iphone app
android app
iphone app android app
Κυριακή 22 Ιανουαρίου 2017
ΑΛΑΤΣΑΤΙΑΝΟΙ - ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ - ΠΡΟΣΦΥΓΕΣΑΡΧΕΙΟ ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗ

Ηράκλειο 1922: Όταν έφταναν οι πρώτοι πρόσφυγες στο νησί


Ημερομηνία δημοσίευσης:
Τελευταία ενημέρωση:

Οι εικόνες ασπρόμαυρες, αλλά θα μπορούσαν να παραπέμπουν στο σήμερα… το τώρα… το χθες… Στους δεκάδες προσφυγικούς καταυλισμούς που έχουν διαμορφωθεί σε όλη τη χώρα. Μόνο το χρώμα της φωτογραφίας αλλάζει…

Ο χρόνος μοιάζει να έχει παγώσει αφού η Κρήτη και συγκεκριμένα το Ηράκλειο του 1922, θα μπορούσε να είναι η Ειδομένη του 2016!

Θα μπορούσε να μην έχει περάσει ούτε μια μέρα, ούτε μια ώρα από τη στιγμή που οι Αλατσατιανοί εκδιώχθηκαν με βία από τα μικρασιατικά παράλια και υπο το φόβο του φρικτού θανάτου αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα πάντα εν μια νυκτί.

Άρπαξαν μόνο τα παιδιά τους και τα κοσμήματα - για όσους διέθεταν - και μπήκαν σε ένα καράβι χωρίς γυρισμό. Σε πολλές περιπτώσεις δεν ήξεραν ούτε που πηγαίνουν, ούτε εάν θα έφταναν ζωντανοί στη νέα "πατρίδα".  Το μόνο που άκουγαν ήταν τους λυγμούς για όσα άφηναν πίσω.


Σκηνές, λάσπες και απελπισμένα πρόσωπα

Στις εικόνες αποτυπώνονται σκηνές πρόχειρα στημένες όπου στοιβάζονται δεκάδες ανθρώπινες ψυχές.

Μανάδες και παιδιά ξυπόλυτα στις λάσπες, πρόσωπα άλλοτε απελπισμένα  και άλλοτε με ένα αδιόρατο χαμόγελο ελπίδας ,παρα τις δύσκολες συνθήκες. Η πείνα λυγίζει ακόμα τους πιο δυνατούς και οι αρρώστιες δοκιμάζουν τις αντοχές τους. Κι όμως δεν είναι η Ειδομένη, είναι το Ηράκλειο του 1922.


Που εγκαταστάθηκαν οι πρόσφυγες

Αρχικά στήθηκαν σκηνές ή παραχωρήθηκαν κατοικίες στα περίχωρα του Ηρακλείου που τότε ήταν μόνο χωράφια. Μεταξύ των περιοχών η Θέρισσος, η Φορτέτσα, χωριά της ενδοχώρας και φυσικά τα Νέα Αλάτσατα.

Όπως περιγράφει ο πρόεδρος των Αλατσατιανών Γιάννης Τσιγκένης μιλώντας στο neakriti.gr από τις ιστορίες που τους μετέφεραν οι παλιότεροι, όσοι είχαν κοσμήματα ή τιμαλφή φρόντισαν ακόμα και τη στιγμή της μεγάλης φυγής και του πανικού να τα πάρουν μαζί τους, ράβοντάς τα πάνω στα ρούχα των μικρότερων παιδιών. Ήξεραν ότι χωρίς χρήματα ή πολύτιμο αγαθά στα χέρια τους, η επιβίωση θα ήταν από δύσκολη εως αδύνατη..

Οι φωτογραφίες αποτυπώνουν ακόμα και σήμερα τον πόνο του ξεριζωμού, τη βαθιά οδύνη της απώλειας αγαπημένων προσώπων, την απόγνωση για το γεγονός ότι τα έχασαν όλα μέσα σε μια στιγμή, τον φόβο για την επόμενη μέρα που ξημερώνει χωρίς ελπίδα.


Η πείνα λυγίζει τα κορμιά τους

Με ένα καρβέλι μπαγιάτικο ψωμί επιχειρούν να ταΐσουν πολλά στόματα και μανάδες μένουν συχνά για μέρες νηστικές για να δώσουν ό,τι έχουν στα μικρότερα παιδιά που περιμένουν καρτερικά. Κι ας μην κατάλαβαν ποτέ γιατί έφυγαν βιαστικά, γιατί δεν πήραν τίποτα μαζί τους, γιατί πρέπει να ζουν στη λάσπη και στην εξαθλίωση. Γιατί δεν έχουν πατρίδα.

Τα ίδια ερωτήματα που και σήμερα έχουν τα προσφυγόπουλα τα βλέμματα των οποίων φτάνουν σε κάθε ελληνικό σπίτι και θυμίζουν πόσο οι πορείες και ζωές μας υπήρξαν παράλληλες… Ηράκλειο, όπως Ειδομένη… Συρία, όπως Μικρά Ασία…


Ρεπορτάζ:Φιλία Σαριδάκη

Φωτογραφίες: Αρχείο Κωστή Αρβανιτάκη

Κοινοποιήστε

  Εκτύπωση