ερώτημα είναι αρκετά δύσκολο. Το μάθημα των Θρησκευτικών καθιερώθηκε στο σχολικό πρόγραμμα γιατί θεωρήθηκε αναγκαίο τα Ελληνόπουλα να διδαχθούν τα ήθη, τα έθιμα και τις παραδόσεις της Εκκλησίας.

Από την αρχή της νεότερης ελληνικής ιστορίας υπήρξε βαθιά διασύνδεση θρησκευτικού αισθήματος και ελληνικής κοινωνίας. Είναι γνωστές οι ιστορικές αφηγήσεις πως πολλοί ήρωες της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, πριν από κάθε μάχη, σταυροκοπιούνταν και έμπαιναν, ύστερα, στο πεδίο της μάχης. Η θρησκεία και η ιστορία συνδέθηκαν μεταξύ τους με τρόπο αυτοδύναμο.

Η Ελλάδα, ως κράτος-έθνος, υιοθέτησε τις ιστορικές και θρησκευτικές παραδόσεις. Οι παραδόσεις αυτές δεν εξαφανίστηκαν με το πέρασμα του χρόνου. Αυτό οφείλεται, κυρίως, στο παγιωμένο κράτος-έθνος της Ελλάδας. Η Ελλάδα ήταν ένα κράτος που δε διακρίνεται από πολυπολιτισμικότητα ή από συγχώνευση διαφόρων λαών.

Το μαρτυρά η νεότερη ιστορία. Σε αντίθεση με πολλούς λαούς, το αίσθημα του συνανήκειν σε ένα έθνος με κοινές ιστορικές και θρησκευτικές καταβολές ήταν έντονο στην Ελλάδα.

Το μάθημα των Θρησκευτικών καθιερώθηκε μοιραία στο σχολικό πρόγραμμα. Και τώρα, προβάλλεται το ερώτημα της δεύτερης παραγράφου. Και αν καταργηθεί το μάθημα των Θρησκευτικών, ποιο μάθημα πρέπει να το αντικαταστήσει;

Η απάντηση που θα δώσω είναι η εξής: Εάν θέλουμε να δημιουργήσουμε δημοκράτες πολίτες με κριτικό στοχασμό, το μάθημα των Θρησκευτικών πρέπει να καταργηθεί. Ασφαλώς και η θρησκεία είναι παρακαταθήκη αξιών. Ναι, είναι ένας ιερός θεσμός. Δεν αντιλέγω, ούτε θα αμφιβάλλω ποτέ για τις κοινωνικές αξίες που προωθεί.

Αλλά αυτή τη στιγμή η Ελλάδα πρέπει να προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα. Υπάρχουν μουσουλμάνοι στη δυτική Θράκη, αλλά και Σύριοι πρόσφυγες. Μεγάλη μάζα των Σύριων προσφύγων θα εγκατασταθεί μόνιμα στο ελληνικό έδαφος. Παράλληλα, η Ελλάδα δέχεται μεγάλα κύματα μεταναστών από τις βαλκανικές χώρες, αλλά και κύματα παλιννοστούντων.

Οι ανθρώπινες αυτές ορδές δε δηλώνουν χριστιανοί. Θα αναγκαστούν να παρακολουθήσουν το μάθημα των Θρησκευτικών ή θα πάρουν τη λεγόμενη απαλλαγή για το συγκεκριμένο μάθημα;

Ασφαλώς και όχι. Γιατί εάν ισχύσει η τελευταία περίπτωση, αυτόματα γινόμαστε αντι-δημοκράτες και μάλλον υιοθετείται μια στάση αντι-χριστιανική. Εάν το μάθημα των Θρησκευτικών παραμείνει στο σχολικό πρόγραμμα, αυτόματα γινόμαστε άνθρωποι που δε σεβόμαστε τη μειοψηφία. Και η βασική κανονιστική προϋπόθεση της Δημοκρατίας είναι ο σεβασμός στις αντιλήψεις και τις πεποιθήσεις της μειοψηφίας.

Ο σεβασμός είναι αναγκαίος για να υπάρξει μια υγιής κοινωνία. Και, πιστέψτε με, δεν υπάρχει πιο υγιής κοινωνία από εκείνη που δεν απομακρύνει κανένα άτομο από κάθε πτυχή της κοινωνικής πραγματικότητας, ιδίως δε της θρησκείας.

Το μάθημα των Θρησκευτικών θα δώσει τη θέση του σε ένα μάθημα Θρησκειολογίας. Η Θρησκειολογία δε θα είναι ένα μάθημα που θα διδάσκεται με δημοσιογραφικούς όρους ή θα καλύπτει τις εκπαιδευτικές ανάγκες. Η Θρησκειολογία θα είναι ένα μάθημα αναζήτησης του θείου. Μέσα από την ανάλυση του εννοιολογικού πλαισίου της κάθε θρησκείας, ο νέος άνθρωπος θα ασπαστεί τις ιδέες του σεβασμού της διαφορετικότητας, αλλά και θα καταργήσει την ιδέα του εγωκεντρισμού και της υπεροψίας, αντιλήψεις που συνάδουν με το ορθόδοξο χριστιανικό δόγμα.

Κοινοποιήστε

  Εκτύπωση