iphone app
android app
iphone app android app
Σάββατο 27 Μαΐου 2017
ΑΓΡΟΤΗΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ  ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ

Αγρότες ξεχάστε αποζημιώσεις, υπάρχει ακαρπία όχι καταστροφή


Ημερομηνία δημοσίευσης:
Τελευταία ενημέρωση:

«Ξεχάστε τις αποζημιώσεις στην Κρήτη», απαντά σε ερώτηση του βουλευτή Λασιθίου της Ν.Δ. Γιάννη Πλακιωτάκη ο αναπληρωτής υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Μάρκος Μπόλαρης, αναφέροντας ότι «ο ΕΛΓΑ Ηρακλείου διαπιστώνει πως ο ελαιόκαρπος δεν έχει υποστεί φέτος ζημιά από τον καύσωνα».

Μάλιστα, η αναφορά του βουλευτή στην - απαγορευμένη για τους αγροτικούς και επιστημονικούς φορείς της Κρήτης - λέξη "ακαρπία" έχει γίνει "σωσίβιο" για τον κ. Μπόλαρη, που αρπάζεται από αυτό για να αιτιολογήσει τη μη θεμελίωση του δικαιώματος αποζημιώσεων στο νησί μας. Κι αυτό σε μια χρονιά όπως τη φετινή, που και ο τελευταίος παραγωγός δεν είναι σίγουρος αν θα μπορέσει να βγάλει ακόμα και το λάδι για το σπίτι του!

Αν και η ερώτηση Πλακιωτάκη αναφέρεται στην Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου, η απάντηση Μπόλαρη είναι μάλλον παγκρήτιας εμβέλειας... Έτσι κι αλλιώς όμως, τα στοιχεία που ήδη έχει καταθέσει αρμοδίως ο Σύνδεσμος Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης, μιλώντας για τεράστια καταστροφή φέτος, δε διαχωρίζουν ούτε το νομό Λασιθίου, ούτε την υπόλοιπη Κρήτη ως προς τα προβλήματα του καύσωνα, σε συνδυασμό με την εξέλιξη των καιρικών συνθηκών από την ώρα που δημιουργήθηκε ο ανθός της ελιάς μέχρι και σήμερα.


«Όχι ζημιές»

Συγκεκριμένα, στην αρχή της απάντησής του, ο Μάρκος Μπόλαρης ενσωματώνει τα πάντα μέσα στη λέξη «ακαρπία»... Ενώ, ως γνωστόν, ακαρπία σημαίνει ότι το δέντρο δεν έκανε καθόλου καρπό, ο κ. Μπόλαρης απαντά: «Είναι γνωστό ότι οι ζημιές από ακαρπία (μειωμένη παραγωγή, κακή καρπόδεση, σχινοκαρπία) δεν καλύπτονται ασφαλιστικά από τον ΕΛΓΑ με τον ισχύοντα κανονισμό»(!)...

Και πάμε στο επίμαχο σημείο: «Επιπλέον σημειώνεται ότι, σύμφωνα με στοιχεία του Υποκαταστήματος ΕΛΓΑ Ηρακλείου, από τις επισημάνσεις που διενεργήθηκαν δε διαπιστώθηκαν ζημιές από τον καύσωνα στον καρπό των ελαιοδέντρων. Ως εκ τούτου, δεν έγιναν αναγγελίες και δεν υποβλήθηκαν δηλώσεις»...


Ούτε ΠΣΕΑ

Και αμέσως παρακάτω, ο αρμόδιος υφυπουργός ξαναμιλάει για ακαρπία αλλά και για κακή καρπόδεση, αναφέροντας ότι αυτά τα αίτια μπορούν να υπαχθούν σε πρόγραμμα ΠΣΕΑ. Αλλά ακόμα και αυτό αφήνει να εννοηθεί ότι δεν είναι εφικτό, λόγω της μη τήρησης συγκεκριμένων προϋποθέσεων!

Αναλυτικότερα, το κείμενο της απάντησης του υφυπουργού αναφέρει: «Ωστόσο, οι ζημιές από ακαρπία-κακή καρπόδεση μπορούν να ενταχθούν σε πρόγραμμα χορήγησης Κρατικών Οικονομικών Ενισχύσεων (ΚΟΕ), αρμοδιότητάς ΠΣΕΑ. Προκειμένου όμως να τύχουν ενίσχυσης οι παραγωγοί για την αντιστάθμιση της απώλειας παραγωγής, σύμφωνα με τον Κανονισμό Κρατικών Ενισχύσεων και τις κοινοτικές κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις στον τομέα της γεωργίας και δασοκομίας, θα πρέπει εκτός των άλλων:

α) η παραγωγή του έτους ζημιάς να έχει ζημιωθεί κατά είδος προϊόντος (καλλιέργεια) σε επίπεδο περιφερειακής ενότητας σε ποσοστό 30% και πάνω, σε σχέση με τη μέση απόδοση των προηγούμενων τριών ετών, με βάση τα επίσημα στατιστικά στοιχεία της χώρας,

β) να τεκμηριώνεται επιστημονικά από επιτροπή, η οποία ορίζεται από το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ), ότι η απώλεια της παραγωγής είναι αποτέλεσμα μιας δυσμενούς καιρικής συνθήκης,

γ) τα επίσημα μετεωρολογικά στοιχεία να επιβεβαιώνουν το χαρακτηρισμό των καιρικών συνθηκών ως δυσμενών και

δ) να εγκριθεί η δαπάνη αντιστάθμισης των ζημιών από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους.

Επισημαίνεται ότι οι υπηρεσίες του ΕΛΓΑ Ηρακλείου παρακολουθούν την εξέλιξη της ελαιοκαλλιέργειας στην ευρύτερη περιοχή της εν λόγω Π.Ε., αλλά και άλλων περιοχών της νήσου Κρήτης (Λασίθι, κ.λπ.) ως προς το φαινόμενο της ακαρπίας (κακή καρπόδεση-σχινοκαρπία) μέχρι την περίοδο συγκομιδής.

Πλέον των ανωτέρω, σημειώνεται ότι για να ενταχθεί-τροποποιηθεί ένας (νέος) κίνδυνος στην ασφαλιστική κάλυψη που παρέχει ο ΕΛΓΑ θα πρέπει:

α) Να προηγηθεί εκπόνηση επιστημονικής μελέτης.

β) Να διενεργηθεί αναλογιστική μελέτη, στην οποία, εκτός των άλλων, θα πρέπει να καθορίζονται το ύψος της δαπάνης και ο τρόπος κάλυψής της και

γ) Να εκδοθεί κατόπιν Κοινή Υπουργική Απόφαση των υπουργών Οικονομικών και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (αρ. 5 παρ. 4 του Ν. 3877/2010), όπου θα καθορίζονται ο χρόνος έναρξης και οι όροι κάλυψης των κινδύνων που δεν περιλαμβάνονται στους Κανονισμούς Ασφάλισης του ΕΛΓΑ.

Ειδικότερα, η διαδικασία αυτή απαιτεί μελέτη, και τεχνική και οικονομική, για τις επιπτώσεις τόσο στις ασφαλιστικές εισφορές όσο και στη βιωσιμότητα του δημόσιου συστήματος γεωργικών ασφαλίσεων».


Στοιχεία σοκ

Η απάντηση Μπόλαρη έρχεται λίγο καιρό μετά την τεκμηριωμένη μελέτη του Συνδέσμου Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης, όπως αυτή υποβλήθηκε στο υπουργείο και τους εμπλεκόμενους φορείς στις 18 Ιουλίου, με στοιχεία που πραγματικά σοκάρουν.

Έχουμε και λέμε: Τουλάχιστον 19 εκατομμύρια ελαιόδεντρα στην Κρήτη - δηλαδή γύρω στο 55% του συνόλου τους - έχουν υποστεί ζημιές λόγω θεομηνίας. Οι ζημιές αυτές είναι σοβαρές και εντοπίζονται τόσο στην άνθιση όσο και στην καρποφορία.

Σύμφωνα με το ΣΕΔΗΚ, έχει χαθεί το 48% της παραγωγής που περιμέναμε για φέτος, δηλαδή τουλάχιστον 25 χιλιάδες τόνοι ελαιολάδου, με την οικονομική ζημιά να εκτοξεύεται στα 75 εκατομμύρια ευρώ σε βάρος των παραγωγών της Κρήτης!

Πιο αναλυτικά, οι ζημιές που προκλήθηκαν φέτος στην Κρήτη κατά την περίοδο της άνθισης στις ελιές έπληξαν περίπου 8 εκατομμύρια ελαιόδεντρα, προκαλώντας απώλειες της παραγωγής τους σε ποσοστό 45%, χωρίς όμως να είναι αποζημιώσιμες από τον ΕΛΓΑ.

Αντίθετα, οι ζημιές που προκλήθηκαν από καύσωνες στην καρποφορία (μετά το δέσιμο των καρπών) και έπληξαν 10,7 εκατομμύρια δέντρα, με ποσοστό 51%, είναι σαφώς αποζημιώσιμες από τον ΕΛΓΑ, ανεξάρτητα αν δεν κατονομάζονται στον κανονισμό του με τους όρους που χρησιμοποιούνται, από συγγράμματα ή και παραγωγούς, στην πράξη, όπως καρπόπτωση, σχινοκαρπία κ.λπ.

Ανάλογα με το στάδιο της εξέλιξης της ανθοφορίας-καρποφορίας με το οποίο συνέπεσαν, οι ακραίες αυτές καιρικές συνθήκες προκάλεσαν διάφορες ζημιές, όπως:

* Στην ανθοφορία: αφυδάτωση, νέκρωση (κάψιμο) και πτώση των ανθέων.

* Στην καρποφορία: αφυδάτωση, συρρίκνωση και πτώση καρπών (καρπόπτωση) ή ατελή εξέλιξή τους (σχινοκαρπία).

Παρόμοιες ζημιές στην ελαιοκαλλιέργεια της Κρήτης από την άνοιξη του 2013 (υπόμνημα ΣΕΔΗΚ αριθ. 34/15-7-2013), πολύ μεγαλύτερες και σε ένταση και σε έκταση, οδήγησαν την παραγωγή της Κρήτης σε δραματική μείωση κάτω του 20% του μέσου όρου της, και μέχρι σήμερα, παρά τις κυβερνητικές υποσχέσεις, δεν αποζημιώθηκαν ούτε από ΕΛΓΑ, ούτε από ΠΣΕΑ, όπως αναφέρει ο ΣΕΔΗΚ.

«Οι ελαιοπαραγωγοί της Κρήτης, ενώ καταβάλλουν ανελλιπώς εισφορές στον ΕΛΓΑ, και μάλιστα με παρακράτηση από τις επιδοτήσεις τους, καλύπτοντας σημαντικό μέρος του προϋπολογισμού του, πολύ σπάνια τυγχάνουν αποζημιώσεων, με συνέπεια πολλοί από αυτούς να διερωτώνται για ποιο λόγο είναι υποχρεωμένοι να πληρώνουν!

Η ελαιοκαλλιέργεια της Κρήτης λόγω των γεωγραφικής θέσης της πλήττεται περισσότερο από φαινόμενα ακραίων υψηλών θερμοκρασιών (καύσωνες, ξηροί νότιοι άνεμοι) και είναι άδικο και μεροληπτικό στον κανονισμό του ΕΛΓΑ να υπάρχουν διατάξεις αστήρικτες επιστημονικά και δεοντολογικά, που να εξαιρούν προκλητικά την αποζημίωσή τους», αναφέρει ο ΕΛΓΑ.


Εμμονή Βαρδάκη

Χθες, εξάλλου, με αφορμή τη δημοσιοποίηση της απάντησης του Μάρκου Μπόλαρη σε ερώτηση του Γιάννη Πλακιωτάκη, η "Νέα Κρήτη" επικοινώνησε με το βουλευτή Ηρακλείου του ΣΥΡΙΖΑ Σωκράτη Βαρδάκη και τον κάλεσε να πάρει θέση, αφού ο ίδιος είχε πρώτος ως βουλευτής θέσει ζήτημα σχινοκαρπίας και όχι ακαρπίας προς το αρμόδιο υπουργείο, επικαλούμενος τις καιρικές συνθήκες.

«Εγώ είχα καταθέσει ερώτηση μιλώντας για καταστροφή της παραγωγής από τον καύσωνα και τις καιρικές συνθήκες. Και είχα κάνει λόγο για σχινοκαρπία, δηλαδή καταστροφή του ελαιοκάρπου από τις καιρικές συνθήκες. Δεν παίρνω πίσω αυτή μου την τοποθέτηση. Και επιμένω ότι η Κρήτη πρέπει να αποζημιωθεί για τις ζημιές αυτές», λέει ξεκάθαρα στην εφημερίδα μας ο κυβερνητικός βουλευτής.

Επικαλείται μάλιστα και την προσωπική του εμπειρία, καθώς προέρχεται από τη Βιάννο, που ως γνωστόν έχει καταστραφεί από τον καύσωνα και τις καιρικές συνθήκες της φετινής χρονιάς και θα έχει μεγάλη μείωση στην παραγωγή ελαιολάδου φέτος σε σχέση με τις προσδοκώμενες ποσότητες.


«Κατ' εξαίρεση»

Ακόμα και «κατ' εξαίρεση» θα μπορούσε η κυβέρνηση να αποζημιώσει την Κρήτη, αρκεί να υπήρχε η πολιτική βούληση. Την άποψη αυτή εκφράζει από την πλευρά του ο αγροτοσυνδικαλιστής Πρίαμος Ιερωνυμάκης, ο οποίος και θεωρεί ολέθριο λάθος την όποια αναφορά στη λέξη «ακαρπία», απ' όπου κι αν προέρχεται.

«Δεν υπάρχει "ακαρπία". Υπήρξε ο ανθός κανονικά, o οποίος και λόγω των καιρικών συνθηκών έπεσε. Είναι θέμα της επιστήμης να το εξηγήσει αυτό το θέμα. Το αν εντάσσεται στα ΠΣΕΑ ή στον ΕΛΓΑ, είναι θέμα πολιτικής απόφασης. Η ουσία όμως είναι ότι, εφόσον υπήρξε άνθιση, υπήρχε καρπός. Δεν υπήρχε ακαρπία. Άρα λοιπόν αυτό τεκμηριώνει δικαίωμα αποζημίωσης»!

Και συνεχίζει ξεκαθαρίζοντας ότι «ο ανθός είναι και καρπός. Όταν λοιπόν από κάποια αίτια πέσει κάτω ο ανθός, έχουμε πτώση καρπού. Και αυτό θα πρέπει να το τεκμηριώσει ειδικός επιστήμονας. Ούτε καν γεωπόνος του ΕΛΓΑ».

Στο σημείο αυτό, ο Πρίαμος Ιερωνυμάκης δηλώνει κατηγορηματικά: «Διαχρονικά, και τώρα και πάντα, για ζημιές οι οποίες είτε υπάγονται είτε δεν υπάγονται στον ΕΛΓΑ, υπάρχουν περιπτώσεις που για ιδιαίτερους λόγους οι αποζημιώσεις δίνονται "κατ' εξαίρεση". Και έχει γίνει πάρα πολλές φορές».

Εξηγώντας τη θέση του για την ανάγκη "εξαίρεσης" της Κρήτης από τις όποιες απαγορεύσεις στην καταβολή αποζημίωσης, ο αγροτοσυνδικαλιστής λέει ότι «το νησί μας προσφέρει πολλά στο κράτος και βέβαια στον ΕΛΓΑ. Στο μεταξύ, ποτέ δεν υπήρξε η εξαίρεση αυτή για την Κρήτη, σε αντίθεση με άλλες περιοχές της χώρας».

Αλλά ακόμα και σήμερα που τα χρήματα προς τον ΕΛΓΑ δίνονται αποκλειστικά και μόνο από τους ίδιους τους παραγωγούς και όχι από το Δημόσιο, «θα δούμε», όπως λέει, «ότι η Κρήτη δίνει πολύ περισσότερα από αυτά που παίρνει».

Καταλήγοντας, ο συνδικαλιστής λέει ότι αυτή η κατάσταση, που έχει πλήξει την ελαιοκαλλιέργεια της Κρήτης, έχει πλήξει και την αμπελουργία του νησιού. «Για παράδειγμα, μέσα από τα επίσημα στοιχεία των εξαγωγών, βλέπουμε ότι το 2014 εξήχθησαν 16.000 τόνοι επιτραπέζιου σταφυλιού από την Κρήτη. Και το 2015 η ποσότητα των εξαγωγών μειώθηκε στους 9.000 τόνους, για να φτάσουμε φέτος να μην εξάγουμε ούτε 4.000 τόνους επιτραπέζιου σταφυλιού».


Δύσκολες και οι επόμενες χρονιές...

Από την πλευρά του, ο Αρχανιώτης αγρότης Στάθης Καφετζογιαννάκης τονίζει ότι, λόγω του φετινού ζορίσματος των ελαιοδέντρων, «θα δούμε ακόμα μεγαλύτερες ζημιές μέσα στα επόμενα χρόνια»...

Σύμφωνα με τον ίδιο, «είναι πολύ μεγάλο λάθος να μιλάμε για "ακαρπία". Δεν υπάρχει τέτοιο πράγμα. Όταν ο ανθός δε δέσει, δε γίνεται ο καρπός. Και σε ό,τι αφορά τη μειωμένη παραγωγή, αυτή υπάρχει λόγω του καύσωνα και της ανομβρίας. Αλλά πιο πολύ, λόγω του καύσωνα. Ο λίβας που έκανε τον Απρίλιο και το Μάιο είχε κάψει τα φύλλα. Είχε ρίξει τον καρπό κάτω.

Δηλαδή, αν δούμε μια φορτωμένη ελιά, υπό φυσιολογικές συνθήκες θα δέσει ένα 70% του ανθού. Αλλά μετά από αυτές τις συνθήκες, δεν έμεινε τίποτα πάνω στο δέντρο. Εγώ έχω ένα λιόφυτο πίσω από το Γιούχτα και ήταν οι ελιές γεμάτες με ανθό. Και μετά τους νοτιάδες της άνοιξης πήγα να δω τις ελιές μου και ήταν ξερές από τον αέρα. Ο αέρας τις έκαψε».

Στο σημείο αυτό ο κ. Καφετζογιαννάκης τονίζει ότι «ο κανονισμός του ΕΛΓΑ αποζημιώνει μόνο καρπό. Αυτό είναι το πρόβλημα. Πρέπει να αλλάξει ο κανονισμός. Και να αποζημιώνεται και ο ανθός. Διότι ο ανθός σε μια ελιά είναι το 70% του καρπού της ελιάς. Αν τα δέντρα έχουν πολύ ανθό, έχουν και παραγωγή ελαιοκάρπου. Αν δεν έχουν ανθό, δεν έχουν ούτε ελαιόκαρπο. Απλά είναι τα πράγματα».

Ρεπορτάζ: Χριστόφορος Παπαδάκης

Κοινοποιήστε

  Εκτύπωση